Ο Francis Halzen έθεσε τα θεμέλια για έναν εντελώς νέο τύπο αστρονομίας. Η ιδέα του ήταν να δημιουργήσει κάτω από τον πάγο της Ανταρκτικής, στον Νότιο Πόλο, έναν ανιχνευτή για να καταγράφει τα ασύλληπτα σωματίδια που ονομάζονται νετρίνα. Το αποτέλεσμα… Read More ›
PHYSICS
«Τρελοί άνθρωποι μπαίνουν σε ορυχεία για να δουν τα άστρα κατά τη διάρκεια της ημέρας»
IceCube και NESTOR (με αφορμή το βραβείο Νόμπελ Φυσικής 2026) Ο Ρωμαίος φυσιοδίφης του πρώτου αιώνα μ.Χ., Πλίνιος ο Πρεσβύτερος υποστήριζε ότι αν κατεβείς στον πάτο ενός πολύ βαθιού πηγαδιού ή ορυχείου την ημέρα και κοιτάξεις ψηλά, τότε μπορείς να… Read More ›
Βραβείο Νόμπελ Φυσικής 2026
Παρακολουθήστε την επίσημη ανακοίνωση για το Νόμπελ Φυσικής, από τη Στοκχόλμη και το Ινστιτούτο Καρολίνσκα: (νεώτερη ενημέρωση)Το βραβείο Νόμπελ Φυσικής 2026 απονεμήθηκε στον στον Φράνσις Χάλζεν (Francis Halzen) «για την καθοριστική συμβολή του στο Παρατηρητήριο Νετρίνων IceCube και την ανακάλυψη… Read More ›
Προσομοίωση δημιουργίας ύλης από το κενό
… χρησιμοποιώντας ψυχρά άτομα σε οπτικό πλέγμα Ο Julian Schwinger βραβεύθηκε με το Νόμπελ Φυσικής το 1965 (μαζί με τους Sin-Itiro Tomonaga και Richard Feynman), «για το θεμελιώδες έργο του στην κβαντική ηλεκτροδυναμική, με βαθιές συνέπειες για την φυσική των… Read More ›
Η Ενέργεια και το Μηδέν
Ένας από τους προκλητικότερους ισχυρισμούς στον χώρο της φυσικής είναι ότι «το σύμπαν μας δημιουργήθηκε από το τίποτε». Οι φυσικοί μπορεί να μην έχουν πρόσβαση στην υποτιθέμενη χρονική στιγμή κατά την οποία εμφανίστηκε το σύμπαν από το «μηδέν», όμως έχουν… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Οκτωβρίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Οι θέσεις των Πλανητών τον μήνα Οκτώβριο:Ερμής: Σε μέγιστη ανατολική αποχή (25°, απογευματινός ουρανός) στις 12/10 με φαινόμενο μέγεθος 0.Αφροδίτη: Σε κατώτερη σύνοδο (μπροστά από τον ήλιο) στις 24/10, αθέατη.Άρης: Στον πρωινό ουρανό, ανατέλλει 01:31 στο μέσο του μήνα (Καρκίνος,… Read More ›
Η ολογραφική φύση της βαρύτητας
Θεμελιώδης φυσικός νόμος ή μαθηματικό τέχνασμα; Μία από τις πιο προκλητικές προτάσεις της σύγχρονης θεωρητικής φυσικής είναι η ολογραφική αρχή σύμφωνα με την οποία οι διαστάσεις του χώρου μπορεί να είναι μια μορφή «ψευδαίσθησης» δεδομένου ότι η βαρύτητα καταργεί τον… Read More ›
Η πρώτη διαστρική αποστολή
Προς το αστρικό σύστημα Άλφα του Κενταύρου Πόσα από τα διαστημικά σκάφη που εκτόξευσε η ανθρωπότητα κινούνται έξω από το ηλιακό μας σύστημα, προς τον επονομαζόμενο διαστρικό χώρο; Αν δεν είστε φανατικός λάτρης του διαστήματος, η απάντηση μάλλον θα σας… Read More ›
Η ερμηνεία της ανωμαλίας του γαλλίου
Ένα μυστήριο δεκαετιών για τα νετρίνα μπορεί να απαντηθεί όχι από κάποια άγνωστη φυσική, αλλά μέσα από ορθότερους υπολογισμούς Ο πυρήνας του στοιχείου γάλλιο-71 διαθέτει 31 πρωτόνια και 40 νετρόνια. Μπορεί να συλλάβει ένα νετρίνο του ηλεκτρονίου () και να… Read More ›
Ο Κλοντ έφτασε στους εννιά βρόχους
Με μία και μόνο προτροπή που περιέγραφε το πρόβλημα των εννιά βρόχων, το πρόγραμμα Τεχνητής Νοημοσύνης Claude Fable 5.1 της Anthropic, με ελάχιστη ανθρώπινη επίβλεψη, έλυσε το πρόβλημα μέσα σε λίγες ημέρες συνεχούς λειτουργίας. Ο πίνακας S (S-matrix) χρησιμοποιείται στην… Read More ›
Η Κβαντική Φυσική στην Βιολογία
Οι επιστήμονες εδώ και πολλά χρόνια προσπαθούν να συνδέσουν την βιολογία με την κβαντομηχανική. Η πραγματική σύνδεση μεταξύ τους ίσως τελικά να κρύβεται στα μαθηματικά. Η ζωή ξεδιπλώνεται σε ένα τεράστιο εύρος κλιμάκων, από την βιόσφαιρα που περιβάλλει τον πλανήτη… Read More ›
Το κεφάλι γερνάει γρηγορότερα από τα πόδια
Πρόκειται για μια φράση που αποτελεί άμεση συνέπεια της Γενικής Θεωρίας της Σχετικότητας του Αϊνστάιν και αφορά την διαστολή του χρόνου που οφείλεται στην βαρύτητα. Ο χρόνος «ρέει» με διαφορετικό ρυθμό ανάλογα με τη βαρύτητα. Όσο πιο κοντά βρισκόμαστε σε… Read More ›
Θα μάθουμε ποτέ πώς ξεκίνησε η ζωή;
Μερικά ερωτήματα παραμένουν διαχρονικά και κλασικά για τον άνθρωπο. Γιατί είμαστε εδώ; Είμαστε μόνοι μας; Τι συμβαίνει όταν πεθαίνουμε; Από πού ερχόμαστε; Πώς ξεκίνησε η ζωή; Για χιλιάδες χρόνια κυριαρχούσε η άποψη σύμφωνα με την οποία η ζωή μπορούσε να… Read More ›
Το διαστημικό τηλεσκόπιο Nancy Grace Roman καταγράφει τα πρώτα φωτόνια αστρικού φωτός
Η πρώτη ματιά του διαστημικού τηλεσκοπίου Nancy Grace Roman στο κοσμικό φως Οι επιστήμονες του Διαστημικού Τηλεσκοπίου Nancy Grace Roman της NASA ενεργοποίησαν με επιτυχία τα βασικά επιστημονικά όργανά του, εκτελώντας μια σειρά κρίσιμων δοκιμών καθώς το τηλεσκόπιο ταξιδεύει προς… Read More ›
Η Γέννηση ενός Αστεριού
Ο Ιωάννης Ηλιόπουλος εξιστορεί την καταιγιστική πρώτη εμφάνιση του νεαρού Gerard ’t Hooft Το 1971, ο νεαρός φυσικός Gerard ’t Hooft δημοσίευσε την διδακτορική του έρευνα σχετικά με την επανακανονικοποίηση των πεδίων Yang-Mills, κάνοντας μια θεαματική είσοδο στον κόσμο της… Read More ›
Η στρέβλωση του χωροχρόνου που προκαλεί η περιστροφή της Γης
… θα μπορούσε να μετρηθεί από έναν κβαντικό αισθητήρα μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα. Η θεωρία της γενικής σχετικότητας του Αϊνστάιν προβλέπει ότι η περιστροφή της Γης προκαλεί μια επιπλέον συστροφή του ήδη καμπυλωμένου χωροχρόνου γύρω από τον πλανήτη (φαινόμενο Lense-Thirring)…. Read More ›
Μια αναδρομή στην χρυσή εποχή της Φυσικής από τον 94χρονο Sheldon Glashow
Ο βραβευμένος με Νόμπελ Φυσικής (1979), Sheldon Glashow έδωσε πριν από μερικές ημέρες μια διάλεξη στο πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης στο Stony Brook εις μνήμην του φυσικού Chen-Ning Yang, βραβευμένος επίσης με Νόμπελ Φυσικής το 1957. Η ομιλία του είναι… Read More ›
