Αστρονόμοι μέτρησαν για πρώτη φορά άμεσα τη μάζα ενός πλανήτη που κινείται ελεύθερα στο σύμπαν, απελευθερωμένος από την βαρύτητα κάποιου άστρου Όταν φανταζόμαστε έναν πλανήτη, μας έρχεται η εικόνα ενός πλανήτη σαν την Γη, σε τροχιά γύρω από ένα άστρο…. Read More ›
ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ
Τι έδειξαν οι πρόσφατες παρατηρήσεις για τον διαστρικό κομήτη 3I/ATLAS;
Έθεσαν όρια σε πιθανές ραδιοεκπομπές από το 3I/ATLAS Το διαστρικό αντικείμενο 3I/ATLAS, πραγματοποίησε την πλησιέστερη προσέγγισή του στη Γη στις 19 Δεκεμβρίου του 2025. Οι ερευνητές Ben Jacobson-Bell et al στην δημοσίευή τους με τίτλο «Breakthrough Listen Observations of 3I/ATLAS… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Ιανουαρίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Οι θέσεις των πλανητών τον μήνα Ιανουάριο:Ερμής: Σε ανώτερη σύνοδο (πίσω από τον Ήλιο) στις 21/1, αθέατοςΑφροδίτη: Σε ανώτερη σύνοδο (πίσω από τον Ήλιο) στις 6/1, αθέατηΆρης: Σε σύνοδο με τον Ήλιο στις 9/1, αθέατοςΔίας: Ορατός όλη νύχτα, μεσουρανεί 00:38… Read More ›
Tι ενδιαφέρον κρύβει το 2026;
(νεώτερη ενημέρωση 1/1/2026)Το 1960 στο περιοδικό Science δημοσιεύθηκε ένα άρθρο των Heinz von Foester και των συνεργατών του, όπου διατυπωνόταν η εξίσωση της Ημέρας της Κρίσης! Η εξίσωση αυτή προέβλεπε ότι το 2026 ο ανθρώπινος πολιτισμός θα καταστραφεί. Η εξίσωση της… Read More ›
Το διαστημικό τηλεσκόπιο SPHEREx ολοκληρώνει τον πρώτο κοσμικό χάρτη
… που δεν μοιάζει με κανέναν άλλο Το «κοσμικό μωσαϊκό» του ουρανού Η NASA «χάραξε» έναν νέο κοσμικό χάρτη ολόκληρου του ουρανού, καταγεγραμμένο σε 102 διαφορετικά μήκη κύματος, μέσω του διαστημικού της παρατηρητηρίου SPHEREx. Το SPHEREx (ακρωνύμιο του Spectro Photometer for… Read More ›
Το Hubble εντόπισε ένα «διαστημικό χάμπουργκερ»
Ο πρωτοπλανητικός δίσκος IRAS23077+6707, με το παρατσούκλι «σάντουιτς (chivito) του Δράκουλα», βρίσκεται σε απόσταση 1000 έτη φωτός από την Γη και έχει διάμετρο 400 δισεκατομμύρια μίλια – δηλαδή 40 φορές μεγαλύτερη από τη διάμετρο του ηλιακού μας συστήματος έως το… Read More ›
Ο διαστρικός κομήτης 3I/ATLAS στην πλησιέστερη απόσταση από τη Γη
Ο διαστρικός κομήτης 3I/ATLAS (το τρίτο γνωστό διαστρικό αντικείμενο που εντοπίστηκε μέχρι σήμερα) θα κάνει την πλησιέστερη προσέγγισή του στη Γη την Παρασκευή 19 Δεκεμβρίου. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς από το σύστημα Horizons του Εργαστηρίου JPL της NASA , ο κομήτης 3I/ATLAS… Read More ›
Ένας παράξενος εξωπλανήτης με σχήμα λεμονιού
Αλλά το σχήμα του είναι ίσως το λιγότερο περίεργο πράγμα σε αυτόν Αστρονόμοι χρησιμοποιώντας το Διαστημικό Τηλεσκόπιο James Webb, ανακάλυψαν έναν παράξενο εξωπλανήτη σε σχήμα λεμονιού που περιφέρεται γύρω από ένα πάλσαρ – ένα υπερπυκνό, ταχέως περιστρεφόμενο νεκρό άστρο νετρονίων. Το παράξενο… Read More ›
Από το εξαιρετικά μεγάλο στο απίστευτα μικρό
Το Παρατηρητήριο ακτίνων Χ Chandra της NASA – το κορυφαίο τηλεσκόπιο στον κόσμο που ανιχνεύει ακτίνες Χ από το διάστημα – χρησιμοποίησε εικόνες από το nikonsmallworld.com, για να συγκρίνει εικόνες του μικρόκοσμου με εικόνες του μακρόκοσμου, προβάλλοντας τις διαφορές και… Read More ›
Οι εξωγήινοι πολιτισμοί τελειώνουν με πάταγο
«… αυτός είναι ο τρόπος που ο κόσμος τελειώνει, όχι με πάταγο αλλά με έναν λυγμό», γράφει ο Τ. Σ. Έλιοτ, στο ποίημα του «Οι κούφιοι άνθρωποι». To αντίθετο υποστηρίζει ο David Kipping για τους εξωγήινους πολιτισμούς, στο άρθρο του… Read More ›
Ο φυσικός που βρήκε έναν νέο τρόπο παρατήρησης του σύμπαντος
Ο Τόνι Τάισον (Tony Tyson) περιλαμβάνεται στη λίστα του περιοδικού Nature με τους 10 επιστήμονες που διαμόρφωσαν την επιστήμη το 2025 Το πανίσχυρο νέο τηλεσκόπιο Vera Rubin στη Χιλή, που τέθηκε φέτος σε λειτουργία υπόσχεται επανάσταση στη χαρτογράφηση του σύμπαντος…. Read More ›
Όνειρα Κομητών
Ένας κομήτης εμφανίστηκε στον ουρανό. Και όπως γίνεται συνήθως, πολλοί φοβήθηκαν πως έφτασε το τέλος του χρόνου. Αλλά μετά από δύο εβδομάδες, εξαφανίστηκε τόσο ήσυχα όσο είχε έρθει. Η ζωή και ο θάνατος συνέχισαν να εναλλάσσονται στη Γη. Κάποιοι συλλογίστηκαν… Read More ›
Η «υπερπανσέληνος» της 5ης Δεκεμβρίου
Η απόσταση Γης-Σελήνης δεν είναι σταθερή. Κατά μέσο όρο, η Σελήνη απέχει περίπου 384.400 χιλιόμετρα από τη Γη, ενώ το εύρος της απόστασης κυμαίνεται από την ελάχιστη απόσταση των 356.500 χιλιομέτρων (περίγειο) έως την μέγιστη απόσταση των 406.700 χιλιομέτρων (απόγειο). Oi… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Δεκεμβρίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Τον μήνα Δεκέμβριο, όσον αφορά τις εμφανίσεις των πλανητών:Ερμής: Σε μέγιστη δυτική αποχή 21ο (πρωινός ουρανός) στις 8/12 με φαινόμενο μέγεθος -0,5Αφροδίτη: Πολύ κοντά στον Ήλιο, αθέατηΆρης: Πολύ κοντά στον Ήλιο, αθέατοςΔίας: Ορατός στο βραδινό ουρανό, μεσουρανεί 02:30 στο μέσο… Read More ›
Οι «χαμένες αδελφές» των Πλειάδων γεμίζουν τον νυχτερινό ουρανό
Μόνο επτά άστρα είναι ορατά με γυμνό μάτι στο αστρικό σμήνος των Πλειάδων. Ο πραγματικός αριθμός υπερβαίνει τις 3.000. Κοιτάξτε προς τα ανατολικά ένα χειμωνιάτικο βράδυ λίγο μετά τη δύση, στην κατεύθυνση του αστερισμού του Ταύρου. Αποκλείεται να μην δείτε… Read More ›
Κι άλλη «άμεση» απόδειξη ύπαρξης της σκοτεινής ύλης
Ο αστροφυσικός Tomonori Totani αναλύοντας παλαιότερα δεδομένα από το διαστημικό τηλεσκόπιο Fermi, υποστηρίζει πως ένα περίσσευμα ακτίνων γάμμα με ενέργεια 20 GeV περίπου, φαίνεται να ταιριάζει με την σφαιρική άλω της σκοτεινής ύλης γύρω από το κέντρο του Γαλαξία μας…. Read More ›
Εστιάζοντας στο Νεφέλωμα Πεταλούδα
Το τηλεσκόπιο Gemini South γιορτάζει την 25η επέτειό του δημοσιεύοντας μια εκπληκτική φωτογραφία του Νεφελώματος Πεταλούδα ή NGC 6302 Το NGC 6302 είναι ένα διπολικό πλανητικό νεφέλωμα που βρίσκεται σε απόσταση μεταξύ 2500 και 3800 ετών φωτός από τη Γη, στον αστερισμό… Read More ›
Ο χαμένος πλανήτης που δημιούργησε την Σελήνη
Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσίευση στο περιοδικό Science [The Moon-forming impactor Theia originated from the inner Solar System], ο πλανήτης Θεία, του οποίου η αρχέγονη σύγκρουση με την Γη πιθανότατα δημιούργησε τη Σελήνη, προήλθε από το εσωτερικό του ηλιακού μας συστήματος… Read More ›
3I/ATLAS: κομήτης από έναν άλλο κόσμο
O αστροφωτογράφος Satoru Murata από το Νέο Μεξικό τράβηξε μια εντυπωσιακή φωτογραφία του διαστρικού κομήτη 3I/ATLAS χρησιμοποιώντας ένα τηλεσκόπιο 0,2 μέτρων, την Κυριακή (16 Νοεμβρίου) λίγο πριν την ανατολή του ηλίου. Στην εικόνα βλέπουμε τις πολλαπλές ουρές του κομήτη, μια υπενθύμιση… Read More ›
Η σχέση Αστροφυσικής και Τεχνητής Νοημοσύνης
Αν ο Άλμπερτ Αϊνστάιν ή ο Στίβεν Χόκινγκ είχαν στη διάθεσή τους εξελιγμένη Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ) την εποχή που προσπαθούσαν να αποδείξουν τις θεωρίες τους, πιθανώς θα έφταναν ταχύτερα πιο κοντά στις αποδείξεις, που ακόμη και σήμερα φυσικοί και αστροφυσικοί αναζητούν, για να αποκωδικοποιήσουν τα μυστήρια… Read More ›
Ποιό είναι το πραγματικό σχήμα ενός σουπερνόβα;
Αστρονόμοι παρατήρησαν έναν υπερκαινοφανή αστέρα ή σουπερνόβα μόλις μία ημέρα μετά τον εντοπισμό του. Στα αρχικά στάδια της έκρηξης ενός υπερκαινοφανούς αστέρα, όταν δεν έχει ξεκινήσει ακόμα η αλληλεπίδραση με το υλικό γύρω από το ετοιμοθάνατο άστρο, διατηρείται το πραγματικό… Read More ›
Ένα ρυάκι από αστρική στάχτη
Η πρώτη εικόνα από το τηλεσκόπιο Vera C. Rubin αποκάλυψε μια αστρική «ουρά» στον εντυπωσιακό γαλαξία Μ61 που θα μπορούσε να εξηγήσει τις μυστηριώδεις ιδιότητές του. Λίγους μήνες μετά την πολυαναμενόμενη έναρξη λειτουργίας του, το αστεροσκοπείο Vera C. Rubin, αρχίζει… Read More ›
Το σενάριο της Μεγάλης Σύνθλιψης του Σύμπαντος επιστρέφει
Αστρονόμοι αμφισβητούν τη θεωρία που βραβεύτηκε με Νόμπελ σύμφωνα με την οποία ο θάνατος του σύμπαντος θα είναι η Μεγάλη Ψύχρα ή η Μεγάλη Ρήξη. Υποστηρίζουν ότι το σύμπαν θα μπορούσε να τελειώσει ακολουθώντας το σενάριο της Μεγάλης Σύνθλιψης. Το… Read More ›
Η μεγαλύτερη και αρχαιότερη έκλαμψη μαύρης τρύπας
… που έχει παρατηρηθεί μέχρι σήμερα Η έκλαμψη ανακαλύφθηκε από το Zwicky Transient Facility και (μάλλον) είναι το αποτέλεσμα του γεύματος μιάς γιγαντιαίας μαύρης τρύπας. Τα πιο ογκώδη άστρα στο σύμπαν είναι προορισμένα να εκραγούν ως λαμπρά σουπερνόβα πριν καταρρεύσουν… Read More ›
Σχετικά με την «υπερπανσέληνο» του Νοεμβρίου
Στις 5 Νοεμβρίου θα δούμε την μεγαλύτερη Πανσέληνο του έτους με φαινόμενη διάμετρο 33,37′, περίπου 8% μεγαλύτερη από την μέση διάμετρο των 31′ λεπτών του τόξου. Όπως έχουμε ξαναγράψει, ο όρος υπερπανσέληνος δεν είναι επιστημονικός όρος. Επινοήθηκε το 1979 από τον… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Νοεμβρίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Τον μήνα Νοέμβριο, όσον αφορά τις εμφανίσεις των πλανητών:Ερμής: Σε κατώτερη σύνοδο (μπρΟστά από τον Ήλιο) στις 20/11, αθέατος.Αφροδίτη: Πολύ χαμηλά στον πρωινό ανατολικό ουρανό με φαινόμενο μέγεθος -3,9, φαινόμενη διάμετρο 10′ ‘, φωτισμός δίσκου 98%)Άρης: Πολύ κοντά στο Ήλιο,… Read More ›
Σχετικά με το τρίτο διαστρικό αντικείμενο που διασχίζει το ηλιακό μας σύστημα
Το διαστρικό αντικείμενο ανακαλύφθηκε πριν από τέσσερις μήνες και ονομάστηκε προσωρινά A11pl3Z. Στη συνέχεια χαρακτηρίστηκε ως κομήτης και ονομάστηκε επίσημα C/2025 N1 (ATLAS) ή 3I/ATLAS (όπου το 3Ι σημαίνει ότι είναι το τρίτο διαστρικό αντικείμενο που έχει ανακαλυφθεί μέχρι σήμερα,… Read More ›
Η αυγή των γαλαξιακών δίσκων
Η χαοτική κίνηση στο εσωτερικό των πρώτων γαλαξιών του νεαρού σύμπαντος Χαοτικοί, ακατάστατοι και ταραγμένοι. Οι γαλαξίες που σχηματίστηκαν μόλις μερικές εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια μετά τη Μεγάλη Έκρηξη δεν έμοιαζαν καθόλου με τους γαλαξίες που βλέπουμε σήμερα. Αυτό διαπίστωσαν αστρονόμοι,… Read More ›
Ανίχνευσαν οινόπνευμα και ξύδι σε γειτονικό γαλαξία
Μια ματιά του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb στη χημεία του αρχέγονου σύμπαντος Οι αστρονόμοι μελετώντας τον πρωτοαστέρα ST6 στο Μεγάλο Νέφος του Μαγγελάνου με τα ειδικά όργανα του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb, ανίχνευσαν την ύπαρξη πολύπλοκων οργανικών μορίων όπως: μεθανόλη… Read More ›
Η σκοτεινή ύλη πίσω από την μυστηριώδη λάμψη ακτίνων γ στον Γαλαξία μας;
Μια μυστηριώδης διάχυτη λάμψη ακτίνων γάμμα κοντά στο κέντρο του Γαλαξία μας έχει προβληματίσει τους ερευνητές εδώ και δεκαετίες, καθώς προσπαθούν να διακρίνουν αν το φως προέρχεται από συγκρουόμενα σωματίδια σκοτεινής ύλης ή από ταχέως περιστρεφόμενους αστέρες νετρονίων. Σύμφωνα με… Read More ›
Ένα μπλέιζαρ με δυο μαύρες τρύπες
Kβάζαρ (quasar) είναι ένας εξαιρετικά φωτεινός ενεργός γαλαξιακός πυρήνας (AGN). Περιέχει μια υπερμαζική μαύρη τρύπα η οποία δημιουργεί έναν δίσκο προσαύξησης εκπέμποντας ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία από ραδιοκύματα μέχρι ακτίνες γ. Πολλές φορές δημιουργούνται πίδακες (jets) που εκτοξεύουν ύλη σχεδόν με την… Read More ›
Το μεγάλο κύμα
Ένα γιγάντιο κύμα με αστέρια που κυματίζει από το κέντρο του Γαλαξία μας προς τα έξω ανακάλυψε το διαστημικό τηλεσκόπιο Γαία (Gaia) του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA). Γνωρίζουμε ότι τα αστέρια του Γαλαξία περιστρέφονται γύρω από το κέντρο του και… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Οκτωβρίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Τον μήνα Οκτώβριο, όσον αφορά τις εμφανίσεις των πλανητών:Ερμής: Σε μέγιστη ανατολική αποχή 24ο (απογευματινός ουρανός) στις 29/10 με μέγεθος -0,2Αφροδίτη: Χαμηλά στον πρωινό ανατολικό ουρανό, ανατέλλει 2 ώρες πριν τον Ήλιο στο μέσο του μήνα (φαινόμενο μέγεθος -3,9, φαινόμενη… Read More ›
Ο σταυρός του Αϊνστάιν
Ραδιοαστρονόμοι ανακάλυψαν ένα σπάνιο κοσμικό μοτίβο, τον επονομαζόμενο «σταυρό του Αϊνστάιν» (Einstein Cross), που θα τους βοηθήσει να μάθουν περισσότερα για την σκοτεινή ύλη του σύμπαντος Ο σταυρός του Αϊνστάιν είναι ένα φαινόμενο βαρυτικού φακού, όπου το φως από ένα… Read More ›
Το σύμπαν είναι στατικό; Όχι, διαστέλλεται! Μήπως επιβραδύνεται; Όχι, επιταχύνεται!
