ΑΣΤΡΟΦΥΣΙΚΗ

Η σκοτεινή ενέργεια μέσα από τους δίδυμους υπερκαινοφανείς αστέρες

Είναι γνωστό ότι το σύμπαν διαστέλλεται. Για να προβλέψουμε την μοίρα του πρέπει να βρούμε τι συμβαίνει με τον ρυθμό διαστολής του: μειώνεται; αυξάνεται; ή παραμένει σταθερός; Για να απαντηθεί το ερώτημα αυτό πρέπει να συγκρίνουμε τις ταχύτητες με τις… Read More ›

Βαρυτικά κύματα από την συγχώνευση νάνων γαλαξιών

Όταν δυο μαύρες τρύπες συγκρουστούν, εκπέμπονται πανίσχυρα βαρυτικά κύματα. Μια τέτοια κολοσσιαία σύγκρουση τραντάζει τον χώρο προκαλώντας μια διαταραχή η οποία εξαπλώνεται στο σύμπαν με την ταχύτητα του φωτός. Όμως τα βαρυτικά κύματα δεν είναι τόσο «ειρηνικά» όσο τα ηλεκτρομαγνητικά… Read More ›

Πόσο διαρκεί μία ημέρα στην Αφροδίτη;

Όταν η Γη αποτελούσε ακόμη «πεδίο βολής» των αστεροειδών και κομητών του ηλιακού μας συστήματος που την βομβάρδιζαν ασταμάτητα η Αφροδίτη ήταν ένας πλανήτης με μεγάλους ωκεανούς, ήπιες κλιματικές συνθήκες και περιοχές παρόμοιες με τις τροπικές περιοχές της Γης. Πριν… Read More ›

Συνοπτικό Αστροημερολόγιο Μαΐου

4 Μαΐου Κρόνος, Δίας και Σελήνη κοντά – Ερμής και Πλειάδες κοντά, 5 Μαΐου Μέγιστο Βροχής Διαττόντων Ήτα Υδροχοΐδες … … εν τω μεταξύ το ελικοπτεράκι στον Άρη συνεχίζει τις βόλτες του:

Το ταξίδι 22 εκατ. ετών από την ζώνη των αστεροειδών στην Μποτσουάνα

Το πρωί της 2ας Ιουνίου 2018 ένας αστεροειδής εντοπίστηκε να κατευθύνεται προς τη Γη με ταχύτητα 61.000 χιλιομέτρων την ώρα. Επρόκειτο να πλήξει τον πλανήτη μας και δεν μπορούσε κανείς να τον σταματήσει, ενώ συνεπήρε και τους αστρονόμους. Με μήκος… Read More ›

Η διάρκεια της νοήμονος ζωής είναι ελάχιστη χρονικά

O Tζόζεφ Ασμπάκερ είναι κατηγορηματικός. Υπάρχει νοήμων ζωή κάπου στο Σύμπαν, λέει ο νέος γενικός διευθυντής της Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας, αλλά η ανθρωπότητα δεν θα τη βρει – τουλάχιστον όχι στη διάρκεια της ζωής μας. «Η διάρκεια της νοήμονος ζωής είναι… Read More ›

Η νέα αποστολή Interstellar της NASA ακόμη πιο βαθιά στον διαστρικό χώρο

Όταν τα -ηλικίας τεσσάρων δεκαετιών- αμερικανικά διαστημικά σκάφη Voyager 1 και 2 εισήλθαν για πρώτη φορά το 2012 και 2018, αντίστοιχα, στον διαστρικό (ή μεσοαστρικό) χώρο, δηλαδή στο διάστημα ανάμεσα στα άστρα, οι επιστήμονες -δικαιολογημένα- πανηγύρισαν. Τα δύο δίδυμα χαλκέντερα… Read More ›

Ισχυρότατη έκλαμψη στον Εγγύτατο του Κενταύρου

Σε απόσταση περίπου τεσσάρων ετών φωτός από το δικό μας ηλιακό σύστημα βρίσκεται ο Εγγύτατος του Κενταύρου. Πρόκειται για έναν ερυθρό νάνο και είναι το κοντινότερο σε εμάς άστρο. Αποτελεί μέλος ενός τριπλού αστρικού συστήματος, μαζί με τον διπλό αστέρα… Read More ›

Η κίνηση των δακτυλίων του Κρόνου

Τα δαχτυλίδια του Κρόνου αποτελούν ένα από τα πιο εντυπωσιακά «αξιοθέατα» του ηλιακού μας συστήματος. Από μακριά μοιάζουν με δίσκο που περιβάλλει τον πλανήτη, αλλά στην πραγματικότητα είναι κομμάτια παγωμένου νερού σε διάφορα μεγέθη, από πολύ μικρά έως το μέγεθος… Read More ›

Το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble φωτογραφίζει την έκρηξη γιγαντιαίου άστρου