Μια αρχή της αβεβαιότητας για την διαστολή του σύμπαντος
Τα τελευταία χρόνια έχουμε δει μια πολύ ενδιαφέρουσα ανακάλυψη: το σύμπαν δεν διαστέλλεται όπως νομίζαμε. Νέες παρατηρήσεις έδειξαν ότι η επιτάχυνση της διαστολής του μειώνεται, πράγμα που σημαίνει ότι αν αυτό συνεχιστεί και επιβεβαιωθεί, το σύμπαν θα μπορούσε στο πολύ… Read More ›
Ο χημικός κόσμος του σιδήρου
Από την σκουριά στο ψημένο κρέας Ξεχνάμε ότι μερικά από τα πολύ κοινά στοιχεία – όπως το στοιχείο του σιδήρου – είναι πραγματικά πολύ όμορφα καθώς παράγουν εντυπωσιακά χρώματα στις χημικές τους αντιδράσεις. Το βίντεο που ακολουθεί ξεκινά με το… Read More ›
Ανακοίνωση της ένωσης αστρολόγων για την κβαντική ιατρική
Η επιστημονική κοινότητα των αστρολόγων παρακολουθεί το τελευταίο διάστημα με μεγάλη ανησυχία τον τσαρλατανισμό που φέρει το όνομα «κβαντική ιατρική». Ως εκ τούτου, έχει την ακαδημαϊκή υποχρέωση να πάρει επίσημα θέση, προστατεύοντας το ανυποψίαστο κοινό από μια ψευδοεπιστήμη. Καμμία επιστημονική… Read More ›
Το φωτόνιο με την μεγαλύτερη ενέργεια που ανιχνεύθηκε μέχρι σήμερα
… από έκρηξη ακτίνων γάμμα Το 2022 ανιχνεύθηκε ένα πολύ παράξενο φωτόνιο από μια ισχυρή έκρηξη ακτίνων γάμμα, το οποίο θα έπρεπε να είχε καταστραφεί στην διαδρομή του προς τη Γη Ο ανανάς στην πίτσα και η βροχή τα Σαββατοκύριακα… Read More ›
Οι εξισώσεις Navier-Stokes και η λύση της OpenAI στο πρόβλημα της χιλιετίας
«Mελετώντας τους νόμους οι οποίοι διέπουν ένα ρευστό, ο Euler αναγνώρισε ότι οι ποσότητες που προσδιορίζουν την τοπική κατάσταση του ρευστού εξαρτώνται όχι μόνο από το χρόνο αλλά και από τη θέση στο χώρο. Οπότε είναι ανάγκη να εξετάζονται αλλαγές… Read More ›
Η Αρχή της Αβεβαιότητας του Καμύ
Ο Καμύ περιέγραψε το «παράλογο» ως την σύγκρουση ανάμεσα στη βαθιά ανθρώπινη δίψα για σαφήνεια και στη σιωπή ενός σύμπαντος που δεν απαντά. Αν μεταφέρουμε αυτή τη σκέψη στο κβαντικό επίπεδο, μπορούμε να μιλήσουμε μεταφορικά, για μια «Αρχή Αβεβαιότητας του… Read More ›
Η Εξίσωση του Σύμπαντος
«Τα πάντα μπορούν να συμβούν, όλα είναι δυνατά και πιθανά. Χρόνος και χώρος δεν υπάρχουν. Πάνω σε μια ασήμαντη βάση πραγματικότητας η φαντασία απλώνεται και υφαίνει νέα πρότυπα.»(*) Η εξίσωση Wheeler–DeWitt: η πιο μυστηριώδης εξίσωση της θεωρητικής φυσικής Οι πρώτες… Read More ›
Η θετική και αρνητική ενέργεια στο σύμπαν μας
Πολλές φορές λέμε ότι κάποιοι άνθρωποι εμπεριέχουν και διαχέουν γύρω τους «αρνητική ενέργεια». Είναι οι επονομαζόμενοι «τοξικοί» άνθρωποι που κυκλοφορούν ως φυσιολογικοί ανάμεσά μας. Προφανώς αυτή η «αρνητική ενέργεια» δεν πρέπει να συγχέεται με το φυσικό μέγεθος της ενέργειας. Χρησιμοποιείται… Read More ›
Το Βραβείο Νόμπελ τρελής Φυσικής 2026
Τα βραβεία Νόμπελ της τρελής επιστήμης (Ig Nobel) δίνονται σε αντισυμβατικές μελέτες και ανακαλύψεις, πολλές από τις οποίες δημοσιεύονται ακόμα και σε σοβαρά επιστημονικά περιοδικά. Mε σύνθημα «πρώτα σε κάνουν να γελάσεις, μετά να σκεφθείς», τα βραβεία Ig απονέμονται από… Read More ›
Προς τον Ερμή μετά από ταξίδι 8 ετών
Το διαστημικό σκάφος της αποστολής BepiColombo του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA) και της Ιαπωνικής Υπηρεσίας Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης (JAXA), εκτοξεύτηκε πριν από 8 χρόνια, στις 20 Οκτωβρίου 2018. Στόχος της αποστολής είναι ο πλανήτης Ερμής. Το BepiColombo αποτελείται από δύο επιστημονικά… Read More ›
Ανιχνεύθηκε ένα (1) σωματίδιο σκοτεινής ύλης;
Ήταν 14 Φεβρουαρίου του 1982 όταν η πειραματική διάταξη που έστησε ο νεαρός πειραματικός φυσικός Blas Cabrera στο υπόγειο εργαστήριο του Stanford, κατέγραψε την διέλευση ενός μαγνητικού μονοπόλου. Δυστυχώς όμως μετά από αυτή την ανίχνευση του μαγνητικού μονοπόλου, η συσκευή του… Read More ›
Τα πιο «ήσυχα» νετρίνα που ανιχνεύθηκαν μέχρι σήμερα
Ενώ έψαχνε για σωματίδια σκοτεινής ύλης, το πείραμα XENONnT εντόπισε ηλιακά νετρίνα με την χαμηλότερη ενέργεια που έχουν ανιχνευτεί μέχρι σήμερα. Το γεγονός αυτό θα μας βοηθήσει να κατανοήσουμε καλύτερα τις διεργασίες στο εσωτερικό του Ήλιου. Το ενεργειακό κατώφλι είναι… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Σεπτεμβρίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Οι θέσεις των πλανητών τον μήνα Σεπτέμβριο:Ερμής: Πολύ κοντά στον Ήλιο, αθέατοςΑφροδίτη: Πολύ χαμηλά στον δυτικό απογευματινό ουρανό, δύει 20:46 στο μέσο του μήνα (μέγεθος -4,8, διάμετρος 37″, φωτισμός 28%)Άρης: Στον πρωινό ουρανό, ανατέλλει 02:02 στο μέσο του μήνα (Δίδυμοι,… Read More ›
Ένα βήμα προς το τέλος του «εξωγήινου αγνωστικισμού»
Στον 21ο αιώνα, έχουμε περάσει σε μια νέα εποχή όσον αφορά την αναζήτηση εξωγήινων. Κάποιοι την έχουν ονομάσει «εποχή του εξωγήινου αγνωστικισμού» όπου ένας αυξανόμενος αριθμός σοβαρών επιστημόνων πιστεύει ακράδαντα ότι μια στοιχειώδης μορφή εξωγήινης ζωής είναι κοντά στο να… Read More ›
«Ας υποθέσουμε ότι όλα όσα έχουμε σκεφτεί αποδεικνύονται αληθινά»
Ο θεωρητικός φυσικός Chris Quigg σε ένα πρόσφατο άρθρο του με τίτλο «Από τη Νοεμβριανή Επανάσταση προς τη Νέα Χιλιετία» περιγράφει πώς η επιστημονική κοινότητα πέρασε από τη «Νοεμβριανή Επανάσταση» του 1974 (με την ανακάλυψη του σωματιδίου J/ψ) στην διαμόρφωση… Read More ›
Είμαστε το Σύμπαν που κοιτάει τον εαυτό του
«Η πραγματικότητα είναι δομημένη ενέργεια, όχι «σκληρή» ύλη. Η υποστήριξη της καρέκλας που κάθομαι επιτυγχάνεται μέσω της απώθησης των συννέφων πιθανότητας των ηλεκτρονίων μου από αυτά της καρέκλας, όπως επίσης το έδαφος κάτω από τα πόδια μου είναι μια αλληλεπίδραση… Read More ›