Το σύμπαν έχει τη συνήθεια να διαψεύδει «αναμφισβήτητες» θεωρίες Για τους αστρονόμους της δεκαετίας του 1990 ήταν αυτονόητο ότι το σύμπαν διαστέλλεται. Κι όχι μόνο. Εξαιτίας της βαρυτικής αλληλεπίδρασης τα μεγάλα αστρονομικά αντικείμενα όπως οι γαλαξίες έλκονται μεταξύ τους και… Read More ›
Από πού έρχονται τα κοσμικά νετρίνα υψηλής ενέργειας;
Οι μαύρες τρύπες που δημιουργήθηκαν στο αρχέγονο σύμπαν θα μπορούσαν να εξηγήσουν τα πρόσφατα παρατηρηθέντα νετρίνα εξαιρετικά υψηλής ενέργειας αστροφυσικής προελευσης. Από το 2011, το πείραμα IceCube στον Νότιο Πόλο έχει ανιχνεύσει αρκετά κοσμικά νετρίνα με ενέργειες μεγαλύτερες από 1015eV… Read More ›
Η πρώτη ανίχνευση βαρυτικού κύματος στην ιστορία της φυσικής
Στις 14 Σεπτεμβρίου του 2015 οι δύο ανιχνευτές του Παρατηρητηρίου Βαρυτικών Κυμάτων LIGO ανίχνευσαν ταυτόχρονα ένα παροδικό σήμα βαρυτικού κύματος (Observation of Gravitational Waves from a Binary Black Hole Merger). Η ημερομηνία καταγράφηκε ως η πρώτη ανίχνευση βαρυτικού κύματος στην… Read More ›
Βαρυτικά κύματα από την συγχώνευση μαύρων τρυπών δικαιώνουν τον Στίβεν Χόκινγκ
…και τον Άλμπερτ Αϊνστάιν (νεώτερη ενημέρωση 11/11/2025)Οι κυματισμοί του χωροχρόνου εξαιτίας της συγχώνευσης δύο μαύρων τρυπών στο σύμπαν επιβεβαίωσαν παράξενες πτυχές της φυσικής των μαύρων τρυπών Πριν από 1,3-1,4 δισεκατομμύρια χρόνια, όταν στη Γη ζούσαν μόνο μικροοργανισμοί, σε ένα απόμακρο… Read More ›
To πιο ξεκάθαρο τιτίβισμα βαρυτικών κυμάτων
Στο βίντεο που ακολουθεί συγκρίνεται το σήμα του βαρυτικού κύματος GW250114 που ανιχνεύθηκε πρόσφατα, με το πρώτο σήμα βαρυτικού κύματος (GW150914) που εντοπίστηκε το 2015. Και τα δύο βαρυτικά κύματα προήλθαν από συγκρουόμενες μαύρες τρύπες, η καθεμία με μάζα από… Read More ›
Ήλιος: Ο κυρίαρχος του Πλανητικού μας Συστήματος
Γράφει ο Αθ. Δ. Γκίκας, Μαθηματικός Ο Ήλιος στέλνει κύματα από φως στην Οίτη και τα χωριά της. Θέλω να περπατώ ανάμεσά τους γιατί έτσι καταλαβαίνω ότι ζω βαθιά το χρόνο και γίνομαι ένα μ’ αυτόν. Ο Ήλιος είναι το… Read More ›
Παρατήρηση της Ολικής Έκλειψης Σελήνης
Την Κυριακή 7 Σεπτεμβριου 2025 θα πραγματοποιηθεί ολική έκλειψη Σελήνης, ορατή και από την Ελλάδα. (νεώτερη ενημέρωση) Σε διάφορα μέρη της Ελλάδας οργανώνονται εκδηλώσεις παρατήρησης της έκλειψης: Αθήνα Το Κέντρο Επισκεπτών Θησείου καλεί το ευρύ κοινό για παρατήρηση της έκλειψης… Read More ›
Ένα διαφορετικό «Παράδειγμα» από μια αρχέγονη και σχεδόν γυμνή μαύρη τρύπα
… που εντόπισε το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb Όταν στην Φυσική κατά καιρούς προκύπτουν νέα πειραματικά δεδομένα που η καθιερωμένη θεωρία αδυνατεί να ερμηνεύσει, τότε συνήθως προκύπτει η επονομαζόμενη αλλαγή Παραδείγματος (Paradigm shift). Μεταβαίνουμε σε μια νέα θεωρία, όχι συμπληρωματική… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Σεπτεμβρίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Έκλειψη Σελήνης την Κυριακή 7 Σεπτεμβρίου 2025 Τον μήνα Σεπτέμβριο, όσον αφορά τις εμφανίσεις των πλανητών:Ερμής: Σε ανώτερη σύνοδο (πίσω από τον Ήλιο) στις 13/9, αθέατος. Αφροδίτη: Στον πρωινό ουρανό, ανατέλλει 02,5 ώρες πριν τον Ήλιο στο μέσο του μήνα… Read More ›
Η οικοδομή στηρίζει την αστρονομία
Το Εθνικό Ίδρυμα Επιστημών στις ΗΠΑ χρηματοδοτεί δύο Παρατηρητήρια Βαρυτικών Κυμάτων, το LIGO Hanford που βρίσκεται στην πολιτεία Washington, στη βορειοδυτική ακτή των ΗΠΑ, κοντά στην πόλη Richland, και το δίδυμό του, το LIGO Livingston στη Louisiana. Τα έγγραφα του… Read More ›
Η ισχυρότερη έκρηξη ραδιοκυμάτων που καταγράφηκε μέχρι σήμερα
Διεθνής ομάδα αστρονόμων παρατήρησε μία από τις φωτεινότερες ταχείες ραδιοεκλάμψεις (FRBs) που έχουν εντοπιστεί μέχρι σήμερα – και εντόπισε την θέση της σε έναν κοντινό γαλαξία, τον NGC 4141. Καταχωρήθηκε στους αστρονομικούς καταλόγους με το όνομα FRB 20250316A, αλλά έχει… Read More ›
Μαύρη Σελήνη και μαύρη είναι η νύχτα στα βουνά
Μας λένε ότι αύριο, Σάββατο 23 Αυγούστου, θα «βιώσουμε» το φαινόμενο της μαύρης Σελήνης. Πιανόμαστε εντελώς αδιάβαστοι. Και αισθανόμαστε «άβολα». Όχι μόνο δεν ξέρουμε τι είναι η μαύρη Σελήνη, αλλά είναι η πρώτη φορά που συναντάμε αυτόν τον όρο σε… Read More ›
Νέο φεγγάρι ανακαλύφθηκε στον Ουρανό
Η κινούμενη εικόνα στο βίντεο δείχνει τον νεοανακαλυφθέντα δορυφόρο του πλανήτη Ουρανού, που ονομάστηκε S/2025 U1. Έτσι, ο Ουρανός διαθέτει πλέον 29 δορυφόρους. Η ανακάλυψη έγινε με την κάμερα NIRCam (Near-Infrared Camera) του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb της NASA στις… Read More ›
Ποιές είναι οι πιθανότητες επιβίωσης των Voyager 1 και 2
… καθώς θα διασχίζουν το Νέφος του Όορτ; Η πιθανότητα να κερδίσετε το λαχείο είναι 100.000 φορές μεγαλύτερη από την πιθανότητα κάποιο από τα δυο Voyager να συγκρουστεί με αντικείμενο του νέφους Όορτ. Το Νέφος του Oort είναι μια τεράστια περιοχή παγωμένων… Read More ›
Το νεφέλωμα που μοιάζει με εξωγήινο
Το Νεφέλωμα του Ανατολικού Πέπλου (NGC 6992) βρίσκεται σε απόσταση 1.470 ετών φωτός από τη Γη στον αστερισμό του Κύκνου. Είναι ένα εντυπωσιακό νεφέλωμα που δημιουργήθηκε από την έκρηξη ενός υπεκαινοφανούς αστέρα, πριν από 5-10 χιλιάδες χρόνια. Στον ουρανό φαίνεται… Read More ›
Το μυστήριο με το συμπαντικό θείο
Το θείο (S) είναι το δέκατο πιο άφθονο στοιχείο στο σύμπαν και θεωρείται ζωτικό χημικό στοιχείο για τους πλανήτες, τη ζωή και την εξέλιξη των άστρων. Η έλλειψη μοριακού θείου στο διάστημα αποτελεί μυστήριο εδώ και χρόνια. Η παρατηρούμενη ποσότητα… Read More ›
Ο Δίας θα αγγίξει την Αφροδίτη