Για να γιορτάσουν την τριακοστή πρώτη επέτειο από την εκτόξευση του διαστημικού τηλεσκοπίου Ηubble οι αστρονόμοι φωτογράφισαν ξανά το άστρο AG Carinae στον αστερισμό της Τρόπιδος, που απέχει απόσταση 20.000 έτη φωτός από τη Γη. Το διαστελλόμενο κέλυφος αερίου και… Read More ›

Οι εξωπλανήτες ως ανιχνευτές σκοτεινής ύλης

Είμαστε μόνοι στο σύμπαν; Αυτή η ερώτηση καθοδηγεί την έρευνα ανακάλυψης όλο και περισσότερων εξωπλανητών και την αναζήτηση μεταξύ αυτών ενός πλανήτη παρόμοιο με τον δικό μας. Όμως, είτε βρεθεί είτε όχι κάποτε εξωγήινη ζωή, οι επιστημονικές εξελίξεις από την… Read More ›

Η μαύρη τρύπα «μονόκερος» στον αστερισμό του Μονόκερου

H μικρότερη και η κοντινότερη στη Γη μαύρη τρύπα στον γαλαξία μας Ο V723 Mon είναι ένας ερυθρός γίγαντας που βρίσκεται σε απόσταση 1.500 έτη φωτός από τη Γη, στον αστερισμό του Μονόκερω. Είναι επίσης γνωστός και ως HD 45762,… Read More ›

Ο χορός ζεύγους μαύρων τρυπών σε νέο βίντεο της NASA

Μια νέα οπτικοποίηση της NASA διερευνά την καμπύλωση του φωτός εξαιτίας δυαδικού συστήματος μαύρων τρυπών που περιστρέφονται η μία γύρω από την άλλη μέχρι να συγχωνευθούν. Ο χορός του ζεύγους των μαύρων τρυπών, με μάζες εκατομμύρια φορές την μάζα του… Read More ›

Τα όρια της ύλης στους αστέρες νετρονίων

Tο NICER ( Neutron star Interior Composition Explorer) είναι ένα τηλεσκόπιο ακτίνων X της NASA που βρίσκεται στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό. Σκοπός του είναι να βοηθήσει τους φυσικούς να κατακτήσουν τις καρδιές των άστρων νετρονίων, τα υπολείμματα τεράστιων άστρων που… Read More ›

Πυροτεχνήματα πριν από το τέλος του σύμπαντος

Στο πολύ μακρινό μέλλον, μετά τον θάνατο όλων των άστρων του αχανούς σύμπαντος, θα εξακολουθούν να λάμπουν κάποια εκφυλισμένα απομεινάρια άστρων, οι λευκοί νάνοι. Ένα ανοιχτό ερώτημα που δεν έχει απαντηθεί οριστικά σχετίζεται με την τελική μοίρα των λευκών νάνων…. Read More ›

Το ηλεκτρομαγνητικό φάσμα και η τερατώδης μαύρη τρύπα Μ87

Στις 10 Απριλίου του 2019 η ερευνητική ομάδα Event Horizon Telescope (EHT) έδωσε στην δημοσιότητα την πρώτη φωτογραφία μιας μαύρης τρύπας! Ή μάλλον την φωτογραφία του περιβάλλοντος μιας μαύρης τρύπας, αφού οι μαύρες τρύπες είναι αόρατες, καθώς απορροφούν οτιδήποτε εντός… Read More ›

Κάμπτοντας το φως μακρινών γαλαξιών

Το σμήνος γαλαξιών Abell 2813 (γνωστό επίσης και ως ACO 2813) σε μια εξαιρετική φωτογραφία από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble: Ανάμεσα στις μικροσκοπικές κουκκίδες, τα σπειροειδή και ωοειδή σχήματα που είναι οι γαλαξίες του σμήνους Abell 2813, υπάρχουν διάφορα σχήματα… Read More ›

Οι τρεις πιο γρήγορα περιστρεφόμενοι υπερ-ψυχροί καφέ νάνοι

Οι καφέ ή φαιοί νάνοι θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν ως αποτυχημένα άστρα. Έχουν περίπου το μέγεθος του Δία, αλλά (συνήθως) με δεκάδες φορές μεγαλύτερη μάζα. Οι πυρήνες τους δεν έχουν αρκετή θερμοκρασία και πίεση ώστε να διατηρήσουν τις πυρηνικές αντιδράσεις… Read More ›

Μια «μέτρια» μαύρη τρύπα αρχέγονης προέλευσης

Μια μαύρη τρύπα που ανακαλύφθηκε πρόσφατα σπάει το ρεκόρ – όχι για το ότι είναι η μικρότερη ή η μεγαλύτερη – αλλά γιατί το μέγεθός της είναι αναπάντεχα ενδιάμεσο. H εν λόγω μαύρη τρύπα δεν ανήκει ούτε στην κατηγορία των… Read More ›

