ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ

Είμαστε φτιαγμένοι από μαθηματικά;

Είναι τα μαθηματικά πραγματικά; Τι είναι ο χωροχρόνος; Τι είναι ένα στοιχειώδες σωματίδιο; Υπάρχουν πολλές παρόμοιες ερωτήσεις. Σύμφωνα με την Sabine Hossenfelder η κοινή απάντηση σ’ αυτές είναι: «μαθηματικά». Αυτό σημαίνει ότι τα μαθηματικά είναι πραγματικά; Μήπως είμαστε φτιαγμένοι από… Read More ›

Ο άνθρωπος που οραματίστηκε το σύμπαν

Ήταν το 1977 όταν ο Στίβεν Ουάινμπεργκ μπήκε στα σπίτια των απλών, καθημερινών ανθρώπων που ελάχιστη σχέση έχουν με την φυσική. Εκείνη τη χρονιά, ο φυσικός που έμελλε να τιμηθεί με το Νομπέλ δυο χρόνια αργότερα (1979) εξέδωσε το μεγάλο… Read More ›

Ονειροπόλος μιας τελικής θεωρίας

Χτες ανακοινώθηκε η δυσάρεστη είδηση ότι ο Steven Weinberg, ένας από τους μεγαλύτερους φυσικούς της εποχής μας, έφυγε από τη ζωή. Η σκηνοθέτης Molly Murphy δημιούργησε πρόσφατα μια ταινία κινουμένων σχεδίων με αφηγητή τον νομπελίστα φυσικό. Ας ακούσουμε λοιπόν τον… Read More ›

Steven Weinberg (1933-2021)

«(…) Eίναι ακατανίκητη η επιθυμία του ανθρώπινου γένους να πιστεύει ότι έχει κάποια ξεχωριστή σχέση με το Σύμπαν, ότι η ανθρώπινη ζωή δεν είναι τίποτε περισσότερο ή λιγότερο από το αποτέλεσμα μιας σύμπτωσης τυχαίων γεγονότων, τα οποία φτάνουν πίσω στα… Read More ›

Το Καθιερωμένο Πρότυπο: Η πιο επιτυχημένη επιστημονική θεωρία

Στο βίντεο που ακολουθεί, ο φυσικός David Tong από το Πανεπιστήμιο του Cambridge μας παρουσιάζει το Καθιερωμένο Πρότυπο της Φυσικής των Στοιχειωδών Σωματιδίων – την πιο επιτυχημένη επιστημονική θεωρία όλων των εποχών. Το Καθιερωμένο Πρότυπο που περιγράφει τα θεμελιώδη συστατικά… Read More ›

Το μέλλον της φυσικής των στοιχειωδών σωματιδίων

Η ορατή ύλη στο Σύμπαν περιγράφεται από το Καθιερωμένο Πρότυπο των Στοιχειωδών σωματιδίων, το οποίο ολοκληρώθηκε με την ανακάλυψη του μποζονίου Higgs. Ωστόσο, η ανακάλυψή του αφήνει πολλούς άλυτους γρίφους, πρόσφατα πειράματα φαίνεται να δείχνουν ασυμφωνίες με το Καθιερωμένο Πρότυπο… Read More ›

Νέα αποτελέσματα σχετικά με την δομή και εξέλιξη του σύμπαντος

Δημοσιεύθηκαν τα νέα αποτελέσματα από την ερευνητική ομάδα Dark Energy Survey (DES) που χρησιμοποιούν το μεγαλύτερο μέχρι σήμερα δείγμα γαλαξιών σε ένα τεράστιο τμήμα του ουρανού, με σκοπό τον προσδιορισμό της σύνθεσης και της εξέλιξης του σύμπαντος. Οι επιστήμονες διαπίστωσαν… Read More ›

Βίντεο: αποκωδικοποιώντας τις μαύρες τρύπες

Η μελέτη των μαύρων τρυπών, των σκοτεινότερων αντικειμένων του σύμπαντος, είναι σαν ένας αγώνας επίλυσης ενός παζλ αόρατων κομματιών. Οι μαύρες τρύπες κρύβονται πίσω από μια επιφάνεια που ονομάζεται Ορίζοντας των Γεγονότων. Δεν υπάρχει δρόμος επιστροφής για οποιοδήποτε αντικείμενο διασχίσει… Read More ›

Η σκοτεινή ενέργεια μέσα από τους δίδυμους υπερκαινοφανείς αστέρες

Είναι γνωστό ότι το σύμπαν διαστέλλεται. Για να προβλέψουμε την μοίρα του πρέπει να βρούμε τι συμβαίνει με τον ρυθμό διαστολής του: μειώνεται; αυξάνεται; ή παραμένει σταθερός; Για να απαντηθεί το ερώτημα αυτό πρέπει να συγκρίνουμε τις ταχύτητες με τις… Read More ›

