Browsing All Posts filed under »ΙΣΤΟΡΙΑ«

Πανδημίες και το Μαλθουσιανό Αδιέξοδο

4 Απριλίου, 2020

1

Η σημερινή πανδημία θα αποτελέσει ένα περιστατικό που γρήγορα θα ξεχαστεί και θα επανέλθουμε στους γνώριμους ρυθμούς μας, ή θα αποτελέσει μια προειδοποίηση για αυτά που έπονται; Στην παγκόσμια ιστορία οι πανδημίες έχουν διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο. Για παράδειγμα, η «Μαύρη Πανώλη», που ξέσπασε στα μέσα του 14ου αιώνα, εξαφάνισε πάνω από το ένα τέταρτο του […]

Η δημιουργικότητα του Νεύτωνα στα χρόνια της επιδημίας

15 Μαρτίου, 2020

1

Το καλοκαίρι του 1665, έτος αποφοίτησης του Νεύτωνα από το Trinity College, μια συμφορά έπληξε πολλά μέρη στην Αγγλία. Στο Λονδίνο ξέσπασε επιδημία βουβωνικής πανώλης, η οποία αποδεκάτισε τον πληθυσμό του. Κι αυτό συνέβη σε μια ήδη ταραγμένη εποχή, καθώς ήταν ακόμη νωπές οι μνήμες του Μεγάλου Εμφυλίου. Δεδομένου ότι το επόμενο έτος ήταν το […]

O Einstein αποδεικνύει την εξίσωση Bernoulli

5 Φεβρουαρίου, 2020

1

… σε επιστημονική δημοσίευσή του Αφού δημοσίευσε την Γενική Θεωρία της Σχετικότητας το 1915, ο Einstein στη συνέχεια προσπάθησε να δώσει απάντηση σε μια απλούστερη ερώτηση: «Γιατί πετούν τα αεροπλάνα;». Έτσι, το 1916 δημοσίευσε μια σύντομη εργασία με τίτλο «Elementary Theory of Water Waves and of Flight» στο περιοδικό Die Naturwissenschaften. Ο Einstein αρχικά εξηγεί […]

Οι πρώτοι φυσικοί

1 Φεβρουαρίου, 2020

0

Σύμφωνα με την παράδοση, ο Αριστοτέλης αποκάλεσε πρώτους φυσικούς κάποιους ευγενείς από την Μίλητο, μια ανθούσα ελληνική πόλη στα παράλια της Μικράς Ασίας, και κατονόμασε έξι ακόμα Έλληνες δημόσιους αγορητές ως διαδόχους τους. Αν ακολουθήσουμε τον φιλελληνικό μύθο της δημιουργίας, κανένας Έλληνας φυσικός δεν έμαθε κάτι σημαντικό από κάποιον βάρβαρο στη διάρκεια των διακοσίων πενήντα […]

Θ. Τάσιος: μια ξενάγηση στα άδυτα της αρχαίας ελληνικής τεχνολογίας

2 Σεπτεμβρίου, 2019

0

«Το ανθρώπινο γένος έχει κατά καιρούς επιδείξει τόσα πολλά επεισόδια ηλιθιότητας, ώστε ουδείς μπορεί να αποκλείσει την έκλειψή του από προσώπου της Γης… Κι αυτό το χνέρι μπορεί να το πάθει η ανθρωπότητα από ποικίλες άλλες αιτίες (κι όχι από την Τεχνητή Νοημοσύνη μόνον), όπως: Παγκόσμιος πυρηνικός όλεθρος (σκεφθείτε στα χέρια ποίων ημιφρόνων βρίσκονται τα […]

Η ανακάλυψη του ηλεκτρονίου

30 Απριλίου, 2019

0

Στις 30 Απριλίου του 1897 (σαν σήμερα) ο Βρετανός φυσικός  J. J. Thomson παρουσίασε στο Royal Institution στο Λονδίνο, την έρευνά του σχετικά με τις καθοδικές ακτίνες που οδήγησαν στην ανακάλυψη του ηλεκτρονίου. Ο J.J. Thomson το 1904 πρότεινε την δική του θεωρία για τη δομή του ατόμου. Διατύπωσε το μοντέλο του «σταφιδόψωμου», σύμφωνα με […]