Το Hubble ‘βλέπει’ δύο ζεύγη κβάζαρ σε γαλαξίες που συγχωνεύονται

Ως κβάζαρ (quasar, σύντμηση από τη φράση QUASi-stellAR object ή QSO) στην Αστρονομία εννοείται κάθε εξαιρετικά λαμπρός και μακρινός ενεργός γαλαξιακός πυρήνας, που εμφανίζεται στο ορατό φως ως σημειακή πηγή (σαν αστέρας), παρά ως εκτεταμένο σώμα (όπως οι γαλαξίες). Από… Read More ›

Παρουσίαση του ψηφιοποιημένου αρχείου του αείμνηστου Βασίλη Ξανθόπουλου

Το Τμήμα Φυσικής του Πανεπιστημίου Κρήτης σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Αστροφυσικής του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας βρίσκεται στην ευχάριστη θέση να μοιραστεί με ολόκληρη την ακαδημαϊκή κοινότητα του Πανεπιστημίου Κρήτης και του ΙΤΕ το ψηφιοποιημένο αρχείο του Βασίλη Ξανθόπουλου,… Read More ›

Κυνηγώντας νετρίνα κάτω από την βαθύτερη λίμνη του κόσμου

Ρώσοι επιστήμονες επιχειρούν να χαρτογραφήσουν το σύμπαν με ένα φιλόδοξο πρόγραμμα στην τεράστια λίμνη της Ρωσίας ANTON TROIANOVSKI / THE NEW YORK TIMES Στη λίμνη Βαϊκάλη της Ρωσίας, τη βαθύτερη του κόσμου, γυάλινες σφαίρες μεγέθους μιας μπάλας παραλίας βυθίζονται σε… Read More ›

Ακτίνες Χ από τον πλανήτη Ουρανό

Οι αστρονόμοι ανακοίνωσαν την πρώτη ανίχνευση ακτίνων Χ από τον πλανήτη Ουρανό [A Low Signal Detection of X‐Rays From Uranus]. Ο Ουρανός είναι ο έβδομος πλανήτης κατά σειρά από τον Ήλιο. Είναι ένας γιγάντιος παγωμένος πλανήτης στο εξωτερικό Ηλιακό Σύστημα…. Read More ›

Γαλαξιακό Διαδίκτυο και βαρυτικοί φακοί

Το Γαλαξιακό Διαδίκτυο μπορεί να δημιουργηθεί (έστω … από εξωγήινους πολιτισμούς) εφόσον τα άστρα αξιοποιηθούν ως βαρυτικοί φακοί, υποστηρίζει ο Claudio Maccone, στην δημοσίευσή του με τίτλο «Galactic internet made possible by star gravitational lensing». Όμως, τι είναι ένας βαρυτικός… Read More ›

Η νέα φωτογραφία «με φίλτρο polaroid» της θηριώδους μαύρης τρύπας του Μ87

… αποκαλύπτει το μαγνητικό πεδίο που την περιβάλλει  Η ερευνητική ομάδα Event Horizon Telescope (EHT) που κατάφερε να πάρει την πρώτη φωτογραφία της τεράστιας μαύρης τρύπας (με μάζα δισεκατομμύρια φορές μεγαλύτερη του Ήλιου) στο κέντρο του γαλαξία M87, δημοσίευσε σήμερα… Read More ›

Τα βαρυτικά κύματα μας λένε πόσο γρήγορα διαστέλλεται το σύμπαν

Στα μέσα της δεκαετίας του 1980, όταν η ανίχνευση βαρυτικών κυμάτων ανήκε ακόμα στην σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας, ο Bernard F. Schutz δημοσίευε ένα άρθρο για το πως θα μπορούσαμε να μετρήσουμε την σταθερά του Hubble χρησιμοποιώντας παρατηρήσεις (!) βαρυτικών… Read More ›

Οι διαφορετικές αποχρώσεις ενός γαλαξία

Ο γαλαξίας «ακιδωτός τροχός» (γνωστός και ως NGC 5457 ή Messier 101 ή M101) βρίσκεται σε απόσταση 27 εκατομμυρίων ετών φωτός από τη Γη στον αστερισμό της Μεγάλης Άρκτου. Η παραπάνω σύνθετη εικόνα του ακιδωτού τροχού συνδυάζει δεδομένα από τέσσερα διαστημικά τηλεσκόπια της NASA (Spitzer, Hubble, GALEX,… Read More ›

Το Hubble βλέπει τις αλλαγές των εποχών στον Κρόνο

Οι τέσσερις εποχές στη Γη, χειμώνας, άνοιξη, καλοκαίρι και φθινόπωρο, σχετίζονται με έναν θεμελιώδη νόμο της φυσικής: την αρχή διατήρησης της στροφορμής. Συνέπεια της διατήρησης της ιδιοστροφορμής είναι η σταθερότητα του άξονα περιστροφής της Γης, και της διατήρησης της τροχιακής… Read More ›

