… και τη διέγραψαν για έναν αιώνα Όλοι ξέρουν τον Νεύτωνα και το μήλο. Σχεδόν κανείς δεν ξέρει ποια ανακάλυψε από τι είναι φτιαγμένο το σύμπαν Στα 25 της αποκαλύπτει το μυστικό των άστρων. Ένας ισχυρός άνδρας της λέει ότι… Read More ›
PHYSICS
Οι επιστήμονες μετακίνησαν τον Νότιο Πόλο
Καθώς ο κόσμος υποδεχόταν το 2026, οι επιστήμονες στην Ανταρκτική έκαναν κάτι που πολλοί θα θεωρούσαν αδύνατο: μετακίνησαν τον δείκτη του Νότιου Πόλου. Όταν φανταζόμαστε τον δείκτη του Νότιου Πόλου στην Ανταρκτική, τείνουμε να τον αντιλαμβανόμαστε ως ένα απόλυτα σταθερό… Read More ›
Ένα εκπληκτικά θερμό σμήνος γαλαξιών θα μπορούσε να αλλάξει τα κοσμολογικά μας μοντέλα
Το αρχέγονο σμήνος γαλαξιών SPT2349 δίνει νέα διάσταση στην εξέλιξη αυτών των κοσμικών μεγαθήριων Ένα εξαιρετικά θερμό σμήνος γαλαξιών στο αρχέγονο σύμπαν έχει αφήσει τους επιστήμονες άναυδους. Το σμήνος ήταν ήδη θερμό σε ακραίο βαθμό (≳107 K) όταν το σύμπαν… Read More ›
Το σύμπαν σε τέσσερα γράμματα
Το σύμπαν μέσα από τέσσερις σημαντικές φυσικές σταθερές (ταχύτητα φωτός c, σταθερά Planck ℏ, σταθερά παγκόσμιας έλξης G και κοσμολογική σταθερά Λ), των οποίων η παρουσία ή η απουσία διαμορφώνει ιδεατά την υφή της πραγματικότητας(*). Αυτοί οι σιωπηλοί αρχιτέκτονες γράφουν την… Read More ›
Terence Τao: Γιατί οι μαθηματικοί πρέπει μαθαίνουν φυσική
Μπορεί η Τεχνητή Νοημοσύνη να μας βοηθήσει να λύσουμε τα πιο δύσκολα προβλήματα στα Μαθηματικά; Κάθε φορά που πληκτρολογείς έναν κωδικό πρόσβασης, αγοράζεις κάτι στο διαδίκτυο ή στέλνεις ένα κρυπτογραφημένο μήνυμα, βασίζεσαι σε μια υπόθεση για τους πρώτους αριθμούς: ότι… Read More ›
Ένας «αδέσποτος» πλανήτης στο μέγεθος του Κρόνου
Αστρονόμοι μέτρησαν για πρώτη φορά άμεσα τη μάζα ενός πλανήτη που κινείται ελεύθερα στο σύμπαν, απελευθερωμένος από την βαρύτητα κάποιου άστρου Όταν φανταζόμαστε έναν πλανήτη, μας έρχεται η εικόνα ενός πλανήτη σαν την Γη, σε τροχιά γύρω από ένα άστρο…. Read More ›
Τι έδειξαν οι πρόσφατες παρατηρήσεις για τον διαστρικό κομήτη 3I/ATLAS;
Έθεσαν όρια σε πιθανές ραδιοεκπομπές από το 3I/ATLAS Το διαστρικό αντικείμενο 3I/ATLAS, πραγματοποίησε την πλησιέστερη προσέγγισή του στη Γη στις 19 Δεκεμβρίου του 2025. Οι ερευνητές Ben Jacobson-Bell et al στην δημοσίευή τους με τίτλο «Breakthrough Listen Observations of 3I/ATLAS… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Ιανουαρίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Οι θέσεις των πλανητών τον μήνα Ιανουάριο:Ερμής: Σε ανώτερη σύνοδο (πίσω από τον Ήλιο) στις 21/1, αθέατοςΑφροδίτη: Σε ανώτερη σύνοδο (πίσω από τον Ήλιο) στις 6/1, αθέατηΆρης: Σε σύνοδο με τον Ήλιο στις 9/1, αθέατοςΔίας: Ορατός όλη νύχτα, μεσουρανεί 00:38… Read More ›
Ερμής: Ο πλανήτης που δεν θα έπρεπε να υπάρχει
Πολύ μικρότερος και πιο κοντά απ’ όσο θα έπρεπε στον Ήλιο, ο Ερμής προβληματίζει εδώ και δεκαετίες τους αστρονόμους, επειδή έρχεται σε αντίθεση με όσα γνωρίζουμε για τον σχηματισμό των πλανητών. Μια νέα διαστημική αποστολή που θα φτάσει το 2026… Read More ›
Η μεγαλύτερη παρανόηση στην θεωρία της σχετικότητας του Αϊνστάιν
Πιθανότατα θα έχετε ακούσει ότι τα κινούμενα ρολόγια «πηγαίνουν πιο αργά» σε σύγκριση με τα ακίνητα. Ή ότι τα ρολόγια που βρίσκονται πιο κοντά σε μια μαύρη τρύπα «πηγαίνουν πιο αργά» σε σχέση με εκείνα που βρίσκονται πιο μακριά. Όμως… Read More ›
Tι ενδιαφέρον κρύβει το 2026;
(νεώτερη ενημέρωση 1/1/2026)Το 1960 στο περιοδικό Science δημοσιεύθηκε ένα άρθρο των Heinz von Foester και των συνεργατών του, όπου διατυπωνόταν η εξίσωση της Ημέρας της Κρίσης! Η εξίσωση αυτή προέβλεπε ότι το 2026 ο ανθρώπινος πολιτισμός θα καταστραφεί. Η εξίσωση της… Read More ›
Οι σκουληκότρυπες στο επίκεντρο της επικαιρότητας
Αν παρακολουθείτε τα νέα της φυσικής, ίσως έχετε παρατηρήσει ότι πολύ συχνά εμφανίζονται στους τίτλους οι σκουληκότρυπες. Ένα ασυνήθιστο βαρυτικό κύμα μπορεί να αποτελεί ένδειξη μιας σκουληκότρυπας που συνδέει σύμπαντα; Υποατομικές σκουληκότρυπες θα μπορούσαν να ευθύνονται για την διαστολή του… Read More ›
Το Hubble εντόπισε ένα «διαστημικό χάμπουργκερ»
Ο πρωτοπλανητικός δίσκος IRAS23077+6707, με το παρατσούκλι «σάντουιτς (chivito) του Δράκουλα», βρίσκεται σε απόσταση 1000 έτη φωτός από την Γη και έχει διάμετρο 400 δισεκατομμύρια μίλια – δηλαδή 40 φορές μεγαλύτερη από τη διάμετρο του ηλιακού μας συστήματος έως το… Read More ›
Ένα παράλληλο σύμπαν παράξενων πραγμάτων
Η παράξενη θεωρία των Πολλών Κόσμων που ενέπνευσε την τηλεοπτική σειρά Stranger Things Η τηλεοπτική σειρά Stranger Things περιγράφει μια ετερόκλητη ομάδα εφήβων και τους γονείς τους, καθώς τέρατα από ένα άλλο σύμπαν, που απελευθερώθηκαν από το μυστικό πρόγραμμα ενός κυβερνητικού… Read More ›
Το Παρελθόν και το Μέλλον της Θεωρίας των Χορδών
Μια συζήτηση του Brian Greene με τον Edward Witten Στο μακρινό 1986, όταν ένας από τους σημαντικότερους φυσικούς της εποχής μας, ο Edward Witten έδινε μια διάλεξη στο Χάρβαρντ σχετικά με τη Θεωρία των Χορδών, κάποια στιγμή ένας μεταπτυχιακός φοιτητής… Read More ›
Ο διαστρικός κομήτης 3I/ATLAS στην πλησιέστερη απόσταση από τη Γη
Ο διαστρικός κομήτης 3I/ATLAS (το τρίτο γνωστό διαστρικό αντικείμενο που εντοπίστηκε μέχρι σήμερα) θα κάνει την πλησιέστερη προσέγγισή του στη Γη την Παρασκευή 19 Δεκεμβρίου. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς από το σύστημα Horizons του Εργαστηρίου JPL της NASA , ο κομήτης 3I/ATLAS… Read More ›
Ένας παράξενος εξωπλανήτης με σχήμα λεμονιού
