Ουεμπανιαμά και Φυσική

Ο σταρ των Σαν Αντόνιο Σπερς, Βίκτορ «Ουέμπι» Ουεμπανιαμά, σαρώνει στα πλέι οφ του NBA και η Φυσική μπορεί να εξηγήσει το γιατί

Το ύψος του Ουέμπι του δίνει πλεονέκτημα στα κοψίματα (μπλοκ) και τα ριμπάουντ, αλλά πώς γίνεται ο ψηλότερος παίκτης στο NBA να βάζει όλα αυτά τα τρίποντα;

Ακόμα και οι περιστασιακοί φίλαθλοι του μπάσκετ γνωρίζουν ότι ο «Ουέμπι» είναι φαινόμενο. Με το επιβλητικό ύψος των 2,24 μέτρων, ο φόργουορντ-σέντερ των Σαν Αντόνιο Σπερς συγκαταλέγεται στους κορυφαίους αμυντικούς κοντά στο καλάθι στο NBA και αποτελεί σοβαρή απειλή στην επίθεση – επιχειρώντας συχνά πέντε ή περισσότερα τρίποντα ανά αγώνα. Ο συνδυασμός ύψους, ευκινησίας και της συνολικής του ικανότητας στο μπάσκετ είναι τόσο εξωπραγματικός, που ορισμένοι οπαδοί έχουν αρχίσει μάλιστα να τον αποκαλούν «ο Εξωγήινος».

Στα τωρινά πλέι όφ, η ικανότητά του στα τρίποντα βρίσκεται σε πλήρη επίδειξη. Για παράδειγμα, στο πρώτο παιχνίδι των τελικών της δυτικής περιφέρειας του NBA νωρίτερα αυτόν τον μήνα, ο Ουεμπανιαμά πέτυχε ένα μακρινό τρίποντο για να ισοφαρίσει το παιχνίδι απέναντι στους Οκλαχόμα Σίτι Θάντερ με λιγότερο από ένα λεπτό να απομένει στο χρονόμετρο της παράτασης. Ο Ουεμπανιαμά και οι Σπερς κέρδισαν τελικά το παιχνίδι στη δεύτερη παράταση.

Η σειρά των παιχνιδιών μεταξύ Σπερς και Θάντερ βρίσκεται στο 3-3 και ξημερώματα Κυριακής ώρα Ελλάδας θα γίνει το έβδομο παιχνίδι. Όποια ομάδα κερδίσει αυτή τη σειρά θα αντιμετωπίσει τους Νιου Γιορκ Νικς στους τελικούς του NBA τον Ιούνιο. Πριν τον έκτο αγώνα κατά σειρά μεταξύ Σπερς και Οκλαχόμα Θάντερ (που έληξε 118-91 υπέρ των Σπερς, με τον Ουεμπανιαμά να επιτυγχάνει 4/9 τρίποντα), το Scientific American απευθύνθηκε σε ειδικούς στη φυσική και την βιο-μηχανική σχετικά με την επιστήμη πίσω από τα επικά σουτ του Ουέμπι για να ανακαλύψει: Πώς ο ψηλότερος παίκτης στο NBA συνεχίζει να βάζει όλα αυτά τα τρίποντα;

Απλά δίνει στην μπάλα την απαραίτητη αρχική ταχύτητα, γωνία εκτόξευσης και ιδιοπεριστροφή, λέει ο Larry Silverberg, καθηγητής μηχανολογίας και αεροδιαστημικής μηχανικής στο Πολιτειακό Πανεπιστήμιο της Βόρειας Καρολίνας. Συνήθως οι ψηλότεροι παίκτες του NBA δεν είναι γνωστοί για τέτοια μακρινά σουτ. «Πρόκειτια για μια εξαιρετικά μοναδική περίπτωση».

Σύμφωνα με τον Silverberg, πολλά στοιχεία απαιτούνται για να επιτευχθεί ένα τρίποντο στο μπάσκετ. Πρώτα απ’ όλα, είναι ο ίδιος ο παίκτης: Το ύψος του, το μέγεθος των χεριών του και η μηχανική της κίνησής του όταν εκτελεί το σουτ. Υπάρχει επίσης ο στόχος της μπάλας, καθώς και το ανάποδο φάλτσο, η ταχύτητα και η αρχική γωνία εκτόξευσης. Όλοι αυτοί οι παράγοντες συνδυάζονται για να καθορίσουν την επιτυχία ενός σουτ.

Κάτω από τις ίδιες συνθήκες, οι ειδικοί λένε ότι το ύψος θεωρείται τυπικά πλεονέκτημα στο γήπεδο. Αυτό συμβαίνει επειδή οι ψηλότεροι παίκτες βρίσκονται σωματικά πιο κοντά στη στεφάνη του καλαθιού, η οποία βρίσκεται στα 3,05 μέτρα πάνω από το έδαφος. Με άλλα λόγια, αν ο Στέφεν Κάρι των Γκόλντεν Στέιτ Ουόριορς, ένας από τους καλύτερους σουτέρ τριών πόντων όλων των εποχών, είχε ύψος 2,24 μέτρα αντί για 1,88 μέτρα, πιθανότατα θα είχε ακόμη μεγαλύτερο πλεονέκτημα στο σουτ.