… ξημέρωμα Τρίτης 12 Αυγούστου Στις 12 Αυγούστου, η Αφροδίτη και ο Δίας θα φαίνονται πολύ κοντά στον πρωινό ουρανό. Στην πιο κοντινή τους απόσταση, θα απέχουν λιγότερο από 1ο (1 μοίρα). Έτσι, αν τεντώσετε το μικρό σας δάχτυλο κατά μήκος… Read More ›
Ωκεανοί από κομήτες
Νέες παρατηρήσεις του ραδιοτηλεσκοπίου ALMA δείχνουν ότι το νερό στον κομήτη τύπου Halley, 12P/Pons-Brooks, μοιάζει με το νερό των ωκεανών της Γης, ενισχύοντας την θεωρία σύμφωνα με την οποία οι κομήτες βοήθησαν τον πλανήτη μας να γίνει κατοικήσιμος Νέα έρευνα… Read More ›
H μεγαλύτερη μαύρη τρύπα
… που έχει ανακαλυφθεί μέχρι σήμερα (;) Η υπερμεγέθης μαύρη τρύπα που ανιχνεύθηκε είναι 36 δισεκατομμύρια φορές βαρύτερη από τον ήλιο, 10.000 φορές βαρύτερη από την μαύρη τρύπα που βρίσκεται στο κέντρο του Γαλαξία μας και προσεγγίζει το θεωρητικό ανώτατο… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Αυγούστου, χωρίς τηλεσκόπιο
Τον μήνα Αύγουστο, όσον αφορά τις εμφανίσεις των πλανητών:Ερμής: Σε κατώτερη σύνοδο (μπροστά από τον Ήλιο) στις 1/8, σε μέγιστη δυτική αποχή 18ο (πρωινός ουρανός) στις 19/8 με μέγεθος 0 (2ο από το σμήνος της «Φάτνης») Αφροδίτη: Στον πρωινό ουρανό, ανατέλλει 03:45 στο μέσο… Read More ›
Ο συνολικός χρόνος ζωής του σύμπαντος
Αν όπως δείχνουν όλα τα παρατηρησιακά δεδομένα το σύμπαν δημιουργήθηκε με μια «Μεγάλη Έκρηξη» , τότε είναι πολύ εύκολο να γίνει ένας προσεγγιστικός υπολογισμός της σημερινής ηλικίας του, σύμφωνα με τον οποίο το σύμπαν μας δημιουργήθηκε πριν από περίπου 13,8… Read More ›
Η «Αλωπεκή» ανακαλύπτει άστρο-συνοδό του υπεργίγαντα Μπεντλεγκέζ
Ο Μπετελγκέζ (Betelgeuse, στα ελληνικά Βετελγόζης) είναι ένας ερυθρός υπεργίγαντας στον αστερισμό του Ωρίωνα, γοητεύει και προβληματίζει τους αστρονόμους με την ανεξήγητη μεταβαλλόμενη φωτεινότητά του. Όμως πριν από μερικές ημέρες ανακοινώθηκε ένα εντυπωσιακό εύρημα: Ο Μπετελγκέζ διαθέτει ένα άστρο-συνοδό! Η ανακάλυψη… Read More ›
24 ώρες μείον 1,34 χιλιοστά του δευτερολέπτου
Τόση ήταν χτες η διάρκεια μιάς πλήρους περιστροφής της Γης γύρω από τον άξονά της. Έτσι η ημέρα της 22ας Ιουλίου 2025, είχε την τρίτη πιο σύντομη διάρκεια από το 1973, όταν άρχισαν αυτού του είδους οι μετρήσεις με την… Read More ›
Το τηλεσκόπιο του Γαλιλαίου
… και οι αντιστάσεις στην αποδοχή των ανακαλύψεών του Οι πρώτες μαρτυρίες για το τηλεσκόπιο είναι του 1608, όταν τρεις Ολλανδοί κατέθεσαν αίτηση για κατοχύρωση ενός οργάνου που έκανε διάφορα μακρινά αντικείμενα να φαίνονται ότι βρίσκονται πολύ κοντά. Οι ολλανδικές… Read More ›
Τι είναι οι σκοτεινοί νάνοι;
Ένα νέο είδος αστρονομικών αντικειμένων που με την βοήθεια της σκοτεινής ύλης θα μπορούσαν να λάμπουν σχεδόν για πάντα Οι φυσικοί υποθέτουν ότι οι μυστηριώδεις σκοτεινοί νάνοι, ενδεχομένως να βρίσκονται στο κέντρο του Γαλαξία μας, όπου θα λάμπουν ήρεμα για… Read More ›
GW231123: η υπερ-μαζικότερη συγχώνευση μαύρων τρυπών που καταγράφηκε μέχρι σήμερα
Η ερευνητική ομάδα LIGO-Virgo-KAGRA (LVK) ανίχνευσε την υπερ-μαζικότερη συγχώνευση μαύρων τρυπών που έχει παρατηρηθεί μέχρι σήμερα με βαρυτικά κύματα. Η καταγραφή των βαρυτικών κυμάτων έγινε από τους δύο ανιχνευτές LIGO, στο Hanford (Washington) και στο Livingston (Louisiana), οι οποίοι χρηματοδοτούνται (ακόμα) από το Εθνικό… Read More ›
Βρισκόμαστε μέσα σε ένα γιγαντιαίο κενό;
Σύμφωνα με μια ομάδα αστρονόμων, η Γη και ολόκληρος ο Γαλαξίας μας μπορεί να βρίσκονται μέσα σε ένα μυστηριώδες γιγαντιαίο κενό, εξαιτίας του οποίου η διαστολή του σύμπαντος στην περιοχή μας να είναι ταχύτερη σε σχέση με άλλες περιοχές του… Read More ›
Φωτογραφίζοντας τον Ήλιο από πολύ κοντά
Την παραμονή των Χριστουγέννων του 2024, το διαστημικό σκάφος Parker Solar Probe της NASA «άγγιξε» τον Ήλιο, φτάνοντας σε απόσταση ρεκόρ, μόλις 6,1 εκατομμύρια χιλιόμετρα από την «επιφάνειά» του (διαβάστε σχετικά: Επιτυχής η «προσηλίωση» του Parker Solar Probe). Xθές η ΝΑSΑ… Read More ›
Είναι δυνατή η ύπαρξη εξωγήινων από σκοτεινή ύλη ή σκοτεινή ενέργεια;
Σήμερα γνωρίζουμε ότι η γνωστή μας ύλη από την οποία είμαστε φτιαγμένοι κι εμείς, αποτελεί μόνο το 5% περίπου του περιεχομένου του σύμπαντος. Το υπόλοιπο σύμπαν συνίσταται από 68% σκοτεινή ενέργεια και 27% σκοτεινή ύλη. Τίθεται λοιπόν το εξής εύλογο… Read More ›
Το Tianwen-2 κοιτάζει πίσω στη Γη
Το κινεζικό διαστημόπλοιο Tianwen-2, που εκτοξεύθηκε στα τέλη Μαΐου 2023, κατευθύνεται προς τον μικρό αστεροειδή, τον Kamo’oalewa, με σκοπό να συλλέξει δείγματα από αυτόν και να τα στείλει με μια κάψουλα πίσω στη Γη το 2027. Στη συνέχεια θα συνεχίσει το ταξίδι… Read More ›
Ανακαλύφθηκε και τρίτο διαστρικό αντικείμενο
Το αντικείμενο A11pl3Z γεννήθηκε σε κάποιο άλλο πλανητικό σύστημα. Για κάποιο λόγο διέφυγε από αυτό και περιπλανάται στον διαστρικό χώρο. Τώρα διασχίζει το ηλιακό μας σύστημα και οι αστρονόμοι το εντόπισαν. Οι παρατηρήσεις των αστρονόμων έδειξαν ότι το αντικείμενο A11pl3Z βρίσκεται… Read More ›
Τα γράμματα Χ και V στην επιφάνεια της Σελήνης
Τα σεληνιακά γράμματα X και V θα είναι ορατά για περίπου τέσσερις ώρες πριν από την φάση του πρώτου τετάρτου της Σελήνης, και εντοπίζονται κοντά στο όριο που χωρίζει την σκοτεινή με την φωτεινή περιοχή της Σελήνης. Το φαινόμενο δημιουργείται από… Read More ›
Κοιτώντας τον νυχτερινό ουρανό του Ιουλίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Μια νύχτα του καλοκαιριού, παιδί ακόμα,βγήκα από το σπίτι και ξάπλωσα στον κήπο.Και όπως κοίταξα τον ουρανό,Θεέ μου! Τι απεραντοσύνη;Πόσα άστρα!Με έπιασε πανικός.Από τότε ξέρω πως δεν θα προφτάσω. Τάσος Λειβαδίτης, «Η στάχτη» Η θέα του νυχτερινού ουρανού γεμίζει τους πραγματικούς… Read More ›
