ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

Η Μεγάλη Σιγή

Ένας παπαγάλος από το δάσος κοντά στο ραδιοτηλεσκόπιο Αρεσίμπο (*), απευθύνεται στους ανθρώπους που αναζητούν επαφή με εξωγήινα ευφυή όντα. Τα λόγια του περιλαμβάνονται ως υπότιτλοι στο παραπάνω βίντεο και αποτελούν την μικρή νουβέλα με τίτλο η «Μεγάλη Σιγή» που… Read More ›

Η ομορφιά είναι η αρχή του τρομερού

Δύο πράγματα ίσως να συγκίνησαν τον κόσμο αυτές τις ημέρες: το πως έπεσε μαχόμενη, με σθένος και πάθος, η Μαρία Σάκκαρη στον ημιτελικό του Ρολάν Γκαρός και η δακτυολιοειδής μερική έκλειψη Ηλίου…. από το άρθρο του Ηλία Μαγκλίνη με τίτλο… Read More ›

Το σύμπαν του Αϊνστάιν και η ποίηση του Δάντη

Σύμφωνα με την θεωρία του Αϊνστάιν το σύμπαν δεν είναι ούτε άπειρο ούτε διαθέτει κάποιο όριο. Πως γίνεται αυτό; Ακριβώς όπως η επιφάνεια της Γης. Δεν είναι άπειρη αλλά και ούτε διαθέτει σύνορο εκεί που «τελειώνει». Αυτό μπορεί να συμβεί… Read More ›

Ο ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ

Γράφει ο Αθ. Δ. Γκίκας, Μαθηματικός Κάποιες ατέλειωτες νύχτες φέρνω πίσω από τα πέλαγα του χρόνου τα βιώματά μου τα παλιά και ακούραστα. Τα βιώματά μου είναι η μαγιά για το κείμενο που ακολουθεί. Λες πάντα καλύτερα την ιστορία που… Read More ›

Έρωτας στα Χιόνια

Kαρδιά του χειμώνος. Xριστούγεννα, Άης-Bασίλης, Φώτα. Kαι αυτός εσηκώνετο το πρωί, έρριπτεν εις τους ώμους την παλιάν πατατούκαν του, το μόνον ρούχον οπού εσώζετο ακόμη από τους προ της ευτυχίας του χρόνους, και κατήρχετο εις την παραθαλάσσιον αγοράν, μορμυρίζων, ενώ… Read More ›

Καληνύχτα φαντάροι, Καλά Χριστούγεννα…

Θανάσης Δρίτσας Την παραμονή των Χριστουγέννων του 1984 ο λοχίας αποβραδίς όρμησε ξαφνικά στο θάλαμο του πρώτου λόχου και βροντοφώναξε βαριεστημένα: -Μήπως κανείς από σας θέλει να πάει εκκλησία αύριο Χριστούγεννα; Όταν είπε αυτά τα λόγια το πρόσωπο του πήρε… Read More ›

Θάνατος από «μακαρονοποίηση»

Δ΄. ΘΑΝΑΤΟΣ ΑΠΟ ΠΝΙΓΜΟ Φληβάς ο Φοίνικας, δεκαπέντε μέρες πεθαμένος, Λησμόνησε την κραυγή των γλάρων, και το φούσκωμα του βαθιού πελάγου Και το κέρδος και τη ζημιά. Κάτω απ’ τη Θάλασσα ένα ρέμα Έγλειψε τα κόκαλά του ψιθυρίζοντας. Μ’ ανεβοκατεβάσματα… Read More ›

Μέτρησα τη ζωή μου με κουταλάκια του καφέ(*)

Έβαλε καφέ Στο φλιτζάνι Έβαλε γάλα Στο φλιτζάνι του καφέ Έβαλε ζάχαρη Στον καφέ με το γάλα Με το κουταλάκι Ανακάτεψε Ήπιε τον καφέ με το γάλα Κι ακούμπησε το φλιτζάνι Χωρίς να μου μιλήσει Άναψε Ένα τσιγάρο Έκανε δαχτυλίδια… Read More ›

 Μάννα, πλημμάραμε!

