Author Archives

  • Τεχνητή νοημοσύνη λύνει ασκήσεις φυσικής και μαθηματικών

    «Ένας ομογενής δίσκος ξεκινώντας από την ηρεμία, κυλίεται χωρίς να ολισθαίνει σε κεκλιμένο επίπεδο. Μετά από κάποιο χρονικό διάστημα, ποιο κλάσμα της συνολικής κινητικής ενέργειας του δίσκου είναι περιστροφική κινητική ενέργεια; (A) 1/4 (B) 1/3 (C) 1/2 (D) 2/3 Ποιά… Read More ›

  • Φυσικοί εναντίον Φυσικής

    Θα θέλατε να διδάσκεται η σύγχρονη φυσική (κβαντική, σχετικότητα κλπ) στο Λύκειο; Αν ρωτήσετε τους γνωστούς σας, θα διαπιστώσετε ότι οι περισσότεροι θα απαντήσουν καταφατικά –  ακόμα κι αυτοί που μισούσαν τη φυσική όταν ήταν μαθητές. Είναι εντυπωσιακό το γεγονός… Read More ›

  • Η παντοδυναμία των smartphones στον «έξυπνο» κόσμο που δημιουργείται

    Σε παντοδύναμο εργαλείο που οδηγεί τις εξελίξεις σε κάθε τομέα τής οικονομικής και κοινωνικής ζωής έχει εξελιχθεί το έξυπνο κινητό τηλέφωνο (smartphone) όχι μόνον λόγω των απεριόριστων τεχνολογικών του δυνατοτήτων στις οποίες σε καθημερινή σχεδόν βάση προστίθεται νέες, αλλά κυρίως της ταχύτατης… Read More ›

  • Μικροσκοπικά ρομπότ-δύτες θα εξερευνήσουν εξωγήινους ωκεανούς

    … στο ηλιακό μας σύστημα Το Eργαστήριο Aεριώθησης της NASA (JPL) ανακοίνωσε ότι οργανώνει και χρηματοδοτεί ένα νέο πρόγραμμα που προσεγγίζει λίγο διαφορετικά την εξερεύνηση τω εξωγήινων ωκεανών. Το πρόγραμμα ονομάζεται SWIM (Sensing With Independent Micro-Swimmers) και στο πλαίσιο του θα γίνει… Read More ›

  • Δημήτρης Νανόπουλος: 10 χρόνια σωματίδιο Higgs

    Ο Ακαδημαϊκός Δημήτρης Νανόπουλος εξηγεί στην εκπομπή «Πρίσμα» της TV-100 το παρασκήνιο του πειράματος για την ανακάλυψη του σωματιδίου Higgs και μιλά για κρίσιμες στιγμές της κβαντικής φυσικής. Αναφέρεται, ακόμη, στους ορίζοντες που ανοίγουν οι νέες ανακαλύψεις: Δείτε επίσης: Ένα… Read More ›

  • Ένα βήμα πιο κοντά στην ανίχνευση αρχέγονων νετρίνων

    Η άμεση μέτρηση του κοσμικού υποβάθρου νετρίνων (CνB) που θα μας αποκαλύψει πτυχές της αρχέγονης ιστορίας του σύμπαντος, αποτελεί ένα από τα πιο δύσκολα προβλήματα της πειραματικής φυσικής. Μαζί με το κοσμικό υπόβαθρο της μικροκυματικής ακτινοβολίας υπάρχει και το κοσμικό υπόβαθρο… Read More ›

  • Γιατί να μην έχει η Ελλάδα το δικό της Κοζλοντούι;

    Θα μπορούσε η Ελλάδα του κοντινού μέλλοντος να αποκτήσει πυρηνικό εργοστάσιο παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας; Η Επιτροπή Ενέργειας της Ακαδημίας Αθηνών προέβη προ ολίγων εβδομάδων σε μια εισήγηση με θέμα «Προοπτικές για την πυρηνική ενέργεια στο μείγμα ηλεκτροπαραγωγής», η οποία έγινε… Read More ›

  • Τι γνωρίζετε για το σωματίδιο Ηiggs;

    Στις 4 Ιουλίου συμπληρώνονται 10 χρόνια από την ανακάλυψη του μποζονίου Higgs. Έχουν γραφτεί τόσο πολλά που κάποιοι θεωρούν ότι ξέρουν σχεδόν τα πάντα γι αυτό. Εσείς τελικά πόσο ειδήμονας γίνατε σχετικά με το Higgs; Για να το βρείτε κάντε… Read More ›

  • Πλανήτες με «εξωτική» ατμόσφαιρα ίσως διαθέτουν νερό

    Σύμφωνα με τις νέες εκτιμήσεις, υγρό νερό μπορεί να έχει εμφανιστεί εδώ και εκατομμύρια ή δισεκατομμύρια χρόνια σε πλανήτες που μοιάζουν ελάχιστα με τη Γη Βραχώδεις εξωπλανήτες τυλιγμένοι σε πυκνές «εξωτικές» ατμόσφαιρες υδρογόνου – ηλίου ενδέχεται να έχουν νερό σε… Read More ›

  • O Ερμής από πολύ μακριά και από πολύ κοντά

    Eνώ τις προηγούμενες ημέρες (από 23 Ιουνίου μέχρι και σήμερα) οι απανταχού ερασιτέχνες αστρονόμοι πάσχιζαν να φωτογραφίσουν την σπάνια πλανητική ευθυγράμμιση, παράλληλα είχαν την ευκαιρία να παρατηρήσουν και τον ακριβοθώρητο Ερμή, που με γυμνό μάτι από τη Γη φαίνεται σαν… Read More ›

  • Το μοριακό βάρος του νερού και ο κύκλος του

    Ένας λόγος που το νερό συμμετέχει στα καιρικά φαινόμενα κάνοντας τον πλανήτη μας να φαίνεται τόσο δυναμικός είναι ό,τι ενώ το υγρό νερό είναι προφανώς πυκνότερο από τον αέρα, το εξατμισμένο νερό (υδρατμοί) είναι αραιότερο από τον αέρα. Και γι… Read More ›

  • Πώς το μποζόνιο Higgs κατέστρεψε τη ζωή του Peter Higgs

    Η νέα βιογραφία του Φυσικού (και του σωματιδίου που εκείνος προέβλεψε) μας αποκαλύπτει την περιφρόνησή του για τα φώτα της δημοσιότητας Πριν από δέκα χρόνια οι φυσικοί ανακοίνωσαν μια από τις σημαντικότερες ανακαλύψεις στην ιστορία της φυσικής: την ανίχνευση του… Read More ›

  • Η απόδειξη ύπαρξης του Θεού

    Τι παθαίνει κανείς όταν είναι άσχετος με τα Μαθηματικά Προσκεκλημένος από την Αικατερίνη τη Μεγάλη να επισκεφθεί την Αυλή της, ο Diderot έβγαζε τα έξοδά του προσπαθώντας να μυήσει τους αυλικούς στον αθεϊσμό. Μπουχτισμένη μαζί του η Αικατερίνη παράγγειλε στον… Read More ›

  • Η NASA παίρνει πίσω τις κατσαρίδες που έφαγαν φεγγαρόσκονη

    Είναι πιθανότατα οι ακριβότερες κατσαρίδες του κόσμου και τα μόνα γήινα πλάσματα που έφαγαν λίγη Σελήνη. Όμως η πώλησή τους σε δημοπρασία ματαιώθηκε με παρέμβαση της NASA. Η αμερικανική διαστημική υπηρεσία απαίτησε από οίκο δημοπρασιών να ακυρώσει τον πλειστηριασμό τριών κατσαρίδων που είχαν… Read More ›

  • Η πυκνότητα των συστατικών του σύμπαντος από την Μεγάλη Έκρηξη μέχρι σήμερα

    Στις πρώτες στιγμές της ύπαρξης του το σύμπαν ήταν πολύ θερμό και πυκνό. Τα σωματίδια και η ακτινοβολία αλληλεπιδρούσαν μεταξύ τους όντας σε θερμοδυναμική ισορροπία (σχεδόν). Καθώς το αρχέγονο πλάσμα ψύχθηκε, σχηματίστηκαν τα ελαφρά στοιχεία – υδρογόνο, ήλιο και πολύ… Read More ›

  • Τα Voyager 1 και 2 γέρασαν

    Τα διαστημικά σκάφη Voyager 1 και 2 κατέρριψαν όλα τα ρεκόρ λειτουργώντας μετά από σχεδόν 45 χρόνια ταξιδιού στο διάστημα. Σύντομα όμως, μερικά από τα όργανά τους θα πάψουν να λειτουργούν Τα Voyager είναι τα μακροβιότερα σκάφη που έστειλε στο… Read More ›