Πυροτεχνήματα πριν από το τέλος του σύμπαντος

Στο πολύ μακρινό μέλλον, μετά τον θάνατο όλων των άστρων του αχανούς σύμπαντος, θα εξακολουθούν να λάμπουν κάποια εκφυλισμένα απομεινάρια άστρων, οι λευκοί νάνοι. Ένα ανοιχτό ερώτημα που δεν έχει απαντηθεί οριστικά σχετίζεται με την τελική μοίρα των λευκών νάνων…. Read More ›

Μια «μέτρια» μαύρη τρύπα αρχέγονης προέλευσης

Μια μαύρη τρύπα που ανακαλύφθηκε πρόσφατα σπάει το ρεκόρ – όχι για το ότι είναι η μικρότερη ή η μεγαλύτερη – αλλά γιατί το μέγεθός της είναι αναπάντεχα ενδιάμεσο. H εν λόγω μαύρη τρύπα δεν ανήκει ούτε στην κατηγορία των… Read More ›

Το Σύμπαν αμέσως μετά την Μεγάλη Έκρηξη

Οι αρχέγονες δομές του νεογέννητου σύμπαντος Οι πρώτες στιγμές του σύμπαντος δεν μπορούν να παρατηρηθούν άμεσα, μπορούν όμως να ανακατασκευαστούν μαθηματικά. Οι φυσικοί από τα πανεπιστήμια Γκαίτινγκεν και Ώκλαντ εκτελώντας σύνθετες προσομοιώσεις σε υπολογιστές κατάφεραν να αναπαράγουν την αρχέγονη δομή… Read More ›

Το σύμπαν του Αϊνστάιν και η ποίηση του Δάντη

Σύμφωνα με την θεωρία του Αϊνστάιν το σύμπαν δεν είναι ούτε άπειρο ούτε διαθέτει κάποιο όριο. Πως γίνεται αυτό; Ακριβώς όπως η επιφάνεια της Γης. Δεν είναι άπειρη αλλά και ούτε διαθέτει σύνορο εκεί που «τελειώνει». Αυτό μπορεί να συμβεί… Read More ›

Τα βαρυτικά κύματα μας λένε πόσο γρήγορα διαστέλλεται το σύμπαν

Στα μέσα της δεκαετίας του 1980, όταν η ανίχνευση βαρυτικών κυμάτων ανήκε ακόμα στην σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας, ο Bernard F. Schutz δημοσίευε ένα άρθρο για το πως θα μπορούσαμε να μετρήσουμε την σταθερά του Hubble χρησιμοποιώντας παρατηρήσεις (!) βαρυτικών… Read More ›

Γιάννης Ηλιόπουλος: «Μηδείς ἀγεωμέτρητος»

Φυσική και Γεωμετρία Η ομιλία του Γιάννη Ηλιόπουλου (École Normale Supérieure, Paris, France), στην Επιστημονική Ημερίδα για τον εορτασμό των 50 ετών από την Ίδρυση του Τμήματος Φυσικής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων : Οι διαφάνειες της ομιλίας: Click to access cea6cea5cea3ce99ce9ace97-ce9ace91ce99-ce93ce95cea9ce9cce95cea4cea1ce99ce91.pdf… Read More ›

Σκουληκότρυπες που επιτρέπουν την διέλευση ανθρώπων

Νέες θεωρίες για τις σήραγγες στον χωροχρόνο (σκουληκότρυπες), διερευνούν αν θα μπορούσαν τις διασχίσουν οι άνθρωποι. Η πρώτη (;) αναφορά σε κάποιο είδος σκουληκότρυπας, έστω και παραμυθένια, αποτελεί ο καθρέφτης που χρησιμοποιεί η Αλίκη στη χώρα των θαυμάτων. Στην μια… Read More ›

Διακύμανση του κενού γέννησε το σύμπαν μας

Η δημιουργία του κόσμου και η επιστήμη Το βιβλίο «Γένεση-Η μεγάλη ιστορία της προέλευσης του κόσμου» του Γκουίντο Ντονέλι περιλαμβάνει την ιστορία της προέλευσής μας όπως την περιγράφει η σύγχρονη επιστήμη Ο Γκουίντο Τονέλι, φυσικός στο CERN της Γενεύης, καθηγητής… Read More ›

Το κυνήγι του αποτυπώματος των πρώτων στιγμών του Σύμπαντος μόλις έγινε πιο περίπλοκο…

Το πολωμένο φως που εκπέμπεται από τη γαλαξιακή διαστρική σκόνη λειτουργεί ως πέπλο που συσκοτίζει τις παρατηρήσεις του πρώιμου Σύμπαντος. Η κοσμική ακτινοβολία υποβάθρου (cosmic microwave background, CMB), η «στάχτη» της Μεγάλης Έκρηξης, μας έρχεται στις ίδιες συχνότητες όπως η… Read More ›