ΤΟ ΣΠΙΤΑΚΙ ΣΤΟ ΛΙΒΑΔΙ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗΣ ΑΠΑΝΤΑ, ΤΟΜΟΣ ΤΡΙΤΟΣ, ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΔΟΜΟΣ, ΑΘΗΝΑ 1984 Δὲν εἶχε μείνει πλέον οὔτε τόσον νερὸν εἰς τὴν μικρὰν λίμνην, ὅσον διὰ νὰ καραβίσουν* ὁ Παντελὴς ὁ Φάντης καὶ ὁ Χαράλαμπος ὁ Σανταβελὴς τὰ καραβάκια τους,… Read More ›

Γιατί αξίζει να μυηθεί κάποιος στην επιστήμη της φυσικής;

Το παραπάνω είναι ένα από τα τρία κείμενα που τέθηκαν σήμερα στις επαναληπτικές πανελλαδικές εξετάσεις στο μάθημα «ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ«. Πρόκειται για ένα απόσπασμα από μια πρόσφατη συνέντευξη του Στέφανου Τραχανά, την οποία μπορείτε να διαβάσετε ολόκληρη ΕΔΩ.

Το ναυάγιο της «Κίχλης»

(…) η καρδιά του Σκορπιού βασίλεψε, ο τύραννος μέσα απ’ τον άνθρωπο έχει φύγει, κι όλες οι κόρες του πόντου, Νηρηίδες, Γραίες τρέχουν στα λαμπυρίσματα της αναδυομένης· όποιος ποτέ του δεν αγάπησε θ’ αγαπήσει, στο φως· και είσαι σ’ ένα… Read More ›

Περί της φύσεως των πραγμάτων

Και πρώτο: απ’ όλες τες μεριές, δεξιά, ζερβά, από πάνου Και προς το βάθος, τέρμονες για μας δεν έχει ο κόσμος, Καθώς εγώ σου εδίδαξα, και το φωνάζουν τα ίδια Τα πράματα, και του άπατου του τόπου η φύση δείχνει,… Read More ›

Ο Σταυρός του Νότου

Ο Σταυρός του Νότου, ή Νότιος Σταυρός σύμφωνα με την wikipedia, είναι αστερισμός που σημειώθηκε πρώτη φορά το 1603 στην Ουρανομετρία. Είναι ένας από τους 88 επίσημους αστερισμούς που θέσπισε η Διεθνής Αστρονομική Ένωση. Αποτελεί τον μικρότερο αστερισμό αλλά έναν… Read More ›

«Νeo» ρομποτικό σκάκι

ΣΚΑΚΙ Ένας κόσμος – ένας κόσμος τετράγωνος ο κόσμος μου. Στις απλοποιημένες του διαστάσεις χαρακώνονται οι ορίζοντες των ημερών, της ισονυχτίας η αντιθετική επιφάνεια. Όλα τα εγκλήματα της ζωής – πανουργίες φόνοι – ξαναζούν απάνου στο συντέφι και στον όνυχα… Read More ›

Γίνεται να είναι ο ζωγράφος ένας αλγόριθμος;

Θα μπορούσε ένας υπολογιστής να δημιουργήσει ένα έργο τέχνης καλύτερο από το ανθρώπινο; Όχι λένε οι ειδικοί, μπορεί όμως να βοηθήσει τους καλλιτέχνες να παράγουν καλύτερο πολιτισμό Πέρυσι, ένα πορτρέτο του Εντμόν ντε Μπελαμί πουλήθηκε για 432.000 δολάρια (94.000 ευρώ≈… Read More ›

Τη γλώσσα μου έδωσαν ελληνική

Τη γλώσσα μου έδωσαν ελληνική· το σπίτι φτωχικό στις αμμουδιές του Ομήρου. Μονάχη έγνοια η γλώσσα μου στις αμμουδιές του Ομήρου. Εκεί σπάροι και πέρκες ανεμόδαρτα ρήματα ρεύματα πράσινα μες στα γαλάζια όσα είδα στα σπλάχνα μου ν’ ανάβουνε σφουγγάρια,… Read More ›