Αλλά το σχήμα του είναι ίσως το λιγότερο περίεργο πράγμα σε αυτόν Αστρονόμοι χρησιμοποιώντας το Διαστημικό Τηλεσκόπιο James Webb, ανακάλυψαν έναν παράξενο εξωπλανήτη σε σχήμα λεμονιού που περιφέρεται γύρω από ένα πάλσαρ – ένα υπερπυκνό, ταχέως περιστρεφόμενο νεκρό άστρο νετρονίων. Το παράξενο… Read More ›
Η έναρξη της αποστολής «Γένεσις»
Πριν από 80 χρόνια, το Πρόγραμμα Μανχάταν συγκέντρωσε τους φυσικούς των ΗΠΑ (αλλά και άλλων χωρών) με σκοπό να προλάβουν τους Γερμανούς στην κατασκευή της πρώτης πυρηνικής βόμβας. Πριν από 60 χρόνια, το πρόγραμμα Απόλλων οδήγησε τους πρώτους ανθρώπους στη… Read More ›
Από το εξαιρετικά μεγάλο στο απίστευτα μικρό
Το Παρατηρητήριο ακτίνων Χ Chandra της NASA – το κορυφαίο τηλεσκόπιο στον κόσμο που ανιχνεύει ακτίνες Χ από το διάστημα – χρησιμοποίησε εικόνες από το nikonsmallworld.com, για να συγκρίνει εικόνες του μικρόκοσμου με εικόνες του μακρόκοσμου, προβάλλοντας τις διαφορές και… Read More ›
Οι εξωγήινοι πολιτισμοί τελειώνουν με πάταγο
«… αυτός είναι ο τρόπος που ο κόσμος τελειώνει, όχι με πάταγο αλλά με έναν λυγμό», γράφει ο Τ. Σ. Έλιοτ, στο ποίημα του «Οι κούφιοι άνθρωποι». To αντίθετο υποστηρίζει ο David Kipping για τους εξωγήινους πολιτισμούς, στο άρθρο του… Read More ›
Τα 10 σημαντικότερα άλυτα προβλήματα Φυσικής
… του 21ου αιώνα Mε το ξεκίνημα της νέας χιλιετίας, το έτος 2000, οι φυσικοί δημιούργησαν μια λίστα με τα δέκα σημαντικότερα άλυτα προβλήματα στον τομέα τους. Έκτοτε πέρασαν 25 χρόνια. Άραγε υπήρξε κάποια πρόοδος όσον αφορά την επίλυσή τους;… Read More ›
Πόσο απέχει το Voyager 1 από τη Γη τώρα;
Αυτή τη στιγμή απέχει από τη Γη περίπου 25,5 δισεκατομμύρια χιλιόμετρα ή 170,29 AU (αστρονομικές μονάδες) ή περίπου 1 ημέρα φωτός, παρά 23 λεπτά φωτός! Όταν λέμε 1 ημέρα φωτός εννούμε την απόσταση που διανύει το φως στο κενό σε… Read More ›
Μάριους Σόφους Λι: Ο «κατάσκοπος» των μαθηματικών
Συνδυάζοντας τη γλώσσα των ομάδων με αυτή της γεωμετρίας και της γραμμικής άλγεβρας, ο Μάριους Σόφους Λι (Marius Sophus Lie) δημιούργησε ένα από τα πιο ισχυρά εργαλεία των μαθηματικών. Στα μαθηματικά, τα πανταχού παρόντα αντικείμενα που ονομάζονται ομάδες εμφανίζουν σχεδόν… Read More ›
Ο φυσικός που βρήκε έναν νέο τρόπο παρατήρησης του σύμπαντος
Ο Τόνι Τάισον (Tony Tyson) περιλαμβάνεται στη λίστα του περιοδικού Nature με τους 10 επιστήμονες που διαμόρφωσαν την επιστήμη το 2025 Το πανίσχυρο νέο τηλεσκόπιο Vera Rubin στη Χιλή, που τέθηκε φέτος σε λειτουργία υπόσχεται επανάσταση στη χαρτογράφηση του σύμπαντος…. Read More ›
Νόμπελ Φυσικής 2025: Οι διαλέξεις των βραβευθέντων φυσικών
Στα 100 γενέθλια της κβαντομηχανικής, το βραβείο Νόμπελ 2025 στην Φυσική απονεμήθηκε στους John Clarke, Michel H. Devoret και John M. Martinis για την ανακάλυψη του φαινομένου της κβαντικής σήραγγας και της κβάντωσης ενέργειας σε ένα μακροσκοπικό (υπεραγώγιμο) ηλεκτρικό κύκλωμα (Διαβάστε σχετικά: ‘Βραβείο Νόμπελ Φυσικής 2025‘ και ‘Μια… Read More ›
Μια αμοιβάδα που διευρύνει τα όρια της ζωής
Παλαιότερα πιστεύαμε ότι τα πολύπλοκα κύτταρα δεν θα μπορούσαν να επιβιώσουν πάνω από συγκεκριμένη θερμοκρασία, αλλά μια μικροσκοπική αμοιβάδα απέδειξε ότι αυτή η υπόθεση ήταν λανθασμένη. Μια μικροσκοπική αμοιβάδα κατέρριψε ένα αρκετά μεγάλο ρεκόρ. Το νεοανακαλυφθέν είδος μονοκύτταρου οργανισμού μπορεί να… Read More ›
Όνειρα Κομητών
Ένας κομήτης εμφανίστηκε στον ουρανό. Και όπως γίνεται συνήθως, πολλοί φοβήθηκαν πως έφτασε το τέλος του χρόνου. Αλλά μετά από δύο εβδομάδες, εξαφανίστηκε τόσο ήσυχα όσο είχε έρθει. Η ζωή και ο θάνατος συνέχισαν να εναλλάσσονται στη Γη. Κάποιοι συλλογίστηκαν… Read More ›
Υπάρχουν κβαντικές μαύρες τρύπες που εξατμίζονται «ακαριαία»;
Το πείραμα CMS, χρησιμοποιώντας και τεχνητή νοημοσύνη, αναζήτησε μικροσκοπικές κβαντικές μαύρες τρύπες που εξατμίζονται στιγμιαία. Οι μαύρες τρύπες που ψάχνουν οι αστροφυσικοί είναι οι «κλασικές» μαύρες τρύπες, αυτές που προκύπτουν όταν πεθαίνουν τα άστρα καθώς καταρρέουν βαρυτικά ή τις υπερμαζικές… Read More ›
Η «υπερπανσέληνος» της 5ης Δεκεμβρίου
Η απόσταση Γης-Σελήνης δεν είναι σταθερή. Κατά μέσο όρο, η Σελήνη απέχει περίπου 384.400 χιλιόμετρα από τη Γη, ενώ το εύρος της απόστασης κυμαίνεται από την ελάχιστη απόσταση των 356.500 χιλιομέτρων (περίγειο) έως την μέγιστη απόσταση των 406.700 χιλιομέτρων (απόγειο). Oi… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Δεκεμβρίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Τον μήνα Δεκέμβριο, όσον αφορά τις εμφανίσεις των πλανητών:Ερμής: Σε μέγιστη δυτική αποχή 21ο (πρωινός ουρανός) στις 8/12 με φαινόμενο μέγεθος -0,5Αφροδίτη: Πολύ κοντά στον Ήλιο, αθέατηΆρης: Πολύ κοντά στον Ήλιο, αθέατοςΔίας: Ορατός στο βραδινό ουρανό, μεσουρανεί 02:30 στο μέσο… Read More ›
Ο μεγαλύτερος ανιχνευτής νετρίνων στον κόσμο άρχισε να λειτουργεί στην Κίνα
Τρισεκατομμύρια νετρίνα περνούν μέσα από το σώμα μας κάθε μέρα. Προέρχονται από τον Ήλιο και το βαθύτερο διάστημα. Για να ανιχνευθούν αυτά τα φευγαλέα υποατομικά σωματίδια απαιτούνται τεράστιοι ανιχνευτές. Σαν αυτόν που βρίσκεται 700 μέτρα κάτω από τους κυματιστούς λόφους… Read More ›
Κι άλλη «άμεση» απόδειξη ύπαρξης της σκοτεινής ύλης
Ο αστροφυσικός Tomonori Totani αναλύοντας παλαιότερα δεδομένα από το διαστημικό τηλεσκόπιο Fermi, υποστηρίζει πως ένα περίσσευμα ακτίνων γάμμα με ενέργεια 20 GeV περίπου, φαίνεται να ταιριάζει με την σφαιρική άλω της σκοτεινής ύλης γύρω από το κέντρο του Γαλαξία μας…. Read More ›
Πόσες θεμελιώδεις μονάδες χρειάζεται εντέλει η Φυσική;
