ΣΤΟΙΧΕΙΩΔΗ ΣΩΜΑΤΙΑ

Αξιόνια, σκοτεινή ύλη και θεωρία των χορδών

Με την ευκαιρία της δημοσίευσης των μετρήσεων από την ομάδα ΧΕΝΟΝ1Τ, το ΒΗΜΑ-Science έθεσε κάποιες σχετικές με το θέμα ερωτήσεις στον κ. Αλέξανδρο Κεχαγιά, καθηγητή Φυσικής στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και συνεργάτη του Center for Astroparticle Physics της Γενεύης. Αν… Read More ›

Ανακαλύφθηκε ένας νέος τύπος τετρακουάρκ

To LHCb παρατήρησε για πρώτη φορά ένα εξωτικό σωματίδιο που αποτελείται από 4 γοητευτικά κουάρκ. Σύμφωνα με την δημοσίευση της ομάδας LHCb [Observation of structure in the J/ψ-pair mass spectrum] μάλλον πρόκειται για το πρώτο ανακαλυφθέν σωματίδιο μιας νέας κατηγορίας… Read More ›

Ο νέος επιταχυντής PIP-II στο Fermilab (βίντεο)

To ερευνητικό πρόγραμμα Proton Improvement Plan-II (PIP-II) στο Fermilab περιλαμβάνει την κατασκευή ενός επιταχυντή σωματιδίων μήκους 215 μέτρων που θα επιταχύνει πρωτόνια μέχρι το 84% της ταχύτητας του φωτός. Ο νέος επιταχυντής σωματιδίων θα έχει την δυνατότητα δημιουργίας δευτερογενούς δέσμης… Read More ›

Για πρώτη φορά μετρήθηκε ο χρόνος ζωής του νετρονίου στο διάστημα

Ενώ ο χρόνος ζωής του πρωτονίου είναι σίγουρα μεγαλύτερος από την ηλικία του σύμπαντος (απόδειξη αποτελεί το γεγονός ότι διαβάζετε τώρα αυτή την ανάρτηση), ο χρόνος ζωής των νετρονίων έξω από τους πυρήνες των ατόμων, είναι πολύ μικρός: περίπου 15… Read More ›

Νέος επιταχυντής σωματιδίων έξι φορές πιο ισχυρός από τον LHC

Το CERN ενέκρινε την κατασκευή του γιγάντιου επιταχυντή FCC (FUTURE CIRCULAR COLLIDER), μήκους 100 χιλιομέτρων και κόστους 21 δισεκατομμύρια ευρώ Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πυρηνικών Ερευνών (CERN) έκανε ένα σημαντικό βήμα για την κατασκευή ενός νέου κυκλικού υπερ-επιταχυντή σωματιδίων μήκους 100… Read More ›

Πείραμα που ψάχνει για σκοτεινή ύλη ανίχνευσε ανεξήγητο σήμα

Προτείνονται τρεις πιθανές εξηγήσεις: η μια είναι αδιάφορη, οι άλλες δύο θα προκαλέσουν επανάσταση στην φυσική. Το πείραμα αναζήτησης σκοτεινής ύλης XENON1T ανίχνευσε ένα απροσδόκητο σήμα που θα μπορούσε να αντιστοιχεί σε ένα υποθετικό (προς το παρόν) σωματίδιο σκοτεινής ύλης… Read More ›

Τι συμβαίνει με την μάζα των νετρίνων;

To 1998, oι φυσικοί έκαναν μια ανακάλυψη που κλόνισε την καθιερωμένη θεωρία τους για τα στοιχειώδη σωματίδια και έφερε στο προσκήνιο για τις επόμενες δεκαετίες ένα ταπεινό σωματίδιο. Το Καθιερωμένο Πρότυπο, η θεωρία που περιγράφει την φυσική των θεμελιωδών σωματιδίων… Read More ›

Η απόδειξη της ύπαρξης του νετρονίου

«Αναλύοντας τα αποτελέσματα πειραμάτων κρούσεων ο Chadwick το 1932 κατέληξε στο συμπέρασμα, ότι στον πυρήνα των ατόμων των στοιχείων υπάρχει εκτός από το πρωτόνιο και ένα άλλο είδος σωματιδίου, που το ονόμασε νετρόνιο. Η μεγάλη επιτυχία του Chadwick δεν ήταν… Read More ›

Σάββας Δημόπουλος: Η Φυσική στον 21ο αιώνα

Ο καθηγητής του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ Σάββας Δημόπουλος μιλά στις «Ανιχνεύσεις web tv» για τη Φυσική του 21ου αίώνα, το κβαντικό πεδίο, τη θεωρία χορδών, τη σκοτεινή ύλη και ενέργεια και τα μικρά πειράματα της φυσικής τα οποία μπορεί να… Read More ›

«Περιορίζοντας» το μποζόνιο Z′

Το πείραμα Belle II δεν βρήκε το μποζόνιο Z′, περιόρισε όμως την σταθερά σύζευξής του Μαζί με το μποζόνιο Ζ0, οι φυσικοί προτείνουν την ύπαρξη και ενός δεύτερου ουδέτερου μποζονίου Ζ’, το οποίο θα μπορούσε να συνδέσει την σκοτεινή ύλη… Read More ›

Πόσο μπορεί να ζήσει ένα άτομο υδρογόνου;

Θα μπορούσε το πρωτόνιο να είναι σταθερό σωματίδιο, ενώ το άτομο του υδρογόνου (Η) να μην είναι; Κάποιες εναλλακτικές θεωρίες εξετάζουν και αυτό το ενδεχόμενο!  Ένα σχετικό θεωρητικό μοντέλο υποθέτει την ύπαρξη ενός νέου σωματιδίου το οποίο θα μπορούσε να… Read More ›

Γιάννης Ηλιόπουλος: Το Πυθαγόρειο Θεώρημα δεν έχει εθνικότητα, ούτε θρησκεία

Δεν υπάρχει σήμερα βιβλίο Θεωρητικής Φυσικής με θέμα τα Στοιχειώδη Σωμάτια που να μην αναφέρει το όνομά του για τη συμβολή του στην κατανόηση των πλέον εσωτερικών δομών της ύλης Συνέντευξη του Γιάννη Ηλιόπουλου στον Άλκη Γαλδαδά – Καλημέρα από… Read More ›

Βάσω Παυλίδου: Η αναμέτρηση με συμπαντικά προβλήματα

Η ελληνίδα αστροφυσικός Υψηλών Ενεργειών ερευνά το τεράστιο θέμα της «σκοτεινής ενέργειας» στο Σύμπαν αλλά αρνείται να μείνει μακριά από την αίθουσα διδασκαλίας, το καμίνι όπου δοκιμάζεται το μέταλλο των γνώσεών της «Εμείς που έχουμε το προνόμιο να ασχολούμαστε με… Read More ›

Το μοντέλο περιστρεφομένων λεπτονίων εναντίον του καθιερωμένου μοντέλου

… των στοιχειωδών σωματιδίων Κώστας Βαγενάς: Ο επιστήμονας που άφησε το ΜΙΤ για την Πάτρα ανατρέπει τους κανόνες της Φυσικής; Ένας διακεκριμένος Έλληνας επιστήμονας, ο χημικός μηχανικός και φυσικοχημικός Κώστας Βαγενάς, μέλος της Ακαδημίας Αθηνών και της Εθνικής Ακαδημίας Μηχανικών… Read More ›

Η μάζα των βαρυτονίων θα μπορούσε να εξηγήσει την σκοτεινή ενέργεια;

Η Claudia de Rham, θεωρητική φυσικός στο Imperial College, διατύπωσε μια θεωρία που θα μπορούσε να εξηγήσει την επιταχυνόμενη διαστολή του σύμπαντος Το σύμπαν όχι μόνο διαστέλλεται, αλλά διαστέλλεται επιταχυνόμενα. Ενώ η διαστολή του σύμπαντος αποδίδεται στην Μεγάλη Έκρηξη που… Read More ›