Ανακάλυψη οκτώ νέων βαρυτικών κυμάτων μέσω τεχνητών νευρωνικών δικτύων
Την ανακάλυψη οκτώ νέων βαρυτικών κυμάτων, που προέρχονται από συγκρούσεις μαύρων τρυπών, ανακοίνωσε η ερευνητική Ομάδα Βαρυτικών Κυμάτων του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ), με επικεφαλής τον καθηγητή Νικόλαο Στεργιούλα. Πρόκειται για παγκόσμια πρωτιά της Ομάδας του ΑΠΘ, καθώς οι ανιχνεύσεις,… Read More ›
Βρέθηκε η «χαμένη» ύλη του σύμπαντος
Η συντριπτική πλειοψηφία της ύλης στο σύμπαν είναι η σκοτεινή ύλη, που είναι εντελώς αόρατη και ανιχνεύεται μόνο διαμέσου των βαρυτικών αλληλεπιδράσεων. Η συνηθισμένη ύλη – από τα πρωτόνια μέχρι τους πλανήτες και τους ανθρώπους – αποτελεί μόνο το 16%…. Read More ›
Μια νέα εντυπωσιακή εικόνα του γαλαξία της Ανδρομέδας
Για να τιμηθεί η προσφορά της Vera Rubin στην αστρονομία, δημοσιεύθηκε μια νέα σύνθετη εικόνα του γαλαξία της Ανδρομέδας (γνωστού και ως M31). Η έρευνα της Rubin για την Ανδρομέδα παρείχε μερικές από τις πρώτες και πιο πειστικές αποδείξεις για… Read More ›
Το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb ανακάλυψε τον πρώτο εξωπλανήτη του
Με μάζα περίπου ίση με αυτή του Κρόνου, ο εξωπλανήτης έχει 10 φορές μικρότερη μάζα από οποιονδήποτε προηγούμενο εξωπλανήτη που έχει παρατηρηθεί άμεσα με τηλεσκόπιο Το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb κατέγραψε πρωτοφανείς και άμεσες εικόνες ενός εξωπλανήτη πολύ πέρα από το δικό… Read More ›
Οι μυστηριώδεις ραδιοπαλμοί που «είδε» η ΑΝΙΤΑ
Το 2006 και το 2014, η ANITA (Antarctic Impulsive Transient Antenna), ένας ανιχνευτής κοσμικών σωματιδίων, εντόπισε μια έκρηξη παράξενων ραδιοσημάτων από τους πάγους της Ανταρκτικής που προς το παρόν δεν μπορούν να εξηγηθούν. Τα αποτελέσματα θα μπορούσαν να δείχνουν την… Read More ›
Εντυπωσιακές φωτογραφίες από το αστεροσκοπείο Vera C. Rubin στη Χιλή
Περισσότερες λεπτομέρειες των πρώτων ανακαλύψεων του αστεροσκοπείου Vera C. Rubin θα παρουσιαστούν αναλυτικά και ζωντανά μέσω YouTube, στις 18:00 μ.μ. ώρα Ελλάδας: ‘Ένα πανίσχυρο νέο διαστημικό τηλεσκόπιο στη Χιλή υπόσχεται επανάσταση στη χαρτογράφηση του σύμπαντος, με τις πρωτοφανείς απεικονιστικές δυνατότητές… Read More ›
Τι είναι άστρο;
Τι είναι αυτό που καθορίζει ένα άστρο; Η απάντηση στο ερώτημα αυτό είναι πολύ πιο δύσκολη από ό,τι θα περίμενε κανείς. Με μια πολύ ευρεία έννοια, ένα αστέρι είναι απλώς ένα από εκείνα τα φωτεινά σημεία που βλέπουμε να λαμπυρίζουν… Read More ›
Ο γαλαξίας της Ανδρομέδας μπορεί τελικά να μην συγκρουστεί με τον Γαλαξία μας
Μέχρι πρόσφατα γνωρίζαμε ότι μετά από 5 δισεκατομμύρια χρόνια περίπου, όταν ο Ήλιος θα έχει μετατραπεί σε ερυθρό γίγαντα με διάμετρο περίπου μια αστρονομική μονάδα, όση η μέση απόσταση της Γης από τον Ήλιο, τότε ο Γαλαξίας μας θα συγκρουστεί… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Ιουνίου
Οι θέσεις των πλανητών:Ερμής: Στο δυτικό απογευματινό λυκαυγές προς το τέλος του μήνα με φαινόμενο μέγεθος 0,3Αφροδίτη: Σε μέγιστη δυτική αποχή (48ο) στις 1/6, αντέλλει 2 ώρες πριν τον Ήλιο (φαινόμενο μέγεθος -4,4, φαινόμενη διάμετρος 24′ ‘, φωτισμός δίσκου 50%)Άρης:… Read More ›
Πόσο γρήγορα τρέχει Γη;
Η Γη περιστρέφεται γύρω από τον άξονά της, περιφέρεται γύρω από τον Ήλιο, κινείται μαζί με τον Ήλιο γύρω από το κέντρο το Γαλαξία μας και απομακρύνεται μαζί με τον Γαλαξία μας από τους άλλους γαλαξίες. Αν θέλετε να μάθετε πόσο… Read More ›
Ένα μυστηριώδες άστρο στον Γαλαξία μας που εκπέμπει ακτίνες Χ
Ένα άστρο, σε απόσταση περίπου 15.000 έτη φωτός από τη Γη, εκπέμπει ραδιοκύματα και ακτίνες Χ, τις οποίες οι αστροφυσικοί δυσκολεύονται να εξηγήσουν. Ένα από τα πιο παράξενα κοσμικά αντικείμενα που έχουν παρατηρηθεί μέχρι σήμερα, γνωστό ως ASKAP J1832-0911, μόλις… Read More ›
Εκτοξεύθηκε το διαστημικό σκάφος Tianwen-2 που θα συλλέξει δείγματα από αστεροειδή
Η κινεζική αποστολή θα πάρει χώμα από αστεροειδή, θα το επιστρέψει στη Γη και στη συνέχεια θα επισκεφτεί έναν μακρινό κομήτη. Το Tianwen-2 εκτοξεύτηκε από το κέντρο εκτόξευσης Xichang στη νότια Κίνα και κατευθύνεται προς έναν μικρό αστεροειδή, τον Kamo’oalewa,… Read More ›
Η στιγμή μηδέν του Μηχανισμού των Αντικυθήρων
Το 1901, ανάμεσα σε αγάλματα και αμφορείς ενός βυθισμένου φορτίου, οι δύτες των Αντικυθήρων ανέσυραν κάτι που δεν έμοιαζε με οτιδήποτε γνώριμο. Εναν συμπαγή όγκο πρασινωπού μετάλλου με δόντια, γράμματα και κάτι που θύμιζε ρολόι. Περισσότερο από έναν αιώνα αργότερα,… Read More ›
Τέλειος (ή G305.4-2.2): ένα υπόλειμμα σουπερνόβα στον Γαλαξία μας
… με εντυπωσιακό σφαιρικό σχήμα Αστρονόμοι ανίχνευσαν υπόλειμμα υπερκαινοφανούς αστέρα με ένα σχεδόν τέλεια σφαιρικό σχήμα. Του έδωσαν το παρατσούκλι Teleios και το περιγράφουν στην εργασία με τίτλο ‘Teleios (G305.4-2.2) — the mystery of a perfectly shaped new Galactic supernova… Read More ›
Ανίχνευση ορατού σέλαος στον Άρη
Τον Μάρτιο του 2024, επιστήμονες παρατήρησαν για πρώτη φορά ορατό σέλας στον Άρη και δημοσιεύουν τα αποτελέσματα της έρευνάς τους στο περιοδικό «Science Advances». Όλοι οι πλανήτες με ατμόσφαιρα στο ηλιακό σύστημα εμφανίζουν σέλας, που δημιουργείται από την αλληλεπίδραση μαγνητικών… Read More ›
Μουσική από τα δεδομένα των μαύρων τρυπών
H NASA συνεχίζει να παράγει ‘ηχοποιήσεις’ , μια διαδικασία αντιστοιχίας αστρονομικών δεδομένων από τα τηλεσκόπια Chandra, Webb, IXPE κ.ά. σε ήχους. Τα επιστημονικά δεδομένα που συλλέγονται από το διάστημα ως ψηφιακά σήματα μετατρέπονται σε οπτικές εικόνες. Η ηχοποίηση μετατρέπει αυτές τις οπτικές… Read More ›