Στο Διεθνές Σύστημα Μονάδων υπάρχουν επτά θεμελιώδεις μονάδες: το δευτερόλεπτο, το μέτρο, το χιλιόγραμμο, το αμπέρ, το κέλβιν, το mole και η καντέλα. Σχεδόν όλοι συμφωνούν ότι οι τέσσερις τελευταίες, αυστηρά μιλώντας, δεν είναι απαραίτητες· μπορούν να υπολογιστούν από τις… Read More ›
Κίρκεγκωρ και Νίτσε
(…) Ήδη, από τα μέσα του 19ου αιώνος άρχισαν να υπάρχουν τάσεις διαφορετικές – τάσεις αντιλογικές – που βλέπουν τον άνθρωπο όχι ως απόλυτα λογικό ον, αλλά ως μια σύνθεση τάσεων και δυνάμεων, που δεν είναι όλες λογικές.Έτσι, αντίθετα προς… Read More ›
Ο χαμένος πλανήτης που δημιούργησε την Σελήνη
Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσίευση στο περιοδικό Science [The Moon-forming impactor Theia originated from the inner Solar System], ο πλανήτης Θεία, του οποίου η αρχέγονη σύγκρουση με την Γη πιθανότατα δημιούργησε τη Σελήνη, προήλθε από το εσωτερικό του ηλιακού μας συστήματος… Read More ›
3I/ATLAS: κομήτης από έναν άλλο κόσμο
O αστροφωτογράφος Satoru Murata από το Νέο Μεξικό τράβηξε μια εντυπωσιακή φωτογραφία του διαστρικού κομήτη 3I/ATLAS χρησιμοποιώντας ένα τηλεσκόπιο 0,2 μέτρων, την Κυριακή (16 Νοεμβρίου) λίγο πριν την ανατολή του ηλίου. Στην εικόνα βλέπουμε τις πολλαπλές ουρές του κομήτη, μια υπενθύμιση… Read More ›
Τι απέγινε η Θεωρία Χορδών;
Στις αρχές του 21ου αιώνα, πολλοί φυσικοί πίστευαν ότι η θεωρία των χορδών μπορούσε να μας δώσει τις οριστικές απαντήσεις για όλα τα μυστήρια του σύμπαντος… Τις έχει δώσει όντως; Σε γενικές γραμμές, η θεωρία των χορδών είναι ένα μαθηματικό… Read More ›
Ποιά ήταν η θερμοκρασία του Σύμπαντος όταν ο Θεός είπε «γενηθήτω φως»;
Οι φυσικοί προσδιόρισαν έμμεσα την θερμοκρασία που είχε το Σύμπαν στα πρώτα μικροδευτερόλεπτα μετά την Μεγάλη Έκρηξη, όταν το μόνο που υπήρχε ήταν μια καυτή σούπα από πλάσμα κουάρκ-γλοιονίων, φωτονίων και άλλων στοιχειωδών σωματιδίων. Τα τελευταία είκοσι πέντε χρόνια οι… Read More ›
Στέφανος Τραχανάς: Ο μαθητής και ο δάσκαλος
Ο Γιάννης Ηλιόπουλος και ο Στέφανος Τραχανάς μοιράζονται σκέψεις και εμπειρίες που αναδεικνύουν τον ρόλο του δασκάλου, την πορεία του μαθητή και τη γοητεία της κβαντικής φυσικής μέσα από τη μαθησιακή εμπειρία:
Ο κβαντικός γάτος του Τσέσαϊρ
Είναι δυνατόν μια ιδιότητα ενός σωματιδίου να βρίσκεται σε διαφορετική θέση από το ίδιο το σωματίδιο; Η πόλωση ενός φωτονίου, για παράδειγμα, θα μπορούσε να βρίσκεται σε ένα εντελώς διαφορετικό σημείο από το ίδιο το φωτόνιο; Αν κάτι τέτοιο είναι… Read More ›
Ποιό είναι το πραγματικό σχήμα ενός σουπερνόβα;
Αστρονόμοι παρατήρησαν έναν υπερκαινοφανή αστέρα ή σουπερνόβα μόλις μία ημέρα μετά τον εντοπισμό του. Στα αρχικά στάδια της έκρηξης ενός υπερκαινοφανούς αστέρα, όταν δεν έχει ξεκινήσει ακόμα η αλληλεπίδραση με το υλικό γύρω από το ετοιμοθάνατο άστρο, διατηρείται το πραγματικό… Read More ›
Ο ιδιοφυής Ρώσος μαθηματικός που αρνήθηκε το έπαθλο ενός εκατομμυρίου δολαρίων
Ο Ρώσος μαθηματικός Γκριγκόρι Πέρελμαν στις 11 Νοεμβρίου 2002 δημοσίευσε αθόρυβα την εργασία του στην οποία έλυνε μία από τις πιο διάσημες εικασίες των μαθηματικών – την εικασία του Πουανκαρέ. Στη συνέχεια απέρριψε το έπαθλο του 1 εκατομμυρίου δολαρίων που… Read More ›
H θερμοκρασία των μαύρων τρυπών με απλή φυσική
Η σημαντικότερη ανακάλυψη του βρετανικού φυσικού Στίβεν Χόκινγκ ήταν ότι «οι μαύρες τρύπες δεν είναι και τόσο μαύρες», καθώς εκπέμπουν θερμική ακτινοβολία σαν να ήταν θερμά σώματα, με απόλυτη θερμοκρασία που υπολογίζεται από μια εξίσωση γνωστή ως θερμοκρασία Hawking: ,… Read More ›
Ένα ρυάκι από αστρική στάχτη
Η πρώτη εικόνα από το τηλεσκόπιο Vera C. Rubin αποκάλυψε μια αστρική «ουρά» στον εντυπωσιακό γαλαξία Μ61 που θα μπορούσε να εξηγήσει τις μυστηριώδεις ιδιότητές του. Λίγους μήνες μετά την πολυαναμενόμενη έναρξη λειτουργίας του, το αστεροσκοπείο Vera C. Rubin, αρχίζει… Read More ›
Τζέιμς Γουάτσον (1928-2025)
Στις 6 Νοεμβρίου 2025 έφυγε από τη ζωή ο Αμερικανός βιολόγος Τζέιμς Γουάτσον σε ηλικία 97 ετών. Ήταν γνωστός για την ανακάλυψη της διπλής έλικας του DNA το 1953, μαζί με τον Φράνσις Κρικ. Για αυτή την ανακάλυψη οι Γουάτσον… Read More ›
Το ψυγείο του Αϊνστάιν
«Θερμοδυναμική είναι ένα ατυχέστατο όνομα για κάτι που είναι αναμφισβήτητα η πιο χρήσιμη, η πιο καθολική επιστημονική θεωρία που διατυπώθηκε ποτέ. Η λέξη μοιάζει να αναφέρεται σε ένα περιορισμένο γνωστικό αντικείμενο που αφορά μόνο τη συμπεριφορά της θερμότητας. Πράγματι, εκεί… Read More ›
Το σενάριο της Μεγάλης Σύνθλιψης του Σύμπαντος επιστρέφει
Αστρονόμοι αμφισβητούν τη θεωρία που βραβεύτηκε με Νόμπελ σύμφωνα με την οποία ο θάνατος του σύμπαντος θα είναι η Μεγάλη Ψύχρα ή η Μεγάλη Ρήξη. Υποστηρίζουν ότι το σύμπαν θα μπορούσε να τελειώσει ακολουθώντας το σενάριο της Μεγάλης Σύνθλιψης. Το… Read More ›
Η μεγαλύτερη και αρχαιότερη έκλαμψη μαύρης τρύπας
… που έχει παρατηρηθεί μέχρι σήμερα Η έκλαμψη ανακαλύφθηκε από το Zwicky Transient Facility και (μάλλον) είναι το αποτέλεσμα του γεύματος μιάς γιγαντιαίας μαύρης τρύπας. Τα πιο ογκώδη άστρα στο σύμπαν είναι προορισμένα να εκραγούν ως λαμπρά σουπερνόβα πριν καταρρεύσουν… Read More ›
Σχετικά με την «υπερπανσέληνο» του Νοεμβρίου
Στις 5 Νοεμβρίου θα δούμε την μεγαλύτερη Πανσέληνο του έτους με φαινόμενη διάμετρο 33,37′, περίπου 8% μεγαλύτερη από την μέση διάμετρο των 31′ λεπτών του τόξου. Όπως έχουμε ξαναγράψει, ο όρος υπερπανσέληνος δεν είναι επιστημονικός όρος. Επινοήθηκε το 1979 από τον… Read More ›
Μηχανή Carnot και μαύρες τρύπες