Μια μελέτη του 2008 από τον Silverberg πρότεινε ότι οι σουτέρ ελεύθερων βολών που εκτοξεύουν την μπάλα από υψηλότερο σημείο εκκίνησης πιθανότατα έχουν μεγαλύτερη ακρίβεια, «εφόσον αυτό δεν επηρεάζει αρνητικά τη σταθερότητα εκτέλεσης του παίκτη». Οι ψηλότεροι παίκτες θα έπρεπε, θεωρητικά, να είναι καλύτεροι σουτέρ, αλλά αυτό δεν μεταφράζεται πάντα στην πράξη, λέει ο Dimitrije Cabarkapa. Πρώην παίκτης του κολεγιακού μπάσκετ, ο Cabarkapa είναι αναπληρωτής διευθυντής του Jayhawk Athletic Performance Laboratory στο Πανεπιστήμιο του Κάνσας. Εν μέρει, αυτό μπορεί να συμβαίνει επειδή οι λεγόμενοι «ψηλοί» του NBA συνήθως δεν ενθαρρύνονται στην εκτέλεση τριπόντων από μικρή ηλικία, ενώ μερικές φορές το ζήτημα καταλήγει στον συντονισμό και τη μηχανική του κάθε παίκτη ξεχωριστά.

Πολλοί ψηλοί παίκτες δυσκολεύονται με αυτά τα σουτ επειδή τα μακριά τους χέρια μπορούν να κάνουν την κίνηση του σουτ πιο δύσκολη να συντονιστεί με συνέπεια, λέει η Amy Pope, λέκτορας φυσικής και αστρονομίας στο πανεπιστήμιο Clemson.
Για τον Ουέμπι, το πρόβλημα του συντονισμού δεν φαίνεται να ισχύει: Όταν ο Βίκτορ Ουεμπανιαμά σουτάρει ένα εύστοχο τρίποντο, αυτό που ξεχωρίζει για μένα είναι η μηχανική του σώματός του, λέει η Pope. «Ο κορμός του παραμένει σχεδόν κάθετος. Πολλοί πιο κοντοί σουτέρ χρειάζονται ένα πιο δυνατό άλμα προς τα πάνω και περισσότερη συμβολή από τα πόδια και τον κορμό για να αποκτήσουν την απαραίτητη εμβέλεια. Το σημείο εκτόξευσης του Ουεμπανιαμά είναι τόσο ψηλά που δεν χρειάζεται αυτή τη μεγάλη ώθηση από τα πόδια του, με αποτέλεσμα το σώμα του να διατηρεί μια όρθια στάση. Στην πραγματικότητα, το μόνο που χρειάζεται για την σωστή ταχύτητα εκτόξευσης της μπάλας είναι «ένα μικρό κάθετο άλμα». Η μηχανική του Ουεμπανιαμά είναι εντυπωσιακή επειδή χρησιμοποιεί το ύψος και το μήκος των άκρων του προς όφελός του, διατηρώντας την υπόλοιπη κίνησή του ελεγχόμενη, ισορροπημένη και επαναλαμβανόμενη.

Ο Ουέμπι είναι επίσης εντυπωσιακά ευλύγιστος, γεγονός που είναι από μόνο του πλεονέκτημα στο σουτ. Για την βέλτιστη ικανότητα, η έρευνα του Cabarkapa και των συνεργατών του δείχνει ότι το σουτ τριών πόντων ξεκινά «από κάτω προς τα πάνω». Πρέπει να χαμηλώσεις τους γοφούς σου πιο κοντά στο έδαφος, να κρατήσεις τον κορμό σου σε σχεδόν κάθετη θέση και να βεβαιωθείς ότι ο αγκώνας σου είναι ευθυγραμμισμένος κάτω από την μπάλα. Βοηθά επίσης να έχεις μεγαλύτερη «κάμψη» ή λύγισμα, στους γοφούς, τα γόνατα και τους αστραγάλους. Αν κάποιος δεν έχει σωστό εύρος κίνησης στην άρθρωση του γόνατου ή του ισχίου, μπορεί να μην είναι σε θέση να πετύχει αρκετή κάμψη σε αυτές τις αρθρώσεις, ώστε να παραχθεί η κατάλληλη δύναμη και να εκτελεστεί σωστά η κίνηση του σουτ. Βέβαια, κάποιες δεξιότητες εννοείται πως ξεπερνούν τη βιο-μηχανική.

Ο Ουεμπανιαμά έχει ύψος 2,24 μέτρα. Ξέρει ότι οι αμυντικοί γενικά δεν μπορούν να του ρίξουν τάπα και κάνει το κάτι παραπάνω. Σουτάρει από ακόμα πιο μακριά. Εκτός από ψηλός, ευκίνητος και χαρισματικός, δείχνει και μια δόση δημιουργικότητας, επιλέγοντας να δουλέψει ένα σουτ που κανείς άλλος δεν θα δοκίμαζε. Από φυσική άποψη, το πλεονέκτημά του δεν είναι απλώς το ύψος, αλλά ότι αυτό συνδυάζεται με υψηλή επαναληψιμότητα στην κινηματική του σουτ (δηλαδή σουτάρει κάθε φορά με τον ίδιο τρόπο) και με σταθερότητα στις αρχικές συνθήκες της τροχιάς της μπάλας.

Διαβάστε περισσότερα: San Antonio Spurs star ‘Wemby’ is rocking the NBA playoffs. Science can help explain why – https://www.scientificamerican.com/article/san-antonio-spurs-star-wemby-is-rocking-the-nba-playoffs-science-can-help-explain-why/



Κατηγορίες:ΦΥΣΙΚΗ

Ετικέτες: ,

Σχολιάστε

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.