O πρώτος βηματοδότης χωρίς μπαταρία

23 Απριλίου, 2019

0

Ερευνητές στις ΗΠΑ και την Κίνα δημιούργησαν τον πρώτο βηματοδότη που δεν χρειάζεται μπαταρία, αλλά τροφοδοτείται με ενέργεια από τους χτύπους της καρδιάς. Η εμφυτεύσιμη συσκευή, η οποία προς το παρόν έχει δοκιμασθεί με επιτυχία σε πειραματόζωα (χοίρους) που έχουν καρδιά παρόμοιου μεγέθους με την ανθρώπινη, εκτός από την κυρίως εργασία της, δηλαδή την παραγωγή […]

Ο γύρος του κόσμου με μοτοσυκλέτα

27 Δεκεμβρίου, 2018

0

«Αυτά δεν γίνονται!» , Βασίλης Καραχάλιος – περιoδικό moto, τεύχος 589, Δεκέμβριος 2018 Κάθε τόσο, σκαλίζοντας σε βιβλιοθήκες, πέφτω πάνω σε ιστορίες απίθανων ανθρώπων που με τις μοτοσυκλέτες τους έκαναν εξίσου απίθανα πράγματα, κυρίως για έναν λόγο: Δεν ήξεραν ότι «αυτά δεν γίνονται». Ακόμα κι αν τους το είχε πει κάποιος, δεν τον άκουσαν και […]

Ανακαλύφθηκε η πρώτη «αιρετική» επιστολή του Γαλιλαίου

22 Σεπτεμβρίου, 2018

0

Το γράμμα βρισκόταν στην κατοχή της Βασιλικής Εταιρείας επί τουλάχιστον 250 χρόνια, αλλά είχε περάσει απαρατήρητο από τους ιστορικούς Ανακαλύφθηκε καταχωνιασμένο στα αρχεία της Βασιλικής Εταιρείας επιστημών της Βρετανίας το -θεωρούμενο χαμένο- πρωτότυπο γράμμα με το οποίο ο Γαλιλαίος για πρώτη φορά παρέθετε σε έναν Ιταλό φίλο του τα «αιρετικά» ηλιοκεντρικά επιχειρήματά του ενάντια στο […]

Ο επιταχυντής του SLAC αποκαλύπτει αρχαίο κείμενο ιατρικής

24 Μαρτίου, 2018

0

Ένα ιατροφαρμακευτικό κείμενο του διάσημου Έλληνα γιατρού της αρχαιότητας Γαληνού αποκάλυψαν ερευνητές στις ΗΠΑ σε ένα παλίμψηστο χειρόγραφο, κρυμμένο κάτω από ένα επιφανειακό κείμενο με ψαλμούς και άρχισαν να το διαβάζουν. Είναι η πρώτη φορά μετά από 1.000 περίπου χρόνια, αφότου σκεπάστηκε το αρχαίο χειρόγραφο, που διαβάζεται και πάλι. Πρόκειται για το έργο του Γαληνού […]

Μουσείο Αρχαίας Ελληνικής Τεχνολογίας στην Αθήνα

23 Ιανουαρίου, 2018

0

Τα επιτεύγματα της αρχαίας ελληνικής τεχνολογίας θα μπορούν πλέον να θαυμάζουν Έλληνες και ξένοι επισκέπτες του κέντρου της Αθήνας. Πρόκειται για το νέο μόνιμο «Μουσείο Αρχαίας Ελληνικής Τεχνολογίας Κώστα Κοτσανά», που στις 8 Ιανουαρίου άνοιξε τις πόρτες του στην οδό Πινδάρου 6 στο Κολωνάκι. Το ανακαινισμένο και ανακατασκευασμένο τριώροφο κτίριο «αρ νουβό» έχει μια μακρά […]