Το 1824 ο Sadi Carnot δημοσίευσε το βιβλίο του με τίτλο «Σκέψεις επί της κινητήριας δυνάμεως του πυρός» στο οποίο περιγράφει μια θερμική μηχανή με την μέγιστη δυνατή απόδοση, θέτοντας ένα όριο στο κλάσμα της θερμότητας που μπορεί να μετατραπεί… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Νοεμβρίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Τον μήνα Νοέμβριο, όσον αφορά τις εμφανίσεις των πλανητών:Ερμής: Σε κατώτερη σύνοδο (μπρΟστά από τον Ήλιο) στις 20/11, αθέατος.Αφροδίτη: Πολύ χαμηλά στον πρωινό ανατολικό ουρανό με φαινόμενο μέγεθος -3,9, φαινόμενη διάμετρο 10′ ‘, φωτισμός δίσκου 98%)Άρης: Πολύ κοντά στο Ήλιο,… Read More ›
Σχετικά με το τρίτο διαστρικό αντικείμενο που διασχίζει το ηλιακό μας σύστημα
Το διαστρικό αντικείμενο ανακαλύφθηκε πριν από τέσσερις μήνες και ονομάστηκε προσωρινά A11pl3Z. Στη συνέχεια χαρακτηρίστηκε ως κομήτης και ονομάστηκε επίσημα C/2025 N1 (ATLAS) ή 3I/ATLAS (όπου το 3Ι σημαίνει ότι είναι το τρίτο διαστρικό αντικείμενο που έχει ανακαλυφθεί μέχρι σήμερα,… Read More ›
31 Οκτωβρίου: Ημέρα Σκοτεινής Ύλης
Η Ημέρα Σκοτεινής Ύλης (Dark Matter Day) «γιορτάζεται» και φέτος στις 31 Οκτωβρίου, για ένατη φορά παγκοσμίως, με σκοπό να ευαισθητοποιήσει το κοινό για την προσπάθεια των φυσικών να φωτίσουν ένα από τα μεγάλα μυστήρια του σύμπαντος. Λιγότερο από το… Read More ›
Ο φωτοφόρος αιθέρας και το πείραμα Trouton–Noble
Ένα όχι και τόσο γνωστό πείραμα που ερμηνεύεται από την θεωρία της σχετικότητας Τον 19ο αιώνα είχε ολοκληρωθεί η θεωρία του Maxwell σύμφωνα με την οποία το φως ήταν εγκάρσιο ηλεκτρομαγνητικό κύμα. Όμως, επειδή κάθε γνωστό κύμα (ηχητικό, σεισμικό, κλπ)… Read More ›
Βέρνερ φον Μπράουν και απλή Φυσική
O Βέρνερ φον Μπράουν (Wernher Magnus Maximilian Freiherr von Braun, 1912-1977) ήταν Γερμανός μηχανικός με σημαντική συμβολή στη δημιουργία των βαλλιστικών πυραύλων στη ναζιστική Γερμανία και μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, στις ΗΠΑ ,στην κατασκευή των πυραύλων που θα μετέφεραν τους αστροναύτες στη Σελήνη. Το 1932,… Read More ›
Το παράδοξο του Gibbs και η «υποκειμενική» εντροπία
Δύο ιδανικά αέρια Α και Β περιέχονται σε ένα δοχείο διαχωρισμένα μεταξύ τους με ένα διάφραγμα. Τα αέρια έχουν την ίδια πίεση και θερμοκρασία και αρχικά καταλαμβάνουν όγκους VA και VB. Αφαιρώντας το διάφραγμα τα αέρια αναμειγνύονται. Όταν ολοκληρωθεί η… Read More ›
Γιατί να υπάρχει το σύμπαν;
«(…) Γίνεται να διερωτώμαστε για την ίδια την ύπαρξη του σύμπαντος; Να διερωτώμαστε δημόσια και να μην παρεμβαίνει αμέσως ο εσωτερικός λογοκριτής για να διαβιβάσει το ερώτημα μας στο τμήμα θεολογίας, παραδείγματος χάριν; Ή, έστω, στον τομέα μεταφυσικής – με… Read More ›
Αρχαιολογικές Ταλαντώσεις
Τα μοάι είναι αγάλματα που βρίσκονται στο Νησί του Πάσχα. Πρόκειται για μονολιθικά αγάλματα που απεικονίζουν ανθρώπινες μορφές. Υπολογίζεται πως δημιουργήθηκαν γύρω στο 1250 με 1500 μ.Χ. Τα αγάλματα έχουν ύψος από 2,5 έως 10 μέτρα, και ζυγίζουν από 5 έως 86 τόνους, ενώ… Read More ›
Ανίχνευσαν οινόπνευμα και ξύδι σε γειτονικό γαλαξία
Μια ματιά του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb στη χημεία του αρχέγονου σύμπαντος Οι αστρονόμοι μελετώντας τον πρωτοαστέρα ST6 στο Μεγάλο Νέφος του Μαγγελάνου με τα ειδικά όργανα του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb, ανίχνευσαν την ύπαρξη πολύπλοκων οργανικών μορίων όπως: μεθανόλη… Read More ›
Τσεν Νινγκ Γιάνγκ (1922-2025)
Ο Τσεν Νινγκ Γιανγκ (Chen-Ning Yang), ένας από τους πιο αναγνωρισμένους φυσικούς στον κόσμο πέθανε σε ηλικία 103 ετών στις 18 Οκτωβρίου, σύμφωνα με κινεζικά ειδησεογραφικά μέσα. Είχε βραβευθεί με Νόμπελ Φυσικής το 1957. Ο Yang εργάστηκε πάνω σε διάφορα… Read More ›
Ένα κβάντο μαγνητικής ροής
Για να παραστήσουμε ένα μαγνητικό πεδίο χρησιμοποιούμε τις (νοητές) μαγνητικές δυναμικές γραμμές, οι οποίες μας δείχνουν την μορφή του μαγνητικού πεδίου που εμφανίζεται γύρω από τους μαγνήτες ή τα ηλεκτρικά ρεύματα. Ένα χρήσιμο μέγεθος στον ηλεκτρομαγνητισμό είναι η μαγνητική ροή… Read More ›
Οι εξωγήινοι βαρέθηκαν να μας ψάχνουν;
Ο αστροφυσικός Robin H.D. Corbet στη δημοσίευση με τίτλο «A Less Terrifying Universe? Mundanity as an Explanation for the Fermi Paradox» προτείνει μια εντελώς πεζή θεωρία για να εξηγήσει το γεγονός ότι δεν έχουμε επικοινωνήσει ακόμη με εξωγήινους: αν υπάρχουν… Read More ›
Τα μαθηματικά πίσω από το διαδικτυακό πόκερ
Οι άνθρωποι δημιουργούν μια μοναδική διάταξη στην τράπουλα όταν την ανακατεύουν, κάτι που δεν μπορούν να κάνουν εξίσου καλά οι υπολογιστές (ακόμα) Αν έχετε ανακατέψει ποτέ μια τράπουλα, είναι σχεδόν σίγουρο πως έχετε δημιουργήσει μια μοναδική διάταξη των φύλλων της… Read More ›
Ένα μπλέιζαρ με δυο μαύρες τρύπες
Kβάζαρ (quasar) είναι ένας εξαιρετικά φωτεινός ενεργός γαλαξιακός πυρήνας (AGN). Περιέχει μια υπερμαζική μαύρη τρύπα η οποία δημιουργεί έναν δίσκο προσαύξησης εκπέμποντας ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία από ραδιοκύματα μέχρι ακτίνες γ. Πολλές φορές δημιουργούνται πίδακες (jets) που εκτοξεύουν ύλη σχεδόν με την… Read More ›
Μια κβαντομηχανική σήραγγα στα χέρια μας
Το Νόμπελ Φυσικής του 2025 απονεμήθηκε στους John Clarke, Michel Devoret και στον «ελληνοαμερικανό» 😀 John Martinis για την ανακάλυψη του φαινομένου της κβαντικής σήραγγας και της κβάντωσης ενέργειας σε ένα μακροσκοπικό (υπεραγώγιμο) ηλεκτρικό κύκλωμα. Το βραβείο σχετίζεται σίγουρα με… Read More ›
Βραβείο Νόμπελ Φυσικής 2025