Ο Δημήτρης Νανόπουλος και τα ακρότατα του δυναμικού Higgs

Η δυναμική ενέργεια του πεδίου Higgs περιγράφεται από την εξίσωση: . Παραγωγίζοντας ως προς προκύπτουν τα τρία ακρότατα, ένα τοπικό μέγιστο για και δυο τοπικά ελάχιστα για , τα οποία καθορίζουν και το σχήμα του δυναμικού Higgs, το γνωστό «μεξικάνικο… Read More ›

Δημήτρης Β. Νανόπουλος: Οι εξέχουσες ανακαλύψεις της δεκαετίας

Ζούμε σε μια εποχή υπερβολής. Λόγω αυτής της διαπίστωσης, οι λέξεις που χρησιμοποιούμε για να περιγράψουμε κάτι το εξέχον και μεγάλο έχουν χάσει την αξία τους. Βομβαρδιζόμαστε καθημερινά από τα ΜΜΕ, τα social media για μεγάλες ανακαλύψεις που θα αλλάξουν… Read More ›

Γιάννης Ηλιόπουλος: Η προέλευση της μάζας

Ο Γιάννης Ηλιόπουλος(*), ένας από τους συνδιαμορφωτές του Καθιερωμένου Μοντέλου των θεμελιωδών σωματιδίων και δυνάμεων, εξηγεί βήμα-βήμα, με σαφήνεια και εύστοχη έμφαση στα ουσιώδη, όλα όσα απαιτούνται για να κατανοηθεί η φυσική δια­δικασία που κατά τις πρώτες στιγμές της κοσμικής… Read More ›

Η επανεμφάνιση του μυστηριώδους σωματιδίου Χ17

Μια νέα δημοσίευση με τίτλο «New evidence supporting the existence of the hypothetic X17 particle» επαναφέρει στο προσκήνιο το μποζόνιο Χ17 που παρατηρήθηκε στο παρελθόν, κατά την μετάβαση του βηρυλλίου-8 από μια διεγερμένη κατάστασή στην θεμελιώδη (διαβάστε σχετικά: Το ντελίριο… Read More ›

H μουσική των στοιχειωδών σωματιδίων μέσω του ColliderScope

Ο Larry Lee δεν είναι επαγγελματίας μουσικός. Είναι φυσικός που συμμετέχει στο πείραμα ATLAS στο CERN. Xρησιμοποιώντας τις μουσικές του γνώσεις συνέθεσε ηλεκτρονική μουσική εμπνευσμένη από τις συγκρούσεις των σωματιδίων στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων (LHC). Όταν ο Lee είδε στο… Read More ›

Μέτρησαν την μάζα του μποζονίου Higgs με πρωτοφανή ακρίβεια

Το μποζόνιο Higgs είναι ένα ξεχωριστό σωματίδιο. Είναι η εκδήλωση ενός πεδίου που δίνει μάζα στα στοιχειώδη σωματίδια. Αλλά αυτό το πεδίο δίνει επίσης μάζα και στο ίδιο το μποζόνιο Higgs. Μια μέτρηση με μεγάλη ακρίβεια της μάζας του μποζονίου,… Read More ›

Οι πλανήτες και τα σωματίδια της βαρύτητας

Τα όρια της κβαντικής βαρύτητας από παρατηρήσεις πλανητών Μια νέα ανάλυση βελτιώνει τις εκτιμήσεις για την μάζα του βαρυτονίου χρησιμοποιώντας δεδομένα από το Ηλιακό μας Σύστημα. Η δύναμη της βαρύτητας, που περιγράφεται από την γενική θεωρία της σχετικότητας του Αϊνστάιν,… Read More ›

Από το απείρως μικρό στο απείρως μεγάλο

Την Κυριακή 29 Σεπτεμβρίου και ώρα 19:30 στην αίθουσα του Μουσικοφιλολογικού Συλλόγου Σκουφάς στην Άρτα, ο διακεκριμένος θεωρητικός φυσικός του Πανεπιστημίου του Παρισιού Γιάννης Ηλιόπουλος θα δώσει μία διάλεξη με θέμα: «Από το απείρως μικρό, στο απείρως μεγάλο «. Είναι… Read More ›

Νέα εκτίμηση για την μάζα του νετρίνου

Σε συνέδριο αστροσωματιδιακής φυσικής που πραγματοποιήθηκε στην Τογιάμα της Ιαπωνίας, η ερευνητική ομάδα του πειράματος KATRIN ανακοίνωσε τους νέους υπολογισμούς της για το εύρος της μάζας ηρεμίας του νετρίνου. Σύμφωνα με την ανακοίνωση «An improved upper limit on the neutrino… Read More ›

Πόση είναι η ακτίνα του πρωτονίου;

Ερευνητές του πανεπιστημίου York πραγματοποίησαν μια νέα μέτρηση της ακτίνας του πρωτονίου καταλήγοντας στην τιμή: rp = 0.833 ±0.010 fm (1 fm=10–15m) Tο πρωτόνιο δεν είναι στοιχειώδες σωματίδιο, όπως π.χ. το ηλεκτρόνιο. Αυτό σημαίνει πως έχει διαστάσεις, κι αν θεωρήσουμε… Read More ›

Η «μουσική» των νετρίνων

Μια συνεργασία μεταξύ Τέχνης και Επιστήμης στο Νότιο Πόλο Πρόκειται για μια ταινία διάρκειας περίπου 5 λεπτών που δημιουργήθηκε από διαδοχικές φωτογραφίες, κατά την διάρκεια 24 ωρών στο Νότιο Πόλο, ενώ ταυτόχρονα ακούγεται η συλλογή δεδομένων του ανιχνευτή νετρίνων IceCube,… Read More ›

Ένας υποψήφιος βαρέων βαρών για την σκοτεινή ύλη

Σύμφωνα με τους κοσμολόγους τo 25,8% του περιεχομένου του σύμπαντος είναι σκοτεινή ύλη. Μπορεί να μην την βλέπουμε, να μην την αισθανόμαστε αλλά ξέρουμε πως υπάρχει! Υπάρχουν ατράνταχτα αστρονομικά δεδομένα που το αποδεικνύουν. Αν δεν υπήρχε η σκοτεινή ύλη τότε… Read More ›

Γιατί μετράμε την μάζα σε ηλεκτρονιοβόλτ;

Στην φυσική των στοιχειωδών σωματιδίων οι μάζες των σωματιδίων αναφέρονται σε ηλεκτρονιοβόλτ (eV) και όχι στη συνηθισμένη μονάδα μέτρησης μάζας το χιλιόγραμμο (kg). Έτσι, τις περισσότερες φορές διαβάζουμε ότι το σωματίδιο Higgs έχει μάζα 125 GeV (1GeV=109 eV), το πρωτόνιο… Read More ›

Θάνατος από σκοτεινή ύλη

Το ανθρώπινο σώμα ως ανιχνευτής σκοτεινής ύλης Η φύση της σκοτεινής ύλης παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα άλυτα μυστήρια της σύγχρονης κοσμολογίας, παρά το γεγονός ότι τα αστρονομικά δεδομένα δείχνουν ότι η σκοτεινή ύλη αποτελεί ένα μεγάλο ποσοστό του περιεχομένου… Read More ›

Το πείραμα ALICE μελετά το σωματίδιο bottomonium

Οι πρώτες μετρήσεις από την ερευνητική ομάδα ALICE σχετικά με την ροή των σωματιδίων bottomonium θα μπορούσε να ρίξει φως στο αρχέγονο σύμπαν. Μερικά εκατομμυριοστά του δευτερολέπτου μετά την Μεγάλη Έκρηξη, το σύμπαν ήταν τόσο πυκνό και θερμό που τα… Read More ›