  • Η εκδίκηση (της αρχής αβεβαιότητας) του Χάιζενμπεργκ

    Την άνοιξη του 1923, ο Βέρνερ Χάιζενμπεργκ επέστρεφε στο Μόναχο από το Γκέτιγκεν προκειμένου να ολοκληρώσει τη διδακτορική του διατριβή: είχε ακολουθήσει ένα ερευνητικό πρόγραμμα στη μαθηματική ρευστοδυναμική (ο τίτλος της διατριβής του είναι «Περί ευστάθειας και τύρβης υγρών ρευμάτων… Read More ›

  • Δέκα χρόνια από την ανακάλυψη του σωματιδίου Higgs

    παρελθόν, παρόν και μέλλον! Στις 4 Ιουλίου 2012, οι φυσικοί του CERN ανακοίνωσαν την ανίχνευση του μποζονίου Higgs. Ήταν ένας τεράστιος θρίαμβος για το Καθιερωμένο Πρότυπο των Στοιχειωδών Σωματιδίων και επιβεβαίωσε μια πρόβλεψη που έγινε μισό αιώνα πριν. Το 2022… Read More ›

  • Ο Διαστημικός Σταθμός με φόντο τον Ήλιο

    Ο φωτογράφος και ερασιτέχνης αστρονόμος Jamie Cooper φωτογράφησε από την αυλή του σπιτιού του στο Ντάβεντρι, την διάβαση του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού (ΔΔΣ) μπροστά από τον Ήλιο: Η διάβαση έγινε στις 17 Ιουνίου 2022 και είχε διάρκεια μικρότερη από ένα… Read More ›

  • Αναζητώντας σπάνια ζεύγη μποζονίων Higgs

    Το 2012 οι φυσικοί ανακοίνωσαν την πολυπόθητη ανίχνευση του μποζονίου Higgs, ενός σωματιδίου που είναι πολύ δύσκολο να εντοπιστεί και έχει την ξεχωριστή ιδιότητα να προσδίδει μάζα σε άλλα θεμελιώδη σωματίδια. Η ανακάλυψη ορόσημο έγινε στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων (LHC)… Read More ›

  • Η πρώτη επίσημη ημέρα του καλοκαιριού και η μεγαλύτερη του 2022

    … την Τρίτη 21η Ιουνίου Η Τρίτη 21η Ιουνίου θα είναι η μεγαλύτερη ημέρα του 2022 και η πρώτη επίσημη ημέρα του καλοκαιριού, καθώς το μεσημέρι (περίπου στις 12:13 ώρα Ελλάδας) λαμβάνει χώρα το θερινό ηλιοστάσιο. Από εδώ και πέρα,… Read More ›

  • Τα πρωτόνια ξανατρέχουν στο CERN

    Ο Μεγάλος Επιταχυντής Αδρονίων επισκευάστηκε και τέθηκε σε λειτουργία ύστερα από τρία και πλέον χρόνια Καταστρώνοντας φιλόδοξα σχέδια και αισιοδοξώντας για το μέλλον, οι επιστήμονες έθεσαν τον Απρίλιο εκ νέου σε λειτουργία τον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Πυρηνικών… Read More ›

  • FBI: Ο κανόνας του αριστερού χεριού

    … του Sir John Ambrose Fleming Ας ξεχάσουμε για λίγο την ‘παραπλανητική’ εικόνα που περιέχει το σχολικό βιβλίο της Γ’ Λυκείου για την εύρεση της φοράς της δύναμης Laplace… … για να ασχοληθούμε με τον κανόνα του αριστερού (και του… Read More ›

  • O υπερυπολογιστής Δαίδαλος

    Υπερυπολογιστή – μαμούθ αποκτά η Ελλάδα – Έναν εκ των 4 της Ε.Ε.Tα σούπερ κομπιούτερ γίνονται απαραίτητα για την επιστημονική έρευνα και την υλοποίηση σύνθετων δοκιμών Πόσο χρόνο χρειάζεται ο ανθρώπινος εγκέφαλος για να υπολογίσει πόσο κάνει 3,20 επί 2,15;… Read More ›

  • Όταν η συνισταμένη δύναμη είναι ανάλογη με την απομάκρυνση στον κύβο

    Τι συμβαίνει όταν η συνισταμένη δύναμη που ασκείται σε ένα σώμα δεν είναι απλά ανάλογη με την απομάκρυνση, όπως στην απλή αρμονική ταλάντωση, αλλά ανάλογη με την απομάκρυνση υψωμένη στην τρίτη δύναμη; Υπάρχει κάποιο φυσικό σύστημα που να συμπεριφέρεται με… Read More ›

  • H φυσικός Stefania Maracineanu

    … και η ανακάλυψη της τεχνητής ραδιενέργειας H Stefania Maracineanu γεννήθηκε το 1882 στο Βουκουρέστι. Αν και δεν γνωρίζουμε πολλά για την προσωπική της ζωή, είναι γνωστό πως είχε μια δυστυχισμένη παιδική ηλικία. Ολοκλήρωσε τις σπουδές της στη φυσική το… Read More ›

  • To CERN διακόπτει τη συνεργασία με Ρωσία και Λευκορωσία

    O Ευρωπαϊκός Οργανισμός Πυρηνικής Έρευνας (CERN) ανακοίνωσε σήμερα ότι θα τερματίσει τις συμφωνίες συνεργασίας με τη Ρωσία και τη Λευκορωσία μετά τη λήξη τους, το 2024, λόγω του πολέμου στην Ουκρανία. Το διοικητικό συμβούλιο του CERN έλαβε χθες αυτήν την απόφαση και δηλώνει έτοιμο… Read More ›

  • Εντόπισε η Κίνα σήματα από εξωγήινο πολιτισμό;

    Όχι. Αίσθηση παγκοσμίως έχει προκαλέσει η ανακοίνωση της Κίνας ότι το τεράστιο τηλεσκόπιό της, το Sky Eye, ενδέχεται να έχει εντοπίσει σήματα από εξωγήινους πολιτισμούς. Την είδηση αναμετάδωσε το κρατικό μέσο ενημέρωσης Science and Technology Daily, ενώ μετά από λίγη ώρα τη διέγραψε εντελώς,… Read More ›

  • Ποια είναι τα 3 πράγματα που μπορεί να αποδείξουν ότι η τεχνητή νοημοσύνη έχει αποκτήσει συνείδηση

    Ένας μηχανικός της Google ισχυρίστηκε σε πρόσφατη συνέντευξή του στην «Washington Post» ότι ένα από τα chatbots της εταιρείας, το μεγάλο γλωσσικό μοντέλο LaMBDA, έχει αποκτήσει συνείδηση. Η εταιρεία όμως διέψευσε τους ισχυρισμούς του Μπλέικ Λεμόιν και τον έθεσε σε αργία. Πολλοί εμπειρογνώμονες της τεχνητής… Read More ›

  • H πιο γρήγορη έκρηξη νόβα

    Αστρονόμοι στις ΗΠΑ ανακάλυψαν ένα παράξενο άστρο που δημιούργησε την ταχύτερη έκρηξη τύπου νόβα που έχει ποτέ παρατηρηθεί. Μια φωτεινή νόβα συνήθως χάνει τη λαμπρότητά της μετά από μερικές εβδομάδες ή και μήνες, αλλά η συγκεκριμένη νόβα με την ονομασία… Read More ›

  • Κανένα σημείο ζωής στην Αφροδίτη

    Η ασυνήθιστη συμπεριφορά του θείου (S) στην ατμόσφαιρα της Αφροδίτης δεν μπορεί να εξηγηθεί από μια μορφή ‘ατμοσφαιρικής’ εξωγήινης ζωής, σύμφωνα με μια νέα μελέτη. Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ συνδύασαν βιοχημεία και ατμοσφαιρική χημεία ώστε να ελέγξουν την… Read More ›

  • Η τέλεια ισορροπία ενός βράχου στον Άρη

    Το διαστημικό όχημα της NASA στον Άρη αποθανάτισε το παραπάνω εντυπωσιακό στιγμιότυπο χρησιμοποιώντας την κάμερα Right Mastcam-Z. Η φωτογραφία λήφθηκε στις 12 Ιουνίου 2022 (Sol 466) και τοπική ηλιακή ώρα 12:20:39. Όπως έγραψε κάποιος στο Twitter κάνοντας χιούμορ, ίσως πρόκειται… Read More ›