(νεώτερη ενημέρωση)Το βραβείο Νόμπελ 2025 στην Φυσική απονεμήθηκε στους John Clarke, Michel H. Devoret και John M. Martinis «για την ανακάλυψη του μακροσκοπικού φαινομένου κβαντομηχανικής σήραγγας (macroscopic quantum tunnelling) και της κβάντωσης ενέργειας σε ένα ηλεκτρικό κύκλωμα» Οι βραβευθέντες χρησιμοποίησαν μια σειρά πειραμάτων για… Read More ›
Η σκοτεινή ενέργεια αναδύεται από τις καρδιές των μαύρων τρυπών
Μια αμφιλεγόμενη θεωρία επιχειρεί να εξηγήσει ένα από τα μεγαλύτερα μυστήρια της κοσμολογίας: την προέλευση της σκοτεινής ενέργειας στην οποία αποδίδεται η παρατηρησιακά αποδεδειγμένη επιταχυνόμενη διαστολή του σύμπαντος. Οι μαύρες τρύπες «καταβροχθίζουν» τα πάντα, ακόμη και την ακτινοβολία. Τι θα… Read More ›
Ποιά είναι πέντε κορυφαία βραβεία Νόμπελ Φυσικής του 21ου αιώνα;
Περιμένοντας την ανακοίνωση του βραβείου Νόμπελ Φυσικής 2025 την Τρίτη 7 Οκτωβρίου, το περιοδικό Physics World επιλέγει τα σημαντικότερα βραβεία Νόμπελ στη Φυσική του 21ου αιώνα με τα εξής κριτήρια: ● είναι εύκολο να κατανοηθούν ● εμπεριείχαν ένα πειραματικό ή θεωρητικό επίτευγμα υψηλής… Read More ›
Τα 5 μεγάλα προβλήματα της Φυσικής
Σε πόσο χρόνο θα λυθούν; Πώς θα ενοποιηθεί η κβαντομηχανική με την βαρύτητα; Τι είναι η σκοτεινή ύλη και η σκοτεινή ενέργεια; Ποιά είναι η προέλευση του σύμπαντος; Είναι δυνατή μια φυσική θεωρία των πάντων; Σύμφωνα με την Sabine Hossenfelder… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Οκτωβρίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Τον μήνα Οκτώβριο, όσον αφορά τις εμφανίσεις των πλανητών:Ερμής: Σε μέγιστη ανατολική αποχή 24ο (απογευματινός ουρανός) στις 29/10 με μέγεθος -0,2Αφροδίτη: Χαμηλά στον πρωινό ανατολικό ουρανό, ανατέλλει 2 ώρες πριν τον Ήλιο στο μέσο του μήνα (φαινόμενο μέγεθος -3,9, φαινόμενη… Read More ›
Εγκώμιο στη βραδύτητα
«Σπεύδε βραδέως» έλεγε ο πρώτος Ρωμαίος αυτοκράτορας Οκταβιανός Αύγουστος, εγκωμιάζοντας την ικανότητα να ενεργεί κανείς με προσοχή και σύνεση, χωρίς να βιάζεται. Μπορεί ο αυτοκράτωρ να μην είχε ιδέα για το φυσικό μέγεθος που ονομάζεται βραδύτητα, αλλά σίγουρα θα το… Read More ›
Ο σταυρός του Αϊνστάιν
Ραδιοαστρονόμοι ανακάλυψαν ένα σπάνιο κοσμικό μοτίβο, τον επονομαζόμενο «σταυρό του Αϊνστάιν» (Einstein Cross), που θα τους βοηθήσει να μάθουν περισσότερα για την σκοτεινή ύλη του σύμπαντος Ο σταυρός του Αϊνστάιν είναι ένα φαινόμενο βαρυτικού φακού, όπου το φως από ένα… Read More ›
Το σύμπαν είναι στατικό; Όχι, διαστέλλεται! Μήπως επιβραδύνεται; Όχι, επιταχύνεται!
Το σύμπαν έχει τη συνήθεια να διαψεύδει «αναμφισβήτητες» θεωρίες Για τους αστρονόμους της δεκαετίας του 1990 ήταν αυτονόητο ότι το σύμπαν διαστέλλεται. Κι όχι μόνο. Εξαιτίας της βαρυτικής αλληλεπίδρασης τα μεγάλα αστρονομικά αντικείμενα όπως οι γαλαξίες έλκονται μεταξύ τους και… Read More ›
To μαθηματικό πρόβλημα του Πλάτωνα και το ChatGPT
Στον διάλογο του Πλάτωνα «Μένων ή Περί αρετής πειραστικός», στο χωρίο 82c-85b, ο Σωκράτης διδάσκει σε έναν δούλο πώς να διπλασιάσει το εμβαδόν ενός τετραγώνου. Αρχικά, ο δούλος προτείνει λανθασμένα να διπλασιαστεί το μήκος κάθε πλευράς, αλλά ο Σωκράτης τελικά… Read More ›
Ο μεγαλύτερος φυσικός που παραμένει σχεδόν άγνωστος
Ποιός είναι ο μεγαλύτερος όλων των φυσικών; Υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να σκεφτήκατε τον Ισαάκ Νεύτωνα ή τον Άλμπερτ Αϊνστάιν. Και δικαίως. Ο Νεύτωνας είναι αναμφισβήτητα ο πατέρας της φυσικής και του λογισμού, ενώ το πρόσωπο του Αϊνστάιν είναι ουσιαστικά συνώνυμο… Read More ›
Το Βραβείο Νόμπελ τρελής Φυσικής 2025
Τα βραβεία Νόμπελ της τρελής επιστήμης (Ig Nobel) δίνονται σε αντισυμβατικές μελέτες και ανακαλύψεις, πολλές από τις οποίες δημοσιεύονται ακόμα και σε σοβαρά επιστημονικά περιοδικά. Mε σύνθημα «πρώτα σε κάνουν να γελάσεις, μετά να σκεφθείς», τα βραβεία Ig απονέμονται από… Read More ›
Η αποτυχία ενός δισεκατομμυριούχου να φτάσει στα άστρα
Το 2016 ήταν για τον δισεκατομμυριούχο (πρώην φυσικό) Yuri Milner μια καλή χρονιά. Δεν αντιμετώπιζε καμία στενότητα 😉 κι έτσι, αποφάσισε να ξοδέψει ένα μέρος των χρημάτων του για να στείλει πολλά και πολύ μικρά διαστημόπλοια προς τα άστρα. Το πρωτόγνωρο… Read More ›
Από πού έρχονται τα κοσμικά νετρίνα υψηλής ενέργειας;
Οι μαύρες τρύπες που δημιουργήθηκαν στο αρχέγονο σύμπαν θα μπορούσαν να εξηγήσουν τα πρόσφατα παρατηρηθέντα νετρίνα εξαιρετικά υψηλής ενέργειας αστροφυσικής προελευσης. Από το 2011, το πείραμα IceCube στον Νότιο Πόλο έχει ανιχνεύσει αρκετά κοσμικά νετρίνα με ενέργειες μεγαλύτερες από 1015eV… Read More ›
Αναζητώντας ήλιο στη Σελήνη
Το στοιχείο ήλιο ανιχνεύθηκε για πρώτη φορά ως μια άγνωστη, κίτρινη φασματική γραμμή στο ηλιακό φως κατά τη διάρκεια μιας ηλιακής έκλειψης το 1868. Ο Joseph Norman Lockyer πρότεινε ότι η γραμμή οφειλόταν σε ένα νέο στοιχείο, το οποίο ονόμασε … ήλιο. Η… Read More ›
Λευτέρης Οικονόμου: Ο Κόσμος ο μικρός, ο μέγας
… σύμφωνα με τη Φυσική Αυτόν τον Κόσμο, που εκτείνεται από το αφάνταστα μικρό μέχρι το αδιανόητα μεγάλο, μπορούμε άραγε να τον κατανοήσουμε; Ναι, απαντά η Φυσική (και τούτο το βιβλίο επιδιώκει να τεκμηριώσει την καταφατική απάντηση), αρκεί να επικεντρωθούμε… Read More ›
Ποιό είναι το μικρότερο σωματίδιο στο σύμπαν;
Η απάντηση σε αυτό το φαινομενικά απλό ερώτημα δεν είναι τόσο εύκολη Τα πρωτόνια και τα νετρόνια που συμμετέχουν στον σχηματισμό των πυρήνων των ατόμων, τα φωτόνια που αντιλαμβανόμαστε ως φως και τα ηλεκτρόνια που δημιουργούν την ροή του ηλεκτρικού ρεύματος, είναι… Read More ›
Βαρυτικά κύματα από την συγχώνευση μαύρων τρυπών δικαιώνουν τον Στίβεν Χόκινγκ