Είναι δυνατή η ανίχνευση μαύρων τρυπών που έχουν «μαλλιά»;

Σύμφωνα με μια νέα δημοσίευση, οι σχεδόν ακραίες περιπτώσεις μαύρων τρυπών που παραβιάζουν το θεώρημα “no-hair” (όπως είχε προτείνει ο Στέφανος Αρετάκης), θα μπορούσαν να ανιχνευθούν από τα παρατηρητήρια βαρυτικών κυμάτων. Εκτός από το όνομά τους οι μαύρες τρύπες οφείλουν… Read More ›

Το πιο ενοχλητικό πρόβλημα στη Φυσική

… συμβολίζεται με το γράμμα Λ και ονομάζεται κοσμολογική σταθερά Ποιό είναι το πρόβλημα με την ενέργεια του κενού χώρου; Η κβαντική μηχανική, η θεωρία που περιγράφει τον μικρόκοσμο, απαγορεύει το κενό. Σε οποιαδήποτε δεδομένη στιγμή στον χρόνο και στον… Read More ›

SLABs: Οι ‘Καταπληκτικά Τεράστιες Μαύρες Τρύπες’

Είναι δυνατή η ύπαρξη των SLABs (Stupendously Large Black Holes); Καταφατική είναι η απάντηση που δίνει μια πρόσφατη μελέτη όσον αφορά την ύπαρξη των SLABs, των εκπληκτικά τεράστιων μαύρων τρυπών και πολύ μεγαλύτερων από αυτές που ήδη έχουν παρατηρηθεί στα κέντρα… Read More ›

Η Μεγάλη Έκρηξη και οι Μαύρες Τρύπες

Στις 8 Ιανουαρίου (επέτειος γενεθλίων Steven Hawking) 7-9 μ.μ. θα πραγματοποιηθούν διαλέξεις από τον Sir Roger Penrose (Νόμπελ Φυσικής 2020) και τον καθηγητή Eiichiro Komatsu (διευθυντή του Ινστιτούτου Αστροφυσικής Max-Planck στο Μόναχο), σχετικά με τις μαύρες τρύπες, την κοσμολογία και… Read More ›

Η πραγματικότητα δεν είναι αυτό που φαίνεται

Περπατώντας στην ακτή Έχουμε εμμονή με τον εαυτό μας. Μελετούμε την ιστορία μας, την ψυχολογία μας, τη φιλοσοφία μας, τους θεούς μας. Οι περισσότερες γνώσεις μας περιστρέφονται γύρω από τον ίδιο άνθρωπο, σάμπως να είμαστε εμείς το πιο σημαντικό πράγμα… Read More ›

Mια νέα μέτρηση της ηλικίας του σύμπαντος και της σταθεράς Hubble

Σύμφωνα με τις νέες εκτιμήσεις το σύμπαν έχει ηλικία 13,77 δισεκατομμύρια χρόνια Η θεωρία της μεγάλης έκρηξης μας λέει ότι το σύμπαν διαστέλλεται. Η διαστολή περιγράφεται από το νόμο του Hubble: Αν ένας γαλαξίας απέχει από τον δικό μας απόσταση… Read More ›

Oι αρχέγονες μαύρες τρύπες και η αναζήτηση σκοτεινής ύλης από το πολυσύμπαν

Οι αρχέγονες μαύρες τρύπες προς το παρόν βρίσκονται στο μυαλό των θεωρητικών φυσικών. Υποτίθεται πως σχηματίστηκαν στο αρχέγονο σύμπαν πριν από τον σχηματισμό των άστρων και των γαλαξιών και μπορεί να ευθύνονται για μερικά από τα παρατηρούμενα βαρυτικά κύματα, αλλά… Read More ›

Μερικές ανακαλύψεις στη Φυσική του 2020

… σχετικά με την επίλυση παραδόξων μαύρων τρυπών, τους υπεραγωγούς σε θερμοκρασίες δωματίου, τα πρώτα βήματα για μια απόδραση από την φυλακή του χρόνου, την αποκάλυψη πηγής ταχέων και ισχυρότατων εκρήξεων ραδιοκυμάτων, την ένδειξη ύπαρξης ενός τρίτου είδους σωματιδίων και… Read More ›

Μελετώντας τον πιο απομακρυσμένο γαλαξία του σύμπαντος

Και όπως κοίταξα τον ουρανό, Θεέ μου! Τι απεραντοσύνη; Πόσα άστρα! Με έπιασε πανικός. Από τότε ξέρω πως δεν θα προφτάσω Τάσος Λειβαδίτης, «Η στάχτη» Μια ομάδα αστρονόμων χρησιμοποιώντας το τηλεσκόπιο Keck I μελέτησε τον γαλαξία GN-z11, καταλήγοντας στο συμπέρασμα… Read More ›