Υπάρχει ένα μέρος στην καρδιά που ποτέ δεν θα γεμίσει

Alexander Gerst: Όταν κοιτάς τη Γη από ψηλά τρομάζεις Ο Γερμανός αστροναύτης και γεωφυσικός Αλεξάντερ Γκέρστ επέστρεψε πριν λίγες μέρες στη Γη μετά από σχεδόν 200 μέρες παραμονή στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS) και μιλάει στη γερμανική εφημερίδα Die Zeit… Read More ›

Πρόβατα, Ποίηση και Κβαντική Φυσική

Το 2002, μια συγγραφέας από την βόρεια Αγγλία, η Valery Laws, έλαβε μια επιχορήγηση ύψους 2.000 στερλινών (!!!) για να χρησιμοποιήσει πρόβατα με σκοπό την δημιουργία «τυχαίας» ποίησης». Βρήκε ένα κοπάδι προβάτων και στην πλάτη κάθε ζώου έγραψε με σπρέι… Read More ›

Η απόρριψη της «Σατραπείας» από τον Κωνσταντίνο Δασκαλάκη

Ένα ποίημα του Καβάφη ως πυξίδα επιστημονικής ηθικής (νεώτερη ενημέρωση) Στο κάτω μέρος της ιστοσελίδας του 37χρονου καθηγητή του ΜΙΤ, Κωνσταντίνου Δασκαλάκη, θα βρείτε το ποίημα του Κωνσταντίνου Καβάφη «Σατραπεία», που γράφηκε το 1910: Η Σατραπεία Τι συμφορά, ενώ είσαι… Read More ›

AD LIBITUM

1.  Είμαι άλφα χρονών κι Ευρωπαίος έως τη μέση των Άλπεων ή των Πυρηναίων το χιόνι μήτε που άγγιξα ποτέ  δεν υπάρχει ούτ’ ένας που να μ’ εκπροσωπεί πόλεμος και ειρήνη μ’ έφαγαν από τις δύο μεριές ό,τι απομένει αντέχει… Read More ›

Οδηγός λεωφορείου στο Paterson

Ο Paterson είναι ένας οδηγός λεωφορείου στην πόλη Paterson του New Jersey και στον ελεύθερο χρόνο του γράφει ποίηση. Κάθε μέρα ο Paterson εκτελεί το ίδιο δρομολόγιο, παρατηρεί τους ανθρώπους και την πόλη, παρακολουθεί τις συζητήσεις στο λεωφορείο του και… Read More ›

Καίγονται χρόνια

Βλέπω Επειδή έπρεπε να περάσει καιρός Και η τροχιά περνάει κάποτε μπροστά Από το φακό Τα χρόνια καίγονται Μεθοδικά διαβρώνει η σκουριά τις εφευρέσεις Που συγκρατούνε τη ζωή και καταρρέουν Τελείως ξαφνικά, σα σπίρτα στη φωτιά Καίγονται χρόνια Και είναι… Read More ›

Η περίεργη ιδιότητα των αριθμών (του βαρόνου) Μινχάουζεν

Ο Βαρόνος Μινχάουζεν (Hieronymus Carl Friedrich von Münchhausen, 1720 – 1797) είναι μεν ιστορικό πρόσωπο, αλλά είναι γνωστός ως ο ήρωας του βιβλίου φαντασίας «Οι περιπέτειες του βαρόνου Μινχάουζεν», του Ροδόλφου Ράσπε, που γράφτηκε το 1875. Ο πραγματικός Μινχάουζεν γεννήθηκε… Read More ›

Για τον σύγχρονο Ρεμπώ

Η έρημος που διάλεξες για να διαβείς τις νύχτες σε παγώνει. Έρχεται ξαφνικά στον ύπνο σου σαρώνει τ’ όνειρό σου σκεπάζει το κατάλυμα σε θάβει με την άμμο. Ξυπνάς με τρόμο το πρωί. Μια εποχή στην κόλαση ακόμη. Ξυπνάς συνηθισμένος… Read More ›