…και τον Άλμπερτ Αϊνστάιν (νεώτερη ενημέρωση 11/11/2025)Οι κυματισμοί του χωροχρόνου εξαιτίας της συγχώνευσης δύο μαύρων τρυπών στο σύμπαν επιβεβαίωσαν παράξενες πτυχές της φυσικής των μαύρων τρυπών Πριν από 1,3-1,4 δισεκατομμύρια χρόνια, όταν στη Γη ζούσαν μόνο μικροοργανισμοί, σε ένα απόμακρο… Read More ›
Η φυσική των ελεύθερων βολών του Γιάννη Αντετοκούνμπο
… στον αγώνα της εθνικής μπάσκετ για μετάλλιο Η εθνική μπάσκετ βρίσκεται μετά από 16 χρόνια στην τετράδα ενός ευρωμπάσκετ. Απόψε αγωνίζεται εναντίον της Τουρκίας και μεθαύριο θα αντιμετωπίσει ή την Γερμανία ή την Φινλανδία. Κρίσιμο ρόλο στην κατάκτηση του μεταλλίου… Read More ›
To πιο ξεκάθαρο τιτίβισμα βαρυτικών κυμάτων
Στο βίντεο που ακολουθεί συγκρίνεται το σήμα του βαρυτικού κύματος GW250114 που ανιχνεύθηκε πρόσφατα, με το πρώτο σήμα βαρυτικού κύματος (GW150914) που εντοπίστηκε το 2015. Και τα δύο βαρυτικά κύματα προήλθαν από συγκρουόμενες μαύρες τρύπες, η καθεμία με μάζα από… Read More ›
Η ισχυρότερη ένδειξη ότι ο Άρης φιλοξενούσε ζωή στο παρελθόν
Το διαστημικό όχημα Perseverance συνεχίζει την συλλογή και διερεύνηση δειγμάτων πυριγενών και ιζηματογενών πετρωμάτων από το εσωτερικό του κρατήρα Jezero για να προσδιορίσει τις αρχέγονες γεωλογικές διεργασίες στον πλανήτη Άρη, την κατοικησιμότητά του και να αναζητήσει πιθανές βιο-υπογραφές. Στο πλαίσιο… Read More ›
Ήλιος: Ο κυρίαρχος του Πλανητικού μας Συστήματος
Γράφει ο Αθ. Δ. Γκίκας, Μαθηματικός Ο Ήλιος στέλνει κύματα από φως στην Οίτη και τα χωριά της. Θέλω να περπατώ ανάμεσά τους γιατί έτσι καταλαβαίνω ότι ζω βαθιά το χρόνο και γίνομαι ένα μ’ αυτόν. Ο Ήλιος είναι το… Read More ›
Όταν το σύμπαν είχε θερμοκρασία δωματίου
Στα πρώτα στάδια της θερμής Μεγάλης Έκρηξης, στο σύμπαν επικρατούσαν απίστευτα υψηλές θερμοκρασίες. Αλλά κατά τη διάρκεια των 13,8 δισεκατομμυρίων ετών της ιστορίας του σύμπαντός μας, ο χώρος διαστέλλεται και το σύμπαν ψύχεται. Σήμερα η θερμοκρασία του σύμπαντος είναι ελάχιστα… Read More ›
Σάββας Δημόπουλος: Από την Κωνσταντινούπολη στο Στάνφορντ
… και την καταξίωση στον χώρο της Σωματιδιακής Φυσικής. Ο Σάββας Δημόπουλος, «ένας από πιο οξυδερκείς κατασκευαστές μοντέλων σωματιδιακής φυσικής των τελευταίων ετών» , πριν από μερικά χρόνια είχε δώσει συνέντευξη στον David Zierler, όταν ο Zierler ήταν συνεργάτης του… Read More ›
Ένα διαφορετικό «Παράδειγμα» από μια αρχέγονη και σχεδόν γυμνή μαύρη τρύπα
… που εντόπισε το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb Όταν στην Φυσική κατά καιρούς προκύπτουν νέα πειραματικά δεδομένα που η καθιερωμένη θεωρία αδυνατεί να ερμηνεύσει, τότε συνήθως προκύπτει η επονομαζόμενη αλλαγή Παραδείγματος (Paradigm shift). Μεταβαίνουμε σε μια νέα θεωρία, όχι συμπληρωματική… Read More ›
Από τις ψησταριές στο διάστημα
Πολυκυκλικοί Αρωματικοί Υδρογονάνθρακες Το 2004, μια ομάδα αστρονόμων εντόπισε τους υδρογονάνθρακες που ονομάζονται ανθρακένιο και πυρένιο σε μια εκπληκτική δομή που ονομάζεται HD 44179 ή Νεφέλωμα Κόκκινο Ορθογώνιο (Red Rectangle Nebula). Το νεφέλωμα απέχει από τη Γη 2300 έτη φωτός και… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Σεπτεμβρίου, χωρίς τηλεσκόπιο
Έκλειψη Σελήνης την Κυριακή 7 Σεπτεμβρίου 2025 Τον μήνα Σεπτέμβριο, όσον αφορά τις εμφανίσεις των πλανητών:Ερμής: Σε ανώτερη σύνοδο (πίσω από τον Ήλιο) στις 13/9, αθέατος. Αφροδίτη: Στον πρωινό ουρανό, ανατέλλει 02,5 ώρες πριν τον Ήλιο στο μέσο του μήνα… Read More ›
Σάββας Δημόπουλος: Μικρά Εργαστήρια … Μεγάλο Σύμπαν
Πώς θα γίνουν οι μελλοντικές ανακαλύψεις στη Φυσική Τι έρχεται μετά την εποχή των γιγάντιων επιταχυντών; Μπορεί το Καθιερωμένο Πρότυπο των στοιχειωδών σωματιδίων να έχει εξηγήσει ένα μεγάλο φάσμα φαινομένων με εκπληκτική ακρίβεια, ωστόσο πολλά ερωτήματα παραμένουν ακόμα αναπάντητα: Τι… Read More ›
Έτσι δημιούργησε ο Χάιζενμπεργκ την κβαντομηχανική
Το καλοκαίρι του 1925, ο Βέρνερ Χάιζενμπεργκ διατύπωσε την πρώτη συνεπή θεωρία της κβαντομηχανικής. Ξεκινώντας από το 1900, η κβαντική φυσική ήταν μια συλλογή αυθαίρετων και αναπόδεικτων κανόνων που σήμερα είναι γνωστοί ως η παλαιά κβαντική θεωρία. Ο Χάιζενμπεργκ τα… Read More ›
Μπορούμε να πιούμε τους δακτύλιους του Κρόνου;
Πίνεται το νερό που προέρχεται από τους παγωμένους δακτυλίους του Κρόνου; Ναι, αλλά με κάποιες προϋποθέσεις … Πρόκειται για μια φαινομενικά εύκολη ερώτηση, αλλά δεν είναι και τόσο απλή. Οι δακτύλιοι του Κρόνου παρατηρήθηκαν για πρώτη φορά από τον Γαλιλαίο… Read More ›
Η ισχυρότερη έκρηξη ραδιοκυμάτων που καταγράφηκε μέχρι σήμερα
Διεθνής ομάδα αστρονόμων παρατήρησε μία από τις φωτεινότερες ταχείες ραδιοεκλάμψεις (FRBs) που έχουν εντοπιστεί μέχρι σήμερα – και εντόπισε την θέση της σε έναν κοντινό γαλαξία, τον NGC 4141. Καταχωρήθηκε στους αστρονομικούς καταλόγους με το όνομα FRB 20250316A, αλλά έχει… Read More ›
Μαύρη Σελήνη και μαύρη είναι η νύχτα στα βουνά
Μας λένε ότι αύριο, Σάββατο 23 Αυγούστου, θα «βιώσουμε» το φαινόμενο της μαύρης Σελήνης. Πιανόμαστε εντελώς αδιάβαστοι. Και αισθανόμαστε «άβολα». Όχι μόνο δεν ξέρουμε τι είναι η μαύρη Σελήνη, αλλά είναι η πρώτη φορά που συναντάμε αυτόν τον όρο σε… Read More ›
Το σύμπαν μέσα σε έναν σωλήνα
● Σύμφωνα με τη θεωρία της Μεγάλης Έκρηξης, το σύμπαν μας ήταν κάποτε πολύ θερμό, πολύ πυκνό, πολύ ομοιόμορφο, αλλά και πάρα πολύ μικρό. Έκτοτε, διαστέλλεται, ψύχεται και συνεχίζει να εξελίσσεται.● Οι πιο συνηθισμένες οπτικές απεικονίσεις της ιστορίας του σύμπαντος δείχνουν… Read More ›
Νέο φεγγάρι ανακαλύφθηκε στον Ουρανό