  • Η κβαντική γέφυρα Wheatstone

    Υπάρχουν μερικοί έξυπνοι τρόποι, πέραν των καθιερωμένων, με τους οποίους μπορούμε να μετρήσουμε τις τιμές αγνώστων φυσικών μεγεθών εύκολα και με πολύ μεγάλη ακρίβεια. Σ’ αυτή την κατηγορία ανήκει η εξαιρετικά ακριβής μέθοδος της γέφυρας Wheatstone για την μέτρηση των… Read More ›

  • Eνδείξεις νερού σε δείγματα από την επιφάνεια της Σελήνης

    … βρήκε το κινεζικό διαστημικό όχημα κινεζικό Chang’E-5 Η ανάλυση των δειγμάτων σεληνιακών πετρωμάτων και σκόνης που συνέλεξε η κινεζική αποστολή Chang’E-5, αποκάλυψε ίχνη της παρουσίας νερού μέσα στα ορυκτά, αν και όχι σε μεγάλες ποσότητες. Σύμφωνα με τους επιστήμονες,… Read More ›

  • Η Gaia ανίχνευσε αστροσεισμούς και αποκάλυψε την χημική σύνθεση χιλιάδων άστρων

    … του Γαλαξία μας Το ρομποτικό σκάφος Gaia του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA) κατέγραψε χιλιάδες αστροσεισμούς, αλλά και το λεγόμενο «αστρικό DNA», δηλαδή τη χημική σύνθεση των άστρων στον γαλαξία μας.    Πρόκειται για την τρίτη μεγάλη δημοσίευση στοιχείων της… Read More ›

  • Ανέπτυξε η Google σύστημα τεχνητής νοημοσύνης με συνείδηση;

    Η Google έθεσε έναν από τους μηχανικούς της σε αναγκαστική άδεια μετ’ αποδοχών για φερόμενη παραβίαση των πολιτικών απορρήτου της, αφότου δήλωσε ότι ένα σύστημα chatbot τεχνητής νοημοσύνης κατάφερε να αποκτήσει συνείδηση, αναφέρει η Washington Post.  Ο μηχανικός, Blake Lemoine, εργάζεται για τον οργανισμό Responsible AI… Read More ›

  • Νέο ρεκόρ ψηφίων του π στο νέφος της Google

    Ο αριθμός π ως γνωστόν είναι το πηλίκο της περιφέρειας ενός οποιουδήποτε κύκλου προς τη διάμετρό του. Η ακριβής τιμή του π περιλαμβάνει άπειρα δεκαδικά ψηφία (που επιπλέον δεν επαναλαμβάνονται ποτέ με την ίδια σειρά). Τα ρεκόρ γίνονται για να… Read More ›

  • Τρίτη 14 Ιουνίου η πρώτη υπερπανσέληνος του 2022

    … θα ακολουθήσουν άλλες δύο φέτος Η πρώτη υπερπανσέληνος από τις συνολικά τρεις φετινές θα συμβεί την Τρίτη 14 Ιουνίου. Η πανσέληνος θα συμπέσει με την κοντινότερη προσέγγιση της Σελήνης στη Γη, με αποτέλεσμα το φεγγάρι να φαίνεται ελαφρώς μεγαλύτερο… Read More ›

  • Το βαρυτικό ανάλογο του ατόμου του υδρογόνου

    H «Εισαγωγή στην Κβαντική Μηχανική» του David J. Griffiths στην σελίδα 144 περιέχει μια άσκηση (την 4.16), όπου εξετάζεται το σύστημα Γης-Ήλιου ως ένα βαρυτικό ανάλογο του ατόμου του υδρογόνου. Η δυναμική ενέργεια στο άτομο του υδρογόνου είναι και με… Read More ›

  • Kairyu: η γιγαντιαία τουρμπίνα που εκμεταλλεύεται την ενέργεια ωκεάνιων ρευμάτων 

    Ιάπωνες μηχανικοί κατασκεύασαν μια τεράστια τουρμπίνα ικανή να αντέξει τα ισχυρότερα ωκεάνια ρεύματα, για να μετατρέψει τη ροή τους σε μια σχεδόν ανεξάντλητη πηγή ενέργειας. Την τεχνολογία αυτή την αναπτύσσει εδώ και πάνω από μια δεκαετία, η εταιρεία Ishikawajima-Harima Heavy Industries (IHI Corporation)…. Read More ›

  • Μερικές σκέψεις ενός Φυσικού με αφορμή τα θέματα Φυσικής 2022

     Μουρούζης Παναγιώτης – ylikonet Τα φετινά θέματα φυσικής θα τα χαρακτήριζα με δύο λέξεις. Αναμενόμενα και απαιτητικά. Όλη η κοινότητα των φυσικών περίμενε το 3ο θέμα να είναι θέμα ηλεκτρομαγνητισμού με κίνηση ράβδου και  το 4ο θέμα στερεό με ισορροπία και κύλιση…. Read More ›

  • Μάριος, η χελώνα της Νάξου που τρώει μέδουσες (βίντεο)

    Για τους κατοίκους του νησιού, βέβαια, ο Μάριος είναι γνωστός εδώ και αρκετά χρόνια. Μόλις μπει η Άνοιξη κάνει την εμφάνισή του και παραμένει στο νησί μέχρι τις αρχές του χειμώνα, όταν η θερμοκρασία του νερού πέφτει, οπότε και φεύγει… Read More ›

  • Το τέλος της κοσμικής αυγής

    Πότε συνέβη ο επαναϊονισμός του υδρογόνου στο σύμπαν; Μια ομάδα αστρονόμων από το Ινστιτούτο Αστρονομίας Μαξ Πλανκ υπολόγισε ότι η λήξη της εποχής του επαναϊονισμού του ουδέτερου αερίου υδρογόνου συνέβη περίπου 1,1 δισεκατομμύρια χρόνια μετά τη Μεγάλη Έκρηξη. Ο επαναϊονισμός… Read More ›

  • Tα θέματα των πανελλαδικών εξετάσεων Φυσικής 2022

    Δείτε τα θέματα των πανελλαδικών εξετάσεων 2022 στο μάθημα της Φυσικής (;;) ΕΔΩ: ακολουθούν ενδεικτικές τηλεγραφικές απαντήσεις: Εύκολα προκύπτουν οι: και . Διαιρώντας κατά μέλη προκύπτει το ζητούμενο. To κλάσμα της κινητικής ενέργειας που μετβιβάστηκε από την πρώτη σφαίρα στην… Read More ›

  • Η NASA ανακοίνωσε ότι θα εκπονήσει ανεξάρτητη μελέτη για τα UFO

    Tη σύσταση ανεξάρτητης επιτροπής που θα αναλάβει να εκπονήσει μελέτη για τα άγνωστης ταυτότητας εναέρια φαινόμενα (UAPs) – που δεν μπορούν να αναγνωριστούν επιστημονικά ως αεροσκάφη ή γνωστά φυσικά φαινόμενα, ανακοίνωσε την Πέμπτη η NASA (Εθνική Yπηρεσία Αεροναυτικής και Διαστήματος). Η μελέτη θα επικεντρωθεί… Read More ›

  • Διακροτήματα και αρχή της αβεβαιότητας

    Από την σύνθεση δυο αρμονικών ταλαντώσεων ίδιας διεύθυνσης, που γίνονται γύρω από το ίδιο σημείο, με το ίδιο πλάτος Α, αλλά διαφορετικές συχνότητες και , προκύπτει μια ιδιόμορφη κίνηση που παρουσιάζει διακροτήματα: Παρατηρούμε ότι το πλάτος της σύνθετης κίνησης μεταβάλλεται… Read More ›

  • Μικρομετεωρίτης χτύπησε το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb

    Ένα από τα κάτοπτρα του νέου μεγάλου διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb της Αμερικανικής Διαστημικής Υπηρεσίας (NASA) χτυπήθηκε και τέθηκε εκτός ευθυγράμμισης από ένα μικροσκοπικό μετέωρο, αλλά το συμβάν δεν αναμένεται να έχει σημαντική αρνητική επίπτωση στις παρατηρήσεις του. Το κόστους 10 δισεκατομμυρίων δολαρίων… Read More ›

  • To πέτρινο ‘κατοικίδιο’ του Perseverence

    Το διαστημικό όχημα Perseverance που βρίσκεται στον πλανήτη Άρη, απέκτησε έναν απροσδόκητο σύντροφο από τις αρχές Φεβρουαρίου – ένα κομματι αρειανού βράχου μπήκε σε έναν τροχό του και έκτοτε διάνυσε απόσταση 8,5 χιλιομέτρων. Αυτή η πέτρα δεν προκαλεί πρόβλημα στην… Read More ›