KM3NeT: Ένα υποβρύχιο τηλεσκόπιο για την μελέτη του σύμπαντος

Θα μπορούσαμε να «δούμε» τις πιο απομακρυσμένες περιοχές του σύμπαντος αν διαθέταμε ένα γιγάντιο υποβρύχιο τηλεσκόπιο. Τα καλά νέα είναι πως μια διεθνής συνεργασία φυσικών το κατασκευάζει ήδη στην Μεσόγειο θάλασσα.   Τα συνηθισμένα τηλεσκόπια για να εντοπίσουν το φως των… Read More ›

Τι προηγείται στην Φυσική: η Θεωρία ή το Πείραμα;

Τα σχέδια για τους μελλοντικούς γιγαντιαίους επιταχυντές σωματιδίων προκαλούν συζητήσεις σχετικά με το πως γίνονται πραγματικά οι επιστημονικές ανακαλύψεις Η ανακάλυψη του σωματιδίου Higgs στον LHC το 2012 χαρακτηρίστηκε ως ορόσημο στο μακρύ ταξίδι προς την κατανόηση της βαθύτερης δομής… Read More ›

Η παράξενη ομορφιά της Φυσικής

Στις 24 Μαΐου άφησε την τελευταία του πνοή στο σπίτι του, στη Σάντα Φε της Καλιφόρνιας, ο Μάρεϊ Γκελ-Μαν, μία από τις μεγαλύτερες φυσιογνωμίες της Φυσικής στο δεύτερο μισό του εικοστού αιώνα. Ο Μάρεϊ Γκελ-Μαν γεννήθηκε τη 15η Σεπτεμβρίου του… Read More ›

Βίντεο: Πως ανιχνεύονται τα νετρίνα;

Τεράστιος αριθμός νετρίνων καθημερινά και σε κάθε στιγμή διασχίζει το σώμα μας χωρίς να το αντιλαμβανόμαστε. Νετρίνα που δημιουργούνται από τις πυρηνικές αντιδράσεις στο εσωτερικό του ήλιου, νετρίνα που δημιουργούνται από τις κοσμικές ακτίνες στα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας, νετρίνα… Read More ›

Murray Gell-Mann (1929 -2019)

Ο Μάρεϋ Γκελ-Μαν (Murray Gell-Mann, 15 Σεπτεμβρίου 1929 – 24 Μαΐου 2019) ήταν Αμερικανός φυσικός που τιμήθηκε με το Βραβείο Νόμπελ Φυσικής το 1969 «για τις συνεισφορές του και τις ανακαλύψεις του σχετικά την ταξινόμηση των στοιχειωδών σωματιδίων και τις… Read More ›

Διασπάται το σωματίδιο Higgs σε σκοτεινά φωτόνια;

Οι φυσικοί του ανιχνευτή CMS (Compact Muon Solenoid) στον επιταχυντή LHC αναζήτησαν γεγονότα κατά τα οποία το μποζόνιο Higgs μετατρέπεται σε ένα φωτόνιο και ένα υποθετικό σωματίδιο της σκοτεινής ύλης, το σκοτεινό φωτόνιο. «Ξέρουν ότι υπάρχει αλλά δεν ξέρουν τι… Read More ›

Πως τα διαγράμματα Feynman έφεραν επανάσταση στη φυσική

Ο Richard Feynman είναι ένας από τους διασημότερους φυσικούς του 20ου αιώνα. Ο Hans Bethe, που τιμήθηκε με το βραβείο Νόμπελ φυσικής το 1967, έλεγε για τον Feynman: «Υπάρχουν δυο τύποι μεγαλοφυίας. Στον πρώτο τύπο ανήκουν οι συνηθισμένες ιδιοφυίες, που… Read More ›

Ανιχνευτής σκοτεινής ύλης παρατήρησε μια εξωτική πυρηνική διάσπαση

Ο ανιχνευτής XENON1T που σχεδιάστηκε για να παρατηρήσει σωματίδια σκοτεινής ύλης ανίχνευσε μια σπάνια πυρηνική διάσπαση (την διπλή σύλληψη ηλεκτρονίων με εκπομπή δύο νετρίνων) του ισοτόπου Ξένον-124 (124Xe) προς Τελλούριο-124(124Τe). Ο χρόνος ημιζωής του 124Xe είναι 1,8×1022 χρόνια, κατά ένα… Read More ›

Η ανίχνευση μιας διεγερμένης κατάστασης του μεσονίου Bc

Η κβαντική χρωμοδυναμική (QCD) είναι αυτή τη στιγμή η καλύτερη περιγραφή για το πως αλληλεπιδρούν τα κουάρκ διαμέσου της ισχυρής πυρηνικής δύναμης, προς τον σχηματισμό βαρυονίων (σωματίδια αποτελούμενα από τρία κουάρκ, όπως τα πρωτόνια και τα νετρόνια) και μεσονίων (σωματίδια… Read More ›

Πως δημιουργείται μια δέσμη νετρίνων

Παρά το γεγονός ότι τα νετρίνα κινούνται με την ταχύτητα του φωτός και αλληλεπιδρούν ελάχιστα με την ύλη, οι επιστήμονες είναι σε θέση να δημιουργήσουν δέσμες νετρίνων. Οι δέσμες των νετρονίων κατευθύνονται προς συγκεκριμένες κατευθύνσεις, κι αφού διανύσουν εκατοντάδες χιλιόμετρα… Read More ›

Ανακαλύφθηκε ένα νέο πεντακουάρκ

=============== (νεώτερη ενημέρωση 5/6/2019) Διαβάστε: Pentaquark Discovery Confirmed =============== Οι ερευνητές που συμμετέχουν στο πείραμα LHCb ανακοίνωσαν την ανακάλυψη ενός νέου σωματιδίου που συνίσταται από 5 κουάρκ. Το νέο σωματίδιο ονομάζεται Pc(4312)+, και διασπάται σε ένα πρωτόνιο και ένα σωματίδιο… Read More ›

Nima Arkani-Hamed: Είναι η καλύτερη εποχή για να είναι κανείς φυσικός

Η κατασκευή του επόμενου μεγάλου επιταχυντή είναι πλέον επιτακτική. Ο Nima Arkani-Hamed είναι ένας από τους κορυφαίους θεωρητικούς φυσικούς της εποχής μας. Εργάζεται στο Ινστιτούτο Προηγμένων Σπουδών, στο Πρίνστον, και τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα σχετίζονται με την θεωρία των χορδών,… Read More ›

Αναζητώντας σωματίδια σκοτεινής ενέργειας στον LHC

Η ερευνητική προσπάθεια του Σπύρου Αργυρόπουλου να επιλύσει το μυστήριο της σκοτεινής ενέργειας Πριν από 20 χρόνια οι φυσικοί συνειδητοποίησαν ότι το σύμπαν, δεν διαστέλλεται απλά, αλλά διαστέλλεται με έναν επιταχυνόμενο ρυθμό. Το αίτιο στο οποίο οφείλεται αυτή η επιταχυνόμενη… Read More ›

Βίντεο: πως παράγουμε μιόνια

Τo μιόνια (από το ελληνικό γράμμα μ) είναι ασταθές στοιχειώδες σωματίδιο παρόμοιο με το ηλεκτρόνιο, με αρνητικό ηλεκτρικό φορτίο και spin 1⁄2. Χαρακτηρίζεται ως λεπτόνιο, όπως το ηλεκτρόνιο, το ταυ, και τα τρία αντίστοιχα νετρίνα (νμ, νe, ντ). Ο μέσος… Read More ›