Σχετικά με την προέλευση του «εξωτικού» διαστρικού αντικειμένου Oumuamua

Οι επιστήμονες προτείνουν μια εύλογη θεωρία για την προέλευση του περίεργου, διαστρικής προέλευσης αντικειμένου Oumuamua (ανιχνευτής ή αγγελιοφόρος στα χαβανέζικα) που είχε προκαλέσει αίσθηση το 2017 και είχε θεωρηθεί ότι μπορεί να ήταν ακόμα και εξωγήινο διαστημόπλοιο. Τελικά, η πραγματικότητα… Read More ›

Η προέλευση των χημικών στοιχείων στο Σύμπαν

Ομιλητής: Δρ. Νίκος Πράντζος (Institut d’Astrophysique de Paris, Γαλλία) Ημερομηνία: 17/03/2021 – Ώρα: 13:00 Θα παρακολουθήσουμε τις διαδοχικές εναλλαγές του επικρατούντος προτύπου όσον αφορά την παραγωγή των χημικών στοιχείων στο Σύμπαν, μέχρις ότου οι αστρονομικές παρατηρήσεις πείσουν την επιστημονική κοινότητα… Read More ›

Αστρονόμοι ανίχνευσαν μαύρη τρύπα εν κινήσει

Έχει ταχύτητα 177.000 χιλιόμετρα/ώρα ως προς τον γαλαξία που την περιέχει Οι φυσικοί θεωρούν προφανές ότι οι μαύρες τρύπες είναι δυνατόν να περιπλανηθούν στο διάστημα – αλλά μέχρι σήμερα δεν είχε καταγραφεί ποτέ ένα τέτοιο γεγονός. Αστρονόμοι από το Κέντρο… Read More ›

Τυχαία ανακάλυψη του Juno διαψεύδει την θεωρία για το Ζωδιακό Φως

H διαπλανητική σκόνη στην οποία οφείλεται η λάμψη μάλλον δεν προέρχεται από εκεί που νομίζαμε. Κοιτάξτε προς τον ουρανό λίγο μετά το ηλιοβασίλεμα ή πριν από την αυγή – μπορεί να δείτε μια αμυδρή στήλη φωτός να ορθώνεται πάνω από… Read More ›

Η Ιστορία της Πυρηνικής Αστροφυσικής

Ομιλητής: Δρ. Νίκος Πράντζος (Institut d’Astrophysique de Paris, Γαλλία) Αίθουσα: Online seminar Περίληψη: Θα παρουσιάσω μια επισκόπηση της εξέλιξης της πυρηνικής αστροφυσικής, από τις αρχές της στη δεκαετία του 1920, μέχρι την ωρίμανσή της στα τέλη της δεκαετιας του 1960…. Read More ›

Ο νόμος μετατόπισης του Wien

Όλα τα σώματα εκπέμπουν θερμική ακτινοβολία εξαιτίας της θερμοκρασίας τους. Και όταν λέμε θερμική ακτινοβολία εννοούμε ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία. Πολλές φορές θεωρείται ότι η θερμική ακτινοβολία είναι μόνον η υπέρυθρη ακτινοβολία, κάτι που είναι εντελώς λάθος. Η θερμική ακτινοβολία μπορεί να… Read More ›

Το κυνήγι του αποτυπώματος των πρώτων στιγμών του Σύμπαντος μόλις έγινε πιο περίπλοκο…

Το πολωμένο φως που εκπέμπεται από τη γαλαξιακή διαστρική σκόνη λειτουργεί ως πέπλο που συσκοτίζει τις παρατηρήσεις του πρώιμου Σύμπαντος. Η κοσμική ακτινοβολία υποβάθρου (cosmic microwave background, CMB), η «στάχτη» της Μεγάλης Έκρηξης, μας έρχεται στις ίδιες συχνότητες όπως η… Read More ›

Κύκνος Χ-1: νέα στοιχεία για την «πρώτη» μαύρη τρύπα

Στα μέσα της δεκαετίας του 1960 οι φυσικοί (π.χ. Zel’dovich και Novikov) συνειδητοποίησαν ότι μια μαύρη τρύπα που σχηματίζει ένα διπλό σύστημα με άστρο-συνοδό, θα μπορούσε να προκαλεί την εκπομπή ακτίνων Χ. Ο αστρικός άνεμος που εκπέμπεται από την επιφάνεια… Read More ›