Ο Φάινμαν και οι Oρνιθολόγοι
Λένε ότι ο νομπελίστας φυσικός Ρίτσαρντ Φάινμαν (Richard Feynman) είχε πει κάποτε πως: «Αυτό που κάνουν οι φιλόσοφοι της επιστήμης είναι τόσο χρήσιμο στους επιστήμονες, όσο η ορνιθολογία για τα πουλιά». Την εν λόγω παρατήρηση του Feynman σχολίασε ο καθηγητής… Read More ›
H Μερική Έκλειψη Σελήνης του Αυγούστου
Το πρωί της 28ης Αυγούστου θα πραγματοποιηθεί Μερική Έκλειψη Σελήνης. Η είσοδος στην παρασκιά θα γίνει στις 4:24 π.μ. όταν η Σελήνη θα βρίσκεται σε ύψος περίπου 25ο, η αρχή μερικής έκλειψης στις 5:33 σε ύψος 13ο, ενώ στις 6:55… Read More ›
Γιατί υπάρχει κάτι αντί για το τίποτε
Αν ρωτήσουμε έναν φιλόσοφο «γιατί υπάρχει κάτι αντί για τίποτε» τότε θα υποστούμε μια ατελείωτη ανάλυση για το τι σημαίνει «υπάρχει», τι σημαίνει «κάτι», τι σημαίνει «τίποτε», τι σημαίνει «γιατί» και μέχρι να φτάσει στον συσχετισμό όλων αυτών των αναλύσεων… Read More ›
Μια σπάνια μορφή υπεραγωγιμότητας με παράλληλα σπιν
Οι φυσικοί πραγματοποίησαν τις πρώτες αναμφισβήτητες μετρήσεις μιας δύσκολα ανιχνεύσιμης υπεραγώγιμης κατάστασης. Σχεδόν σε όλους τους υπεραγωγούς που έχουν ανακαλυφθεί μέχρι σήμερα, τα ζεύγη Cooper, δηλαδή ζεύγη ηλεκτρονίων που μεταφέρουν συλλογικά το υπερρεύμα, σχηματίζονται από το ζευγάρωμα δύο ηλεκτρονίων με… Read More ›
Το μαθηματικό μέγεθος του εθνικού χρέους των ΗΠΑ
Το εθνικό χρέος των ΗΠΑ ξεπέρασε τα 40 τρισεκατομμύρια δολάρια για πρώτη φορά την προηγούμενη Τετάρτη. Πρόκειται για ένα ασύλληπτο νούμερο. Ο αριθμός 40 τρισεκατομμύρια είναι το 4 που ακολουθείται από 13 μηδενικά. Αν τοποθετούσατε όλα αυτά τα χαρτονομίσματα του… Read More ›
Το ταχύτερο άστρο του Γαλαξία μας
… περιφέρεται γύρω από την υπερμαζική μαύρη τρύπα του τόσο κοντά που «αισθάνεται» την περιστροφή της Μπορούμε να πούμε ότι τα άστρα του Γαλαξία κινούνται υπό την επίδραση του συνολικού βαρυτικού πεδίου του Γαλαξία και κατά μέσο όρο περιφέρονται γύρω… Read More ›
Η παραβολή του πολλαπλασιασμού
… και η ελλειπτική κρυπτογραφία Η γραφική παράσταση της απλούστερης παραβολής μπορεί να μας βοηθήσει να βρούμε αμέσως γινόμενο δυο οποιωνδήποτε αριθμών(*). Για παράδειγμα, έστω ότι θέλουμε να βρούμε το αποτέλεσμα του γινομένου 4×10. Σημειώνουμε στην γραφική παράσταση τα σημεία… Read More ›
Η κρυφή διάσταση του χρόνου
Μια θεωρία με δύο χρονικές διαστάσεις υπόσχεται να λύσει το μεγαλύτερο μυστήριο της κβαντικής φυσικής Η κβαντική μηχανική πολλές φορές φαίνεται παράξενη επειδή περιλαμβάνει φαινόμενα όπως η λεγόμενη «στοιχειωμένη δράση από απόσταση». Ένας φυσικός πρότεινε ένα μαθηματικό μοντέλο σύμφωνα με… Read More ›
Πώς η «σκοτεινή πλευρά» της Σελήνης θα ρίξει φως στις σκοτεινές εποχές του σύμπαντος
Ένας μικροσκοπικός δορυφόρος θα στήσει αυτί από την αθέατη πλευρά της Σελήνης για να «κρυφακούσει» ψιθύρους από το πρώιμο σύμπαν Ο δορυφόρος CosmoCube, με μέγεθος περίπου όσο μια μικρή βαλίτσα, θα μπορούσε να συνεισφέρει στην απάντηση ενός από τα μεγαλύτερα… Read More ›
Σάξμπεργκερ, ένας «αντι-Ρεμπώ»
Ο Αρθούρος Ρεμπώ έγραψε όλη του την ποίηση μέχρι τα 20 του χρόνια, από το 1870 έως το 1875, εντυπωσιάζοντας τους λογοτεχνικούς κύκλους της εποχής του και στη συνέχεια έγινε (λαθρ)έμπορος και τυχοδιώκτης στην Αφρική και δεν ξανάγραψε ποτέ στίχο…. Read More ›
Επιτρέπει η Φυσική το ταξίδι στο χρόνο;
«Αν μπορούσα να γυρίσω πίσω τον χρόνο»: σε ποιόν δεν έχει συμβεί, τουλάχιστον μια φορά στη ζωή του, να προφέρει αυτή τη φράση μετανιώνοντας για μια επιλογή του παρελθόντος; Μπορεί η αιτία να ήταν ασήμαντες στιγμές, όπως ένα αποτυχημένο διαγώνισμα… Read More ›
Τα ομοιόμορφα σκαλοπάτια της διπλής έλικας του DNA
Προς το τέλος του 19ου αιώνα ήταν ήδη γνωστοί οι μοριακοί τύποι των αζωτούχων βάσεων: γουανίνη=C5H5N5O, αδενίνη=C5H5N5, θυμίνη=C5H6N2O2 και κυτοσίνη=C4H5N3O. Αργότερα, την δεκαετία του 1920 ανακαλύφθηκε επιπλέον ότι το μόριο του DNA αποτελούνταν από νουκλεοτίδια (βάση + σάκχαρο + φωσφορική… Read More ›
Θα είναι Ορατή η Έκλειψη Ηλίου από την Ελλάδα;
Στις 12 Αυγούστου θα γίνει Ολική Έκλειψη Ηλίου, η οποία θα είναι ορατή κυρίως από Αρκτική, Γροιλανδία, Ισλανδία, Ισπανία και θα έχει μέγιστη διάρκεια 2 λεπτά και 18 δευτερόλεπτα. Δυστυχώς, δεν θα είναι ορατή από την Ελλάδα, αν και το Timeanddate δίνει… Read More ›
Μέσα από την 5η διάσταση
Πώς η θεωρία Kaluza-Klein ενοποίησε Βαρύτητα με Ηλεκτρομαγνητισμό και άνοιξε τον δρόμο στην Θεωρία των Χορδών. Mια από τις εντυπωσιακότερες αναζητήσεις του εικοστού αιώνα συμπυκνώνεται στην απλή μαθηματική σχέση: , όπου το στοιχειώδες ηλεκτρικό φορτίο, η ταχύτητα του φωτός, η… Read More ›
Πώς ένα φύλλο χαρτί μπορεί να φτάσει στο φεγγάρι
Αρκεί να το διπλώσουμε 42 φορές! Παίρνουμε ένα χαρτί Α4 που έχει πάχος περίπου 0,1 mm=10-7 km. Κάθε φορά που το διπλώνουμε στη μέση, το παχος διπλασιάζεται. Η μέση απόσταση Γης – Σελήνης είναι 384.400 km. Aν διπλώσουμε x φορές… Read More ›
Η διάρκεια
«Ο καθένας μας είναι όλα τα ποσά που δεν έχει μετρήσει: Υποβίβασέ μας πάλι στη γύμνια και στη νύχτα, και θα δεις ν’ αρχίζει στην Κρήτη, πριν από τέσσερις χιλιάδες χρόνια, η αγάπη που τέλειωσε χτες στο Τέξας.» Thomas Wolfe,… Read More ›
Τι είναι οι παράξενες δίνες πλάσματος που εντοπίστηκαν στον ήλιο
Οι περίεργες δίνες πλάσματος, που παρατηρήθηκαν στις πιο ευκρινείς εικόνες που έχουν καταγραφεί μέχρι σήμερα από τον ήλιο, βοηθούν να φωτιστούν οι βαθύτερες αιτίες του διαστημικού καιρού που απειλεί τη Γη, και όχι μόνο Ιδού μια φαινομενικά απλή ερώτηση με… Read More ›
Το υπόστρωμα της συνείδησης