Εκτός από το CERN υπάρχει και το Fermilab

Το Fermilab είναι ένα από τα μεγαλύτερα εργαστήρια στον κόσμο που μελετά τον μικρόκοσμο των στοιχειωδών σωματιδίων. Ο Dr. Don Lincoln, που εργάζεται εκεί, μας δίνει λεπτομέρειες για τα πειράματα που γίνονται στο Fermilab και γι αυτά που θα πραγματοποιηθούν… Read More ›

FCC: O αντικαταστάτης του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων (LHC)

… στο CERN Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Πυρηνικών Ερευνών (CERN), έδωσε σήμερα, από τη Γενεύη, στη δημοσιότητα, το σχέδιο του για τη δημιουργία ενός μεγαλύτερου κυκλικού επιταχυντή, ο οποίος θα αποτελέσει το διάδοχο του τωρινού Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων (LHC). Ο προτεινόμενος… Read More ›

Δημήτρης Νανόπουλος: «Η αληθινή επανάσταση πραγματοποιείται με το μυαλό»

Ο γνωστός θεωρητικός φυσικός και ακαδημαϊκός μιλά για τα παιδικά του χρόνια, την επιστήμη της Φυσικής, τον εποικισμό σε άλλους πλανήτες, την Ελλάδα, τη θρησκεία και τη ζωή συνέντευξη στον ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟ Γεννήθηκα το 1948 στο Χαρβάτι, τη γνωστή σήμερα… Read More ›

Οι ρίζες της θεωρίας των χορδών

Η θεωρία των χορδών ανακαλύφθηκε ξεφυλλίζοντας ένα βιβλίο μαθηματικών; Στην σωματιδιακή φυσική χρησιμοποιούνται οι επιταχυντές, στους οποίους δημιουργούνται δέσμες των σωματιδίων οι οποίες εξαναγκάζονται σε σύγκρουση. Τα «θραύσματα» που προκύπτουν από την σύγκρουση ανιχνεύονται και χρησιμοποιούνται για την εύρεση μιας… Read More ›

Πειράματα ανίχνευσης σκοτεινής ύλης: COSINE-100 εναντίον DAMA

Το πείραμα DAMA εδώ και χρόνια (από το 1995) προσπαθεί να ανιχνεύσει σωματίδια σκοτεινής κάτω από το βουνό Gran Sasso της Ιταλίας. Πρόκειται για το μοναδικό πείραμα ανίχνευσης σκοτεινής ύλης του οποίου οι ερευνητές ισχυρίστηκαν πως εντόπισαν κάποιο σήμα που… Read More ›

Ένα πρωτόνιο περιγράφει τις τελευταίες στιγμές του …

στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων (LHC) Κατά τη διάρκεια της δεύτερης φάσης λειτουργίας του LHC στο CERN, από το 2015 έως το 2018, ο συγκρούστηκαν περίπου 16 εκατομμύρια δισεκατομμυρίων ζεύγη πρωτονίων με ενέργεια 13 TeV, παράγοντας ένα τεράστιο όγκο δεδομένων άνω… Read More ›

Εκτός λειτουργίας έως το 2021 ο επιταχυντής του CERN

Ο Μεγάλος Επιταχυντής Αδρονίων (LHC) του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πυρηνικών Ερευνών (CERN) τέθηκε εκτός λειτουργίας έως την άνοιξη του 2021, προκειμένου να πραγματοποιηθούν εκτεταμένες εργασίες αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού. Κατά τη δεύτερη φάση λειτουργίας του (2015-2018), ο ισχυρότερος επιταχυντής του κόσμου λειτούργησε… Read More ›

Ένα βίντεο για τον μελλοντικό επιταχυντή CEPC

Ποια μηχανή θα αντικαταστήσει τον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων (LHC) στην έρευνα της φυσικής των στοιχειωδών σωματιδίων τις επόμενες δεκαετίες; Αυτές οι τεράστιες μηχανές χρειάζονται μια-δυο δεκαετίες για να κατασκευαστούν – και στη συνέχεια μπορούν να λειτουργήσουν για άλλες δυο δεκαετίες… Read More ›

Μέτρησαν την μάζα της Γης χρησιμοποιώντας νετρίνα

Για πρώτη φορά, οι φυσικοί μέτρησαν τη μάζα της Γης χρησιμοποιώντας νετρίνα – τα ηλεκτρικά ουδέτερα  στοιχειώδη σωματίδια που μπορούν να διασχίσουν ολόκληρο τον πλανήτη μας χωρίς καμία αλληλεπίδραση. Η τομογραφία της Γης με τα νετρίνα αποκάλυψε επίσης στους ερευνητές… Read More ›

Τι είναι η ακτινοβολία Τσερένκοφ

Ο Dr. Don Lincoln από το Fermilab μας εξηγεί τι είναι η ακτινοβολία Cerenkov και πως γίνεται ένα σωματίδιο να κινείται ταχύτερα από το φως μέσα σε ένα μέσο. Πρόκειται για το οπτικό ισοδύναμο του ακουστικού φαινομένου που συμβαίνει όταν… Read More ›

Το σπάσιμο του πρωτονίου

Το ανεπίσημο τραγούδι για το Halloween (βασισμένο στο Monster Mash του Bobby Pickett) με τίτλο The Proton Smash, από τους φυσικούς του εργαστηρίου Fermilab: I was working in the lab late one night When my eyes beheld a glorious sight… Read More ›

Πιθανή ανίχνευση μυστηριώδους σωματιδίου μάζας 28 GeV στον LHC

Οι φυσικοί στο εργαστήριο πυρηνικής φυσικής του CERN προβληματίζονται για το αν εμφανίστηκε ή όχι, ένα μη αναμενόμενο και μυστηριώδες σωματίδιο κατά την διάρκεια των συγκρούσεων πρωτονίων στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων (LHC: Large Hadron Collider). Οι ερευνητές που εργάζονται στον… Read More ›

Μετρώντας τα «Καθιερωμένα Πρότυπα» της θεωρίας των χορδών

Πόσες θεωρίες στοιχειωδών σωματιδίων μπορούν να προκύψουν από την θεωρία των χορδών; Μόνο 10723, λένε οι Andrei Constantin, Yang-Hui He και Andre Lukas στην δημοσίευση με τίτλο «Counting String Theory Standard Models» .  Το Καθιερωμένο Πρότυπο (Standard Model) είναι η… Read More ›

Διονύσης Σιμόπουλος: Ο ανθρώπινος και κάποιος άλλος πολιτισμός, ίσως συναντηθούν

* «Είμαστε Αστρόσκονη» είναι ο τίτλος του ενδιαφέροντος βιβλίου σας. Μπορείτε να μας λύσετε το «μυστήριο» της ανθρώπινης εξέλιξης; Το «μυστήριο», όπως λέτε της ανθρώπινης εξέλιξης έχει μελετηθεί από την εποχή του Κάρολου Δαρβίνου και μέχρι σήμερα από τους ειδικούς… Read More ›

Νέο όριο στην ηλεκτρική διπολική ροπή του ηλεκτρονίου

… θέτει υπό αμφισβήτηση υπερσυμμετρικές θεωρίες To πείραμα ACME II ανακοίνωσε σήμερα μια καλύτερη προσέγγιση στην τιμή της ηλεκτρικής διπολικής ροπής του ηλεκτρονίου: . To προηγούμενο όριο ήταν . Αυτές οι εκτιμήσεις θέτουν σε αμφισβήτηση νέες θεωρίες πέραν του Καθιερωμένου… Read More ›

Περισσότερα γλοιόνια περιέχει το πιόνιο

Σύμφωνα με νεώτερες εκτιμήσεις η συνεισφορά των γλοιονίων στο πιόνιο είναι τρεις φορές μεγαλύτερη σε σχέση με τις παλαιότερες εκτιμήσεις. Με μια πρώτη ματιά το σωματίδιο πιόνιο φαίνεται απλό. Πρόκειται για το ελαφρύτερο μεσόνιο και αποτελείται από ένα πάνω κουάρκ… Read More ›