Ανατολή Πανσελήνου από τον λόφο των Νυμφών
Ανατολή της Πανσελήνου του Μαΐου από τον Λόφο Αστεροσκοπείου: Ο Λόφος Νυμφών ή Λόφος Αστεροσκοπείου είναι βραχώδης λόφος της Αθήνας, που βρίσκεται απέναντι από τον Ναό του Ηφαίστου. Φωτογραφίες: Φώτης Γεωργουσάκης – https://www.facebook.com/athensobservatory
Ποιές είναι οι πιθανότητες για μια υπερ-έκλαμψη του Ήλιου;
Άστρα όπως ο Ήλιος σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα προκαλούν τρομακτικές υπερ-εκλάμψεις περίπου μία φορά ανά αιώνα! Κάθε μέρα που ξυπνάμε για να ασχοληθούμε με ένα σωρό προβλήματα σπάνια μας ενδιαφέρει ο Ήλιος που φαίνεται να λάμπει ήσυχα και με σταθερό… Read More ›
Άλλη μία πηγή χρυσού στο σύμπαν
Οι αστρονόμοι προσπαθούν εδώ και δεκαετίες να προσδιορίσουν την κοσμική προέλευση των βαρύτερων στοιχείων, όπως ο χρυσός. Μια πρόσφατη έρευνα που βασίζεται σε ένα σήμα που ανακαλύφθηκε σε παλαιότερα δεδομένα διαστημικών αποστολών δείχνει μια νέα πιθανή πηγή χρυσού: τα μάγναστρα Στο… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Μαΐου
Οι θέσεις των πλανητών:Ερμής: Πολύ χαμηλά ανατολικά στο λυκαυγές στην αρχή του μήνα, σε ανώτερη σύνοδο (πίσω από τον Ήλιο) στις 30/5Αφροδίτη: Στον πρωινό ουρανό ανατέλλει: 04:19 στο μέσο του μήνα (φαινόμενο μέγεθος -4,6, φαινόμενη διάμετρος 30′ ‘, φωτισμός δίσκου… Read More ›
Γιατί τα 21 εκατοστά είναι το πιο συνηθισμένο μήκος στο σύμπαν
Το παρατηρήσιμο σύμπαν περιέχει περίπου 1080 άτομα. Τα περισσότερα από αυτά είναι άτομα απλού υδρογόνου: το καθένα συνίσταται από ένα πρωτόνιο και ένα ηλεκτρόνιο. Tο ηλεκτρόνιο και το πρωτόνιο έχουν σπιν, μπορούμε δηλαδή να τα φανταστούμε σαν δυο μαγνητικά δίπολα… Read More ›
Η NASA γιορτάζει τα 35α γενέθλια του Hubble
… δημοσιεύοντας τέσσερις νέες εντυπωσιακές φωτογραφίες που τραβήχτηκαν πρόσφατα από το διαστημικό τηλεσκόπιο Οι εικόνες που δόθηκαν στη δημοσιότητα και απεικονίζουν το εύρος της εμβέλειας του Hubble περιλαμβάνουν: ● φωτογραφίες του Άρη που τραβήχτηκαν μεταξύ 28 και 30 Δεκεμβρίου, όταν ο Άρης βρισκόταν… Read More ›
Η Λούσυ θα κάνει Πάσχα στον αστεροειδή «Ντόναλντ Γιόχανσον»
(νεώτερη ενημέρωση)Το διαστημόπλοιο Lucy της NASA φωτογραφίζει τον αστεροειδή Donaldjohanson: =====================================================Πριν από δυο χρόνια το διαστημικό σκάφος Lucy είχε προσεγγίσει τον αστεροειδή Dinkinesh ανακαλύπτοντας μεταξύ άλλων ότι ο αστεροειδής διαθέτει δορυφόρο. Την Κυριακή του Πάσχα θα προσεγγίσει σε απόσταση 960 χιλιομέτρων… Read More ›
Περιστρέφεται το σύμπαν μας;
Ολόκληρο το σύμπαν φαίνεται να περιστρέφεται, σύμφωνα με τα νέα δεδομένα που παρουσιάζονται στην δημοσίευση με τίτλο «The distribution of galaxy rotation in JWST Advanced Deep Extragalactic Survey » . Διερευνήθηκαν 263 αρχέγονοι γαλαξίες ως προς την κατεύθυνση περιστροφής τους…. Read More ›
Ένας αρχέγονος γιγάντιος σπειροειδής γαλαξίας
Το διαστημικό τηλεσκόπιο της NASA James Webb, εντόπισε έναν γιγάντιο, σπειροειδή γαλαξία που σχηματίστηκε μόλις δύο δισεκατομμύρια χρόνια μετά τη Μεγάλη Έκρηξη. Πρόκειται για έναν γαλαξία που μοιάζει πολύ με τον Γαλαξία μας αλλά έχει πενταπλάσια μάζα και καλύπτει διπλάσια έκταση σε… Read More ›
Στη Μαρία Πετροπούλου το Επιστημονικό Βραβείο Ιδρύματος Μποδοσάκη 2025 στον κλάδο της Φυσικής
Τα Επιστημονικά Βραβεία Ιδρύματος Μποδοσάκη 2025 – Τέσσερις Έλληνες επιστήμονες κάτω των 40 ετών απαντούν στις προκλήσεις του αύριο Πώς επιταχύνονται τα σωματίδια στα αστροφυσικά πλάσματα; Με ποιους μηχανισμούς εμπλέκεται το γαστρεντερικό σύστημα στη δημιουργία του οξειδωτικού στρες; Μπορούμε να απεικονίσουμε ολόκληρο… Read More ›
Βρέθηκαν οι μαθητές που χάθηκαν ενώ πραγματοποιούσαν την μέτρηση του Ερατοσθένη
Αίσιο τέλος είχε η περιπέτεια των μαθητών ελληνικού σχολείου που βρέθηκαν στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου για να υλοποιήσουν μια φιλόδοξη δράση, στο πλαίσιο της εκπαιδευτικής πενθήμερης εκδρομής τους: να επαναλάβουν την μέτρηση του Ερατοσθένη με τον ίδιο ρεαλιστικό τρόπο που… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Απριλίου
Οι θέσεις των πλανητών:Ερμής: Σε μέγιστη δυτική αποχή 27ο (πρωινός ουρανός) στις 21/4 με φαινόμενο μέγεθος 0,4Αφροδίτη: Στον πρωινό ουρανό ανατέλλει: 05:19 στο μέσο του μήνα (φαινόμενο μέγεθος -4,7, φαινόμενη διάμετρος 48′ ‘, φωτισμός δίσκου 15%)Άρης: Στον απογευματινό ουρανό, δύει… Read More ›
Η πρώτη ηλιακή έκλειψη της χρονιάς
Η πρώτη ηλιακή έκλειψη της χρονιάς θα πραγματοποιηθεί στις 29 Μαρτίου 2025 και θα είναι ορατή στην βορειοδυτική Αφρική, την Ευρώπη και την βόρεια Ρωσία. Η έκλειψη δεν θα είναι ορατή στην Ελλάδα. Το μέγιστο της έκλειψης θα συμβεί στις… Read More ›
Τα μεγαλύτερα οργανικά μόρια που ανίχνευσε η «Περιέργεια» στον Άρη
Πρόκειται για υδρογονάνθρακες με 10, 11 και 12 άτομα άνθρακα Η επιστήμη προχωράει αργά. Πριν από 12 χρόνια, το διαστημικό όχημα Curiosity πραγματοποίησε γεώτρηση στο έδαφος του πλανήτη Άρη. Το δείγμα που λήφθηκε μελετήθηκε από το εργαστήριο ανάλυσης δειγμάτων που… Read More ›
Ανιχνεύθηκε οξυγόνο στον πιο απομακρυσμένο γνωστό γαλαξία
Πριν από έναν χρόνο περίπου, το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb της NASA φωτογράφισε με την NIRCam (Near-Infrared Camera) τον γαλαξία JADES-GS-z14-0. Αυτός ο γαλαξίας βρέθηκε να εμφανίζει μετατόπιση προς το ερυθρό z=14,32, καταρρίπτοντας το ρεκόρ του πιο απομακρυσμένου γνωστού γαλαξία. Αυτό σημαίνει ότι… Read More ›
Ο Ευκλείδης άνοιξε τον θησαυρό δεδομένων του