  • «Έξυπνο» ύφασμα συλλέγει ηλεκτρική ενέργεια από τις κινήσεις του σώματος

    Επιστήμονες του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου Nanyang (NTU) της Σιγκαπούρης ανέπτυξαν έναν τύπο υφάσματος που μετατρέπει τις κινήσεις του σώματος σε ηλεκτρική ενέργεια. Το «έξυπνο» ύφασμα μετατρέπει τους κραδασμούς και τις τριβές που παράγονται από τις απλές κινήσεις του σώματος, σε ηλεκτρική ενέργεια που… Read More ›

  • Προσεγγίζοντας το απόλυτο μηδέν

    Οι ερευνητές έψυξαν άτομα ινδίου σε θερμοκρασία κοντά στο 1 mK(=10-3Κ), καθιστώντας το ίνδιο το πρώτο άτομο της ομάδας III του περιοδικού πίνακα που έγινε υπερψυχρό. Σε θερμοκρασίες κοντά στο απόλυτο μηδέν ( −273,15 °C), τα άτομα κινούνται πιο αργά από έναν… Read More ›

  • Μια επιβεβαίωση (της αρχής) της αβεβαιότητας

    Η αρχή της αβεβαιότητας (ή αρχή της απροσδιοριστίας), διατυπώθηκε για πρώτη φορά το 1927 από τον Γερμανό φυσικό Werner Heisenberg. Σύμφωνα με την πρώτη (και πιο γνωστή) διατύπωσή της, όσο ακριβέστερα μετράται η θέση ενός σωματιδίου, τόσο μεγαλύτερη θα είναι… Read More ›

  • Η κίνηση της Γης ως προς την αρχέγονη ακτινοβολία υποβάθρου

    Μια εφαρμoγή της Ειδικής Θεωρίας Σχετικότητας σε δεδομένα γαλαξιών Οι επιστήμονες που μελετούν το σύμπαν στην πλειοψηφία τους αποδέχονται την «αρχή της μετριότητας», σύμφωνα με την οποία η Γη, ο Ήλιος ή ο Γαλαξίας μας δεν έχουν κάποιο ιδιαίτερο χαρακτηριστικό… Read More ›

  • Πόσο μπορούμε να καταναλώσουμε ακόμη;

    Η πρόκληση ενός κόσμου που καταναλώνει λιγότερο Ο πλανήτης μας βρίσκεται αντιμέτωπος με μια – με τα σημερινά δεδομένα τουλάχιστον – μη αντιστρέψιμη κλιματική καταστροφή, που έχει καταστήσει σαφές ότι τα σημερινά δεκαπεντάχρονα όταν είναι 45 ετών θα αντιμετωπίζουν έναν… Read More ›

  • Η κορωνίδα της NASA

    (νεώτερη ενημέρωση 29/6/2022) Η NASA εκτόξευσε το μικροσκοπικό σκάφος CAPSTONE με προορισμό τη Σελήνη Η Αμερικανική Διαστημική Υπηρεσία (NASA) εκτόξευσε ένα μικροσκοπικό σκάφος με την ονομασία CAPSTONE και προορισμό το φεγγάρι. Το σκάφος θα «στρώσει τον δρόμο» για την επιστροφή… Read More ›

  • Μια μαύρη τρύπα που φαίνεται σαν ντόνατ

    Κάθε χρόνο, την πρώτη Παρασκευή του Ιουνίου, στις ΗΠΑ γιορτάζουν την Εθνική Ημέρα 🍩Ντόνατ! Η Εθνική Ημέρα Ντόνατ καθιερώθηκε το 1928 στο Σικάγο για να τιμήσουν τις γυναίκες του Στρατού Σωτηρίας που στάλθηκαν το 1917 στη Γαλλία για να βοηθήσουν… Read More ›

  • Δείτε στον νυχτερινό ουρανό του Ιουνίου πέντε πλανήτες ‘ευθυγραμμισμένους’

    Η καλύτερη ευκαιρία θα είναι στις 24 Ιουνίου πριν την ανατολή του Ήλιου Μια σπάνια διάταξη πλανητών μπορούμε να δούμε αυτόν τον μήνα: στον νοτιοανατολικό ουρανό πριν την αυγή, θα παρατηρήσουμε τους πλανήτες Ερμή, Αφροδίτη, Άρη, Δία και Κρόνο στην… Read More ›

  • Ποιά είναι η σχέση του ύψος ενός ανθρώπου με την υγεία του;

    Τα συν και τα πλην για την υγεία στο να είναι κανείς ψηλός Το να είναι κανείς ψηλός, είναι ένα νόμισμα με δύο όψεις όσον αφορά την υγεία, καθώς για μερικές ασθένειες κινδυνεύει λιγότερο και για άλλες περισσότερο, σε σχέση… Read More ›

  • Ένα ταξίδι στο τοπίο των χορδών, των μαύρων τρυπών και του πολυσύμπαντος

    Η αυτοβιογραφία του θεωρητικού φυσικού Joe Polchinski Ο θεωρητικός φυσικός Joseph Polchinski (1954–2018) προς το τέλος της ζωής του έγραψε το βιβλίο με τίτλο «Memories of a Theoretical Physicist: A Journey across the Landscape of Strings, Black Holes, and the Multiverse»… Read More ›

  • Ηλεκτρονικό δέρμα που νιώθει πόνο

    … ανοίγει τον δρόμο για μία νέα γενιά ρομπότ με ευαίσθητη αφή Ερευνητές στη Σκωτία δημιούργησαν ένα καινοτόμο ηλεκτρονικό δέρμα (e-skin) που μπορεί να μάθει να νιώθει «πόνο». Το επίτευγμα θα βοηθήσει να δημιουργηθεί μελλοντικά μία νέα γενιά έξυπνων ρομπότ -αλλά και… Read More ›

  • Βρήκαμε τους ιδανικούς εξωπλανήτες για μελέτη με το τηλεσκόπιο James Webb

    Το πιο μεγάλο και προηγμένο διαστημικό τηλεσκόπιο που έχει κατασκευάσει ο άνθρωπος είναι έτοιμο να ξεκινήσει την εξερεύνηση του ηλιακού μας συστήματος αλλά κυρίως του γαλαξία μας και του Σύμπαντος με την επιστημονική κοινότητα να αδημονεί. Το James Webb είναι… Read More ›

  • Γιατί οι πλανήτες Ουρανός και Ποσειδώνας έχουν διαφορετικά χρώματα;

    Οι δύο εξώτεροι πλανήτες του Ηλιακού Συστήματος έχουν παρόμοια σύσταση, παρόμοια μάζα και παρόμοιο μέγεθος. Γιατί έχουν όμως διαφορετικά χρώματα; Το παλιό αστρονομικό μυστήριο δείχνει να λύνεται χάρη σε παρατηρήσεις του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble και επίγειων οργάνων, οι οποίες εξηγούν… Read More ›

  • Μετανάστευση εξωγήινων πολιτισμών και διαστρικός αποικισμός

    … με την χρήση πλανητών ως διαστημόπλοια Η μετανάστευση προηγμένων εξωγήινων πολιτισμών, στο εσωτερικό των πλανητικών τους συστημάτων ή προς άλλα πλανητικά συστήματα, μπορεί να προκαλέσει παρατηρήσιμα ίχνη, εξαιτίας των τεχνοκατασκευών και των τεχνολογιών που χρησιμοποιούν στο ταξίδι τους. Η… Read More ›

  • Ένα πολύ αργό άστρο νετρονίων

    Το παράξενο άστρο νετρονίων PSR J0901-4046 ολοκληρώνει μια περιστροφή κάθε 76 δευτερόλεπτα Tα άστρα νετρονίων που εκπέμπουν ραδιοφωνική ακτινοβολία συνήθως έχουν περιόδους περιστροφής που κυμαίνονται από χιλιοστά του δευτερολέπτου έως δεκάδες δευτερόλεπτα. Καθώς τα άστρα αυτά γερνούν περιστρέφονται όλο και… Read More ›

  • Τι είναι η ενέργεια;

    Η ενέργεια, παρότι είναι μια από τις πιο σημαντικές και οικείες έννοιες της φυσικής, όταν κανείς προσπαθεί να διατυπώσει τον ορισμό της δυσκολεύεται. Στο βίντεο που ακολουθεί, ο Δρ. Don Lincoln από το Fermilab προσπαθεί να εξηγήσει τι εννοούν οι… Read More ›

  • ITER: Ένα φιλόδοξο έργο που θα μπορούσε να σώσει την ανθρωπότητα

    Με την κατασκευή των κύριων κτιρίων του Διεθνούς Θερμοπυρηνικού Πειραματικού Αντιδραστήρα (ITER) να έχει ολοκληρωθεί κατά 99,9%, ο χώρος στο Κανταράς στο Σεν Πολ λε Ντουράνς (Saint-Paul-lez-Durance) της νότιας Γαλλίας, μοιάζει με μια νέα βιομηχανική περιοχή. Εκεί, κατασκευάζεται το μεγαλύτερο έργο πυρηνικής σύντηξης… Read More ›