Ανιχνεύθηκε υπερσυμμετρικό σωματίδιο στην Ανταρκτική;

Ο ανιχνευτής ANITA (Antarctic Impulsive Transient Antenna) που αιωρείται με αερόστατο πάνω από την Ανταρκτική συνέλαβε δυο ασυνήθιστα σήματα. Τα δυο σήματα του ανιχνευτή δεν μπορούν να αποδοθούν σε κανένα γνωστό σωματίδιο σύμφωνα με την δημοσίευση των ερευνητών Fox et… Read More ›

Το πείραμα LHCb ανακάλυψε δύο, ίσως και τρία νέα σωματίδια

Το πείραμα LHCb μέσα από τις συγκρούσεις πρωτονίων στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων, ανακάλυψε δυο νέα σωματίδια και έδωσε επίσης ενδείξεις για τρίτο νέο σωματίδιο. Η μελλοντική διερεύνηση των ιδιοτήτων αυτών των νέων σωματιδίων θα ρίξουν φως στην ισχυρή δύναμη η… Read More ›

Η αλληλεπίδραση του σωματιδίου Higgs με τον εαυτό του

… στο μικροσκόπιο της ερευνητικής ομάδας ATLAS του CERN O μηχανισμός Brout-Englert-Higgs (BEH) αποτελεί τον πυρήνα της θεωρίας του μικρόκοσμου των στοιχειωδών σωματιδίων. Αυτή η θεωρία, που συνήθως αναφέρεται ως Καθιερωμένο Πρότυπο, περιγράφει τα θεμελιώδη συστατικά της ύλης και τις… Read More ›

Το πείραμα PADME ψάχνει την μυστηριώδη «σκοτεινή δύναμη»

… και τα σωματίδια που την μεταφέρουν, τα σκοτεινά φωτόνια Οι φυσικοί λένε ότι η ύπαρξη πέμπτης δύναμης στη φύση θα προκαλούσε μια νέα επιστημονική επανάστασηΗ σημερινές θεωρίες της φυσικής μπορούν να μας εξηγήσουν την συμπεριφορά μόνο του 5% του… Read More ›

Η θεωρία των στοιχειωδών σωματιδίων έγινε 50 ετών

Πριν από 50 χρόνια ο Steven Weinberg δημοσίευσε στο περιοδικό Physical Review Letters» ένα άρθρο μόλις τριών σελίδων με τίτλο «A Model of Leptons». Το περιεχόμενο του άρθρου ήταν επαναστατικό για τον χώρο της φυσικής: ανέπτυσσε τον πυρήνα της θεωρίας… Read More ›

Αναζητώντας σκοτεινά κουάρκ στο CERN

 Η σκοτεινή ύλη είναι μια αόρατη, άγνωστη μορφή ύλης. Το μόνο σίγουρο που ξέρουμε γι αυτή είναι πως αλληλεπιδρά βαρυτικά με την συνηθισμένη ύλη και τον εαυτό της. Η ύπαρξη της σκοτεινής ύλης  είναι αναγκαία γιατί εξαιτίας της, οι πολύ… Read More ›

Παρατηρήθηκε η διάσπαση του μποζονίου Higgs προς 2 κουάρκ πυθμένες

H ερευνητική ομάδα ATLAS του CERN ανακοίνωσε ότι ανίχνευσε επιτέλους την διάσπαση του μποζονίου Higgs προς ένα ζεύγος b(ottom) κουάρκ, γνωστά και ως κουάρκ πυθμένες. Aυτή η αλληλεπίδραση (H→bb) που διέφευγε από τους πειραματιστές καλύπτει το 60% των διασπάσεων του… Read More ›

Το πείραμα ΑΤLAS ψάχνει για ένα νέο κουάρκ

… που θα έλυνε προβλήματα της θεωρίας των στοιχειωδών σωματιδίων Μπορεί η ανακάλυψη του μποζονίου Higgs στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων (LHC) το 2012 να επιβεβαίωσε πολλές προβλέψεις της θεωρίας των στοιχειωδών σωματιδίων – η οποία ονομάζεται Καθιερωμένο Προτύπο  – ταυτόχρονα… Read More ›

Α. Αρβανιτάκη: Καινοτόμες κατευθύνσεις στην αναζήτηση νέας φυσικής

Το Καθιερωμένο Πρότυπο περιγράφει με επιτυχία τα φαινόμενα που παρατηρούνται σε γαλαξιακές μέχρι και υποατομικές κλίμακες. Παρ’ όλα αυτά δεν είναι μια πλήρης θεωρία. Η εξαιρετικά ασθενής δύναμη της βαρύτητας ή η φύση της σκοτεινής ύλης είναι παραδείγματα προβλημάτων που… Read More ›

Eργασίες αναβάθμισης του Mεγάλου Eπιταχυντή Aδρονίων στο CERN

Τα έργα για την αναβάθμιση του μεγάλου επιταχυντή αδρονίων (LHC) άρχισαν την Παρασκευή στο Κέντρο Ευρωπαϊκών Πυρηνικών Ερευνών (CERN). Στόχος είναι η κατασκευή του νέας γενιάς επιταχυντή υψηλής φωτεινότητας High-Luminosity LHC (HL-LHC), ο οποίος θα επιτρέψει στο CERN να περάσει… Read More ›

Νανόπουλος: «Δεν ήμουν καλός μαθητής. Ένα βιβλίο μου άλλαξε τη ζωή»

Πάνω σε τι εργάζεστε αυτόν τον καιρό; Αυτή την εποχή δουλεύω περισσότερο τη φυσική. Πάντα στην Ελλάδα βρίσκω χρόνο για να της αφιερωθώ, γιατί στην Αμερική με καταδυναστεύουν τα ζητήματα οργανωτικής και διοικητικής φύσης. Εδώ τα πράγματα είναι πιο εύκολα… Read More ›

Γράφοντας στον πίνακα την μεγαλύτερη εξίσωση του κόσμου

Οι φυσικοί στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων στο CERN μελετούν τα αποτελέσματα των συγκρούσεων σωματιδίων υψηλής ενέργειας, ψάχνοντας πολλές φορές για εκπλήξεις που δεν προβλέπει η θεωρία. Μια από τις εξισώσεις που χρησιμοποιούν για την πρόβλεψη του αποτελέσματος των συγκρούσεων είναι… Read More ›

Ενδείξεις για την ύπαρξη του στείρου νετρίνου

Τα πειράματα των ανιχνευτών Super-Kamiokande και Sudbury Neutrino Observatory μας αποκάλυψαν το πρώτο εμφανές ρήγμα στο Καθιερωμένο Πρότυπο των στοιχειωδών σωματιδίων. Απέδειξαν ότι τα νετρίνα διαθέτουν μάζα, κάτι που δεν προέβλεπε η θεωρία. Eκτός όμως από την ανακάλυψη ότι τα… Read More ›

Πόσο μπορεί να ζήσει ένα διπλά γοητευτικό βαρυόνιο;

Η ανακάλυψη ενός νέου σωματιδίου είναι πάντα μια ωραία έκπληξη, αλλά η μέτρηση των ιδιοτήτων του είναι μια άλλη ιστορία, εξίσου σημαντική. Πριν από ένα χρόνο περίπου, είχε ανιχνευθεί ένα διπλά γοητευτικό βαρυόνιο, που συνίσταται από δυο γοητευτικά και ένα… Read More ›

Ελληνας κυνηγός της σκοτεινής ύλης

Έχετε σκεφθεί ποτέ πως το 99,99999% του ατόμου αποτελείται από κενό; Έχετε αναρωτηθεί τι κάνει τον Ήλιο και τα άλλα αστέρια να είναι τόσο φωτεινά; Γιατί παρά τη μεγάλη ταχύτητα με την οποία κινούνται τα ουράνια σώματα τελικά συγκροτούν ηλιακά… Read More ›