Η κινούμενη εικόνα στο βίντεο δείχνει τον νεοανακαλυφθέντα δορυφόρο του πλανήτη Ουρανού, που ονομάστηκε S/2025 U1. Έτσι, ο Ουρανός διαθέτει πλέον 29 δορυφόρους. Η ανακάλυψη έγινε με την κάμερα NIRCam (Near-Infrared Camera) του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb της NASA στις… Read More ›
Ευτύχης Μπιτσάκης (1927 – 2025)
Έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 98 ετών ο φυσικός-χημικός και φιλόσοφος Ευτύχης Μπιτσάκης. Ο Ευτύχης Μπιτσάκης γεννήθηκε στο Κάδρος του Δήμου Καντάνου της Κρήτης. Σπούδασε Χημεία στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας, Θεωρητική Φυσική και Φιλοσοφία στο Πανεπιστήμιο του Παρισιού. Ήταν διδάκτορας της… Read More ›
Ποιές είναι οι πιθανότητες επιβίωσης των Voyager 1 και 2
… καθώς θα διασχίζουν το Νέφος του Όορτ; Η πιθανότητα να κερδίσετε το λαχείο είναι 100.000 φορές μεγαλύτερη από την πιθανότητα κάποιο από τα δυο Voyager να συγκρουστεί με αντικείμενο του νέφους Όορτ. Το Νέφος του Oort είναι μια τεράστια περιοχή παγωμένων… Read More ›
Το νεφέλωμα που μοιάζει με εξωγήινο
Το Νεφέλωμα του Ανατολικού Πέπλου (NGC 6992) βρίσκεται σε απόσταση 1.470 ετών φωτός από τη Γη στον αστερισμό του Κύκνου. Είναι ένα εντυπωσιακό νεφέλωμα που δημιουργήθηκε από την έκρηξη ενός υπεκαινοφανούς αστέρα, πριν από 5-10 χιλιάδες χρόνια. Στον ουρανό φαίνεται… Read More ›
Το μυστήριο με το συμπαντικό θείο
Το θείο (S) είναι το δέκατο πιο άφθονο στοιχείο στο σύμπαν και θεωρείται ζωτικό χημικό στοιχείο για τους πλανήτες, τη ζωή και την εξέλιξη των άστρων. Η έλλειψη μοριακού θείου στο διάστημα αποτελεί μυστήριο εδώ και χρόνια. Η παρατηρούμενη ποσότητα… Read More ›
Το μαθηματικό κόλπο που κρύβεται στον αριθμό της πιστωτικής σας κάρτας
Βρίσκεστε στην οθόνη του υπολογιστή σας λίγο πριν την ολοκλήρωση μιας διαδικτυακής αγοράς, έτοιμοι να εισαγάγετε τον αριθμό της πιστωτικής σας κάρτας. Τον πληκτρολογείτε και βλέπετε ακαριαία ένα κόκκινο μήνυμα σφάλματος: «Παρακαλώ εισάγετε έναν έγκυρο αριθμό πιστωτικής κάρτας». Ενοχλημένοι, ελέγχετε… Read More ›
Ο Δίας θα αγγίξει την Αφροδίτη
… ξημέρωμα Τρίτης 12 Αυγούστου Στις 12 Αυγούστου, η Αφροδίτη και ο Δίας θα φαίνονται πολύ κοντά στον πρωινό ουρανό. Στην πιο κοντινή τους απόσταση, θα απέχουν λιγότερο από 1ο (1 μοίρα). Έτσι, αν τεντώσετε το μικρό σας δάχτυλο κατά μήκος… Read More ›
Ωκεανοί από κομήτες
Νέες παρατηρήσεις του ραδιοτηλεσκοπίου ALMA δείχνουν ότι το νερό στον κομήτη τύπου Halley, 12P/Pons-Brooks, μοιάζει με το νερό των ωκεανών της Γης, ενισχύοντας την θεωρία σύμφωνα με την οποία οι κομήτες βοήθησαν τον πλανήτη μας να γίνει κατοικήσιμος Νέα έρευνα… Read More ›
Ένα κωδικοποιημένο μήνυμα στη φανέλλα ποδοσφαιρικής ομάδας
Ένα κωδικοποιημένο μήνυμα περιέχει η εντός έδρας εμφάνιση της ποδοσφαιρικής ομάδας Λίνκολν Σίτι, όπου στις λευκές λωρίδες αναγράφεται μια φράση χρησιμοποιώντας τον δυαδικό κώδικα Μπουλ. Αυτό έγινε για να τιμηθεί ο Τζορτζ Μπουλ (George Boole), μαθηματικός, φιλόσοφος και μελετητής της… Read More ›
H μεγαλύτερη μαύρη τρύπα
… που έχει ανακαλυφθεί μέχρι σήμερα (;) Η υπερμεγέθης μαύρη τρύπα που ανιχνεύθηκε είναι 36 δισεκατομμύρια φορές βαρύτερη από τον ήλιο, 10.000 φορές βαρύτερη από την μαύρη τρύπα που βρίσκεται στο κέντρο του Γαλαξία μας και προσεγγίζει το θεωρητικό ανώτατο… Read More ›
Το πρώτο μόριο που σχηματίστηκε στο σύμπαν
… και οι πρώτες χημικές αντιδράσεις του Αν πάμε πίσω στο χρόνο, στα πρώτα δευτερόλεπτα μετά την Μεγάλη Έκρηξη, το μόνο που υπήρχε ήταν πρωτόνια, ηλεκτρόνια, πρωτόνια, φωτόνια και άλλα σωματίδια. Αυτό το νεαρό και θερμό σύμπαν καθώς ψυχόταν διαστελλόμενο,… Read More ›
Φυσική Θερινής Νυκτός
Δέκα από τα μεγαλύτερα Παράδοξα και άλυτα Προβλήματα της Φυσικής που μπορούν να προκαλέσουν ατέρμονες συζητήσεις, ειδικά στις θερμές καλοκαιρινές νύχτες, όταν δεν μας κολλάει ο ύπνος: 1. Εγκέφαλοι Boltzmann Όταν αναφερόμαστε σε «εγκέφαλο Boltzmann», εννοούμε έναν παρατηρητή που εμφανίζεται… Read More ›
Το Πείραμα του Εμπεδοκλή
Πριν από 2500 χρόνια, οι περισσότεροι άνθρωποι θεωρούσαν ότι φυσώντας με το στόμα τους δημιουργούσαν τον αέρα, και νόμιζαν ότι ο άνεμος ήταν η ανάσα των θεών. Η ιδέα του αέρα ως στατικού αλλά αόρατου υλικού που γεμίζει τον χώρο,… Read More ›
Σκοτεινή ύλη μέσα στο διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb
Παρότι υπάρχουν πολλά στοιχεία για την σκοτεινή ύλη από την αστροφυσική και την κοσμολογία, η σωματιδιακή της φύση παραμένει εντελώς άγνωστη. Τα πειράματα άμεσης ανίχνευσης παρέχουν μια σημαντική διερεύνηση των αλληλεπιδράσεων μεταξύ σκοτεινής και συνηθισμένης ύλης. Αυτά τα πειράματα συνήθως… Read More ›
Ο νυχτερινός ουρανός του Αυγούστου, χωρίς τηλεσκόπιο
Τον μήνα Αύγουστο, όσον αφορά τις εμφανίσεις των πλανητών:Ερμής: Σε κατώτερη σύνοδο (μπροστά από τον Ήλιο) στις 1/8, σε μέγιστη δυτική αποχή 18ο (πρωινός ουρανός) στις 19/8 με μέγεθος 0 (2ο από το σμήνος της «Φάτνης») Αφροδίτη: Στον πρωινό ουρανό, ανατέλλει 03:45 στο μέσο… Read More ›
Ο Αϊνστάιν ως Υδραυλικός
Ζυμώνατε, μέρες και νύχτες, ζυμώνατετον ουράνιο πηλό σας και μεις περιμέναμε,αχτίνες ωραίες, παντοδύναμες, αστέρια και χρώματανα πεταχτούν απ’ τα χέρια σας. (Ν. Βρετάκος, Γράμμα στον Ρ. Οπενχάιμερ) (…) Η Πυρηνική Φυσική οδηγεί στις ακρογωνιαίες γνώσεις. Όχι μόνον αυτό. Δίνει την… Read More ›
Η Άνοδος της Σωματιδιακής Φυσικής
(νεώτερη ενημέρωση 31/7/2025)Στις 23 και 24 Σεπτεμβρίου του 2024, στο Πανεπιστήμιο Sapienza της Ρώμης, είχε πραγματοποιηθεί το συνέδριο με τίτλο «Η Άνοδος της Σωματιδιακής Φυσικής» , με αφορμή την 50ή επέτειο από την ανακάλυψη του σωματιδίου J/ψ το 1974. Πριν… Read More ›