Ανίχνευση νετρίνων υψηλής ενέργειας από το παρατηρητήριο IceCube στο Νότιο Πόλο

Animation (DESY, Science Communication Lab): Καθώς το άστρο πλησιάζει την μαύρη τρύπα, οι τεράστιες παλιρροιακές δυνάμεις το παραμορφώνουν όλο και περισσότερο έως ότου τελικά κομματιαστεί. Τα μισά από τα αστρικά συντρίμμια εκτοξεύονται στο διάστημα, ενώ τα υπόλοιπα σχηματίζουν έναν περιστρεφόμενο… Read More ›

Γήινα μικρόβια θα μπορούσαν να επιβιώσουν (για λίγο) στον Άρη

Η σχετική έρευνα δημοσιεύτηκε στο Frontiers of Microbiology και ανοίγει τον δρόμο για την καλύτερη κατανόηση όχι μόνο της απειλής που συνιστούν τα μικρόβια για τις διαστημικές αποστολές, μα επίσης και των ευκαιριών για ανεξαρτησία πόρων από τη Γη. «Δοκιμάσαμε… Read More ›

Οι πρώτες εικόνες του Perseverance από τον Άρη

Touchdown confirmed. The #CountdownToMars is complete, but the mission is just beginning. pic.twitter.com/UvOyXQhhN9 — NASA (@NASA) February 18, 2021 Το Perseverance προσεδαφίστηκε με επιτυχία στον Άρη και έστειλε τις πρώτες του εικόνες στη Γη. Μπορεί να μην φαίνονται εντυπωσιακές, σηματοδοτούν… Read More ›

Μια SOS άσκηση Φυσικής για τις εξετάσεις

… σχετική με τον συνωστισμό των διαστημικών σκαφών που συμβαίνει αυτές τις μέρες στον Άρη Απόψε (18/2) θα παρακολουθήσουμε την προσεδάφιση στον πλανήτη Άρη του Perseverance. Πριν από μερικές ημέρες, στις 9/2, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έθεσαν σε τροχιά  γύρω… Read More ›

Περιμένοντας την προσεδάφιση του Perseverance στον Άρη

(νεώτερη ενημέρωση) Το Perseverance προσεδαφίστηκε με επιτυχία στον Άρη και στέλνει τις πρώτες εικόνες: Hello, world. My first look at my forever home. #CountdownToMars pic.twitter.com/dkM9jE9I6X — NASA’s Perseverance Mars Rover (@NASAPersevere) February 18, 2021 ================= Αύριο 18 Φεβρουαρίου 2021, αναμένεται… Read More ›

Ζωή στον Άρη

ΔΙΟΝΥΣΗΣ Π. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ* Τον περασμένο Ιούλιο, 44 χρόνια μετά την τελευταία προσεδάφιση των διαστημοσυσκευών «Viking 1 και 2», που πρώτες προσπάθησαν να ανακαλύψουν ίχνη ζωής στον Άρηρη, μια νέα διαστημοσυσκευή με την ονομασία «Perseverance Rover» ξεκίνησε για ένα ταξίδι εκατομμυρίων… Read More ›

Ο Μαθουσάλας των άστρων και η Μεγάλη Έκρηξη

Το άστρο HD 140283 είναι ένας υπεργίγαντας στη γειτονιά του ηλιακού μας συστήματος – απέχει περίπου 200 έτη φωτός από τη Γη – και είναι γνωστό στους αστρονόμους για περισσότερο από έναν αιώνα (βλέπε: «HD 140283, τo αρχαιότερο άστρο του… Read More ›

«Σμήνος» από μικρές μαύρες τρύπες εντόπισε το Hubble

H ιδέα ότι οι μαύρες τρύπες έρχονται σε διαφορετικά μεγέθη μπορεί να φαντάζει περίεργη στους περισσότερους, δεδομένου και ότι η μαύρη τρύπα εξ ορισμού είναι ένα αντικείμενο που έχει καταρρεύσει υπό την πίεση της βαρύτητας, αποκτώντας σχεδόν άπειρη πυκνότητα. Ωστόσο… Read More ›

Farfarout: το πιο μακρινό αντικείμενο του ηλιακού μας συστήματος

Το ουράνιο σώμα με το παρατσούκλι «Farfarout» είναι το πιο μακρινό γνωστό αντικείμενο στο ηλιακό σύστημά μας, επιβεβαίωσαν Αμερικανοί αστρονόμοι, υπολογίζοντας ότι σήμερα βρίσκεται σε απόσταση 132 αστρονομικών μονάδων από τον Ήλιο, δηλαδή απέχει από αυτόν 132 φορές περισσότερο από… Read More ›

Ευκλείδεια Γεωμετρία και Φυσική

«… γιατί τα μαθηματικά δεν είναι μόνο μια άλλη γλώσσα. Είναι γλώσσα και επιπλέον σκέψη. Είναι γλώσσα και λογική. Τα μαθηματικά είναι εργαλείο της συλλογιστικής. Στην πραγματικότητα, δεν είναι παρά η μεγάλη συλλογή των συμπερασμάτων στα οποία κατέληξε κάποιος μετά… Read More ›