Η διάσπαση β και η διπλή διάσπαση β χωρίς νετρίνα

Η ραδιενέργεια βήτα είναι μια διαδικασία κατά την οποία στο εσωτερικό του πυρήνα ένα νετρόνιο μετατρέπεται σε πρωτόνιο εκπέμποντας ένα ηλεκτρόνιο και ένα αντι-νετρίνο του ηλεκτρονίου:ή ένα πρωτόνιο μετατρέπεται σε νετρόνιο εκπέμποντας ένα ποζιτρόνιο και ένα νετρίνο του ηλεκτρονίουΤι είναι… Read More ›

Ψάχνοντας για δυνάμεις πέραν του Καθιερωμένου Προτύπου

… των στοιχειωδών σωματιδίων Η ερευνητική ομάδα ATLAS συνεχίζει να ψάχνει στον τεράστιο όγκο των δεδομένων που παράγει ο Μεγάλος Επιταχυντής Αδρονίων (LHC) για ενδείξεις φυσικής πέρα από τα σωματίδια και τις αλληλεπιδράσεις που περιγράφει το Καθιερωμένο Πρότυπο. Μια προσέγγιση… Read More ›

Οι διαλέξεις Κβαντικής Θεωρίας Πεδίου

… του Sidney Coleman στο Harvard   Δείτε όλες τις διαλέξεις (1975-1976) Κβαντικής Θεωρίας Πεδίου του Sidney Coleman στο Harvard,  ΕΔΩ:https://www.physics.harvard.edu/events/videos/Phys253 Μπορείτε να βρείτε και «καθαρογραμμένες» σημειώσεις από μαθήματα του Sidney Coleman ΕΔΩ: https://arxiv.org/pdf/1110.5013.pdf

Συγκρούσεις ηλεκτρονίων-ποζιτρονίων για πρώτη φορά στον …

… στον επιταχυντή SuperKEKB Ηλεκτρόνια και ποζιτρόνια επιταχύνθηκαν και συγκρούστηκαν μεταξύ τους στον επιταχυντή σωματιδίων SuperKEKB στην Ιαπωνία. Ο ανιχνευτής Belle II που είναι τοποθετημένος στο σημείο που πραγματοποιούνται οι συγκρούσεις κατέγραψε γεγονότα από την εξαύλωση ηλεκτρονίων-ποζιτρονίων, που παρήγαγαν ζεύγη κουάρκ… Read More ›

Στοιχειώδη Σωμάτια και Θεμελιώδεις Δυνάμεις

Nέο ΔΩΡΕΑΝ διαδικτυακό μάθημα φυσικής από το Κέντρο Ανοικτών Διαδικτυακών Μαθημάτων – Mathesis των Πανεπιστημιακών Εκδόσεων Κρήτης. Τα μαθήματα ξεκινούν στις 16/4/2018 Περιγραφή του μαθήματος Πιστεύουμε δεν είναι υπερβολή ο ισχυρισμός ότι η Φυσική Στοιχειωδών Σωματιδίων είναι ο ακριβέστερος τομέας… Read More ›

Ξεκινώντας από τον πυθμένα του Καθιερωμένου Προτύπου

… των Στοιχειωδών Σωματιδίων Το Καθιερωμένο Πρότυπο της Σωματιδιακής Φυσικής διατυπώθηκε πριν από αρκετές δεκαετίες για να περιγράψει τις ιδιότητες και τις αλληλεπιδράσεις των στοιχειωδών σωματιδίων. Η θεωρία του επεκτάθηκε και τροποποιήθηκε πολλές φορές στο πέρασμα του χρόνου και τα… Read More ›

Οι επιταχυντές σωματιδίων στο Fermilab και το CERN

Πως δημιουργούνται οι δέσμες σωματιδίων στο Fermilab; Το βίντεο διάρκειας δυο λεπτών που ακολουθεί, μας εξηγεί πως όλα ξεκινούν από την πηγή και την δέσμη πρωτονίων. Στη συνέχεια παράγονται οι δέσμες: νετρονίων, μιονίων, πιονίων και νετρίνων για τα διάφορα πειράματα… Read More ›

Πείραμα για την μετατροπή φωτός σε ύλη

Επιστήμονες του Imperial College London πραγματοποιούν πειράματα σε εγκαταστάσεις με λέιζερ με σκοπό την επαλήθευση μιας θεωρίας 84 ετών η οποία φέρνει κατά νου αλχημιστές ή όνειρα της επιστημονικής φαντασίας: Τη μετατροπή φωτός σε ύλη. Η θεωρία της διαδικασίας Breit-… Read More ›

Ο επιταχυντής ενός εξωγήινου πολιτισμού τύπου ΙΙΙ

Η διερεύνηση της φυσικής στην κλίμακα των Μεγάλων Θεωριών (GUTs) Την δεκαετία του 1970 η σωματιδιακή κοσμολογία γνώρισε μεγάλη ώθηση με την ανακάλυψη της ασυμπτωτικής ελευθερίας και την κατασκευή των πρώτων Μεγάλων Ενοποιημένων Θεωριών – συντομογραφικά GUTs – ένας όρος… Read More ›

Πλησιάζοντας την χρονική στιγμή της δημιουργίας του σύμπαντος

… μέσα από τους επιταχυντές του CERN Λίγο πιο κοντά στην «χρονική στιγμή μηδέν» της γέννησης του σύμπαντος στοχεύει το CERN, το οποίο σχεδιάζει την ανάπτυξη δύο επιταχυντών νέας γενιάς, που θα λειτουργούν με υψηλότερες ενέργειες από τον γνωστό «Μεγάλο Επιταχυντή… Read More ›

Συνέντευξη του Δημήτρη Νανόπουλου

– Πηγαινοέρχεστε χρόνια μεταξύ Ελλάδας και Αμερικής, τι είναι αυτό που σας κάνει μεγαλύτερη εντύπωση από το πηγαινέλα μεταξύ δύο τελείως διαφορετικών κρατών; – Αυτό που με τρομάζει είναι η απόσταση που χωρίζει τις δύο χώρες. Μια απόσταση που συνεχώς… Read More ›

Η ακριβέστερη μέτρηση της μάζας του μποζονίου W

Τα μποζόνια W± (μαζί με το Z0) «μεταφέρουν» την ασθενή πυρηνική δύναμη – μια από τις τέσσερις θεμελιώδεις δυνάμεις που υπάρχουν στο σύμπαν μας. Ένας εξαιρετικά ακριβής προσδιορισμός της μάζας του μποζονίου W παρουσιάστηκε σήμερα από τους φυσικούς του πειράματος ATLAS… Read More ›

Η ομιλία του Steven Weinberg (Nobel Φυσικής 1979)

… σε εκδήλωση αποφοίτων του ΑΠΘ Με αφορμή την έκδοση στα ελληνικά του βιβλίου του, «Πώς να εξηγήσουμε τον κόσμο», ο νομπελίστας Φυσικός Steven Weinberg μίλησε στις 6 Φεβρουαρίου μέσω skype σε εκδήλωση του Συλλόγου Αποφοίτων ΑΠΘ: via JD M

Το πείραμα TOTEM δείχνει την ύπαρξη του Odderon

… μιας κατάστασης περιττού αριθμού γλοιονίων που προτάθηκε θεωρητικά την δεκαετία του 1970 Σε ένα τυπικό πείραμα του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων (LHC), οι φυσικοί αναγκάζουν τα πρωτόνια να συγκρουστούν μεταξύ τους με την ελπίδα να αλληλεπιδράσουν μεταξύ τους, έτσι ώστε… Read More ›