Ζούμε σε μια προσομοίωση σύμπαντος;

Η ιδέα ότι η πραγματικότητα που βιώνουμε είναι μια προσομοίωση σε υπολογιστή ανήκει στην επιστημονική φαντασία. Μετά την προβολή της ταινίας «The Matrix» η ιδέα αυτή έγινε αρκετά δημοφιλής. Μάλιστα, κάποιοι επιστήμονες , όπως οι Eric Drexler, Ray Kurzweil, Hans… Read More ›

Ψάχνοντας το μήνυμα του Θεού στην κοσμική ακτινοβολία υποβάθρου

Το σύμπαν εξακολουθεί να παραμένει σχεδόν άγνωστο και μυστηριώδες. Δεν ξέρουμε γιατί υπάρχει, πως δημιουργήθηκε, ποια είναι η δομή του και ποια η εξέλιξή του. Προβληματιζόμαστε για το αν υπάρχει ή όχι Θεός, κι αν είναι αυτός που δημιούργησε το… Read More ›

Ενδείξεις νέας φυσικής στο πολωμένο φως από το αρχέγονο σύμπαν

Χρησιμοποιώντας τα δεδομένα της κοσμικής μικροκυματικής ακτινοβολίας υποβάθρου από το διαστημικό τηλεσκόπιο Planck, οι φυσικοί Yuto Minami και Eiichiro Komatsu υποστηρίζουν ότι ανακάλυψαν ενδείξεις νέας φυσικής. Ανέπτυξαν μια νέα μέθοδο για την μέτρηση της γωνίας στροφής του επιπέδου πόλωσης της… Read More ›

Μια κρίσιμη πυρηνική αντίδραση στα πρώτα λεπτά της δημιουργίας του σύμπαντος

Το δευτέριο [συμβολίζεται με 2Η ή D] είναι το απλούστερο και το πρώτο στοιχείο που σχηματίστηκε λίγα λεπτά μετά την Μεγάλη Έκρηξη από την σύντηξη ενός πρωτονίου με ένα νετρόνιο. Αυτό συνέβη όταν στο αρχέγονο σύμπαν ο λόγος του αριθμού… Read More ›

Νέα θεωρία για την προέλευση της Σκοτεινής Ύλης

Η νέα θεωρία των φυσικών Michael J. Baker, Joachim Kopp, και Andrew J. Long δημοσιεύθηκε στο Physical Review Letters και περιγράφει το πως οι διαστελλόμενες φυσαλίδες εξαιτίας της μετατροπής φάσης στο αρχέγονο σύμπαν μπορεί να είναι το κλειδί για την… Read More ›

Η επιτάχυνση του σύμπαντος

ΔΙΟΝΥΣΗΣ Π. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ* Τον Φεβρουάριο του 2018 και επί ένα χρόνο η ερευνητική ομάδα του νομπελίστα Φυσικής Aνταμ Ρις μελετούσε μία ακόμη έκρηξη σουπερνόβα τύπου Ια, η οποία παρατηρήθηκε στον γαλαξία NGC 2525 που βρίσκεται σε απόσταση 70 εκατομμυρίων ετών… Read More ›

Επιστήμονες υπολόγισαν τη συνολική ποσότητα ύλης στο σύμπαν

Η ακριβής μέτρηση της συνολικής ποσότητας ύλης στο σύμπαν αποτελούσε ανέκαθεν έναν από τους κορυφαίους στόχους της κοσμολογίας- και επιστήμονες στο University of California, Riverside, κατάφεραν να κάνουν ακριβώς αυτό. Σε σχετική έρευνα που δημοσιεύτηκε στο Astrophysical Journal οι επιστήμονες… Read More ›

Υπάρχουν κοσμικές χορδές;

Tα δεδομένα του Παρατηρητηρίου ΝανοΧερτς Βαρυτικών Κυμάτων της Βόρειας Αμερικής (NANOGrav) μπορεί να περιέχουν ενδείξεις ύπαρξης κοσμικών χορδών Στην δημοσίευση με τίτλο «Has NANOGrav found first evidence for cosmic strings?», εξετάζεται η πιθανότητα τα δεδομένα του πειράματος NANOGrav να περιέχουν… Read More ›