Η πράσινη ακτίνα του Ιουλίου Βερν …

… και του Ερίκ Ρομέρ H ταινία «Le rayon vert» (Η πράσινη ακτίνα), που σκηνοθέτησε το 1986 ο Éric Rohmer, δεν θα μπορούσε να μην αναφέρεται στην «Πράσινη ακτίνα», του βιβλίου του Ιουλίου Βερν – εκδόθηκε το 1882. Η διάσημη, αλλά σπάνια πράσινη ακτίνα (ή… Read More ›

Από τότε ξέρω πως δεν θα προφτάσω

Η στάχτη Μιαρές ασήμαντες λεπτομέρειες που καθορίζουν σιγά – σιγά τη ζωή σου. Ποια ζωή σου; Φιλοδοξίες, έρωτες, ενοχές, πανάρχαια χρέη σπατάλησαν τη ζωή σου. Τι έμεινε; Η στάχτη των περασμένων κάθεται στα έπιπλα, θολώνει τα τζάμια, τους καθρέπτες και… Read More ›

Εις την Οδόν των Φιλελλήνων

Mιά μέρα που κατέβαινα στην οδόν των Φιλελλήνων, μαλάκωνε η άσφαλτος κάτω απ’ τα πόδια και από τα δένδρα της πλατείας ηκούοντο τζιτζίκια, μέσ’ στην καρδιά των Aθηνών, μέσ’ στην καρδιά του θέρους. Παρά την υψηλήν θερμοκρασίαν, η κίνησις ήτο… Read More ›

Ερωτική ποίηση της Σαπφούς και αστρονομία

Η Σαπφώ (~ 615 – 570 π.Χ.) ήταν ποιήτρια στην αρχαία Ελλάδα που έζησε στη Λέσβο και τη Σικελία. Θεωρείται ως η σημαντικότερη λυρική ποιήτρια της αρχαιότητας. Σε ένα από τα ποιήματά της αναφέρεται στον νυχτερινό ουρανό της Μυτιλήνης, όταν η ώρα… Read More ›

Η ποίηση του Ρόμπερτ Οπενχάιμερ

Η Παγκόσμια Ημέρα της Ποίησης εορτάζεται κάθε χρόνο, σαν σήμερα, στις 21 Μαρτίου. Την αρχική έμπνευση για αυτόν τον εορτασμό είχε ο ποιητής Μιχαήλ Μήτρας και τον Οκτώβριο του 1999, η γενική διάσκεψη της Unesco στο Παρίσι, ανακήρυξε την πρώτη μέρα της… Read More ›

Μαθηματικές δομές στην κλασική λογοτεχνία

Οι δεσμοί των μαθηματικών με τη λογοτεχνία δεν περιορίζονται μόνο στη θεματολογία αρκετών λογοτεχνικών έργων, αλλά μοιάζουν να είναι αρκετά βαθύτεροι. Σύμφωνα με τη μελέτη που ολοκλήρωσαν πρόσφατα ερευνητές στο Ινστιτούτο Πυρηνικής Φυσικής της Πολωνίας, οι φράσεις ορισμένων σημαντικών λογοτεχνικών… Read More ›

Μαθηματικά και δικαστικές πλάνες

Συγγραφέας: Γιώργος Καρουζάκης – thalesandfriends Αρκετοί χαρακτηρισμοί συνοδεύουν τη μαθηματική επιστήμη. Με δυσκολία θα χαρακτήριζε κάποιος τα μαθηματικά επικίνδυνα. Κι όμως, ένα νέο βιβλίο που κυκλοφόρησε πριν από μερικές μέρες στη γαλλική γλώσσα αποδίδει στα μαθηματικά μια καταστροφική διάσταση. Το… Read More ›

Ο Ρόζενκραντζ κι ο Γκίλντενστερν είναι νεκροί

“Α’ ΠΡΕΣΒΗΣ: Απαίσιο θέαμα· κι η αποστολή μας απ’ την Αγγλία φτάνει αργά· τα’ αφτιά ‘ναι αναίσθητα που θα μας έδιναν ακρόαση, για να μάθει πως έγινε το θέλημά του και πέθαναν ο Ρόζενκραντζ κι ο Γκίλντενστερν. Ποιος θα μας… Read More ›