Η συνείδηση δεν είναι αποκλειστικότητα της βιολογίας που αναπτύχθηκε στη Γη. Αντλώντας έμπνευση από την κοπερνίκεια παράδοση, φιλόσοφοι επιχειρηματολογούν υπέρ της πιθανότητας ύπαρξης διαφορετικών μορφών ζωής ικανών για συνειδητή εμπειρία.Εξαρτάται η συνείδηση από την σάρκα και το αίμα; Η απάντηση,… Read More ›
Από τι είναι φτιαγμένος ο χωροχρόνος;
Ο χωροχρόνος ίσως αναδύεται από μια πιο θεμελιώδη πραγματικότητα. Η κατανόηση του πώς ακριβώς συμβαίνει αυτό θα μπορούσε να ξεκλειδώσει τον πιο επιτακτικό στόχο της φυσικής: μια κβαντική θεωρία της βαρύτητας. Η Natalie Paquette περνά τον χρόνο της προσπαθώντας να… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Αυγούστου, χωρίς τηλεσκόπιο
Επιπλέον, τον μήνα Αύγουστο θα συμβούν, μια συντριβή στη Σελήνη τμήματος πυραύλου της Space X (στις 5/8), μια Ολική Έκλειψη Ηλίου (στις 12/8) και μια Μερική Έκλειψη Σελήνης (στις 28/8) 4 Αυγούστου: Η Σελήνη σε απόσταση 6ο από τον Κρόνο… Read More ›
Η ηλεκτροστατική δύναμη Coulomb σύμφωνα με την Κβαντική Θεωρία Πεδίου
Πώς ερμηνεύουμε σήμερα με σύγχρονους όρους την «δύναμη» ή αλληλεπίδραση μεταξύ δύο σωματιδίων που φέρουν φορτίο σχετικό με την δύναμη που εξετάζουμε; Ας πάρουμε για παράδειγμα, την αλληλεπίδραση δυο σχεδόν ακίνητων ηλεκτρονίων με ηλεκτρικό φορτίο |e| το καθένα, που απέχουν… Read More ›
Μια πειραματική λύση στο πρόβλημα υδροδυναμικής του Φάινμαν
Ο Richard Feynman, στο βιβλίο του «Σίγουρα θα αστειεύεστε κύριε Φάϊνμαν» , περιγράφει ένα «καταστροφικό» πείραμα:«Κάποτε κάναμε ένα πολύ παράξενο πείραμα στον χώρο όπου βρίσκονταν το κύκλοτρο 27 ιντσών στο Πρίνστον. Το πείραμα ήταν σχετικό με ένα γνωστό πρόβλημα που… Read More ›
Από τον «θερμομαγνητισμό» του 1821 στις πυρηνικές μπαταρίες των διαστημοπλοίων
Κατά την χρονική περίοδο 1820-1821 στην βόρεια και κεντρική Ευρώπη επικρατούσε ειρήνη και ένα κλίμα ηρεμίας που ευνοούσε την επιστημονική δημιουργικότητα και τις ανακαλύψεις που θα άλλαζαν την τεχνολογία του μέλλοντος. Έτσι, τον Απρίλιο του 1820(*) στην Κοπεγχάγη, ο Hans… Read More ›
Το τέλος ενός ταξιδιού δισεκατομμυρίων ετών
Ένας οδηγός για τις διαστημικές πέτρες που ίσως δείτε να διασχίζουν λάμποντας τον νυχτερινό ουρανό Κοιτώντας τον νυχτερινό ουρανό, μακριά από τα φώτα των πόλεων, σίγουρα θα είδατε κάποια στιγμή «ένα αστέρι να πέφτει». Αναρωτηθήκατε ποτέ από πού προήλθε αυτό… Read More ›
Στίβεν Γουάινμπεργκ: Από το Καθιερωμένο Πρότυπο στα Τρία Πρώτα Λεπτά του Σύμπαντος
Ο Steven Weinberg (1933-2021), υπήρξε ένας από τους κορυφαίους θεωρητικούς φυσικούς, γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη το 1933 από Εβραίους μετανάστες και έλαβε το διδακτορικό του δίπλωμα από το Princeton το 1957. Στην ακαδημαϊκή του πορεία πέρασε από τα πανεπιστήμια Columbia,… Read More ›
Ποιός είναι ο πιο παράξενος πλανήτης του ηλιακού μας συστήματος;
Όλοι οι πλανήτες του ηλιακού μας συστήματος είναι παράξενοι. Αλλά κάποιοι είναι πιο παράξενοι από τους υπόλοιπους Ακόμα και με μια πρώτη ματιά, οι πλανήτες του ηλιακού μας συστήματος παρουσιάζουν τεράστια ποικιλομορφία. Τεράστιοι και μικροί, χωρίς ίχνος αέρα ή τυλιγμένοι… Read More ›
Η Ψυχή προσέγγισε τον Άρη
Το διαστημικό σκάφος Psyche της NASA, το οποίο εκτοξεύτηκε τον Οκτώβριο του 2023, βρίσκεται σε ένα ταξίδι άνω των 3,6 δισεκατομμυρίων χιλιομέτρων για να εξερευνήσει τον πλούσιο σε μέταλλα αστεροειδή 16 Psyche. Η αποστολή αναμένεται να φτάσει στον προορισμό της… Read More ›
Φυσική και Φιλοσοφία
«Συνάντηση» με τον Δημήτρη Νανόπουλο Σε μία εκ βαθέων συνέντευξη, ο Δημήτρης Νανόπουλος ανατρέχει στην εντυπωσιακή επιστημονική του διαδρομή, από τις Μεγάλες Ενοποιημένες Θεωρίες έως τη Θεωρία Χορδών, την Υπερσυμμετρία, την Κοσμολογία, τη Σκοτεινή Ύλη, την Κβαντική Βιολογία και τη… Read More ›
Η γέννηση της ανθρωπικής αρχής
Τρία είναι τα ισχυρότερα πλήγματα(1) που δέχθηκε ο ανθρώπινος εγωκεντρισμός από την επιστήμη. ● Το πρώτο χτύπημα ήταν από τον Κοπέρνικο, ο οποίος τον 16ο αιώνα, υποστήριξε ότι ο άνθρωπος δεν βρίσκεται στο κέντρο του σύμπαντος. Και δεν είναι το… Read More ›
Τεμαχίζεται το φωτόνιο;
Όχι. Δεν υπάρχει «μισό φωτόνιο». Ως θεμελιώδες κβάντο του ηλεκτρομαγνητικού πεδίου, ένα φωτόνιο είναι αδιαίρετο. Ωστόσο, ένα φωτόνιο μπορεί να προετοιμαστεί σε έναν χρονικά ή χωρικά εκτεταμένο τρόπο ταλάντωσης του πεδίου, γεγονός που γεννά το ερώτημα αν αυτός ο τρόπος… Read More ›
Μπουρμπακί: το μυστικό των μαθηματικών
«Bourbaki, Le Secret Des Mathematiques»: Πρόκειται για μια σειρά 6 επεισοδίων από το Institut Henri Poincaré (IHP) – σενάριο και σκηνοθεσία Marie Durrieu. Ειναι η ιστορία μιας νεαρής ομάδας μαθηματικών που πυροδότησε μια επανάσταση στα μαθηματικά. Την δεκαετία του 1930,… Read More ›
Ένας ρόζ εξωπλανήτης στον Γαλαξία μας
Χρησιμοποιώντας το Διαστημικό Τηλεσκόπιο James Webb, οι αστρονόμοι ανακάλυψαν ότι ο εξωπλανήτης GJ 504 b, ο αποκαλούμενος και «Ροζ Πλανήτης», κρύβει μια αλμυρή έκπληξη και μια εξωτική ατμοσφαιρική χημεία. Η ανακάλυψη σηματοδοτεί μια πρόοδο στη μελέτη των ψυχρών αντικειμένων πέρα… Read More ›
Οι αστρονόμοι εντόπισαν κάτι γλυκό στην καρδιά του Γαλαξία μας
Το σάκχαρο ερυθρουλόζη (C4 H8O4) που βρίσκεται στα σμέουρα ανιχνεύθηκε για πρώτη φορά σε ένα γιγάντιο μοριακό νέφος κοντά στον πυρήνα του γαλαξία μας. Το σάκχαρο ερυθρουλόζη υπάρχει τελικά και στον διαστρικό χώρο, σε ένα γιγαντιαίο μοριακό νέφος αερίου και… Read More ›
Ο μύθος του Σισύφου στην Ατομική Φυσική