Σταύρος Κατσανέβας: Ανακαλύπτουμε το «σκοτεινό» σύμπαν

Νομίζουμε ότι είμαστε το αντίστοιχο της επανάστασης του Γαλιλαίου όταν κοίταξε με το τηλεσκόπιό του τον ουρανό Συνέντευξη του Σταύρου Κατσανέβα στην Λίνα Γιάνναρου (Καθημερινή 13/9/2020) διαβάστε την συνένετευξη ΕΔΩ Click to access ce91cebdceb1cebaceb1cebbcf8dcf80cf84cebfcf85cebcceb5-cf84cebf-cf83cebacebfcf84ceb5ceb9cebdcf8c-cf83cf8dcebccf80ceb1cebd.pdf Σε μια εποχή χωρίς βεβαιότητες, με… Read More ›

Ένα ξεχωριστό βραβείο για τον Steven Weinberg

… και τα υπόλοιπα βραβεία Breakthrough σχετικά με την Φυσική (νεώτερη ενημέρωση 11/9/2020) Απονεμήθηκαν τα επιστημονικά Βραβεία Breakthrough, γνωστά και ως «Όσκαρ της Επιστήμης». Τα βραβεία δημιουργήθηκαν το 2012 με βασικό χρηματοδότη τον ρώσο δισεκατομμυριούχο και πρώην θεωρητικό φυσικό Γιούρι… Read More ›

GW190521: ένα βαρυτικό κύμα βαρύνουσας σημασίας

Οι ερευνητές των ανιχνευτών Advanced LIGO και Advanced Virgo, ανακοίνωσαν προχθές, ότι τον Μάιο του 2019, κατέγραψαν ένα πολύ ενδιαφέρον σήμα βαρυτικών κυμάτων που ονομάστηκε GW190521, προερχόμενο από τη συγχώνευση ενός ασυνήθιστου ζεύγους μαύρων τρυπών. Σύμφωνα με το εκλαϊκευμένο άρθρο,… Read More ›

Μια συγχώνευση μαύρων τρυπών βαρέων βαρών

Γιατί η ανίχνευση του βαρυτικού κύματος GW190521 είναι σημαντική Το GW190521 σύμφωνα με την σημερινή δημοσίευση στο περιοδικό Physical Review Letters [GW190521: A Binary Black Hole Merger with a Total Mass of 150  M⊙], είναι ένα βαρυτικό κύμα που κατέγραψαν οι… Read More ›

Το σύμπαν μας δεν είναι το μόνο

Ο καθηγητής Αστροφυσικής του Κέμπριτζ Γιώργος Ευσταθίου μιλάει στην «Κ» για τα μυστικά και το μέλλον της ανθρωπότητας (συνέντευξη στην Τασούλα Καραϊσκάκη) Το σύμπαν δεν είναι ένα, όπως δεν υπήρξε ένα και μοναδικό Big Bang. Οι μακρινοί γαλαξίες απομακρύνονται από… Read More ›

Μια χιονόμπαλα από νετρίνα

Τρισεκατομμύρια νετρίνα διασχίζουν το πρόσωπό σας αυτή τη στιγμή που διαβάζετε αυτές τις γραμμές. Τα περισσότερα εκπέμπονται από τον ήλιο. Από αυτά τα νετρίνα, τα 100 δισεκατομμύρια ανά δευτερόλεπτο διασχίζουν μόνο το ένα μάτι σας. Και γιατί δεν τα αισθανόμαστε… Read More ›

Για πρώτη φορά μετρήθηκε ο χρόνος ζωής του νετρονίου στο διάστημα

Ενώ ο χρόνος ζωής του πρωτονίου είναι σίγουρα μεγαλύτερος από την ηλικία του σύμπαντος (απόδειξη αποτελεί το γεγονός ότι διαβάζετε τώρα αυτή την ανάρτηση), ο χρόνος ζωής των νετρονίων έξω από τους πυρήνες των ατόμων, είναι πολύ μικρός: περίπου 15… Read More ›

Alan Guth: το σύμπαν είναι στην πραγματικότητα αιώνιο

Ο φυσικός Alan Guth, ο πατέρας της κοσμικής θεωρίας του πληθωρισμού, περιγράφει τις νέες κοσμολογικές ιδέες Το σύμπαν ξεκίνησε με μια έκρηξη – μια μεγάλη έκρηξη. Η έκρηξη «τέντωσε» τον ίδιο τον χωροχρόνο, εκτοξεύοντας υπέρθερμη ύλη προς όλες τις κατευθύνσεις…. Read More ›

Η μεταβαλλόμενη ενέργεια του κενού ως μηχανισμός για την κατανόηση της κοσμικής ιστορίας του σύμπαντος

Επιμέλεια άρθρου: Δρ Σπύρος Βασιλάκος, Διευθυντής ΙΑΑΔΕΤ/Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, Διευθυντής Ερευνών ΚΕΑΕΜ της Ακαδημίας Αθηνών – magazine.noa.gr H επιστήμη της Κοσμολογίας έχει ως στόχο τη μελέτη της εξέλιξης και της δομής του Σύμπαντος συνολικά, αλλά και των επιμέρους δομών που αυτό… Read More ›