Τα πρώτα δεδομένα από το τηλεσκόπιο Ευκλείδης στην αποστολή του στο σκοτεινό Σύμπαν Το διαστημικό τηλεσκόπιο “Ευκλείδης” της Ευρώπης, το οποίο είναι σε αποστολή να ρίξει φως στα μυστήρια της σκοτεινής ύλης και της σκοτεινής ενέργειας, δημοσίευσε τα πρώτα του δεδομένα… Read More ›
Η σκοτεινή ενέργεια εξασθενεί με την πάροδο του χρόνου
Οι φυσικοί του Φασματοσκοπίου Σκοτεινής Ενέργειας (DESI=Dark Energy Spectroscopic Instrument) δημιούργησαν τον μεγαλύτερο τρισδιάστατο χάρτη γαλαξιών και quasars, προσδιορίζοντας τις αποστάσεις τους και τις ταχύτητες απομάκρυνσής τους από εμάς. Σκοπός τους είναι να διερευνήσουν την σκοτεινή ενέργεια, την μυστηριώδη αιτία που προκαλεί… Read More ›
Πρωταθλητής ο Κρόνος με 274 δορυφόρους
Το 2023, όταν ανακοινώθηκε η ανακάλυψη 62 νέων δορυφόρων του Κρόνου, ο πλανήτης με τους εντυπωσιακούς δακτυλίους πήρε την πρωτιά από τον Δία με μεγάλη διαφορά. Τώρα σύμφωνα με μια πρόσφατη ανακοίνωση αστρονόμων ανακαλύφθηκαν κι άλλοι 128 (!) δορυφόροι γύρω… Read More ›
Εκλείψεις Σελήνης και ‘ματωμένα φεγγάρια’
Πόσες φορές δεν έχουμε ακούσει στα μέσα μαζικής επικοινωνίας την έκφραση ‘ματωμένο φεγγάρι’ ή ‘ματωμένη Σελήνη’; Συνήθως η έκφραση αυτή συνοδεύεται από την ανακοίνωση μιας έκλειψης Σελήνης. Τι συμβαίνει όμως στην πραγματικότητα; Είναι όντως ματωμένη η Σελήνη; Όχι, η σελήνη… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Μαρτίου
Οι θέσεις των πλανητών:Ερμής: Σε μέγιστη ανατολική αποχή (18ο, απογευματινός ουρανός) στις 8/3 με μέγεθος -0,4, σε κατώτερη σύνοδο (μπροστά από τον Ήλιο) στις 24/3Αφροδίτη: Χαμηλά στη δύση κατά το λυκόφως, σε κατώτερη σύνοδο (μπροστά από τον Ήλιο) στις 23/3Άρης:… Read More ›
Επτά πλανήτες ταυτόχρονα ορατοί για τελευταία φορά έως το 2040
Οι πλανήτες θα διαταχθούν περίπου στην ίδια γραμμή λίγο μετά τη δύση του Ήλιου. Αν θέλετε να θαυμάσετε ταυτόχρονα όλους τους πλανήτες του Ηλιακού Συστήματος εκτός της Γης, τώρα είναι η ευκαιρία. Aυτές τις ημέρες, οι επτά πλανήτες ευθυγραμμίζονται στον… Read More ›
Η μέτρηση των κοσμικών αποστάσεων
Πώς μετράμε το σύμπαν; (μέρος 2ο) Ο μαθηματικός Terence Tao περιγράφει στο κανάλι 3blue1brown του Grant Sanderson, το πώς οι άνθρωποι υπολόγισαν για πρώτη φορά κοσμικά μεγέθη – από την ακτίνα της Γης, τις αποστάσεις Γης/Σελήνης και Γης/Ήλιου μέχρι το μέγεθος… Read More ›
Ο αστεροειδής με την μεγαλύτερη πιθανότητα να χτυπήσει τη Γη
Σύμφωνα με τους αστροφυσικούς ο αστεροειδής 2024 YR4 έχει 3,1% πιθανότητα να χτυπήσει τη Γη στις 22 Δεκεμβρίου του 2032 Ο αστεροειδής 2024 YR4 ανακαλύφθηκε στις 27 Δεκεμβρίου 2024 χάρη σε ένα ειδικό τηλεσκόπιο εντοπισμού κινδύνων που βρίσκεται στη Χιλή. Υπολογίστηκε… Read More ›
Η τρισδιάστατη δομή της ατμόσφαιρας ενός εξωπλανήτη
Ο εξωπλανήτης Τύλος (ή WASP-121b) είναι ένας αέριος, γιγάντιος εξωπλανήτης που βρίσκεται περίπου 900 έτη φωτός από την Γη, στον αστερισμό Πρύμνη. Χρησιμοποιώντας το όργανο ESPRESSO του Πολύ Μεγάλου Τηλεσκοπίου (VLT) της ESO, οι αστρονόμοι μελέτησαν την ατμόσφαιρά του, αποκαλύπτοντας… Read More ›
Πώς μετράμε το σύμπαν;
Πριν από μερικές ημέρες αναρτήθηκε στο κανάλι 3blue1brown, του Grant Sanderson, βίντεο με τον μαθηματικό Terence Tao – ίσως τον μεγαλύτερο μαθηματικό στον κόσμο σήμερα -, όπου περιγράφει μέρος της ιστορίας των μετρήσεων κοσμικών αποστάσεων: Στον ιστότοπο του Terence Taο… Read More ›
Το τηλεσκόπιο Ευκλείδης φωτογράφισε εντυπωσιακό δακτύλιο του Αϊνστάιν
H αποστολή Ευκλείδης που εκτοξεύτηκε τον Ιούλιο του 2023, βρίσκεται τώρα στο σημείο Lagrange 2 – περίπου 1,5 εκατομμύριο χιλιόμετρα από τη Γη (όπου βρίσκεται επίσης και το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb). Το διαμέτρου 1,2 μέτρων τηλεσκόπιο Ευκλείδης θα εξερευνήσει… Read More ›
Ένα αστέρι μέσα σε ένα αστέρι
Αμέσως μετά την ανακάλυψη του νετρονίου το 1932, ένας από τους μεγαλύτερους φυσικούς της Σοβιετικής Ένωσης, ο Lev Davidovich Landau διατύπωσε την ιδέα των «άστρων νετρονίων», αντικειμένων με εξαιρετικά μεγάλη πυκνότητα και πολύ μικρό μέγεθος. Η πυκνότητα ενός τέτοιου άστρου… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Φεβρουαρίου
Οι θέσεις των πλανητών:Ερμής: Σε ανώτερη σύνοδο (πίσω από τον Ήλιο) στις 9/2, στον δυτικό ουρανό στο τέλος του μήναΑφροδίτη: Στο δυτικό βραδινό ουρανό στους Ιχθείς (φαινόμενο μέγεθος -4,8, φαινόμενη διάμετρος 40′ ‘, φωτισμός δίσκου 27%)Άρης: Στον απογευματινό ουρανό, μεσουρανεί… Read More ›
Ο αστεροειδής 2024 YR4 έχει 1,2% πιθανότητες να συγκρουστεί με τη Γη το 2032
Ένας αστεροειδής που ανακαλύφθηκε πρόσφατα έχει πιθανότητες 1,2% να πλήξει τη Γη το 2032, ανακοίνωσε σήμερα (29/1) η Ευρωπαϊκή Διαστημική Υπηρεσία (ESA) η οποία θα συντονίσει την παρακολούθησή του ώστε να προβλέψει με μεγαλύτερη ακρίβεια την πορεία του. Ο αστεροειδής 2024 YR4… Read More ›
WASP-127b: Σε αυτόν τον εξωπλανήτη η ταχύτητα των ανέμων ξεπερνά τα 30.000 χλμ/ώρα
Ξεχάστε το ρεκόρ ταχύτητας ανέμου που έχει καταγραφεί στον Ποσειδώνα, καθώς το Ευρωπαϊκό Αστεροσκοπείο του Νότιου Ημισφαιρίου (ESO) ανακοίνωσε ότι υπολόγισε σε 30.000 χλμ/ώρα τις ριπές ανέμου στον εξωπλανήτη WASP-127b. Αυτός ο γίγαντας αερίων που ανακαλύφθηκε το 2016 και απέχει πάνω από 500… Read More ›
Αστροφυσικοί αποκαλύπτουν για πρώτη φορά τη δομή 74 ζωνών εξωκομητών
Έναν μεγάλο αριθμό ζωνών εξωκομητών σε τροχιά γύρω από 74 κοντινούς αστέρες και τη δομή τους κατάφεραν να αποτυπώσουν για πρώτη φορά αστροφυσικοί, με επικεφαλής ομάδα από το Πανεπιστήμιο Trinity College του Δουβλίνου. Η μελέτη REASONS (Resolved ALMA and SMA… Read More ›
Ζούμε σε ένα ιδιαίτερο μέρος του σύμπαντος;