  • Ποιός είναι ο ισχυρότερος υπερυπολογιστής στον κόσμο;

    Οι ΗΠΑ επανήλθαν στην κορυφή των υπερυπολογιστών, εκτοπίζοντας την Ιαπωνία, χάρη στο νέο πανίσχυρο υπερυπολογιστικό σύστημα Frontier του Εθνικού Εργαστηρίου Oak Rigde (ORNL) του αμερικανικού Υπουργείου Ενέργειας στο Τενεσί, το οποίο κατέλαβε την πρώτη θέση στην κατάταξη Top 500 των… Read More ›

  • Τι τρέχει με τη μάζα του μποζονίου W;

    Το πείραμα CDF (Collider Detector at Fermilab) μέτρησε την μάζα του μποζονίου W και κατέληξε σε μια τιμή που κανείς δεν περίμενε. Ο καθηγητής φυσικής στο Πανεπιστήμιο Ντιούκ, Ashutosh Kotwal, συμβουλεύει πάντα τους φοιτητές του να λύνουν τα προβλήματα των βιβλίων… Read More ›

  • Η πτήση ρεκόρ που πραγματοποίησε στον Άρη το ελικοπτεράκι της NASA

    Τον περασμένο Απρίλιο το Ingenuity, το ελικοπτεράκι που έχει στείλει η NASA στον Άρη, πραγματοποίησε την 25η του πτήση στην οποία έκανε ρεκόρ απόσταση πετώντας για περισσότερα από 700 μέτρα από την βάση του. Η αμερικανική διαστημική υπηρεσία έδωσε στη δημοσιότητα ένα… Read More ›

  • Tο μικρότερο τηλεκατευθυνόμενο ρομπότ στον κόσμο

    Μηχανικοί στο Πανεπιστήμιο Northwestern στο Ιλινόι των ΗΠΑ δημιούργησαν το μικρότερο τηλεκατευθυνόμενο ρομπότ στον κόσμο, το οποίο θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί στο μέλλον για την εξάλειψη όγκων ή για τον καθαρισμό φραγμένων αρτηριών στο ανθρώπινο σώμα. Το ρομπότ μοιάζει με καβούρι και… Read More ›

  • Τι είναι το φαινόμενο ‘Μανχάτανχεντζ’;

    Μανχάτανχεντζ ονομάζεται η ευθυγράμμιση του ήλιου με τους δρόμους του Μανχάταν στη Νέα Υόρκη, όταν η δύση του αποκαλύπτεται με εντυπωσιακό τρόπο ανάμεσα στούς ουρανοξύστες κατά μήκος συγκεκριμένων λεωφορων. Πρόκειται για ένα φαινόμενο που επαναλαμβάνεται σε συγκεκριμένες ημέρες του έτους…. Read More ›

  • H αρμονική προσέγγιση του αριθμού e

    O αριθμός e είναι ένας από τους πιο ενδιαφέροντες αριθμούς που εμφανίζονται στα μαθηματικά, παρά το γεγονός ότι είναι άρρητος αριθμός. Γράφεται ως άθροισμα της άπειρης σειράς: Eίναι γνωστός ως αριθμός Εuler, και μεταξύ άλλων, αποτελεί την βάση των φυσικών… Read More ›

  • Οι μυστηριώδεις ισομερείς πυρήνες

    Παρότι οι ισομερείς πυρήνες ανακαλύφθηκαν πριν από έναν αιώνα, οι φυσικοί εξακολουθούν να ξετυλίγουν τα μυστήριά τους Ο βραβευμένος με Νόμπελ Otto Hahn πιστώνεται με την ανακάλυψη της πυρηνικής σχάσης. H σχάση των πυρήνων ήταν μια από τις σημαντικότερες ανακαλύψεις… Read More ›

  • Αναζητείται ο πρώτος Τούρκος αστροναύτης

    Τον πρώτο στα χρονικά Τούρκο αστροναύτη αναζητούν οι Αρχές της γειτονικής χώρας, με την προοπτική να τον στείλουν στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό τους πρώτους μήνες του 2023. «Στο πλαίσιο του εθνικού διαστημικού προγράμματος, η Τουρκία ξεκίνησε επισήμως τη διαδικασία της… Read More ›

  • Ο σχηματισμός υδροτριοξειδίου (ROOOH) στην ατμόσφαιρα

    Πώς επηρεάζει υγεία και κλίμα Ευρωπαίοι και Αμερικανοί επιστήμονες ανακάλυψαν για πρώτη φορά στην ατμόσφαιρα της Γης μία τελείως νέα κατηγορία άκρως δραστικών ουσιών, των υδροτριοξειδίων. Πρόκειται για οξειδωτικές χημικές ουσίες που πιθανώς επηρεάζουν τόσο την ανθρώπινη υγεία όσο και το παγκόσμιο κλίμα, γι’… Read More ›

  • Ο χάρτης των κβαντικών υπολογιστών

    Όποιος παρακολουθεί τις συζητήσεις και όσα γράφονται γύρω από την κβαντική πληροφορική, μπορεί να πιστέψει ότι είμαστε πολύ κοντά στη χρήση υπολογιστών αρκετά εξελιγμένων, που θα μπορούν να αναδημιουργήσουν, για παράδειγμα, τον χρόνο και τον χώρο ή να ανακατασκευάσουν το… Read More ›

  • Σε τι διαφέρουν οι μακρινοί γαλαξίες από τον δικό μας;

    Μια ομάδα αστροφυσικών του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης έφτασε σε ένα σημαντικό συμπέρασμα σχετικά με τους πληθυσμούς των άστρων άλλων γαλαξιών πέρα από τον Γαλαξία μας. Ένα συμπέρασμα που θα μπορούσε να αλλάξει την άποψή μας για ένα ευρύ φάσμα αστρονομικών… Read More ›

  • Άλλο ένα βήμα για το κβαντικό διαδίκτυο

    Ερευνητές στην Ολλανδία κατάφεραν να τηλεμεταφέρουν κβαντικές πληροφορίες σε ένα απλό δίκτυο τριών κόμβων, μια «πρωτιά» που συνιστά σημαντικό βήμα προόδου για ένα μελλοντικό κβαντικό Ίντερνετ. Το επίτευγμα κατέστη εφικτό χάρη στη βελτίωση της κβαντικής μνήμης και της ποιότητας των… Read More ›

  • Η σκονισμένη αυτοπροσωπογραφία

    Η πρώτη selfie του διαστημικού σκάφους InSight στην επιφάνεια του Άρη που λήφθηκε τον Δεκέμβριο του 2018, συγκρίνεται με την πιο πρόσφατη που λήφθηκε στις 24 Απριλίου 2022. Βλέπουμε την αρειανή σκόνη να έχει καλύψει εντελώς τα ηλιακά πάνελ. H… Read More ›

  • Μια νέα εκτίμηση του ρυθμού διαστολής του σύμπαντος

    … σύμφωνα με τις παρατηρήσεις του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble Το μέγεθος που μας λέει πόσο γρήγορα διαστέλλεται το σύμπαν είναι η σταθερά του Hubble H0. Όμως από το μακρινό 1929, όταν έγινε πρώτη δημοσίευση του Edwin Hubble σχετικά με τον… Read More ›

  • Το Hubble αποκαλύπτει έναν ‘ποταμό’ σχηματισμού άστρων

    Η παραπάνω βελτιωμένη εικόνα του συστήματος γαλαξιών Hickson Compact Group 31 (HCG 31), από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble της NASA, μας αποκαλύπτει περιοχές σχηματισμού άστρων. Στην εικόνα περιέχονται τέσσερις αλληλεπιδρώντες νάνοι γαλαξίες – αγνοείστε το φωτεινό αντικείμενο στο κέντρο της… Read More ›

  • Γιατί η κινητική ενέργεια είναι ανάλογη του τετραγώνου της ταχύτητας;

    Γιατί η κινητική ενέργεια ενός σώματος δεν αυξάνεται γραμμικά συναρτήσει του μέτρου της ταχύτητας; Γιατί χρειάζεται περισσότερη ενέργεια για να αυξήσουμε την ταχύτητα ενός σώματος από 1m/s σε 2m/s, απ’ ότι για να την αυξήσουμε από  0m/s σε 1m/s; Μπορούμε να αποδείξουμε… Read More ›