Το 1997 η Βασιλική Σουηδική Ακαδημία Επιστημών απένειμε το βραβείο Νόμπελ Φυσικής στους Steven Chu , Claude Cohen-Tannoudji και William D. Phillips για την ανάπτυξη μεθόδων ψύξης και παγίδευσης ατόμων με φως λέιζερ. Μια από αυτές τις μεθόδους ονομάστηκε ψύξη του Σισύφου γιατί η… Read More ›
Το διαστημόπλοιο Νέοι Ορίζοντες μόλις ξύπνησε 9,5 δισεκατομμύρια χιλιόμετρα μακριά από τη Γη. Τι κάνει εκεί έξω;
Το διαστημόπλοιο New Horizons της NASA ξύπνησε σε καλή κατάσταση, σχεδόν 4,5 δισεκατομμύρια χιλιόμετρα πέρα από τον Πλούτωνα, αφού πέρασε σχεδόν ένα χρόνο σε «χειμερία» νάρκη. Ένα ταξίδι σε τόσο μεγάλες αποστάσεις στα απομακρυσμένα αντικείμενα του ηλιακού μας συστήματος απαιτεί… Read More ›
Η αμφισβήτηση της αμφισβήτησης της Κοσμολογικής Αρχής
Σε μια πρόσφατη και εντυπωσιακή δημοσίευση στο περιοδικό Nature με τίτλο «Detection of anisotropic cosmic structures on a gigaparsec scale», οι φυσικοί Francesco Sylos Labini και Marco Galoppo υποστήριζαν ότι, σε πολύ μεγάλες κλίμακες η ύλη του σύμπαντος δεν κατανέμεται ομοιόμορφα, αλλά δείχνει να… Read More ›
Το E = mc² του Αϊνστάιν είναι μόνο η μισή εξίσωση
● Διατυπωμένη το 1905, η πιο διάσημη εξίσωση του Αϊνστάιν αλλά και του συνόλου της Φυσικής, περιγράφει την ενέργεια που ενυπάρχει σε ένα σώμα ως το γινόμενο της μάζας ηρεμίας του επί το τετράγωνο της ταχύτητας του φωτός. ● Με… Read More ›
Το Μανχάτανχεντζ επιστρέφει
Μια πραγματική οπτική μαγεία στην πόλη της Νέας Υόρκης που συμβαίνει μόνο τέσσερις φορές τον χρόνο Τέσσερις φορές τον χρόνο το Μανχάταν απολαμβάνει ένα εντυπωσιακό ηλιοβασίλεμα: το Manhattanhenge (Μανχάτανχεντζ). Αυτές τις ξεχωριστές μέρες, το φως του ήλιου ευθυγραμμίζεται τέλεια με… Read More ›
Από τα μπλε LED στην καθαρή ενέργεια
Ο Shuji Nakamura πρώτα φώτισε τον κόσμο και τώρα ετοιμάζεται να του δώσει αστείρευτη πυρηνική ενέργεια σύντηξης ● Η συναρπαστική πορεία του Shuji Nakamura, εφευρέτη των διόδων εκπομπής μπλε φωτός (LED) και κατόχου του Νόμπελ Φυσικής το 2014, αποτελεί ένα… Read More ›
Ιαπωνικό διαστημικό σκάφος φωτογραφίζει τον «δικέφαλο» αστεροειδή Torifune
Το ιαπωνικό διαστημικό σκάφος Hayabusa2 που έγινε διάσημο για την μεταφορά δειγμάτων του αστεροειδούς Ryugu στη Γη το 2020, φωτογράφησε τον αστεροειδή Torifune από πολύ κοντινή απόσταση Την Κυριακή (5 Ιουλίου), το σκάφος Hayabusa2 της Ιαπωνικής Υπηρεσίας Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης (JAXA)… Read More ›
Τα μαθηματικά πίσω από τη συμμετρία του σύμπαντος
Πώς το θεώρημα της Emmy Noether, διαμέσου της Λαγκρανζιανής, μας δίνει την εξίσωση για να υπολογίσουμε τις διατηρούμενες ποσότητες σε ένα συμμετρικό σύστημα, όπως αυτό των πλανητικών τροχιών. Η Emmy Noether απέδειξε ότι για κάθε συνεχή συμμετρία της δράσης ενός… Read More ›
Από τι αποτελούνται τα άτομα;
Ας ξεκινήσουμε με μια τρίχα: Ένα ερυθρό αιμοσφαίριο έχει δέκα φορές μικρότερη διάμετρο: Ένα βακτήριο E. coli είναι δέκα φορές μικρότερο: Ένας ιός της γρίπης είναι 10 φορές μικρότερος σε διάμετρο: Το μαστίγιο ενός βακτηρίου είναι δέκα φορές μικρότερο: Ένα… Read More ›
Το πρώτο συνθετικό κύτταρο στον κόσμο με πλήρη κύκλο ζωής
… θα μπορούσε να φέρει επανάσταση στη βιολογική μηχανική Ενώ πολλά από τα μυστήρια της ζωής παραμένουν άλυτα, οι επιστήμονες μπορούν να περιγράψουν τις βασικές διεργασίες που εκτελεί ένας ζωντανός οργανισμός, οι οποίες περιλαμβάνουν την χρήση ενέργειας, την αναπαραγωγή, την… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Ιουλίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Οι θέσεις των πλανητών τον μήνα Ιούλιο:Ερμής: Σε κατώτερη σύνοδο (μπροστά από τον Ήλιο) στις 13/7, αθέατος.Αφροδίτη: Στο δυτικό βραδινό ουρανό, δύει 23:07 στο μέσο του μήνα (μέγεθος -4,1, διάμετρος 18o, φωτισμός 63%). Άρης: Στον πρωινό ουρανό, ανατέλλει 03:12 στο… Read More ›
Ταχύτερα από την ελεύθερη πτώση
Με μια πρώτη ματιά, το πείραμα που βλέπουμε στο βίντεο φαίνεται να παραβιάζει ένα από τα πιο οικεία φαινόμενα: πώς είναι δυνατόν κάτι να πέφτει γρηγορότερα από ό,τι επιτρέπει η βαρύτητα; Η απάντηση είναι ότι δεν υπάρχει καμία παραβίαση. Στο… Read More ›
Αμφισβητώντας την Κοσμολογική Αρχή
Για την περιγραφή της εξέλιξης του σύμπαντος απαιτούνται ορισμένες υποθέσεις. Μεταξύ αυτών είναι η παραδοχή της ομογένειας και της ισοτροπίας του σε μεγάλες κλίμακες(*), ένα δόγμα που οι φυσικοί αποκαλούν Κοσμολογική Αρχή. Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι η θέση μας στο… Read More ›
Παγιδεύοντας τα άτομα
«Μια καταπληκτική επιστήμη!» Μ’ αυτά τα λόγια μας συγκέντρωσε ο πρώτος μου καθηγητής της φυσικής, ένα πρωί του Σεπτεμβρίου του 1972. Και τα μαθήματά του το επιβεβαίωσαν αμέσως: μας έδειχνε πώς να εξηγούμε απλά ένα πλήθος φαινομένων της καθημερινής ζωής,… Read More ›
Η αμφισβήτηση του «τοπολογικού qubit» της Microsoft
Τι είναι qubit Έτσι ονομάζεται η βασική μονάδα μνήμης των κβαντικών υπολογιστών. Στους γνωστούς κλασικούς υπολογιστές η βασική μονάδα εγγραφής και επεξεργασίας της πληροφορίας στο δυαδικό σύστημα, με τα γνωστά ψηφία 0 και 1, χρησιμοποιείται ο όρος bit (binary digit). Το bit, στοιχειώδης… Read More ›
Ωραία τα λέτε, αλλά πρέπει να καλλιεργούμε τον κήπο μας
Tο 1755 η Λισαβόνα επλήγη από έναν ασύλληπτα καταστροφικό σεισμό των 7,7 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ. Ήταν ένας από τους πιο θανατηφόρους και καταστροφικούς σεισμούς στην παγκόσμια ιστορία, καθώς μαζί με το τσουνάμι που ακολούθησε και τις πυρκαγιές που προκλήθηκαν, υπολογίζεται ότι προκάλεσε τον θάνατο δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων…. Read More ›
Η σκοτεινή διάσταση δίπλα μας