Η μεγάλη διαμάχη

«Δεν έχει καμιά σημασία πόσο όμορφη είναι μια θεωρία, ή πόσο έξυπνος είναι αυτός που την διαμόρφωσε, ή ακόμη και πιο είναι το όνομά του. Αν διαφωνεί με τα πειραματικά δεδομένα ή την παρατήρηση, τότε είναι σίγουρα λάθος. Τελεία και… Read More ›

Βίντεο: Τι υπήρχε πριν την Μεγάλη Έκρηξη;

Ένα θεμελιώδες ερώτημα που προβληματίζει επιστήμονες και φιλοσόφους είναι το «πως δημιουργήθηκε το σύμπαν;». Στο βίντεο που ακολουθεί ο Dr. Don Lincoln από το Fermilab, αναπτύσσει την επιστημονική άποψη το θέμα αυτό. Περιγράφει το τι γνωρίζουμε, τι υποθέτουμε και τι… Read More ›

Οι παγκόσμιες σταθερές στην γειτονιά των μαύρων τρυπών

… παραμένουν σταθερές Η φασματική ανάλυση του φωτός άστρων που βρίσκονται κοντά στο κέντρο του Γαλαξία μας, θέτει περιορισμούς στο πόσο μεταβάλλεται η σταθερά λεπτής υφής κοντά σε μια υπερμεγέθη μαύρη τρύπα. Οι γνωστοί νόμοι της φυσικής θεωρούν ότι οι… Read More ›

Περί της φύσεως των πραγμάτων

Και πρώτο: απ’ όλες τες μεριές, δεξιά, ζερβά, από πάνου Και προς το βάθος, τέρμονες για μας δεν έχει ο κόσμος, Καθώς εγώ σου εδίδαξα, και το φωνάζουν τα ίδια Τα πράματα, και του άπατου του τόπου η φύση δείχνει,… Read More ›

Βάσω Παυλίδου: Η αναμέτρηση με συμπαντικά προβλήματα

Η ελληνίδα αστροφυσικός Υψηλών Ενεργειών ερευνά το τεράστιο θέμα της «σκοτεινής ενέργειας» στο Σύμπαν αλλά αρνείται να μείνει μακριά από την αίθουσα διδασκαλίας, το καμίνι όπου δοκιμάζεται το μέταλλο των γνώσεών της «Εμείς που έχουμε το προνόμιο να ασχολούμαστε με… Read More ›

Εξάγοντας το σύμπαν από την κυματοσυνάρτηση

Η κβαντική μηχανική είναι μια θεωρία των κυματοσυναρτήσεων στον χώρο Hilbert. Πολλά χαρακτηριστικά που τα θεωρούμε δεδομένα όταν χρησιμοποιούμε την κβαντική μηχανική – κλασικός χωροχρόνος, τοπικότητα, διαχωρισμός συστήματος/περιβάλλοντος, κατάρρευση/διακλάδωση, προτιμώμενα παρατηρήσιμα μεγέθη, ο κανόνας Born για τις πιθανότητες – πρέπει… Read More ›

Η μάζα των βαρυτονίων θα μπορούσε να εξηγήσει την σκοτεινή ενέργεια;

Η Claudia de Rham, θεωρητική φυσικός στο Imperial College, διατύπωσε μια θεωρία που θα μπορούσε να εξηγήσει την επιταχυνόμενη διαστολή του σύμπαντος Το σύμπαν όχι μόνο διαστέλλεται, αλλά διαστέλλεται επιταχυνόμενα. Ενώ η διαστολή του σύμπαντος αποδίδεται στην Μεγάλη Έκρηξη που… Read More ›

«Το χρονικό του χρόνου»: Στο θέατρο Τέχνης αναβιώνει το βιβλίο του Στίβεν Χόκινγκ

Οι απαντήσεις του Στίβεν Χόκινγκ σε ερωτήματα όπως «από πού ερχόμαστε», «ποια είναι η θέση μας μέσα στο σύμπαν;», «επηρεάζει η ύπαρξή μας την ισορροπία του σύμπαντος;» σε μια παράσταση στο θέατρο Τέχνης. «Το χρονικό του Χρόνου», το εκδοτικό φαινόμενο… Read More ›

Τα 12 μεγαλύτερα πράγματα που έχουν ανακαλυφθεί στο σύμπαν

Το σύμπαν είναι μεγάλο (αδιανόητα μεγάλο) και γεμάτο με μεγάλα «πράγματα». Όσο περνάνε τα χρόνια, ο κατάλογος με τα μεγαλύτερα αντικείμενα και δομές στο σύμπαν αλλάζει συνεχώς, καθώς οι επιστήμονες ολοένα κάνουν νέες ανακαλύψεις. Ας δούμε μερικά χαρακτηριστικά ρεκόρ και,… Read More ›