Ντοστογιέφσκι και μη Ευκλείδειες Γεωμετρίες

Η Ευκλείδεια Γεωμετρία που μάθατε στο σχολείο ήταν πιθανώς μια μοντέρνα έκδοση του περίφημου βιβλίου «Στοιχεία» που έγραψε γύρω στο 300 π.Χ. ο Ευκλείδης. Λέγεται ότι αυτό το βιβλίο είναι το πιο πολυδιαβασμένο μετά τη βίβλο και θεωρείται ως το… Read More ›

Ο Μικρός Πρίγκηπας του Saint-Exupéry

(…) Έτσι είχα μάθει ένα πράγμα πολύ σημαντικό: ότι ο πλανήτης από όπου είχε έρθει, ήταν λίγο πιο μεγάλος από ένα σπίτι! Αυτό δε μπορούσε να με παραξενέψει και πολύ. Ήξερα πολύ καλά πως εκτός από τους μεγάλους πλανήτες –… Read More ›

Η επιστήμη του «Interstellar»

(νεώτερη ενημέρωση 13/2/2015) Δημοσιεύθηκαν δυο επιστημονικές εργασίες σχετικές με την κινηματογραφική ταινία «Interstellar»: 1. Gravitational Lensing by Spinning Black Holes in Astrophysics, and in the Movie Interstellar και 2. Visualizing Interstellar’s Wormhole των Oliver James, Eugenie von Tunzelmann, Paul Franklin, Kip S. Thorne. Η… Read More ›

Το «αεικίνητο» του μικρού και ταλαντούχου T. S. Spivet

Ως «αεικίνητο» θεωρούμε γενικά μια μηχανή η οποία αφού τεθεί σε λειτουργία θα συνεχίσει να λειτουργεί επ’ άπειρον χωρίς καμία εξωτερική παροχή ενέργειας. Τα αεικίνητα διακρίνονται σε τρεις κατηγορίες: Ως αεικίνητο 1ουείδους θεωρείται μια μηχανή η οποία παράγει έργο χωρίς… Read More ›

Ο Σαίξπηρ και η επανάσταση της επιστήμης

Γιώργος Καρουζάκης – thalesandfriends Ο Ουίλλιαμ Σαίξπηρ ( 1564 –1616 ) έζησε σε μια αρκετά σημαντική εποχή, η οποία σηματοδοτεί το πρώτο στάδιο της Επιστημονικής Επανάστασης και την έκρηξη των νέων ιδεών που άρχισαν να κυριαρχούν στη Δυτική σκέψη, όταν οι αντιλήψεις και… Read More ›

Ο Απρίλης είναι ο μήνας ο σκληρός

April – Deep Purple To «April» είναι το τελευταίο κομμάτι από τον δίσκο Deep Purple III που κυκλοφόρησε το 1969. Έχει διάρκεια 12 λεπτών και θα μπορούσε να πει κανείς πως χωρίζεται θεματικά σε τρία διακριτά μέρη. Τα δυο πρώτα… Read More ›

Oλοκληρώματα διαδρομών on the road

«….Έτσι, όταν ο ήλιος δύει στην Αμερική και κάθομαι στην παλιά ξεχαρβαλωμένη αποβάθρα του ποταμού κοιτάζοντας τους απέραντους ουρανούς πάνω από το Νιού Τζέρσυ, και νιώθω ολόκληρη αυτή την άγρια χώρα που απλώνεται με μια απίστευτα μεγάλη κοιλιά ως τη… Read More ›

Μαύρες τρύπες στους ωκεανούς ;

Στο τελευταίο επεισόδιο του 6ου κύκλου της δημοφιλούς τηλεοπτικής σειράς «The Big Bang Theory», ο Howard ανακοινώνει στον Leonard, πως τον πρότεινε να συμμετάσχει σε μια πειραματική ομάδα που καθοδηγείται από τον Stephen Hawking … (υπενθυμίζουμε ότι o Hawking είχε… Read More ›

Ιούλιος Βερν: προφήτης ή ποιητής;