Πώς συνδέονται δύο από τα μεγαλύτερα μυστήρια του σύμπαντος, η σκοτεινή ενέργεια και η σκοτεινή ύλη Όταν κοιτάμε ένα παγόβουνο αυτό που βλέπουμε πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας είναι ένα πολύ μικρό τμήμα του σε σχέση με τον τεράστιο… Read More ›
Ο άνθρακας αποκαλύπτει την ηλικία του διαστρικού κομήτη 3I/ATLAS
Είναι τόσο παλιός σχεδόν όσο και το ίδιο το σύμπαν Ο πιο πρόσφατος διαστρικός επισκέπτης που ανακαλύφθηκε στο ηλιακό μας σύστημα γεννήθηκε σε μια περιοχή του σύμπαντος εντελώς διαφορετική από την δική μας γειτονιά. Σύμφωνα με μια νέα μελέτη, δημιουργήθηκε… Read More ›
Υπάρχουν 17 διακριτά στοιχειώδη σωματίδια ή μήπως 995,5;
Στα πειράματα του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων (LHC), οι φυσικοί επιταχύνουν και συγκρούουν μεταξύ τους πρωτόνια για να παρατηρήσουν τα προϊόντα των αλληλεπιδράσεων των κουάρκ και των γλοιόνιων και να δημιουργήσουν νέα σωματίδια, αντί απλώς να τα διασπάσουν στα προϋπάρχοντα στοιχειώδη… Read More ›
Δημήτρης Νανόπουλος: Ο κβαντικός μύθος του Σισύφου
Σύμφωνα με τη μυθολογία, ο Σίσυφος, ο μυθικός ιδρυτής και βασιλιάς της Αρχαίας Κορίνθου, εξαπάτησε τον Δία και κατάφερε να φυλακίσει τον Θάνατο, αποφεύγοντας το πεπρωμένο του. Η αιώνια τιμωρία του ήταν να σπρώχνει έναν τεράστιο βράχο στην κορυφή ενός… Read More ›
O Αϊνστάιν και οι κβαντικές επαναστάσεις
Η πρώτη κβαντική επανάσταση, που ξεκίνησε στις αρχές του 20ού αιώνα με την σημαντική σευνεισφορά του Albert Einstein ανατρέπει την αντίληψή μας για τον κόσμο, εισάγει εντυπωσιακές έννοιες, όπως ο κυματοσωματιδιακός δυϊσμός, και οδηγεί σε σημαντικές εφευρέσεις: το τρανζίστορ, το… Read More ›
Τζόρτζιο Παρίζι: «Η επιστήμη στα παιδικά βιβλία πρέπει να μπαίνει λοξά, ακριβώς όπως στον κόσμο των παιδιών»
Ο Giorgio Parisi είναι Ιταλός θεωρητικός φυσικός που ασχολείται με την κβαντική θεωρία πεδίου, την στατιστική μηχανική, τα σύνθετα συστήματα (… και με άλλα ποικίλα ενδιαφέροντα όπως π.χ. οι ελληνικοί παραδοσιακοί χοροί). Θα μπορούσε να είχε βραβευθεί με το Νόμπελ… Read More ›
François Englert (1932 – 2026)
Ο βέλγος φυσικός François Englert βραβευμένος με το Νόμπελ Φυσικής το 2013 για το έργο του σχετικά με το μποζόνιο Higgs, πέθανε σε ηλικία 93 ετών, ανακοίνωσε χθες Παρασκευή το Ελεύθερο Πανεπιστήμιο των Βρυξελλών (ULB), όπου είχε εργαστεί στο παρελθόν (ΕΔΩ:… Read More ›
Μια ανισότητα με βαθύτερη φυσική σημασία
Η ανισότητα είναι γνωστή ως ανισότητα Cauchy–Schwarz και διατυπώνεται ως εξής:Για οποιουσδήποτε πραγματικούς αριθμούς και , ισχύει: Γράφεται σύντομα και πιο κομψά με αθροίσματα: . Για δυο όρους η ανισότητα Cauchy–Schwarz γράφεται ως: και μπορεί να αποδειχθεί πολύ εύκολα. Η… Read More ›
Δημοσθένης Καζάνας: Ο φυσικός που εισήγαγε πρώτος την εκθετική διαστολή του σύμπαντος
«Έμεινε στο περιθώριο γιατί δεν ήταν τόσο διάσημος όσο ο άλλος»: Ο Δημοσθένης Καζάνας ήταν ο πρώτος που πρότεινε την πληθωριστική διαστολή του σύμπαντος για να λύσει το πρόβλημα της ομοιογένειάς του. Η θεωρία της πληθωριστικής διαστολής του σύμπαντος συνήθως… Read More ›
Φως στη διάσπαση ενός παράξενου σωματιδίου
Η διάσπαση ενός εξωτικού μεσονίου με ταυτόχρονη εκπομπή φωτονίων, ρίχνει φως στη δομή του σωματιδίου που προβληματίζει τους φυσικούς τις τελευταίες δεκαετίες. Το 2003, οι φυσικοί ανίχνευσαν ένα σωματίδιο γνωστό ως μεσόνιο , το οποίο περιέχει ένα γοητευτικό κουάρκ και… Read More ›
Μετρώντας τον χρόνο χωρίς ρολόι
O φυσικός Giovanni Barontini από το Πανεπιστήμιο του Μπέρμιγχαμ κατασκεύασε ένα «μίνι‑σύμπαν» για να μετρήσει τον χρόνο χωρίς ρολόι και να κάνει ένα βήμα προς την απάντηση ενός από τα μεγαλύτερα ερωτήματα της επιστήμης: «Τι είναι ο χρόνος;». Δημοσιεύοντας τα… Read More ›
Από την θεωρία ομάδων στην αμφισβήτηση των Ιμίων
Ο Ερντάλ Ινονού (1926–2007) υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους φυσικούς της Τουρκίας (μπορεί και ο κορυφαίος). Ήταν ο δεύτερος γιος του Ισμέτ Ινονού(*), του στενότερου συνεργάτη του Κεμάλ Ατατούρκ. Παρά το βαρύ οικογενειακό όνομα, ο Ερντάλ Ινονού επέλεξε αρχικά τον… Read More ›
Μηνύματα από το μέλλον
Ο εξαιρετικά καμπυλωμένος χωροχρόνος μπορεί να στρεβλώσει το αίτιο και το αιτιατό (τουλάχιστον μαθηματικά), δημιουργώντας κανάλια για επικοινωνία προς το παρελθόν Αν κάτι επιτρέπεται από τους νόμους της φυσικής, τότε οι επιστήμονες μπορούν να υποθέσουν ότι αποτελεί μαθηματική δυνατότητα, όχι… Read More ›
Βραβείο Kavli 2026 στην Αστροφυσική
Η Νορβηγική Ακαδημία Επιστημών και Γραμμάτων αποφάσισε να απονείμει το Βραβείο Kavli 2026 στην Αστροφυσική στους: ● Vasily Belokurov, Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ, Ηνωμένο Βασίλειο● Amina Helmi, Πανεπιστήμιο του Χρόνινγκεν, Ολλανδία● Rodrigo Ibata, CNRS και Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου, Γαλλίαγια την αποκάλυψη… Read More ›
Τι είναι οι «μικρές κόκκινες κουκκίδες»
Σύμφωνα με τα νέα δεδομένα του Διαστημικού Τηλεσκοπίου James Webb Οι αστρονόμοι, χρησιμοποιώντας το Διαστημικό Τηλεσκόπιο James Webb, ίσως να βρίσκονται κοντά στη λύση του μυστηρίου των «μικρών κόκκινων κουκκίδων» στο αρχέγονο σύμπαν. Μελετώντας ένα από αυτά τα παράξενα αντικείμενα,… Read More ›
Τα μαθηματικά και η φυσική πίσω από την μπάλα ποδοσφαίρου του Παγκοσμίου Κυπέλλου 2026
Ο νέος σχεδιασμός της μπάλας ποδοσφαίρου «Trionda», ο οποίος αντλεί έμπνευση από το τετράεδρο, μπορεί να επηρεάσει την μεγαλύτερη διοργάνωση του παγκόσμιου ποδοσφαίρου. Κάθε τέσσερα χρόνια, οι φίλαθλοι του ποδοσφαίρου περιμένουν με ανυπομονησία το μεγαλύτερο αθλητικό γεγονός: το Παγκόσμιο Κύπελλο… Read More ›
Ένας πιγκουίνος απειλεί την καθιερωμένη φυσική των στοιχειωδών σωματιδίων