Μια πρόχειρη ατομική βόμβα με εμπλουτισμένο ουράνιο
… κατά 60% (μόνο) Αν ρίξετε μια ματιά στον περιοδικό πίνακα του Μεντελέγιεφ, θα βρείτε το στοιχείο «ουράνιο» κάπου στο κάτω μέρος. Το συμβολίζουμε με το γράμμα «U» και έχει τον ατομικό αριθμό 92. Ανήκει στην ομάδα των στοιχείων που… Read More ›
Ο συνολικός χρόνος ζωής του σύμπαντος
Αν όπως δείχνουν όλα τα παρατηρησιακά δεδομένα το σύμπαν δημιουργήθηκε με μια «Μεγάλη Έκρηξη» , τότε είναι πολύ εύκολο να γίνει ένας προσεγγιστικός υπολογισμός της σημερινής ηλικίας του, σύμφωνα με τον οποίο το σύμπαν μας δημιουργήθηκε πριν από περίπου 13,8… Read More ›
Το περιοδικό Science απέσυρε την δημοσίευση περί «εξωγήινης ζωής» με αρσενικό
Το 2010, η Felisa Wolfe-Simon και οι συνεργάτες της, μελετώντας το βακτήριο GFAJ-1, θεώρησαν ότι είναι σε θέση να αναπτυχθεί και να αναπαραχθεί με το τοξικό χημικό στοιχείο του αρσενικού (As). Ότι ο μικροοργανισμός χρησιμοποιεί το αρσενικό ως υποκατάστατο του φωσφόρου… Read More ›
Η «Αλωπεκή» ανακαλύπτει άστρο-συνοδό του υπεργίγαντα Μπεντλεγκέζ
Ο Μπετελγκέζ (Betelgeuse, στα ελληνικά Βετελγόζης) είναι ένας ερυθρός υπεργίγαντας στον αστερισμό του Ωρίωνα, γοητεύει και προβληματίζει τους αστρονόμους με την ανεξήγητη μεταβαλλόμενη φωτεινότητά του. Όμως πριν από μερικές ημέρες ανακοινώθηκε ένα εντυπωσιακό εύρημα: Ο Μπετελγκέζ διαθέτει ένα άστρο-συνοδό! Η ανακάλυψη… Read More ›
Ένα πρόβλημα φυσικής για την παραλία
Ένας κατακόρυφος αγώνας ανόδου-καθόδου, με ή χωρίς αντίσταση του αέρα Πετάμε μια μπάλα κατακόρυφα προς τα πάνω και η μπάλα επιστρέφει στο σημείο εκτόξευσης. Αν Τ είναι ο συνολικός χρόνος κίνησης όταν δεν υπάρχει αντίσταση του αέρα και Τ’ ο… Read More ›
Μετά τον τελευταίο επιταχυντή
Από τα μέσα του 20ού αιώνα μέχρι σήμερα, οι επιταχυντές σωματιδίων έχουν γίνει μεγαλύτεροι και πιο ισχυροί, επιτυγχάνονοντας όλο και πιο υψηλές ενέργειες. Κάθε νέο βήμα προς τις υψηλότερες ενέργειες, μας οδηγεί προς νέες ανακαλύψεις και ευρήματα, που μερικές φορές μας… Read More ›
24 ώρες μείον 1,34 χιλιοστά του δευτερολέπτου
Τόση ήταν χτες η διάρκεια μιάς πλήρους περιστροφής της Γης γύρω από τον άξονά της. Έτσι η ημέρα της 22ας Ιουλίου 2025, είχε την τρίτη πιο σύντομη διάρκεια από το 1973, όταν άρχισαν αυτού του είδους οι μετρήσεις με την… Read More ›
Προσεγγίζοντας τον αριθμό π
Το γράμμα π συμβολίζει τον λόγο του μήκους της περιφερειας ενός οποιουδήποτε κύκλου προς την διάμετρό του. Η τιμή του είναι: 3,14159265358979323846264338… (μπορείτε να βρείτε τα πρώτα 100.000 δεκάδικά ψηφία ΕΔΩ). Γιατί θυμηθήκαμε τον αριθμό π μέσα στον καύσωνα του… Read More ›
Το τηλεσκόπιο του Γαλιλαίου
… και οι αντιστάσεις στην αποδοχή των ανακαλύψεών του Οι πρώτες μαρτυρίες για το τηλεσκόπιο είναι του 1608, όταν τρεις Ολλανδοί κατέθεσαν αίτηση για κατοχύρωση ενός οργάνου που έκανε διάφορα μακρινά αντικείμενα να φαίνονται ότι βρίσκονται πολύ κοντά. Οι ολλανδικές… Read More ›
Πόσες τρύπες έχει το σύμπαν;
Το σχήμα του σύμπαντος θα μπορούσε να είναι πολύ πιο περίπλοκο σε σχέση με αυτό που φανταζόμαστε Πριν από περίπου 2500 χρόνια, η ανθρωπότητα άρχισε να αντιλαμβάνεται ότι ο πλανήτης μας είναι σφαιρικός – κάτι που σήμερα είναι βέβαιο, αν… Read More ›
Η «μυστηριώδης φυσική αντιύλης» που ανακαλύφθηκε στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων
Πρόκειται για την παρατήρηση μιας διαφοράς μεταξύ ύλης και αντιύλης σε σωματίδια που ονομάζονται βαρυόνια. Για την ακρίβεια είναι η πρώτη παρατήρηση παραβίασης της συμμετρίας CP σε διασπάσεις βαρυονίων. Η ύλη και η αντιύλη είναι είναι σχεδόν ίδιες από κάθε… Read More ›
Δημήτρης Χριστοδούλου, ένας μεγάλος μαθηματικός
Από τον Γιώργο Λ. Ευαγγελόπουλο – the books’ journal, τεύχος166, Ιούλιος 2025 Ο Δημήτρης Χριστοδούλου είναι κορυφαίος σύγχρονος μαθηματικός. Μετά τη σπουδαία συνεισφορά των Αρχαίων Ελληνικών Μαθηματικών στον δυτικό πολιτισμό, δεν είναι λίγοι αυτοί που υποστήριξαν – μεταξύ τους και… Read More ›
Τι είναι οι σκοτεινοί νάνοι;
Ένα νέο είδος αστρονομικών αντικειμένων που με την βοήθεια της σκοτεινής ύλης θα μπορούσαν να λάμπουν σχεδόν για πάντα Οι φυσικοί υποθέτουν ότι οι μυστηριώδεις σκοτεινοί νάνοι, ενδεχομένως να βρίσκονται στο κέντρο του Γαλαξία μας, όπου θα λάμπουν ήρεμα για… Read More ›
GW231123: η υπερ-μαζικότερη συγχώνευση μαύρων τρυπών που καταγράφηκε μέχρι σήμερα
Η ερευνητική ομάδα LIGO-Virgo-KAGRA (LVK) ανίχνευσε την υπερ-μαζικότερη συγχώνευση μαύρων τρυπών που έχει παρατηρηθεί μέχρι σήμερα με βαρυτικά κύματα. Η καταγραφή των βαρυτικών κυμάτων έγινε από τους δύο ανιχνευτές LIGO, στο Hanford (Washington) και στο Livingston (Louisiana), οι οποίοι χρηματοδοτούνται (ακόμα) από το Εθνικό… Read More ›
Μαθηματικά και Τεχνητή Νοημοσύνη
Κορυφαίοι μαθηματικοί του κόσμου έμειναν έκπληκτοι από την ικανότητα της Τεχνητής Νοημοσύνης στα μαθηματικά Τριάντα από τους πιο γνωστούς μαθηματικούς στον κόσμο σε μια συνάντηση που έγινε στα μέσα Μαΐου στο Μπέρκλεϊ της Καλιφόρνια μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας, αντιμετώπισαν ένα… Read More ›
Βρισκόμαστε μέσα σε ένα γιγαντιαίο κενό;
Σύμφωνα με μια ομάδα αστρονόμων, η Γη και ολόκληρος ο Γαλαξίας μας μπορεί να βρίσκονται μέσα σε ένα μυστηριώδες γιγαντιαίο κενό, εξαιτίας του οποίου η διαστολή του σύμπαντος στην περιοχή μας να είναι ταχύτερη σε σχέση με άλλες περιοχές του… Read More ›
physicsgg 