Και δεύτερο διαστημικό σκάφος φτάνει σήμερα στον Άρη

Μετά την χτεσινή επιτυχία των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων να θέσουν το διαστημικό σκάφος «Hope» σε τροχιά γύρω από τον Άρη, σήμερα ήρθε η σειρά της Κίνας με το διαστημικό σκάφος Tianwen-1. Στις 2:00 μ.μ. (ώρα Ελλάδας) το κινεζικό διαστημικό σκάφος… Read More ›

Φωτογραφίζοντας τον Ήλιο … τη νύχτα

Αυτή είναι μια εικόνα του Ήλιου. Λήφθηκε βράδυ. Με νετρίνα. Τα οποία ταξίδεψαν από τον Ήλιο διαμέσου της Γης, η οποία είναι ουσιαστικά διαφανής στα νετρίνα, για να φτάσουν στον ανιχνευτή Super-Kamiokande. H «φωτογραφική μηχανή» O Super-Kamiokande είναι ένα γιγάντιος… Read More ›

Ο Τομέας 51

«Ο Τομέας 51 και η εξωγήινη ζωή υπάρχουν και τα δύο», λέει ο επικεφαλής της NASA «… απλώς, δεν βρίσκονται και τα δύο στο ίδιο μέρος». Καλώς ήλθατε στη διασημότερη άκρως μυστική στρατιωτική βάση του κόσμου. Ο Τομέας 51 (ή… Read More ›

Όταν καταρρέουν και οι μαύρες τρύπες

Η συμβολή του Ρότζερ Πένρooυζ και η απονομή του Νομπέλ Φυσικής 2020 για τη μελέτη των μελανών οπών ΠΕΤΡΟΣ ΣΤΕΦΑΝΕΑΣ* Όταν «πέφτουν τ’ αστέρια» σβήνουν και χάνονται κατά τη λαϊκή αντίληψη. Επιστημονικά όμως, γνωρίζουμε σήμερα ότι όταν καταρρέουν στο τέλος… Read More ›

Περιστρεφόμενες μαύρες τρύπες και εξωγήινοι πολιτισμοί τύπου ΙΙΙ

Είναι δυνατός ο εντοπισμός εξωγήινου πολιτισμού που εξάγει ενέργεια από περιστρεφόμενες μαύρες τρύπες; Tο 1969 ο Roger Penrose (Νόμπελ Φυσικής 2020) πραγματοποίησε μια εξαιρετική ανακάλυψη. Βρήκε ότι μια περιστρεφόμενη μαύρη τρύπα αποθηκεύει περιστροφική κινητική ενέργεια στο στροβιλισμό του χώρου γύρω της… Read More ›

Ψάχνοντας στην Πούλια … την χαμένη Πλειάδα

Οι Πλειάδες είναι ένα αστρικό σμήνος που βρίσκεται στον αστερισμό του Ταύρου. Η θέση του είναι σταθερή σε σχέση με τα γειτονικά άστρα. Κάτι που δεν συμβαίνει με τον Αυγερινό (ή Αποσπερίτη) που είναι ο πλανήτης Αφροδίτη, τον οποίο πολλοί… Read More ›

Έξι άστρα – έξι εκλείψεις

(νεώτερη ενημέρωση 27/1/2021) Οι αστρονόμοι ανακάλυψαν ένα σπάνιο αστρικό σύστημα, στο οποίο υπάρχουν έξι άστρα που δημιουργούν έξι εκλείψεις μεταξύ τους, όταν παρατηρούνται από το ηλιακό σύστημα μας. Πρόκειται για το σύστημα TIC 168789840 σε απόσταση περίπου 1.900 ετών φωτός… Read More ›

Το αμάρτημα της Εύας

Σε αντίθεση με την σχολική φυσική που είναι γεμάτη από φανταστικά διεστραμμένα προβλήματα που βασανίζουν μαθητές και καθηγητές, στο νέο βιβλίο του Στέφανου Τραχανά «Το αμάρτημα της Εύας – Φυσική κάτω από τ’ άστρα και δημιουργική μάθηση» τίθενται τελείως διαφορετικοί… Read More ›

O Μπέρνι Σάντερς στο διάστημα

H παρουσία του γερουσιαστή Μπέρνι Σάντερς στην τελετή ορκωμοσίας του προέδρου των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν – και κυρίως τα γάντια που φορούσε -, προκάλεσαν την φαντασία και των φίλων του διαστήματος. Στη συνέχεια παίρνουμε μια μικρή γεύση από την τρελή… Read More ›

SLABs: Οι ‘Καταπληκτικά Τεράστιες Μαύρες Τρύπες’