Οι διασπάσεις «πιγκουίνου» που παρατηρήθηκαν στο πιο πρόσφατο πείραμα του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων του CERN αποκαλύπτουν μια παράξενη, νέα φυσική. Οι φυσικοί γνωρίζουν ότι η θεωρητική περιγραφή τους για τα στοιχειώδη σωματίδια και τις αλληλεπιδράσεις τους, το Καθιερωμένο Πρότυπο της… Read More ›
Σοβαρός τραυματισμός θεματοδότη καθώς έστηνε το θέμα Δ στο μάθημα της Φυσικής
Στο ΚΑΤ νοσηλεύεται ένας φυσικός μετά από σοβαρό εργατικό ατύχημα που σημειώθηκε κατά την προσομοίωση μιας «υπερπαραγωγής» – ενός πιθανού τέταρτου θέματος για τις πανελλαδικές εξετάσεις. Ο άτυχος καθηγητής χτυπήθηκε στο κεφάλι από μια ομογενή ράβδο μάζας 10 κιλών, όταν… Read More ›
Δεν βρέθηκε εξωγήινη τεχνολογία στον διαστρικό κομήτη 3I/ATLAS
Όμως, παρότι οι αστρονόμοι δεν εντόπισαν σήματα εξωγήινης τεχνολογίας από τον σπάνιο διαστρικό επισκέπτη, τονίζουν πως η όλη προσπάθεια άξιζε πραγματικά τον κόπο! Ο κομήτης 3I/ATLAS ήταν το τρίτο γνωστό διαστρικό αντικείμενο που εισήλθε στο ηλιακό μας σύστημα. Οι αστρονόμοι… Read More ›
Η Γη ως αιωρούμενος κύλινδρος στο διάστημα
Η πρώτη μεγάλη κοσμολογική επανάσταση από τον Αναξίμανδρο (611 π.Χ. – 547 π.Χ) Ο διάλογος «Φαίδων» του Πλάτωνα είναι ένα από τα πιο πολυδιαβασμένα, διδαγμένα και συζητημένα κείμενα στη φιλοσοφία. Αλλά σχεδόν όλοι όσοι αναφέρονται σ΄αυτό το πλατωνικό έργο εστιάζουν… Read More ›
Ο Λακάν και η Φυσική
(…) Αν ο Kepler μας εκτίναξε έξω από τους παλαιούς, κοπερνίκειους τρόπους σκέψης εισάγοντας την έλλειψη, ο Νεύτωνας μας πήγε ακόμα παραπέρα, εισάγοντας ένα είδος γραφής: F=Gm1m2/r2. Aυτο σύμφωνα με τον Lacan «είναι που μας αποσχίζει από τη φαντασιακή λειτουργία»…. Read More ›
Η ραδιοφωνική συχνότητα της αντιύλης
Το πείραμα ALPHA μέτρησε την συχνότητα υπέρλεπτης μετάβασης ατόμων αντιυδρογόνου στην περιοχή των 1420 MHz (που αντιστοιχεί στη γραμμή των 21 cm) με εξαιρετική ακρίβεια Γνωρίζουμε ότι το άτομο του υδρογόνου μπορεί να εκπέμψει, πολύ σπάνια, ακτινοβολία στην ραδιοφωνική συχνότητα… Read More ›
Το Μπλε Φεγγάρι και ο νυχτερινός ουρανός του Ιουνίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Απόψε τελευταία ημέρα του Μαίου (31/5/2026), στο νυχτερινό ουρανό θα εμφανιστεί το επονομαζόμενο «Μπλε Φεγγάρι«. Ο όρος προφανώς δεν αναφέρεται στο χρώμα της Σελήνης, αλλά στην σπανιότητα του φαινομένου της εμφάνισης δεύτερης Πανσελήνου μέσα στον ίδιο μήνα. Επιπλέον θα είναι η μικρότερη σε… Read More ›
Ουεμπανιαμά και Φυσική
Ο σταρ των Σαν Αντόνιο Σπερς, Βίκτορ «Ουέμπι» Ουεμπανιαμά, σαρώνει στα πλέι οφ του NBA και η Φυσική μπορεί να εξηγήσει το γιατί (νεώτερη ενημέρωση 31/5/2026)Το ύψος του Ουέμπι του δίνει πλεονέκτημα στα κοψίματα (μπλοκ) και τα ριμπάουντ, αλλά πώς… Read More ›
«Ο ήλιος θα εξαφανιζόταν και το φεγγάρι θα ήταν πάντα γεμάτο»
Η ραδιοφωνική εξερεύνηση του σύμπαντος είναι κρίσιμη για την εξερεύνηση του διαστήματος, την αστρονομία και την αναζήτηση εξωγήινης νοημοσύνης Πολύ πριν ο Νιλ Άρμστρονγκ πιλοτάρει την πρώτη επανδρωμένη σεληνάκατο στην Σελήνη, υπήρχαν σοβαρές ανησυχίες ότι οποιοδήποτε σκάφος επιχειρούσε να προσεδαφιστεί… Read More ›
Το μεγαλύτερο μέχρι σήμερα επίτευγμα της Τεχνητής Νοημοσύνης στα Μαθηματικά
Για σχεδόν 80 χρόνια, οι μαθηματικοί μελετούν ένα φαινομενικά απλό ερώτημα: Αν τοποθετήσουμε οποιονδήποτε αριθμό κουκκίδων σε μια επίπεδη επιφάνεια, ποιος είναι ο μέγιστος δυνατός αριθμός ζευγών που θα μπορούσαν να απέχουν μεταξύ τους μια συγκεκριμένη μοναδιαία απόσταση (π.χ. 1… Read More ›
Η θερμοκρασία του μεσοαστρικού διαστήματος
… σύμφωνα με έναν παλιό υπολογισμό του Arthur Eddington Πριν από 100 χρόνια (το 1926), ο Arthur Eddington, ένας από τους σπουδαιότερους αστροφυσικούς του 20ού αιώνα, δημοσίευσε το μνημειώδες βιβλίο του «The Internal Constitution of the Stars» . Εκεί, στη… Read More ›
Αφού δεν μπορούμε να δούμε την σκοτεινή ύλη, μήπως είναι καλύτερα να την ακούσουμε;
Οι μαύρες τρύπες που συγκρούονται μεταξύ τους ίσως αναδεύουν την «βουτυρένια» σκοτεινή ύλη Ως η πιο μυστηριώδης αλλά και πανταχού παρούσα ουσία του σύμπαντος, η σκοτεινή ύλη είναι στην πραγματικότητα αόρατη. Αυτό συμβαίνει απλούστατα επειδή δεν αλληλεπιδρά με το φως…. Read More ›
Μια συνέντευξη του Ρίτσαρντ Φάινμαν πριν από 60 χρόνια
Η συνέντευξη του Αμερικανού θεωρητικού φυσικού Ρίτσαρντ Φάινμαν (Richard Feynman) δόθηκε στον Charles Weiner, για το αρχείο «Οral History», τμήμα του NIELS BOHR LIBRARY & ARCHIVES του AIP (American Institute of Physics). Έχει ως αντικείμενο την ζωή του Φάινμαν (προσωπική και επιστημονική) από το 1930… Read More ›
Κάθε άτομο στο σύμπαν μπορεί να είναι μοναδικό
Ο πατέρας της ατομικής θεωρίας Δημόκριτος τον 5ο αιώνα π.Χ. θεωρούσε ότι υπάρχουν άτομα που διαφέρουν σε σχήμα, μέγεθος και διάταξη, όμως όλα τα άτομα ενός συγκεκριμένου τύπου ήταν απολύτως όμοια και μη διακρίσιμα. Πολλούς αιώνες μετά, το 1803, ο… Read More ›
Ένας άνθρωπος είπε στο σύμπαν
Ένας άνθρωπος είπε στο σύμπαν: «Κύριε, υπάρχω!» «Ωστόσο», απάντησε το σύμπαν, «Το γεγονός αυτό δεν μου δημιουργεί Καμία αίσθηση υποχρέωσης.» Stephen Crane, «War is Kind» (*) Με την συνειδητοποίηση της απόλυτης κοσμικής αδιαφορίας που εκφράζει ο Κρέην στο σύντομο ποίημα… Read More ›
Δημήτρης Νανόπουλος: Το Σύμπαν, ο άνθρωπος και μια πορτοκαλάδα στο Harvard Club
Της Γιάννας Κατσαγεώργη – Εθνικός Κήρυξ (ekirikas.com) Τις περισσότερες φορές ο χώρος που πρόκειται να επισκεφτείς προδίδει τη συνάντηση πριν καν ξεκινήσει. Σαν να σε προετοιμάζει γι’ αυτό που πρόκειται να συμβεί . Έτσι ένα απόγευμα γύρω στις 5 μ.μ…. Read More ›