Ο «δάσκαλος» της επιστημονικής φαντασίας αποδεικνύεται όχι μόνο προφητικός αλλά και βαθιά ποιητικός 150 χρόνια μετά την εμφάνιση του πρώτου μυθιστορήματος της σειράς «Θαυμαστά ταξίδια» Βάρβογλης Άρης – tovima.gr Φαντάστηκε – μεταξύ άλλων – το ελικόπτερο, το δίκτυο των παγκόσμιων τηλεπικοινωνιών και… Read More ›

«Έγκλημα και Τιμωρία» και o Paul Dirac

Για τον ιδιόμορφο χαρακτήρα του μεγάλου φυσικού Paul Dirac υπάρχουν πολλές αστείες ιστορίες (διαβάστε: Ιστορίες για τον Paul Dirac). Ο Dirac ήταν υπερβολικά εσωστρεφής άνθρωπος, καθόλου εμπαθής αλλά πολύ επιφυλακτικός με τους γύρω του. Απέφευγε τις συναναστροφές όσο μπορούσε περισσότερο, προτιμώντας… Read More ›

«Μπλε» πανσέληνος απόψε – το διπλό φεγγάρι του Αυγούστου

=================== (νεώτερη ενημέρωση 30-7-2015) Πλησιάζουμε στην δεύτερη πανσέληνο του μήνα, την Παρασκευή 31 Ιουλίου,και το κανάλι της NASA εξηγεί τι είναι η μπλε πανσέληνος: ===================  Μπλε φεγγάρι αποκαλείται μια πανσέληνος που συμβαίνει σε ασυνήθιστη χρονική στιγμή. Τα περισσότερα έτη έχουν… Read More ›

Η πίστη στο αλλόκοτο

«…. Παρόλο που δυο από τις πιο θεμελιώδεις αξίες στις οποίες πιστεύω ως ψυχαναλυτής, είναι η ανοχή και η άνευ όρων αποδοχή, εξακολουθώ να έχω τις προκαταλήψεις μου. Το μαύρο πρόβατο είναι για μένα η πίστη στο αλλόκοτο: (όπως) η… Read More ›

Το τρένο της σοφίας

Η σοφία δεν έχει καμία αντιστοιχία με τις γνώσεις ενός ανθρώπου. Στην πραγματικότητα, σοφία είναι όλα εκείνα που μένουν από τις γνώσεις κάποιου, όταν ο ίδιος αποποιείται όλα αυτά που έχει μάθει. Ξεκινάμε από ένα σταθμό που ονομάζεται άγνοια. Είναι… Read More ›

O Έρωτας σαν ερώτηση και η Ερώτηση σαν έρωτας

Γνωρίζουμε ερωτώντας. Δηλαδή ερώντας. Κάθε καλοπροαίρετη ερώτηση είναι ένα ερωτικό τολμηρό πλησίασμα1. (Η μη απάντηση είναι προσβολή, χειρότερη από την απόρριψη των ερωτικών διαθέσεων). Όπως ο ερωτών έχει ήδη πάρει απάντηση από τον τρόπο που διατύπωσε την ερώτησή του, έτσι… Read More ›

Ο Φάουστ στην Κοπεγχάγη

1922: Ο φυσικός Νιλς Μπορ εγκαινιάζει το Ινστιτούτο του, στην Κοπεγχάγη, και προσκαλεί τους σημαντικότερους συναδέλφους του να ανταλλάξουν ιδέες για τη νεογέννητη θεωρία της κβαντικής μηχανικής. Η συνάθροιση καθιερώνεται ως ετήσια συνάντηση των πρωτεργατών αυτής της συγκλονιστικής επιστημονικής επανάστασης…. Read More ›

Ο Εντγκαρ Άλαν Πόε και η θεωρία της Μεγάλης Έκρηξης

Οι εικόνες που μας δίνει η σύγχρονη κοσμολογία για το μέλλον του κλειστού Σύμπαντος μοιάζουν εντυπωσιακά με ένα απόσπασμα του περίφημου έργου Εύρηκα του Εντγκαρ Άλαν Πόε. Στις 3 Φεβρουαρίου 1848 ο Πόε, που έδειχνε πάντοτε μεγάλο ενδιαφέρον για τις… Read More ›