Είναι δυνατή η ύπαρξη των SLABs (Stupendously Large Black Holes); Καταφατική είναι η απάντηση που δίνει μια πρόσφατη μελέτη όσον αφορά την ύπαρξη των SLABs, των εκπληκτικά τεράστιων μαύρων τρυπών και πολύ μεγαλύτερων από αυτές που ήδη έχουν παρατηρηθεί στα κέντρα… Read More ›

Είναι εφικτή μια αποικία γύρω από τον πλανήτη-νάνο Δήμητρα;

Θα μπορούσαμε να χτίσουμε έναν «μεγα-δορυφόρο» (megasatellite) με ανθρώπινους οικισμούς γύρω από τον νάνο πλανήτη Δήμητρα (Ceres); Ίσως είναι πιο εφικτό από ό, τι ακούγεται. Τώρα περισσότερο από ποτέ, οι διαστημικές υπηρεσίες και οι δισεκατομμυριούχοι έχουν στο μυαλό τους να… Read More ›

Οι ακτίνες Χ από άστρα νετρονίων μπορεί να σημαίνουν αξιόνια

… ένα νέο είδος σωματιδίων που θα μπορούσε να εξηγήσει τη σκοτεινή ύλη Οι προερχόμενες από άστρα νετρονίων μυστηριώδεις ακτίνες Χ, μπορεί να είναι η πρώτη απόδειξη ύπαρξης των αξιονίων, των υποθετικών σωματιδίων που πολλοί φυσικοί πιστεύουν ότι αποτελούν την… Read More ›

Τι συμβαίνει όταν συγκρούονται τρεις γαλαξίες μεταξύ τους

Μια νέα μελέτη χρησιμοποιώντας δεδομένα από διάφορα τηλεσκόπια συμπεριλαμβανομένου και του διαστημικού τηλεσκοπίου ακτίνων Χ Chandra, εξετάζει συστηματικά τι συμβαίνει κατά την συγχώνευση τριών γαλαξιών μεταξύ τους και ποιες είναι οι συνέπειες για τις τεράστιες μαύρες τρύπες που βρίσκονται στα… Read More ›

Ένα διπλό αστρικό σύστημα, το GPS και ο Αϊνστάιν

Τι κοινό έχει ένα διπλό αστρικό σύστημα σχεδόν 30.000 έτη φωτός μακριά με το GPS; Η απάντηση είναι το φαινόμενο της βαρυτικής ερυθρομετατόπισης που προβλέπεται από την Γενική Θεωρία της Σχετικότητας του Αϊνστάιν. του Αλέξη Δεληβοριά, Διδάκτορα Φυσικής – http://www.eef.edu.g… Read More ›

Ανακαλύφθηκε το πιο μακρινό κβάζαρ στο σύμπαν

Μία διεθνής ομάδα αστρονόμων ανακάλυψε το πιο μακρινό και άρα πιο πρώιμο κβάζαρ (λαμπρό ενεργό γαλαξιακό πυρήνα) στο σύμπαν, σε απόσταση 13,03 δισεκατομμυρίων ετών φωτός από τη Γη, μόνο 670 εκατομμύρια χρόνια μετά τη «Μεγάλη Έκρηξη» (Μπιγκ Μπανγκ), όταν το… Read More ›

Ο αστερισμός του Ωρίωνα στον νυχτερινό ουρανό

… του Ιανουαρίου Ο Ωρίωνας είναι αστερισμός του χειμώνα. Μοιάζει με κυνηγό (;) σαν τον μυθικό Ωρίωνα. Από τους αστέρες του αστερισμού ξεχωρίζουν ο α του Ωρίωνα, ένας ερυθρός γίγαντας γνωστός ως Betelgeuse, ο β του Ωρίωνα ή Rigel, ο… Read More ›

Οι ρίγες ενός καφέ νάνου

Οι καφέ (φαιοί) νάνοι δεν είναι ούτε άστρα, ούτε πλανήτες. Θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν ως αποτυχημένα άστρα. Έχουν περίπου το μέγεθος του Δία, αλλά (συνήθως) με δεκάδες φορές μεγαλύτερη μάζα. Οι πυρήνες τους δεν έχουν αρκετή θερμοκρασία και πίεση για… Read More ›

Ο θόρυβος των αστεριών μου

Γράφει ο Ηλίας Μαγκλίνης στην Καθημερινή (10/1/2021) Αυτό που ανακάλυψε το 1933 ο νεαρός φσυικός Καρλ Τζανσκι ήταν σοκαριστικό Ο χρόνος είναι το 1932 και ο τόπος η αγροτική κωμόπολη Χόλμντελ της πολιτείας Νιου Τζέρσεϊ, στην Αμερική. Ένας 27χρονος φυσικός,… Read More ›