  • Ο αστεροειδής 7335 θα προσεγγίσει τη Γη σε απόσταση 4 εκατομμυρίων χιλιομέτρων

    … στις 27 Μαΐου Ένας μεγάλος αστεροειδής, ο Asteroid 7335 (1989 JA), διαμέτρου περίπου 1,8 χιλιομέτρων, θα περάσει σε σχετικά κοντινή – αλλά ασφαλή – απόσταση από τη Γη στις 27 Μαΐου. Είναι ένας από τους μεγαλύτερους που έχει ποτέ… Read More ›

  • Πώς ρέει ανεξάντλητη ενέργεια από μια οπή

    Η ανακάλυψη και η χρήση των σωματιδίων που είναι γνωστά ως «οπές» ήταν ένα από τα μεγαλύτερα επιστημονικά επιτεύγματα του περασμένου αιώνα. Αποτέλεσαν το θεμέλιο του σύγχρονου τεχνολογικού πολιτισμού και άλλαξαν τον κόσμο. Επιπλέον μας υπενθυμίζουν την μακροπρόθεσμη αξία της… Read More ›

  • Κι άλλο πέτρινο ‘φυτό’ στην επιφάνεια του Άρη

    Πριν από μερικούς μήνες το διαστημικό όχημα της NASA Curiosity είχε φωτογραφίσει έναν περίεργο σχηματισμό ορυκτών στο έδαφος του Άρη που έμοιαζε με απολιθωμένο φυτό (δείτε ΕΔΩ). Όμως οι εκπλήξεις που μας επιφυλάσσει ο γηραιός εξερευνητής – βρίσκεται στον Άρη… Read More ›

  • Το πρώτο πρατήριο υδρογόνου στην Ελλάδα

    Με πρώτες ύλες τον ήλιο και το νερό, το πρώτο πρατήριο υδρογόνου, το οποίο θα φουλάρει τα οχήματα με το «καύσιμο του μέλλοντος», λειτουργεί από χθες στον χώρο του ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος». Με βασικές πρώτες ύλες τον ήλιο και το νερό… Read More ›

  • Επανεξετάζοντας έναν κοσμολογικό γρίφο

    Μια ασυμφωνία μεταξύ ανεξάρτητων μετρήσεων της σταθεράς Hubble θα μπορούσε να αρθεί από την υπόθεση ύπαρξης ενός είδους εξωτικής μορφής σκοτεινής ύλης. Aν ένας μόνο αριθμός περιγράφει την ιστορία και τη μοίρα του σύμπαντος, τότε αυτός είναι η σταθερά του… Read More ›

  • Βαγγέλης Παπαθανασίου: Ο μόνος Έλληνας που η μουσική του ακούστηκε στο διάστημα

    … από τους Aphrodite’s Child μέχρι μουσική για τον κινηματογράφο και το διάστημα, ο «Vangelis» υπήρξε ένας καλλιτέχνης με μοναδικό μουσικό εκτόπισμα Λίγα ελληνικά ονόματα μπορούν να καυχιούνται ότι είναι γνωστά σε ολόκληρο τον κόσμο. Και του Βαγγέλη Παπαθανασίου είναι ένα από… Read More ›

  • Βίντεο: το διαστημικό σκάφος Solar Orbiter εστιάζει στον Ήλιο

    Το διαστημικό σκάφος Solar Orbiter έκανε την πρώτη από τις κοντινές διελεύσεις του στο περιήλιο στις 26 Μαρτίου 2022. Το διαστημόπλοιο έφτασε πιο κοντά στον Ήλιο από τον εσωτερικό πλανήτη Ερμή, επιτυγχάνοντας την πλησιέστερη προσέγγισή του – μόλις το 32%… Read More ›

  • Τι συμβαίνει στο διαστημικό σκάφος Voyager 1;

    Απέχοντας 23,3 δισεκατομμύρια χιλιόμετρα από τη Γη, το διαστημικό σκάφος Voyager 1 συνεχίζει την εξερεύνηση του διαστρικoύ διαστήματος 45 χρόνια (!) μετά την εκτόξευσή του. Για να διανύσει το φως αυτή την απόσταση χρειάζεται περίπου 22 ώρες. Που σημαίνει ότι… Read More ›

  • Το Perseverance ξεκινά την αναζήτηση ζωής στον Άρη

    Tο διαστημικό όχημα της NASA Perseverance θα συλλέξει δείγματα εδάφους του Άρη τα οποία προβλέπεται να μεταφερθούν πίσω στη Γη στην δεκαετία του 2030 για λεπτομερή ανάλυση. Το ρόβερ Perseverance της NASA έφτασε σε μια μεγάλη στιγμή της αποστολής του… Read More ›

  • Ο πρόεδρος των ΗΠΑ που απέδειξε το πυθαγόρειο θεωρημα

    … με τον δικό του πρωτότυπο τρόπο Οι πρόεδροι των ΗΠΑ, όποιες αρετές κι αν επιδεικνύουν σε άλλα πεδία, σπανίως φημίζονται για τις μαθηματικές τους ικανότητες. Κανένας επαγγελματίας μαθηματικός δεν έχει εκλεγεί ποτέ στον Λευκό Οίκο, ενώ οι πρόεδροι της… Read More ›

  • Η γωνιακή ταχύτητα ενός ρολογιού χειρός

    Σε ένα οριζόντιο τραπέζι στην πόλη της Αθήνας βρίσκεται ένα ρολόι με το καντράν προς τα πάνω, όπως στην παραπάνω εικόνα. Θέλουμε να προσδιορίσουμε την γωνιακή ταχύτητα του ωροδείκτη. Ποιά από τις παρακάτω επιλογές καθορίζει την κατεύθυνση του διανύσματος της… Read More ›

  • Διεθνής Διαστημικός Σταθμός και Έκλειψη Σελήνης

    Απόψε το βράδυ Κυριακή 15 Μαΐου μπορείτε να δείτε να διασχίζει τον νυχτερινό ουρανό ο Διεθνής Διαστημικός Σταθμός. Θα εμφανιστεί στις 9:06 μ.μ. χαμηλά νοτιο-νοτιοδυτικά και θα φτάσει σε μέγιστο ύψος 51°. Θα είναι ορατός για 7 ολόκληρα λεπτά ακολουθώντας… Read More ›

  • Η αδιαβατική μεταβολή ενός απλού αρμονικού ταλαντωτή

    Θεωρούμε έναν απλό αρμονικό ταλαντωτή για τον οποίο: ή , όπου , η κυκλική ιδιοσυχνότητά του. Το ερώτημα που τίθεται είναι το εξής: Τι συμβαίνει όταν με τον κατάλληλο τρόπο μεταβάλλουμε αργά τη κυκλική συχνότητα του ταλαντωτή; Για να πάρουμε… Read More ›

  • Ο επιταχυντής του CERN ζωντανεύει ξανά

    Μετά τη διακοπή λειτουργίας για συντήρηση και το πρόσφατο άνοιγμά του, αναβαθμισμένα και πολύ ενδιαφέροντα αναμένεται να είναι τα επόμενα πειράματα, τα οποία στοχεύουν να διαλευκάνουν τις συμπεριφορές των ασταθέστερων σωματιδίων «Trois, deux, un… faisceau». Δέκα Σεπτεμβρίου 2008, στις 10.48… Read More ›

  • Η εντροπία από τη σκοπιά της Στατιστικής Φυσικής

    …  με εφαρμογές από τη φυσική της χαλαρής ύλης Το Κέντρο Αριστείας Βασικής Έρευνας στις Θετικές Επιστήμες (ΚΑΒΕΘΕ) διοργανώνει μια σειρά ομιλιών, με πρώτη στις 20 Μαΐου 2020 και ώρα 18:00. Ομιλητής θα είναι ο διακεκριμένος Καθηγητής του Τμήματος Φυσικής του… Read More ›

  • Φιλοσοφία και επιστήμη

    Ανάδυση, μάγμα, συνολιστική-ταυτιστική λογική: οι τρεις αυτές έννοιες είναι κεντρικής σημασίας για να κατανοήσουμε το οντολογικό υπόβαθρο της πρωτοβάθμιας κοινωνικοπολιτικής θεωρίας του Κορνήλιου Καστοριάδη σχετικά με την ατομική και συλλογική αυτονομία. αποτελούν συνάμα την εννοιολογική βάση της καστοριαδικής προσέγγισης στη… Read More ›

  • Από την πολυμορφία στην ενότητα: Τα «δίδυμα» πειράματα UA1 και UA2 και το πρώτο Βραβείο Νόμπελ του CERN