O LHC δεν ανίχνευσε σκοτεινά φωτόνια

Μπορεί ο LHC (Μεγάλος Επιταχυντής Αδρονίων) να μην εντόπισε τα σκοτεινά φωτόνια, έθεσε όμως νέα όρια όσον αφορά την αλληλεπίδραση των υποθετικών σωματιδίων με τα ηλεκτρομαγνητικά πεδία Η σκοτεινή ύλη, όπως λέει και το όνομά της, δεν εκπέμπει φως και… Read More ›

Η βαρύτητα λύνει το πρόβλημα της μαγνητικής ροπής του μιονίου;

Πριν από μερικές μέρες  εμφανίστηκαν τρεις προδημοσιεύσεις φυσικών από την Ιαπωνία (π.χ. https://arxiv.org/abs/1801.10244) σύμφωνα με τις οποίες η εξαλείφθηκε η διαφορά μεταξύ θεωρίας και πειράματος όσον αφορά την ανώμαλη μαγνητική ροπή του μιονίου. Ο θεωρητικός υπολογισμός της μαγνητικής ροπής του… Read More ›

Ιωάννης Ηλιόπουλος: Αυθόρμητο σπάσιμο συμμετρίας

… και ο μηχανισμός Brout–Englert–Higgs πέραν του Καθιερωμένου Προτύπου Ο Ιωάννης Ηλιόπουλος το 1962 αποφοίτησε από τη Σχολή Μηχανολόγων-Ηλεκτρολόγων του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου. Έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στη Θεωρητική Φυσική στο Πανεπιστήμιο των Παρισίων από όπου έλαβε τα πτυχία Doctorat du 3e… Read More ›

Κρύβεται σκοτεινή ύλη πίσω από τον θάνατο του νετρονίου;

Ένας σκοτεινός πονοκέφαλος (νεώτερη ενημέρωση) Η σκοτεινή ύλη αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα μυστήρια του σύμπαντος που οι φυσικοί αγωνίζονται εδώ και χρόνια να εξηγήσουν. Ενώ η ύπαρξή της καθίσταται αναμφισβήτητη από τα αστρονομικά δεδομένα, δεν μπορούμε να την δούμε… Read More ›

Προχωρημένα μαθήματα Φυσικής Σωματιδίων (για μαθητές Λυκείου)

Ανακαλύψτε τον κόσμο των Κουάρκ και των Λεπτονίων με πραγματικά πειραματικά δεδομένα 15 Φεβρουαρίου – 28 Μαρτίου 2018 άφησε το σχολείο για μια μέρα και έλα στο πλησιέστερο Πανεπιστήμιο ή Ερευνητικό Κέντρο ανακάλυψε θέματα και μεθόδους στη βασική έρευνα για… Read More ›

Ένας νέος κοσμικός επιταχυντής ανακαλύφθηκε από ερευνητική ομάδα του ΑΠΘ

Σε μία σημαντική επιστημονική ανακάλυψη προέβη η ερευνητική ομάδα του ΑΠΘ που ασχολείται με την αστροφυσική πλάσματος και υψηλών ενεργειών, αποτελούμενη από τον Καθηγητή του Τμήματος Φυσικής Λουκά Βλάχο, τον ερευνητή Δρ Heinz Isliker και τον υποψήφιο διδάκτορα Θεόφιλο Πισόκα…. Read More ›

Τα νετρίνα μπορούν να λύσουν το μυστήριο της ύπαρξης του σύμπαντος

Στην Ιαπωνία πραγματοποιείται ένα πείραμα που θα μπορούσε να μας αποκαλύψει γιατί η ύλη κυριάρχησε σε σχέση με την αντιύλη στο σύμπαν μας αμέσως μετά την Μεγάλη Έκρηξη. Το πείραμα ονομάζεται Τ2Κ (Tokai-to-Kamioka, από το Τοκάι στην Καμιόκα). Στον επιταχυντή… Read More ›

H ελάχιστη μάζα των μαγνητικών μονόπολων (αν υπάρχουν)

Μια νέα θεωρητική εργασία θέτει όρια στην μάζα που θα έπρεπε να έχουν τα μαγνητικά μονόπολα Κόψτε έναν μαγνήτη στα δυο και θα έχετε δυο μαγνήτες, ο καθένας με έναν βόρειο και έναν νότιο πόλο. Αν στη συνέχεια κόβουμε στη μέση… Read More ›

Η αλληλεπίδραση των υψηλής ενέργειας νετρίνων με την Γη

Τα νετρίνα είναι στοιχειώδη σωματίδια που αλληλεπιδρούν σπάνια με την ύλη και επομένως μπορούν να διαπεράσουν τα πάντα. Κάθε δευτερόλεπτο μας διαπερνούν περίπου 100 τρισεκατομμύρια νετρίνα. Τα νετρίνα μπορούν να διασχίσουν ακόμα και την Γη ολόκληρη. Όλα τα νετρίνα; Όχι,… Read More ›

Οι αρχέγονες μαύρες τρύπες ως σκοτεινή ύλη

Σύμφωνα με τις αποδεκτές τιμές των μαζών του μποζονίου Higgs και του top (κορυφαίου) κουάρκ (125 GeV και 172 GeV, αντίστοιχα), το δυναμικό Higgs στο Καθιερωμένο Πρότυπο των στοιχειωδών σωματιδίων εμφανίζει μια αστάθεια σε μια κλίμακα της τάξης των 1011GeV…. Read More ›

Συνδέοντας το μποζόνιο Higgs με την σκοτεινή ύλη

Μια νέα θεωρητική εργασία θέτει αυστηρότερους περιορισμούς στις ιδιότητες της σκοτεινής ύλης που θα μπορούσε να προκύψει σε πειράματα σωματιδιακής φυσικής. Το μποζόνιο Higgs (ή ακριβέστερα το αντίστοιχο πεδίο Higgs) που βοηθάει στην ερμηνεία του πως τα σωματίδια αποκτούν μάζα,… Read More ›

Mελετώντας τα θραύσματα του κορυφαίου (top) κουάρκ

Οι ερευνητές του ανιχνευτή ATLAS στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων (LHC) αναφέρουν μια νέα μέτρηση του ρυθμού παραγωγής ζευγών κορυφαίων κουάρκ και έναν νέο ακριβέστερο προσδιορισμό της μάζας του κορυφαίου κουάρκ Στις συγκρούσεις πρωτονίων με πρωτόνια που πραγματοποιούνται στον Μεγάλο Επιταχυντή… Read More ›

Σχετικά με το νέο και γοητευτικότερο σωματίδιο

… που ανακαλύφθηκε στο CERN Τον περασμένο μήνα στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων (LHC) στο CERN, αναφέρθηκε η ανακάλυψη ενός νέου σωματιδίου. Η περίπτωση το νέο αυτό σωματίδιο να είναι μια στατιστική απόκλιση αποκλείστηκε καθώς συγκεντρώνονταν όλο και περισσότερα δεδομένα. Το νέο… Read More ›

Μπορούμε να δημιουργήσουμε σκοτεινή ύλη;

Οι φυσικοί ελπίζουν μέσα από τις συγκρούσεις των πρωτονίων στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων να παραχθούν άγνωστα σωματίδια. Σωματίδια που θα μπορούσαν να είναι τα συστατικά της μυστηριώδους σκοτεινής ύλης που αποτελεί το 27% του σύμπαντος, αλλά θα μπορούσαν ασφαλώς να… Read More ›

Συμπληρώνοντας το προφίλ του τετρακουάρκ

Η ανάλυση των δεδομένων από συγκρούσεις ηλεκτρονίων-ποζιτρονίων προσδιόρισε το σπιν και την ομοτιμία (parity) ενός σωματιδίου που συνίσταται από τέσσερα κουάρκ. Τα τελευταία χρόνια οι φυσικοί έχουν εντοπίσει διάφορα σωματίδια, η δομή των οποίων εξηγείται, αν θεωρήσουμε ότι περιέχουν τέσσερα… Read More ›