Η εξίσωση του Dirac και η εξέλιξή της
Η εξίσωση του Dirac, ειδικά όταν εφαρμόστηκε στο άτομο του υδρογόνου, πέτυχε: ● να αναπαραγάγει όλες τις επιτυχίες του μη σχετικιστικού ατομικού μοντέλου του Schrödinger, ● να ενσωματώσει την αναλλοιότητα Lorentz της ειδικής θεωρίας της σχετικότητας, προβλέποντας έτσι τις μικρές σχετικιστικές διορθώσεις… Read More ›
Shake it off
Το διαστημικό όχημα Curiosity της NASA σφήνωσε τον ρομποτικό του βραχίονα μέσα σε έναν βράχο στον Άρη «Χαλαρό κι ελεύθερο», το διαστημικό όχημα Curiosity στον Άρη συνεχίζει να προχωρά «εκμηδενίζοντας την απόσταση» και «κάμπτοντας κάθε αντίσταση» , όπως όταν το… Read More ›
Η Μεγάλη Έκρηξη χωρίς «Υπεριώδη Καταστροφή»
Στην θεωρητική φυσική, η λέξη «υπεριώδης» ξεπερνά την αυστηρή της σύνδεση με την υπεριώδη ακτινοβολία που αντιστοιχεί στο τμήμα του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος που βρίσκεται μεταξύ ορατού φωτός και ακτίνων Χ. Ο όρος «υπεριώδης» χρησιμοποιείται και για τον χαρακτηρισμό ενεργειακών κλιμάκων…. Read More ›
Η τιμή της βαρυτικής σταθεράς παραμένει ακόμα «μετέωρη»
Η 10ετής προσπάθεια ενός φυσικού για τον ακριβή προσδιορισμό της σταθεράς της παγκόσμιας έλξης G Σύμφωνα με τον νόμο της παγκόσμιας έλξης του Ισαάκ Νεύτωνα, η βαρυτική δύναμη μεταξύ δύο μαζών ισούται με τη βαρυτική σταθερά, G, πολλαπλασιασμένη με το… Read More ›
Τι είναι πιο γρήγορο από το φως; Το σκοτάδι
Η ταχύτητα του φωτός στο κενό είναι γνωστή τόσο ως παγκόσμια σταθερά όσο και ως το απόλυτο όριο ταχύτητας για όλα τα υλικά σώματα στο σύμπαν, από τότε που ο Άλμπερτ Αϊνστάιν δημοσίευσε την ειδική θεωρία της σχετικότητας το 1905…. Read More ›
«Spudnik», η διαστημική πατάτα
Ο αστροναύτης της NASA, Don Pettit, επιδεικνύει το καμάρι του: μια πατάτα με το όνομα «Spudnik» Ο Don Pettit εμπνεύστηκε από το βιβλίο και την ταινία The Martian του Andy Weir όπου ο πρωταγωνιστής επιβιώνει στον Άρη καλλιεργώντας πατάτες. Έτσι… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Μαΐου, χωρίς τηλεσκόπιο
Οι θέσεις των πλανητών τον μήνα Μάιο:Ερμής: Σε ανώτερη σύνοδο (πίσω από τον Ήλιο) στις 14/5, αθέατοςΑφροδίτη: Στο δυτικό βραδινό ουρανό, δύει 23:15 στο μέσο του μήνα (μέγεθος -3,9, διάμετρος 12″, φωτισμός δίσκου 84%)Άρης: Πολύ χαμηλά στον πρωινό ουρανό, ανατέλλει 05:01 στο μέσο… Read More ›
Το ηλεκτρόνιο και ο παγκόσμιος ιστός (world wide web)
Η ανακάλυψη του ηλεκτρονίου Στις 30 Απριλίου 1897 ο J.J. Thomson εκπλήσσει τον κόσμο στο Βασιλικό Ινστιτούτο στο Λονδίνο ανακοινώνοντας την ανακάλυψη του ηλεκτρονίου – ενός σωματιδίου πάνω από 1800 φορές ελαφρύτερου από ένα πρωτόνιο. Για την ανακάλυψή του χρησιμοποίησε… Read More ›
Η Κάμερα Σκοτεινής Ενέργειας καταγράφει με λεπτομέρεια τον εντυπωσιακό Γαλαξία Σομπρέρο
Ο Γαλαξίας Σομπρέρο, γνωστός και ως Μεσιέ 104 (Μ104) ή NGC 4594, είναι ένα γαλαξιακό αριστούργημα που γοητεύει τόσο τους επιστήμονες όσο και τους λάτρεις της αστρονομίας. Το περίπλοκο σύστημα των σφαιρωτών αστρικών σμηνών του, προσφέρει πληροφορίες για τους αστρικούς πληθυσμούς, ενώ οι αστρονόμοι… Read More ›
Μπορούμε να αντιστρέψουμε την ροή του χρόνου;
Αναδιαμορφώνοντας το κβαντικό βέλος του χρόνου Eρευνητές υποστηρίζουν ότι βρήκαν έναν τρόπο «να αναστρέψουν τον χρόνο ώστε να ρέει προς τα πίσω» σε ένα κβαντικό σύστημα, σύμφωνα με πρόσφατο άρθρο του περιοδικού Scientific American. Το βέλος του χρόνου κινείται μόνο… Read More ›
Το πιο σημαντικό μάθημα μαθηματικών του 21ου αιώνα βρίσκεται ένα κλικ μακριά μας
Ένας καθηγητής του MIT δίδασκε το ίδιο μάθημα μαθηματικών για 62 χρόνια, και την ημέρα που συνταξιοδοτήθηκε, φοιτητές από κάθε χώρα της γης εμφανίστηκαν διαδικτυακά για να παρακολουθήσουν την τελευταία του διάλεξη. Το όνομά του είναι Gilbert Strang και το… Read More ›
40 χρόνια μετά : Πόσο επηρέασε την Ελλάδα το ραδιενεργό νέφος από το Τσερνόμπιλ
Σε μια προφητική ενέργεια, το 1985, η Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας (ΕΕΑΕ) διερεύνησε το ενδεχόμενο πυρηνικού ατυχήματος στα Βαλκάνια , το οποίο θα είχε επίκεντρο την πυρηνική μονάδα του Κοζλοντούι, που βρίσκεται σε απόσταση 100 χιλιόμετρα από τα ελληνικά σύνορα…. Read More ›
Οι πιθανότητες να ζήσετε 50 χρόνια είναι πολύ μικρές
… υποστηρίζει ο νομπελίστας θεωρητικός φυσικός David Gross Ο φυσικός David Gross, με αφορμή την βράβευσή του με το Ειδικό Βραβείο Breakthrough στην Θεμελιώδη Φυσική (ύψους 3 εκατ. δολαρίων), έδωσε συνέντευξη στο Live Science, σχετικά με το μέλλον της φυσικής,… Read More ›
Νέα οργανικά μόρια ανίχνευσε το Curiosity στον Άρη
Το διαστημικό όχημα της NASA Curiosity έφερε στο φως πάνω από 20 διαφορετικά οργανικά μόρια σε αρχαία αργιλώδη πετρώματα, αποδεικνύοντας πώς τα θεμελιώδη υλικά της ζωής μπορούν να επιβιώσουν στο διάστημα για δισεκατομμύρια χρόνια. Σύμφωνα με την δημοσίευση «Diverse organic… Read More ›
Προς τη «νησίδα σταθερότητας» των υπερβαρέων στοιχείων του περιοδικού πίνακα
Ο περιοδικός πίνακας των χημικών στοιχείων μεγαλώνει συνεχώς γιατί οι φυσικοί παράγουν όλο και πιο βαρείς ατομικούς πυρήνες. Οι βαρείς πυρήνες τείνουν να είναι πολύ βραχύβιοι, αλλά σύμφωνα με μια πολύ ενδιαφέρουσα παλιά εικασία από κάποιον ατομικό αριθμό και πέρα… Read More ›
Voyager 1: Σχεδόν μία ημέρα φωτός μακριά από τη Γη
Νέα παράταση ζωής για το ιστορικό διαστημόπλοιο της NASA Το Voyager 1, που εκτοξεύτηκε το 1977, είναι το πιο απομακρυσμένο διαστημόπλοιο από τον πλανήτη μας. Δεν πρόκειται να συναντήσει κάποιο άστρο στα επόμενα 40.000 χρόνια, μέχρις ότου πλησιάσει σε απόσταση… Read More ›