Ένας αρχέγονος γιγάντιος σπειροειδής γαλαξίας

Το διαστημικό τηλεσκόπιο της NASA James Webb, εντόπισε έναν γιγάντιο, σπειροειδή γαλαξία που σχηματίστηκε μόλις δύο δισεκατομμύρια χρόνια μετά τη Μεγάλη Έκρηξη. Πρόκειται για έναν γαλαξία που μοιάζει πολύ με τον Γαλαξία μας αλλά έχει πενταπλάσια μάζα και καλύπτει διπλάσια έκταση σε σχέση με τον δικό μας. Αποτελείται από έναν τεράστιο σπειροειδή δίσκο με άστρα, αέρια και κοσμική σκόνη και ονομάζεται «Μεγάλος Τροχός (Big Wheel)» .

Ο γαλαξίας Μεγάλος Τροχός διαθέτει ένα κόκκινο και συμπαγές κέντρο και έναν τεράστιο αστρικό δίσκο με διάμετρο τουλάχιστον 30 kpc. Ο δίσκος φαίνεται συμπαγής με εμφανείς σπειροειδείς δομές. 

Το πιο περίεργο πράγμα με τον Mεγάλο Τροχό είναι το μέγεθός του σε σχέση με την ηλικία του. Το τηλεσκόπιο James Webb είδε τον γαλαξία όπως ήταν στο παρελθόν, όταν το σύμπαν είχε ηλικία μόλις δύο δισεκατομμύρια χρόνια. Είναι εξαιρετικά νέος γαλαξίας για να έχει τέτοιο μέγεθος.

Κανονικά θα χρειαζόταν ολόκληρη η ηλικία του σύμπαντος για να γίνει ένας γαλαξίας τόσο μεγάλος, λέει ο Sebastiano Cantalupo, αστρονόμος στο Πανεπιστήμιο του Milan-Bicocca στην Ιταλία, που συμμετέχει στην σχετική δημοσίευση με τίτλο «A giant disk galaxy two billion years after the Big Bang» στο περιοδικό Nature Astronomy. Σε σύγκριση με τους πολύ μικρότερους, πιο εκκολαπτόμενους γαλαξίες εκείνης της αρχέγονης εποχής, ο Μεγάλος Τροχός φαίνεται ξεκάθαρα ότι είναι μια αποκλίνουσα περίπτωση.

Ο Μεγάλος Τροχός είναι ένα από τα πιο ακραία παραδείγματα σχηματισμού γαλαξιών στο αρχέγονο σύμπαν, όταν αυτή η διαδικασία αναμενόταν να είναι πολύ πιο έντονη και χαοτική, με τις συχνές συγχωνεύσεις γαλαξιών και την ταχεία συσσώρευση υλικού από τον διαγαλαξιακό χώρο.

Όλη αυτή η αρχέγονη ένταση προέρχεται από το μικρό μέγεθος του πρώιμου σύμπαντος, στο οποίο η πυκνότητα των πρώτων υλών από τις οποίες σχηματίζονται οι γαλαξίες ήταν μεγαλύτερη. Αλλά η γειτονιά του Μεγάλου Τροχού είναι γεμάτη με μια ασυνήθιστη υπεραφθονία ύλης ακόμα και σε εκείνη, την ήδη εμπλουτισμένη με ύλη, κοσμική εποχή. Ο Μεγάλος Τροχός μοιάζει με ένα παιδί που ξεκίνησε λίγο μεγαλύτερο από τα άλλα και έτρωγε το φαγητό των άλλων… Φαίνεται σαν ένας ενήλικος γαλαξίας σε μια εποχή που υποτίθεται ότι υπήρχαν μόνο παιδιά τριγύρω.

Προς το παρόν δεν είναι κατανοητό το πώς ακριβώς ο Big Wheel έγινε τόσο μεγάλος τόσο γρήγορα. Αποτελεί ένα μυστήριο. Είναι σαν να μπαίνεις σε έναν κήπο την άνοιξη και να ανακαλύπτεις ένα τέλεια ώριμο φρούτο που το περίμενες να γίνει στο τέλος του καλοκαιριού. Για να προσδιορίσουμε αν τα υπάρχοντα θεωρητικά μοντέλα μπορούν να εξηγήσουν τέτοιους γαλαξίες, χρειαζόμαστε λεπτομερείς θεωρητικές και αριθμητικές μελέτες που να καταγράφουν τόσο τους ακραίους γαλαξίες όσο και τα ακραία περιβάλλοντα που κατοικούν.

διαβάστε περισσότερες λεπτομέρειες:
1. A giant disk galaxy two billion years after the Big Bang – https://www.nature.com/articles/s41550-025-02500-2
2. JWST Spots Giant Spiral Galaxy Shockingly Early in Cosmic History – https://www.scientificamerican.com/article/jwst-spots-giant-spiral-galaxy-shockingly-early-in-cosmic-history/



Κατηγορίες:ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ, ΑΣΤΡΟΦΥΣΙΚΗ

Ετικέτες: , ,

Σχολιάστε

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.