    του Γρηγόρη Πανουτσόπουλου και του Θόδωρου Αραμπατζή *Ο Γρηγόρης Πανουτσόπουλος είναι υποψήφιος διδάκτορας του Τμήματος Ιστορίας και Φιλοσοφίας της Επιστήμης, στη Σχολή Θετικών Επιστημών του ΕΚΠΑ. Ο Θόδωρος Αραμπατζής είναι καθηγητής στο ίδιο Τμήμα. Ερωτήματα γύρω από την ενότητα (unity)… Read More ›

  • Μια επιστημονική μελέτη για το μαύρισμα των μπανανών

    Είναι αρκετοί εκείνοι που έχουν αγοράσει μπανάνες αλλά αποφεύγουν να τις φάνε όταν αρχίζουν να κάνουν την εμφάνιση τους τα μικρά σκουρόχρωμα σημάδια στη φλούδα τους. Οι μπανάνες εξακολουθούν και με τα σημάδια αυτά να είναι ασφαλείς για κατανάλωση ωμές… Read More ›

  • Καλλιέργεια φυτών σε χώμα από τη Σελήνη

    Πρόκειται για το πρώτο βήμα προκειμένου μια μέρα να καλλιεργηθούν στη Σελήνη φυτά κατάλληλα για τροφή και οξυγόνο Αμερικανοί επιστήμονες καλλιέργησαν στη Γη φυτά σε έδαφος από το φεγγάρι (σεληνιακό ρηγόλιθο), κάτι που γίνεται για πρώτη φορά στην ανθρώπινη ιστορία. Πρόκειται για το… Read More ›

  • Η ‘εξωγήινη είσοδος’ στον πλανήτη Άρη

    Το διαστημικό όχημα Curiosity υπάρχει και εξακολουθεί να εξερευνά επί δέκα χρόνια την επιφάνεια του πλανήτη Άρη. Όμως, πολλές ερωτήσεις προκάλεσε η παρακάτω εικόνα που λήφθηκε από την Mast Camera του Curiosity στις 7/5/2022: Τελικά, αν δούμε συνολικά το τοπίο,… Read More ›

  • Ταξίδι στο κέντρο του Ουρανού

    Μια νέα έρευνα εξετάζει για πρώτη φορά την σύνθεση υλικών στο εργαστήριο κάτω από εξαιρετικά μεγάλες πιέσεις. Τέτοιες εξωτικές πιέσεις επικρατούν στο απρόσιτο κέντρο του πλανήτη Ουρανού. Ο Ιούλιος Βερν δεν θα μπορούσε ούτε να το ονειρευτεί: Μια ερευνητική ομάδα… Read More ›

  • Τα γυαλιά της Google επιστρέφουν ως μεταφραστές με υπότιτλους σε πραγματικό χρόνο

    Η Google παρουσίασε ένα ζευγάρια «έξυπνα» γυαλιά επαυξημένης πραγματικότητας με ενσωματωμένο υπολογιστή, τα οποία εμφανίζουν σε υπότιτλους τη μετάφραση μίας συζήτησης σε πραγματικό χρόνο. Τα γυαλιά, που προς το παρόν είναι ανώνυμα και δεν φαίνεται να διαθέτουν κάμερα, αποτελούν τη… Read More ›

  • Φωτογράφισαν την μαύρη τρύπα στο κέντρο του Γαλαξία μας!

    (νεώτερη ενημέρωση 12/5/2022) Αυτή είναι η πρώτη εικόνα της τεράστιας μαύρης τρύπας στο κέντρο του Γαλαξία μας (Τοξότης A* ή Sgr A* για συντομία): Είναι η πρώτη άμεση οπτική απόδειξη ύπαρξης αυτής της μαύρης τρύπας. Καταγράφηκε από το Τηλεσκόπιο Ορίζοντα… Read More ›

  • Καταγράφηκε ο ισχυρότερος σεισμός στον πλανήτη Άρη

    Το Εργαστήριο Αεριώθησης (JPL) της Αμερικανικής Διαστημικής Υπηρεσίας (NASA) ανακοίνωσε ότι το στατικό ρομποτικό γεωλογικό εργαστήριο InSight ανίχνευσε στον Άρη τον μεγαλύτερο μέχρι σήμερα σεισμό που έχει παρατηρηθεί ποτέ σε έναν άλλο πλανήτη, μεγέθους 5 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ. Ο σεισμός συνέβη στις 4… Read More ›

  • H δύναμη της συμμετρίας

    … και το μαγνητικό πεδίο στο κέντρο του κύβου Με ένα λεπτό χάλκινο σύρμα κατασκευάζουμε έναν κύβο ABCDEFGH. Όταν οι 4 ακμές της πλευράς ABCD διαρρέονται από ηλεκτρικό ρεύμα Ι, όπως στο παραπάνω σχήμα, τότε στο κέντρο του κύβου δημιουργείται… Read More ›

  • Το δάκρυ του Ντιράκ

    Ο Άλμπερτ Αϊνστάιν είχε κάποτε πει για το σύμπαν ότι «αυτή η επική ιστορία μυστηρίου όχι μόνο δεν έχει ακόμη λυθεί, αλλά δεν είμαστε καν βέβαιοι ότι υπάρχει μια λύση». Το βιβλίο «Το δάκρυ του Ντιράκ» αποτελεί ένα μικρό οδοιπορικό… Read More ›

  • Οι κρύες νύχτες και η σκόνη ταλαιπωρούν την ‘Επινοητικότητα’ στον Άρη

    To ελικόπτερο Ingenuity (Επινοητικότητα) έφθασε στον Άρη τον Φεβρουάριο του 2021 τοποθετημένο πάνω στο πιο προηγμένο ρομπότ εξερεύνησης που έχουμε στείλει μέχρι σήμερα στον πλανήτη, το Perseverane της NASA. Το Ingenuity έγινε το πρώτο ελικόπτερο που στέλνουμε σε κάποιο άλλο… Read More ›

  • Τι είναι η Τεχνολογική Ιδιομορφία και γιατί μάλλον δεν θα την προσέξουμε καν όταν συμβεί

    Εξηγεί ο 78χρονος Ελληνοαμερικανός Νικόλας Νεγκροπόντε, συνιδρυτής του περίφημου «ΜΙΤ Media Lab» στη Μασαχουσέτη των ΗΠΑ. Ο Νίκολας Νεγκροπόντε έχει «επισκεφτεί» το μέλλον πολλές φορές και δεν το έκανε με …χρονομηχανή. Όταν στις αρχές της δεκαετίας του ’70 πειραματιζόταν πάνω… Read More ›

  • Kvant Selecta: Άλγεβρα και ανάλυση

    Ο τόμος «Kvant Selecta: Άλγεβρα και ανάλυση, Ι» αποτελεί μια συλλογή από άρθρα που δημοσιεύτηκαν από το 1970 μέχρι το 1990 στο ρωσικό περιοδικό Kvant (τα τεύχη του οποίου μπορείτε να βρείτε δωρεάν στα ρωσικά στην ιστοσελίδα: http://kvant.mccme.ru/). Τα άρθρα που… Read More ›

  • Η θεϊκή εξίσωση

    Από τότε που οι προσωκρατικοί φυσικοί φιλόσοφοι ανακάλυψαν την ιδέα των ατόμων, η επιστήμη αναζητά τα ύστατα υλικά θεμέλια και τις φυσικές δυνάμεις που συγκροτούν και ευθύνονται για την ύπαρξη του φυσικού κόσμου. Το βιβλίο «Η θεϊκή εξίσωση: Η Αποκάλυψη… Read More ›

  • Κβαντοδυφία (qubits) από άτομα υττερβίου

    Ένα από τα σημαντικότερα επιστημονικά πεδία της εποχής μας είναι η έρευνα σχετικά με τους κβαντικούς υπολογιστές. Έχουν κατασκευαστεί ήδη κβαντικοί υπολογιστές που εκτελούν λειτουργίες υψηλής πιστότητας, χρησιμοποιώντας ως θεμελιώδη μονάδα εγγραφής κβαντικά συστήματα υπεραγώγιμων κυκλωμάτων, οπτικά συμβολόμετρα, παγιδευμένα ιόντα… Read More ›

  • Η μελωδία των μαύρων τρυπών

    Από το 2003 είναι γνωστό ότι η μαύρη τρύπα στο κέντρο του σμήνους των γαλαξιών του Περσέα, σε απόσταση 300 εκατομμύρια έτη φωτός από τη Γη, τραγουδάει την ίδια νότα εδώ και 2,5 εκατομμύρια χρόνια. Οι αστρονόμοι εξηγούν το φαινόμενο… Read More ›

  • Τι κρύβεται πίσω από την μέτρηση μάζας του μποζονίου W

    Είναι πράγματι μια σημαντική ανακάλυψη; Το πείραμα CDF (Collider Detector at Fermilab) του εργαστηρίου Fermilab ανακοίνωσε πρόσφατα την μέτρηση της μάζας του μποζονίου W με μια άνευ προηγουμένου ακρίβεια [διαβάστε σχετικά: Το μυστήριο της μάζας του μποζονίου W]. Το ενδιαφέρον είναι ότι… Read More ›