Από το «μη εσφαλμένο» στο (ίσως) ορθό

Ο Σάββας Δημόπουλος βρίσκει πάντα κάποιο θέμα για να καταπιαστεί με ενθουσιασμό, και την άνοιξη του 1981 αυτό ήταν η υπερσυμμετρία. Την περίοδο εκείνη επισκέφθηκε το νέο Ινστιτούτο Θεωρητικής Φυσικής στη Σάντα Μπάρμπαρα, του οποίου μόλις είχα γίνει μέλος. Ταιριάξαμε… Read More ›

Ο νόμος του ισχυρότερου επιβάλλεται στην φυσική

… των ασθενών αλληλεπιδράσεων Μια θεωρία της ισχυρής πυρηνικής δύναμης περιγράφει με ακρίβεια την ασθενή πυρηνική δύναμη Υπάρχουν δυο είδη πυρηνικών δυνάμεων: οι ισχυρές και οι ασθενείς. Η ισχυρή δύναμη εμφανίζεται στις αλληλεπιδράσεις των κουάρκς, ενώ η ασθενής δύναμη είναι… Read More ›

Ψάχνοντας ψύλλους στ’ άχυρα του CERN

ή ψάχνοντας σπάνιες διασπάσεις του σωματιδίου Higgs Από την ανακάλυψη του μποζονίου Higgs το 2012, οι ερευνητικές ομάδες ATLAS και CMS προσπαθούσαν να καταλάβουν αν αυτό το νέο σωματίδιο είναι το μποζόνιο Higgs που προβλέπεται από το Καθιερωμένο Πρότυπο των… Read More ›

Το πείραμα ALPHA αποκαλύπτει τα μυστικά της αντιύλης

Σε μια εργασία που δημοσιεύεται σήμερα στο περιοδικό Nature, η ερευνητική ομάδα του πειράματος ALPHA στον επιβραδυντή αντιπρωτονίων στο CERN, αναφέρεται στην παρατήρηση της υπερλεπτής υφής του αντιυδρογόνου – για πρώτη φορά. Το αντιυδρογόνο είναι η αντιύλη του ατόμου του… Read More ›

Το κορυφαίο κουάρκ επιβεβαιώνει την «παλιά φυσική» …

… προς το παρόν Πέντε θεμελιώδεις παράμετροι μέσα από την διάσπαση του κορυφαίου κουάρκ Για πολλούς φυσικούς η διατύπωση της «νέας φυσικής» συνδέεται με την ανακάλυψη ενός νέου σωματιδίου. Ένα διαφορετικό μονοπάτι που μπορεί να οδηγήσει σε νέες θεωρίες είναι… Read More ›

Μετρώντας μπεερυόνια

Τα πρόβατα του CERN Μια βουκολική ατμόσφαιρα κυριαρχεί στο CERN, κοντά στο πείραμα ATLAS. Εβδομήντα πρόβατα και δυο κριάρια βόσκουν ανάμεσα στα κτίρια του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πυρηνικών Ερευνών. Το κοπάδι του Enrico D’Ippolito απολαμβάνει το γρασίδι γύρω από το πείραμα… Read More ›

Το αόρατο σχέδιο: όταν δεν ξέρεις τι είναι αυτό που ψάχνεις

Το να ψάχνει κανείς αόρατα σωματίδια είναι κάτι πολύ δύσκολο. Τι γίνεται όμως στην περίπτωση που δεν γνωρίζεις καν τι είναι αυτό που ψάχνεις; Μια νέα δημοσίευση της ερευνητικής ομάδας ATLAS στο CERN ξεδιαλύνει κάπως τα πράγματα. Στον Μεγάλο Επιταχυντή… Read More ›

Ανιχνεύθηκε ένα διπλά γοητευτικό βαρυόνιο

Το νέο σωματίδιο περιέχει δυο γοητευτικά και ένα άνω κουάρκ Στο συνέδριο φυσικής υψηλών ενεργειών [European Physical Society Conference on High Energy Physics] που πραγματοποιείται στην Βενετία ανακοινώθηκε η παρατήρηση του ενός νέου σωματιδίου που περιέχει δυο γοητευτικά κουάρκ και… Read More ›

Ζύγισαν το πρωτόνιο και το βρήκαν ελαφρύτερο

Ο ακριβέστερος προσδιορισμός της μάζας του πρωτονίου Μετά την ακριβέστερη μέτρηση της μάζας του ηλεκτρονίου, οι ερευνητές Sturm et al κατάφεραν να μετρήσουν και την μάζα του πρωτονίου με την μεγαλύτερη ακρίβεια από ποτέ. Συγκεκριμένα,  πέτυχαν τριπλάσια ακρίβεια σε σχέση… Read More ›

Προσμονή για Νέα Φυσική στο CERN, στην μετά-Higgs εποχή

Ουδέν νεώτερο από το μέτωπο του LHC Οι φυσικοί που δουλεύουν στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων (LHC) ψάχνουν ενδείξεις για μια θεωρία που θα απαντήσει στα βαθύτερα ερωτήματα σχετικά με το σύμπαν. Αλλά η σιωπή από το μέτωπο είναι δυσοίωνη Η… Read More ›

«Collide»: ένα τραγούδι για τις συγκρούσεις πρωτονίων στον LHC

Στο παραπάνω βίντεο βλέπουμε τον Αμερικανό τραγουδοποιό Howard Kern «Howie» Day να ερμηνεύει στις εγκαταστάσεις του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων (Large Hadron Collider), στο CERN, μια δική του σύνθεση, αλλά με διαφορετικούς στίχους από το πρωτότυπο. Οι νέοι στίχοι αναφέρονται στα… Read More ›

Διεισδύοντας στο εσωτερικό του πρωτονίου

Το πρωτόνιο ανακαλύφθηκε σχεδόν πριν από 100 χρόνια από τον Ernest Rutherford και ήταν ένα από τα πρώτα σωματίδια που μελετήθηκε λεπτομερώς. Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν πολλά σχετικά με το πρωτόνιο που καλύπτονται με ένα πέπλο μυστηρίου. Από που προέρχεται η… Read More ›

Πως εντοπίζονται τα anyons (ενυόνια) ;

Τα κβαντικά σωματίδια είναι είτε φερμιόνια (έχουν ημιακέραιο σπιν s=1/2, 3/2,… και ακολουθούν την στατιστική Fermi-Dirac) είτε μποζόνια (έχουν ακέραιο σπιν s=0, 1, 2,… και ακολουθούν την στατιστική Bose-Einstein) εφόσον «ζουν» στις τρεις ή περισσότερες διαστάσεις. Βάλτε τα όμως σε δύο… Read More ›

Η μουσική από τις συγκρούσεις των σωματιδίων στο CERN

Σε παλαιότερη ανάρτηση («Η μουσική των σωματιδίων που ανιχνεύονται στον LHC«) είχαμε αναφερθεί στο πρόγραμμα Quantizer το οποίο μεταφράζει τα γεγονότα που συλλέγει ο ανιχνευτής ATLAS στο CERN, σε μελωδίες techno, jazz, pop και rock. Το πρόγραμμα κατασκευάστηκε από την… Read More ›

Μπορούμε να ανιχνεύσουμε την σκοτεινή ύλη;

Τα πρώτα αποτελέσματα του πειράματος XENON1T Οι φυσικοί που προσπαθούν να κατανοήσουν το σύμπαν διαπιστώνουν πως μόνο το 5% της ύλης-ενέργειας του σύμπαντος αποτελείται από την συνηθισμένη γνωστή ύλη – την ύλη από την οποία είμαστε φτιαγμένοι και αντιλαμβανόμαστε γύρω… Read More ›