Βίντεο: Παρανοήσεις σχετικά με την Μεγάλη Έκρηξη

«Μεγάλη Έκρηξη» είναι ο όρος που χρησιμοποιούν οι φυσικοί για να περιγράψουν την αρχή του σύμπαντος. Στο βίντεο που ακολουθεί, ο Don Lincoln από το Fermilab ξεκαθαρίζει διάφορες παρανοήσεις σχετικά με την Μεγάλη Έκρηξη:

Η Βασίλισσα της Σκοτεινής Ύλης

Χρήστος Πάνος, π.Αναπληρωτής Καθηγητής Θεωρητικής Πυρηνικής Φυσικής Α.Π.Θ. – http://www.anixneuseis.gr Η Βέρα Ρούμπιν έφυγε τα Χριστούγεννα του 2016 για τους γαλαξίες που τόσο αγάπησε, στα ογδόντα οκτώ της χρόνια. Μητέρα τεσσάρων παιδιών υπερνίκησε ένα απόλυτα ανδροκρατούμενο περιβάλλον στην Αστρονομία και… Read More ›

Δημήτρης Β. Νανόπουλος: Οι εξέχουσες ανακαλύψεις της δεκαετίας

Ζούμε σε μια εποχή υπερβολής. Λόγω αυτής της διαπίστωσης, οι λέξεις που χρησιμοποιούμε για να περιγράψουμε κάτι το εξέχον και μεγάλο έχουν χάσει την αξία τους. Βομβαρδιζόμαστε καθημερινά από τα ΜΜΕ, τα social media για μεγάλες ανακαλύψεις που θα αλλάξουν… Read More ›

Η προέλευση των χημικών στοιχείων

ΔΙΟΝΥΣΗΣ Π. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ* Σε μια πρόσφατη ομιλία μου ανέφερα ότι στο σύμπαν βρίσκουμε ένα περίπου τρισεκατομμύριο γαλαξίες, καθένας από τους οποίους αποτελείται κατά μέσον όρο από περίπου 100 δισεκατομμύρια άστρα. Στο τέλος της ομιλίας, ένας από τους ακροατές με ρώτησε… Read More ›

Νόμπελ Φυσικής 2019: Οι διαλέξεις των βραβευθέντων φυσικών

Το ήμισυ του φετινού βραβείου Νόμπελ Φυσικής δόθηκε στον James Peebles (1/2) «για τις θεωρητικές του έρευνες στην φυσική κοσμολογία» και το άλλο μισό μοιράζονται οι Michel Mayor (1/4) και Didier Queloz (1/4)  γιατί «ανακάλυψαν τον πρώτο εξωπλανήτη που περιφέρεται… Read More ›

James Peebles: Γιατί το όνομα «θεωρία της Μεγάλης Έκρηξης» είναι λανθασμένο

«Το πρώτο πράγμα που πρέπει να ξέρουμε για το επιστημονικό μου αντικείμενο είναι ότι η ονομασία του, η θεωρία της Μεγάλης Έκρηξης (Big Bang), δεν είναι σωστή», λέει ο βραβευμένος με το Νόμπελ Φυσικής 2019 James Peebles. Ο όρος Μεγάλη… Read More ›

Το Σύμπαν που ζούμε είναι κλειστό ή ανοικτό;

Από μια νέα ανάλυση της αρχέγονης ακτινοβολίας που περίσσεψε από την Μεγάλη Έκρηξη προκύπτει το συμπέρασμα ότι το σύμπαν είναι σφαιρικό και κλειστό. Αυτό βρίσκεται σε αντίθεση με την μέχρι σήμερα αποδεκτή άποψη ότι το σύμπαν είναι επίπεδο και ανοικτό…. Read More ›

Πόσο μακριά βρίσκεται η άκρη του σύμπαντος;

ή ποιο είναι το μέγεθος του σύμπαντος Τρεις είναι οι πιθανές γεωμετρίες του σύμπαντος, οι οποίες καθορίζουν και την εξέλιξή του. Η ευκλείδεια γεωμετρία που περιγράφει το επίπεδο σύμπαν, η σφαιρική γεωμετρία που περιγράφει το κλειστό σύμπαν και η υπερβολική… Read More ›

Ψάχνοντας για σκουληκότρυπες

Μια πρόσφατη μελέτη μας δείχνει πως θα μπορούσαμε να ανιχνεύσουμε τα αστρονομικά αντικείμενα που εξιτάρουν την φαντασία των φίλων της επιστημονικής φαντασίας. Τις σκουληκότρυπες. Το 1916, έναν χρόνο μετά την διατύπωση της γενικής θεωρίας της σχετικότητας , o Ludwig Flamm… Read More ›