Σύμφωνα με ένα δόγμα που οι φυσικοί αποκαλούν κοσμολογική αρχή το σύμπαν σε μεγάλες κλίμακες γίνεται ομογενές (δηλαδή είναι παντού ομοιόμορφο) και ισότροπο (δηλαδή φαίνεται ίδιο προς κάθε κατεύθυνση)*. Αυτό σημαίνει η θέση μας στο σύμπαν δεν είναι σε καμία… Read More ›
Το διαστημικό σκάφος BepiColombo προσεγγίζει για έκτη φορά τον πλανήτη Ερμή
O πλανήτης Ερμής αυτές τις μέρες εμφανίζεται χαμηλά ανατολικά στο λυκαυγές με φαινόμενο μέγεθος -0,4 και γι αυτό είναι δύσκολο να τον παρατηρήσουμε. Όμως για το διαστημικό σκάφος BepiColombo της ευρωπαϊκής-ιαπωνικής (ESA-JAXA) αποστολής, η παρατήρηση του πλανήτη Ερμή θα είναι… Read More ›
Η κάμερα Σκοτεινής Ενέργειας καταγράφει γαλαξίες του σμήνους Αντλία
Το σύμπλεγμα της Αντλίας (Abell S636) είναι ένα σύμπλεγμα γαλαξιών που βρίσκεται στο υπερσμήνος Ύδρα-Κένταυρος. Το σύμπλεγμα της Αντλίας είναι το τρίτο πλησιέστερο στην Τοπική Ομάδα μετά το Σύμπλεγμα της Παρθένου και το Σύμπλεγμα Φορνά. Η απόστασή του από τη Γη είναι 40.5 έως 40.9 μεγαπαρσέκ και… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Ιανουαρίου
Οι θέσεις των πλανητών:Ερμής: Χαμηλά ανατολικά στο λυκαυγές στην αρχή του μήνα με φαινόμενο μέγεθος -0,4Αφροδίτη: Σε μέγιστη ανατολική αποχή 47ο (βραδυνός ουρανός) στις 10/1 (φαινόμενο μέγεθος -4,5, φαινόμενη διάμετρος 25′ ‘, φωτισμός δίσκου 50%, στις 12/1)Άρης: Ορατός όλη τη… Read More ›
Επιτυχής η «προσηλίωση» του Parker Solar Probe
Την παραμονή των Χριστουγέννων, 24 Δεκεμβρίου 2024, το διαστημικό σκάφος Parker Solar Probe τελικά «άγγιξε» με επιτυχία τον Ήλιο. Αναπτύσσοντας ταχύτητα 700.000 km/h έφτασε σε απόσταση ρεκόρ από το άστρο μας, μόλις 6,1 εκατομμύρια χιλιόμετρα από την «επιφάνειά» του. Η… Read More ›
Παραμονή Χριστουγέννων οι άνθρωποι θα προσπαθήσουν να αγγίξουν ένα αστέρι
«Ονειρευόμαστε αυτή τη στιγμή για πάνω από 16 χρόνια» «Αυτό που πρόκειται να κάνει το Parker Solar Probe την παραμονή των Χριστουγέννων του τρέχοντος έτους είναι πραγματικά απαράμιλλο», δήλωσε ο Nour Raouafi, επιστήμονας της αποστολής Parker Solar Probe. Το διαστημικό… Read More ›
Ζυγίζοντας το Αστέρι του Βορρά
Μια ερευνητική ομάδα χρησιμοποίησε παρατηρήσεις από το Center for High Angular Resolution (CHARA) για να υπολογίσει τη μάζα του Βόρειου Πολικού Αστέρα (Polaris). Έτσι προέκυψε ότι το «αστέρι του βοριά» έχει μάζα 5,13 ± 0,28 M⊙ (M⊙=η μάζα του Ήλιου)…. Read More ›
Βαρύ ύδωρ και Εξωγήινοι
Iσότοπα ονομάζονται τα χημικά στοιχεία που στον πυρήνα τους έχουν τον ίδιο αριθμό πρωτονίων (έχουν δηλαδή τον ίδιο ατομικό αριθμό), αλλά διαφορετικό αριθμό νετρονίων. Ονομάζονται έτσι γιατί τοποθετούνται στην ίδια θέση (τόπο) του Περιοδικού Πίνακα. Για παράδειγμα, το υδρογόνο διαθέτει… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Δεκεμβρίου
Οι θέσεις των πλανητών:Ερμής: Σε κατώτερη σύνοδο στις 6/12 με φαινόμενο μέγεθος -0,3Αφροδίτη: Ορατή νοτιοδυτικά, δύει 3,5 ώρες μετά τον Ήλιο στο μέσο του μήνα (μεγ. -4,3, διαμ. 19′ ‘)Άρης: Ορατός στον αστερισμό του Καρκίνου με φαινόμενο μέγεθος -0,8 και… Read More ›
Μια νέα απεικόνιση του γαλαξία Σομπρέρο
Το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb δημοσίευσε μια νέα εικόνα του γαλαξία Σομπρέρο Ο Γαλαξίας Σομπρέρο, γνωστός και ως Μεσιέ 104 (Μ104) ή NGC 4594, είναι ένας σπειροειδής γαλαξίας στον αστερισμό Παρθένος, που απέχει περίπου 30 εκατομμύρια έτη φωτός από τη Γη. Ξεχωριστά χαρακτηριστικά του είναι ο λαμπρός πυρήνας,… Read More ›
Ο ουρανός δεν είναι το όριό μας
Αστεροσκοπείο Σκίνακα: Σε λειτουργία το νέο υπερσύγχρονο οπτικό τηλεσκόπιο Ένα νέο, υπερσύγχρονο οπτικό τηλεσκόπιο λειτουργεί πλέον, από τις 20 Νοεμβρίου, στο Αστεροσκοπείο Σκίνακα, πάνω από τα Ανώγεια, στην κοινή ερευνητική υποδομή του Πανεπιστημίου Κρήτης και του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Ερευνας (ΙΤΕ), που δημιουργήθηκε χάρη στη… Read More ›
Ένας αιώνας από τότε που συνειδητοποιήσαμε πόσο μεγάλο είναι το Σύμπαν
Η επέτειος της Ανδρομέδας Στις 23 Νοεμβρίου 1924, ο αμερικανός αστρονόμος Έντουιν Χαμπλ ανέτρεψε την κοσμοθεωρία της εποχής με την ανακάλυψη ότι ο Γαλαξίας μας δεν είναι ο μόνος στο Σύμπαν. Ήταν στα μέσα του 18ου αιώνα όταν ο σπουδαίος γερμανός… Read More ›
Η λεπτομερέστερη απεικόνιση ενός άστρου που βρίσκεται σε άλλον γαλαξία
Χρησιμοποιώντας ένα από τα ισχυρότερα τηλεσκόπια του κόσμου, οι αστρονόμοι κατάφεραν να εστιάσουν στην επιφάνεια του ερυθρού υπεργίγαγντα WOH G64, ενός άστρου που βρίσκεται έξω από τον δικό μας Γαλαξία, στο Μεγάλο Νέφος του Μαγγελάνου. Πρόκειται για έναν τεχνικό άθλο… Read More ›
Μια σφαίρα γεμάτη αστέρια
Το σφαιρωτό σμήνος Messier 15 Στην αστρονομία σφαιρωτό αστρικό σμήνος ονομάζεται μια σχετικά πυκνή συγκέντρωση βαρυτικά δεσμευμένων αστέρων που έχει σφαιρικό ή σχεδόν σφαιρικό σχήμα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το σφαιρωτό σμήνος Μεσιέ 15 (γνωστό και ως M15 ή NGC 7078) που βρίσκεται σε απόσταση περίπου 33.600 ετών φωτός από τη Γη. Έχει… Read More ›
Παρατήρηση διάβασης εξωπλανήτη από το τηλεσκόπιο Secretan του ΑΠΘ
Την Πέμπτη 7 Νοεμβρίου, πραγματοποιήθηκε μια αξιοσημείωτη παρατήρηση στον θόλο «Ιωάννης Χιού Σειραδάκης» του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, όπου καταγράφηκε για πρώτη φορά διάβαση εξωπλανήτη με τη χρήση του ιστορικού διοπτρικού τηλεσκοπίου Secretan. Η διοργάνωση της παρατήρησης έγινε από το νέο… Read More ›
Καλή Χρονιά! (Αν είσαι Αρειανός)
Στις 12 Νοεμβρίου 2024 και 6 μμ ώρα Ελλάδας, αρχίζει το νέο Έτος 38 στον πλανήτη Άρη Μπορεί να θεωρείτε ότι είναι νωρίς για να γιορτάσετε τον ερχομό του νέου έτους, αλλά αυτό συμβαίνει μόνο επειδή είστε γήινοι: Η 12η Νοεμβρίου… Read More ›