Ένα ξεχωριστό μάγναστρο

Τα μάγναστρα είναι ένας ιδιαίτερος τύπος άστρων νετρονίων που δημιουργούν ισχυρότατα μαγνητικά πεδία. Πόσο ισχυρά; Η ένταση του μαγνητικού πεδίου της Γης είναι της τάξης του ενός Gauss(=10-4Tesla), ενώ ο μαγνήτης του ψυγείου δημιουργεί ένα μαγνητικό πεδίο περίπου 100 Gauss…. Read More ›

Η Μεγάλη Έκρηξη και οι Μαύρες Τρύπες

Στις 8 Ιανουαρίου (επέτειος γενεθλίων Steven Hawking) 7-9 μ.μ. θα πραγματοποιηθούν διαλέξεις από τον Sir Roger Penrose (Νόμπελ Φυσικής 2020) και τον καθηγητή Eiichiro Komatsu (διευθυντή του Ινστιτούτου Αστροφυσικής Max-Planck στο Μόναχο), σχετικά με τις μαύρες τρύπες, την κοσμολογία και… Read More ›

Mια νέα μέτρηση της ηλικίας του σύμπαντος και της σταθεράς Hubble

Σύμφωνα με τις νέες εκτιμήσεις το σύμπαν έχει ηλικία 13,77 δισεκατομμύρια χρόνια Η θεωρία της μεγάλης έκρηξης μας λέει ότι το σύμπαν διαστέλλεται. Η διαστολή περιγράφεται από το νόμο του Hubble: Αν ένας γαλαξίας απέχει από τον δικό μας απόσταση… Read More ›

Ένα βιβλίο σχετικά με το διαστρικό αντικείμενο Oumuamua

Ο Avi Loeb επιμένει ότι είναι πιθανό να πρόκειται για εξωγήινο διαστημικό σκάφος ή ‘σκουπίδι’ εξωγήινης τεχνολογίας Τον Οκτώβριο του 2017 το τηλεσκόπιο Pan-Starrs στη Χαβάη εντόπισε τον πρώτο διαστρικό επισκέπτη, ένα αστρονομικό αντικείμενο που δεν δημιουργήθηκε στο ηλιακό μας… Read More ›

Oι αρχέγονες μαύρες τρύπες και η αναζήτηση σκοτεινής ύλης από το πολυσύμπαν

Οι αρχέγονες μαύρες τρύπες προς το παρόν βρίσκονται στο μυαλό των θεωρητικών φυσικών. Υποτίθεται πως σχηματίστηκαν στο αρχέγονο σύμπαν πριν από τον σχηματισμό των άστρων και των γαλαξιών και μπορεί να ευθύνονται για μερικά από τα παρατηρούμενα βαρυτικά κύματα, αλλά… Read More ›

Μερικές ανακαλύψεις στη Φυσική του 2020

… σχετικά με την επίλυση παραδόξων μαύρων τρυπών, τους υπεραγωγούς σε θερμοκρασίες δωματίου, τα πρώτα βήματα για μια απόδραση από την φυλακή του χρόνου, την αποκάλυψη πηγής ταχέων και ισχυρότατων εκρήξεων ραδιοκυμάτων, την ένδειξη ύπαρξης ενός τρίτου είδους σωματιδίων και… Read More ›

Ανακάλυψη εκατοντάδων άστρων με υψηλές ταχύτητες από LAMOST και Gaia

Μια ομάδα αστρονόμων βασιζόμενη στα δεδομένα των τηλεσκοπίων LAMOST (Large Sky Area Multi-Object Fiber Spectroscopic Telescope) and Gaia (Global astrometric interferometer for astrophysics), ανακάλυψε 591 άστρα με ταχύτητες μεγαλύτερες από 445 km/sec, ως προς το σύστημα αναφοράς του Γαλαξία μας…. Read More ›

GRAND: Μια γιγαντιαία συστοιχία ραδιοτηλεσκοπίων για την ανίχνευση νετρίνων

Το πρόγραμμα της τεράστιας διάταξης ραδιοτηλεσκοπίων ονομάζεται GRAND (Giant Radio Array Giant Radio Array for Neutrino Detection) και θα καλύπτει μια περιοχή έως και 200.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα με σκοπό την ανίχνευση νετρίνων του ταυ – με ενέργεια μεγαλύτερη από 1… Read More ›

O γαλαξίας μας είναι γεμάτος με ‘νεκρούς’ εξωγήινους πολιτισμούς που μάλλον αυτοκαταστράφηκαν

Οι περισσότεροι από τους εξωγήινους πολιτισμούς που ενδεχομένως να υπήρξαν στον γαλαξία μας μάλλον είναι ήδη «νεκροί»- ίσως έχοντας αυτοκαταστραφεί, σύμφωνα με νέα έρευνα, που δημοσιεύτηκε στις 14 Δεκεμβρίου στο arXiv. Όπως αναφέρει το Live Science, η έρευνα αυτή χρησιμοποίησε… Read More ›