Τα πρώτα βήματα της φυσικής κοσμολογίας και ο James Peebles (νόμπελ φυσικής 2019)

Στα μέσα της δεκαετίας του 1960 συνέβη μια από τις σημαντικότερες εξελίξεις στην σύγχρονη κοσμολογία. Η ιστορία ξεκινά το 1964, πάνω σε έναν λόφο στο New Jersey, όπου το εργαστήριο Bell διέθετε μια ασυνήθιστη ραδιοφωνική κεραία. Η κεραία είχε στηθεί… Read More ›

Βραβείο Νόμπελ Φυσικής 2019

(νεώτερη ενημέρωση) Το φετινό βραβείο Νόμπελ στη Φυσική κέρδισαν η Κοσμολογία και η Αστρονομία. Το βραβείο Νόμπελ 2019 στην Φυσική απονέμεται στον James Peebles (1/2) «για τις θεωρητικές του έρευνες στην φυσική κοσμολογία» και στους Michel Mayor (1/4) και Didier Queloz (1/4)… Read More ›

Oι αστρονόμοι διέκριναν τον μυστηριώδη κοσμικό ιστό που συνδέει τους γαλαξίες

Εκτιμάται ότι ο κοσμικός ιστός, ο οποίος σήμερα περιλαμβάνει πάνω από το 60% των συνολικών αερίων του σύμπαντος, εμφανίστηκε αρκετές εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια μετά τη «Μεγάλη Έκρηξη» μαζί με τους πρώτους γαλαξίες Ένας τεράστιος, σχεδόν αόρατος, ιστός μιας μυστηριώδους κοσμικής… Read More ›

Από το απείρως μικρό στο απείρως μεγάλο

Την Κυριακή 29 Σεπτεμβρίου και ώρα 19:30 στην αίθουσα του Μουσικοφιλολογικού Συλλόγου Σκουφάς στην Άρτα, ο διακεκριμένος θεωρητικός φυσικός του Πανεπιστημίου του Παρισιού Γιάννης Ηλιόπουλος θα δώσει μία διάλεξη με θέμα: «Από το απείρως μικρό, στο απείρως μεγάλο «. Είναι… Read More ›

Οι μαύρες τρύπες είναι φτιαγμένες από σκοτεινή ενέργεια;

Οι φυσικοί συνήθως υποθέτουν ότι ένα τεράστιο κοσμολογικό σύστημα, όπως το σύμπαν, δεν επηρεάζεται από τις λεπτομέρειες των μικρών συστημάτων που περιέχονται σ’ αυτό. Οι φυσικοί Kevin Croker και Joel Weiner , από το πανεπιστήμιο της Χαβάης, έδειξαν πως αυτή… Read More ›

Ένας υποψήφιος βαρέων βαρών για την σκοτεινή ύλη

Σύμφωνα με τους κοσμολόγους τo 25,8% του περιεχομένου του σύμπαντος είναι σκοτεινή ύλη. Μπορεί να μην την βλέπουμε, να μην την αισθανόμαστε αλλά ξέρουμε πως υπάρχει! Υπάρχουν ατράνταχτα αστρονομικά δεδομένα που το αποδεικνύουν. Αν δεν υπήρχε η σκοτεινή ύλη τότε… Read More ›

Σημάδια από την εποχή πριν την Μεγάλη Έκρηξη;

Ο ιστότοπος του independent.co.uk θυμήθηκε σήμερα την εργασία των Penrose et al με τίτλο «Apparent evidence for Hawking points in the CMB Sky», σύμφωνα με την οποία στα δεδομένα της κοσμικής ακτινοβολίας υποβάθρου εμφανίζονται σημάδια από μια χρονική περίοδο πριν… Read More ›

Οι αστρονόμοι διαψεύδουν την Μεγάλη Έκρηξη;

Κατηγορηματικά όχι! Σύμφωνα με τη θεωρία της μεγάλης έκρηξης το σύμπαν διαστέλλεται. Η διαστολή περιγράφεται από το νόμο του Hubble: Αν ένας γαλαξίας απέχει από τον δικό μας απόσταση d, τότε απομακρύνεται με σχετική ταχύτητα v που υπολογίζεται από την εξίσωση: v… Read More ›

Ταξιδεύοντας στο πολυσύμπαν με οδηγό το γραφένιο

Καμιά φορά ακούμε από τους συνανθρώπους μας τόσο τρελά πράγματα, που μας κάνουν να αναρωτηθούμε αν ανήκουν στο ίδιο σύμπαν με μας ή αν εμείς βρεθήκαμε με κάποιο ανεξήγητο τρόπο σε ένα άλλο παράλληλο σύμπαν. Σε αυτές τις περιπτώσεις σύμφωνα… Read More ›