  • Πως να γράψεις 100.000.000.000.000 ποιήματα

    Ο Raymond Queneau (1903-1976) ήταν Γάλλος λογοτέχνης και μαθηματικός. Το 1960 ίδρυσε μαζί με τον μαθηματικό François Le Lionnais τo λογοτεχνικό κίνημα OuLiPo (Ouvroir de Littérature Potentielle), όπου μαθηματικοί και συγγραφείς επιχειρούν να παράξουν το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα προς όφελος… Read More ›

  • Θα σταματήσει κάποτε η διαστολή του σύμπαντος;

    Αν και σήμερα δεχόμαστε ότι το σύμπαν διαστέλλεται με επιταχυνόμενο ρυθμό, μια νέα δημοσίευση των ερευνητών Cosmin Andrei, Anna Ijjas, και Paul J. Steinhardt με τίτλο ‘Rapidly descending dark energy and the end of cosmic expansion‘, παρουσιάζει έναν «απλό» μηχανισμό… Read More ›

  • Η NASA οπτικοποιεί τα πιο γνωστά συστήματα μαύρων τρυπών

    Άστρα που γεννήθηκαν με μάζα πάνω από 20 φορές μεγαλύτερη από την μάζα του Ήλιου τελειώνουν την ζωή τους ως μαύρες τρύπες. Όπως υποδηλώνει το όνομά τους, οι μαύρες τρύπες δεν εκπέμπουν φως από μόνες τους γιατί τίποτα δεν μπορεί… Read More ›

  • Το πάθος του νομπελίστα φυσικού Giorgio Parisi για τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς

    Στην ενδιαφέρουσα συνέντευξη του νομπελίστα Ιταλού φυσικού Giorgio Parisi που δημοσιεύεται στην ιστοσελίδα nobelprize.org με τίτλο “Self-confidence is an important ingredient”, ο Parisi αναφέρεται μεταξύ άλλων, πως ως πενηντάρης άρχισε να ενδιαφέρεται και να μαθαίνει ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς. Ο Τζόρτζιο… Read More ›

  • Ένα μικρό ρομπότ σε μια αποικία πιγκουίνων της Ανταρκτικής

    Ενώ η ζωή στην παγωμένη Ανταρκτική για μία αποικία 20.000 πιγκουίνων κυλούσε ομαλά, ένα ρομπότ εμφανίστηκε κάπου εκεί ανάμεσά τους. Ωστόσο, τα θαλάσσια αυτά πτηνά, που δεν μπορούν να πετάξουν, δεν φαίνεται να ενοχλούνται από την παρουσία του. Ο στόχος μάλλον επετεύχθη…. Read More ›

  • Οι πλανήτες στον νυχτερινό ουρανό την Πρωτομαγιά

    … και η πρώτη έκλειψη Ηλίου του 2022 Στις αρχές Μαΐου τέσσερις πλανήτες (Αφροδίτη, Άρης, Δίας και Κρόνος), πριν ανατείλει ο ήλιος θα βρίσκονται χαμηλά στον ουρανό και η παρατήρησή τους δια γυμνού οφθαλμού θα είναι πανεύκολη. Επιπλέον, την 1η… Read More ›

  • Επιστήμη και κινηματογραφική επιστημονική φαντασία

    Στο πλαίσιο των Conversations on the Quantum World, μιας σειράς διαδικτυακών σεμιναρίων του Caltech Science Exchange, ο φυσικός του Caltech Σπύρος Μιχαλάκης και ο συγγραφέας/παραγωγός του Χόλιγουντ Ed Solomon συζητούν με την Whitney Clavin για την σύνδεση της επιστήμης με… Read More ›

  • Tο ελικόπτερο της NASA φωτογράφισε το σημείο πρόσπτωσης του Perseverance στον Άρη

    Το ελικόπτερο της NASA Ingenuity στις 19 Απριλίου κατά την 26η πτήση του (!) εντόπισε και φωτογράφισε τα συντρίμμια του προστατευτικού κελύφους και του αλεξίπτωτου που βοήθησαν το διατημικό όχημα Perseverance να προσεδαφιστεί στον Άρη στις 18 Φεβρουαρίου του 2021:… Read More ›

  • Η σημαία της νίκης του κόκκινου στρατού στον Διαστημικό Σταθμό

    Οι Ρώσοι κοσμοναύτες Artemyev και Matveev ξεδίπλωσαν στο διάστημα, κατά την διάρκεια των εργασιών τους έξω από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, μια σοβιετική σημαία για να τιμήσουν την «Ημέρα της Νίκης» της Ρωσίας κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο: Όμως, ο… Read More ›

  • Ο νόμος του Ohm παραβιάζεται στις συγκρούσεις βαρέων ιόντων

    Το μαγνητικό πεδίο που δημιουργείται σε μια σύγκρουση υψηλής ενέργειας βαρέων ιόντων μπορεί να είναι ασθενέστερο από το αναμενόμενο, εμποδίζοντας την πειραματική αναζήτηση φιανομένων που σχετίζονται με το πεδίο Στον Σχετικιστικό Επιταχυντή Βαρέων Ιόντων (RHIC), στη Νέα Υόρκη και στον… Read More ›

  • Aνακάλυψαν ένυδρα ορυκτά στον μετεωρίτη Kakowa

    Ένας μετεωρίτης 470 εκατομμυρίων ετών, χάρη στην επιστημονική μελέτη τριών ετών και την αναζήτηση δεδομένων που ξεκίνησε το μακρινό 2013, φανερώνει μία ακόμα δυνάμει πηγή προέλευσης του νερού στη Γη. «Πολλές φορές αμελούμε την προσπάθεια της αναζήτησης τέτοιων ορυκτών σε… Read More ›

  • Τα δομικά συστατικά της ζωής ήρθαν από το διάστημα;

    Μια νέα εξέταση μετεωριτών που προσγειώθηκαν στις Ηνωμένες Πολιτείες, τον Καναδά και την Αυστραλία ενισχύει την ιδέα ότι τέτοια αντικείμενα μπορεί να έχουν μεταφέρει στη Γη χημικά συστατικά ζωτικής σημασίας για τη δημιουργία της ζωής. Όπως αναφέρει το Reuters, οι επιστήμονες είχαν… Read More ›

  • Ο αρχαιπτέρυγας του πνεύματος

    Ταπεινοφροσύνη και αυτοσεβασμός Η συμπληρωματικότητα μεταξύ της ταπεινοφροσύνης και του αυτοσεβασμού είναι, πιστεύω, το κύριο μήνυμα των θεμελιωδών αρχών μας. Επαναλαμβάνεται ως θέμα με πολλές παραλλαγές. Η απεραντοσύνη του χώρου μας κάνει να φαινόμαστε μηδαμινοί. στο σώμα μας όμως περιέχεται… Read More ›

  • Διεθνής Ημέρα Μνήμης της Καταστροφής του Τσερνομπίλ

    Πυρηνικός σταθμός Τσερνόμπιλ, 26 Απριλίου 1986: Η ρουτίνα τερματισμού λειτουργίας του συστήματος 20 δευτερολέπτων φάνηκε να είναι μια άλλη δοκιμή του ηλεκτρικού εξοπλισμού. Αλλά επτά δευτερόλεπτα αργότερα, ένα κύμα δημιούργησε μια χημική έκρηξη που απελευθέρωσε περίπου 520 επικίνδυνα ραδιονουκλεΐδια στην ατμόσφαιρα. Η δύναμη της… Read More ›

  • Αδιαβατικά αναλλοίωτα

    Το πρώτο συνέδριο του Solvay το 1911 είχε ως θέμα την ακτινοβολία και τα κβάντα. Εκεί οι φυσικοί καθώς ασχολούνταν με τα προβλήματα της εισαγωγής κβαντικών εννοιών στη φυσική, συζητήθηκε και ένα φαινομενικά απλό πρόβλημα από την κλασική μηχανική: Θεωρούμε… Read More ›

  • Το δικό μου Πάσχα (Αναμνηστικό και πένθιμο)

    του Κώστα Καββαθά – ΕΣΤΙΑ 23/04/22 Θυμάμαι. Μεγάλο Σάββατο στο σπίτι με το δωμάτιο να φωτίζεται απ’ το ψυχρό φως της οθόνης του H/Y και τις αστραπές της μητέρας όλων των καταιγίδων. Πώς να μη με κυριεύσει νοσταλγία γι’ αυτά… Read More ›