Η αρχαιότερη καταγεγραμμένη ηλιακή έκλειψη

30 Οκτωβρίου, 2017

0

… έγινε σαν σήμερα, το 1207 π.Χ. Οι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι αυτή η ανακάλυψη θα βοηθήσει στην ακριβέστερη χρονολόγηση των Αιγύπτιων Φαραώ και μπορεί να έχει γενικότερες επιπτώσεις για τη χρονολόγηση άλλων γεγονότων στην αρχαιότητα. Βρετανοί επιστήμονες πιστεύουν ότι εντόπισαν την ημερομηνία της αρχαιότερης καταγεγραμμένης ηλιακής έκλειψης, την οποία προσδιόρισαν στις 30 Οκτωβρίου 1207 π.Χ. […]

Τι σχεδίασε ο Ευκλείδης;

28 Αυγούστου, 2017

0

Την εξέλιξη των διαγραμμάτων στα «Στοιχεία» του Ευκλείδη διαμέσου των αιώνων παρακολουθεί μια πρωτότυπη μελέτη φέρνοντας στο φως την κρυφή ιστορία τους Η ιστορία των διαγραμμάτων στα «Στοιχεία» του Ευκλείδη, καθώς αυτά περνούσαν από γενιά σε γενιά και από αντιγραφή σε αντιγραφή επί αιώνες, αρχίζει να ξεδιπλώνεται για πρώτη φορά μπροστά στα μάτια μας χάρη […]

Ο φόβος για την αμφισβήτηση μιας αυθεντίας

6 Αυγούστου, 2017

0

Μετρώντας το ηλεκτρικό φορτίο του ηλεκτρονίου Ο Millikan μέτρησε το φορτίο του ηλεκτρονίου με ένα πείραμα όπου φορτισμένες ηλεκτρικά σταγόνες λαδιού έπεφταν κατακόρυφα αποκτώντας οριακή ταχύτητα, και σήμερα γνωρίζουμε πως αυτή η μέτρηση δεν ήταν ακριβής, διότι δεν είχε υπολογίσει σωστά το ιξώδες του αέρα. Όμως, έχει ενδιαφέρον να δούμε την ιστορία των μετρήσεων μετά […]

Ο Χαμπλ και το βραβείο Νόμπελ

30 Μαΐου, 2017

0

Ο Edwin Powel Hubble (1889-1953) θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους αστρονόμους του 20ου αιώνα. Τέσσερις είναι κυριότερες συνεισφορές του Ηubble στην αστρονομία: 1. Το σύστημα ταξινόμησης γαλαξιών που φέρει το όνομά του Hubble, σε ένα διάγραμμα που περιλαμβάνει σπειροειδείς, ραβδωτούς και ελλειπτικούς γαλαξίες και μοιάζει με διαπασών. 2. Την ανακάλυψη των Κηφείδων στον γαλαξία NGC 6822 […]

Ουίνστον Τσώρτσιλ: «Είμαστε μόνοι στο Σύμπαν;»

16 Φεβρουαρίου, 2017

0

Ο Ουίνστον Τσώρτσιλ δεν νοιαζόταν μόνο με ποιο τρόπο η Βρετανία και γενικότερα η δημοκρατική Δύση θα νικήσει τη ναζιστική Γερμανία. Ενδιαφερόταν επίσης για το αν υπάρχει εξωγήινη ζωή σε άλλους πλανήτες, όπως αποκαλύπτει ένα εντυπωσιακό ανέκδοτο και άγνωστο έως τώρα δοκίμιό του, που ήλθε στο φως και φέρει τον τίτλο «Είμαστε μόνοι στο Σύμπαν;» […]

Aπό τον Διαφωτισμό στον Διαφωτονισμό

9 Δεκεμβρίου, 2016

0

Ο Δημήτρης Νανόπουλος επιχειρεί ένα σύντομο ταξίδι από τον Διαφωτισμό στον Διαφωτονισμό. Και από το σύμπαν της Ωνασείου Βιβλιοθήκης, στο αστρικό σύμπαν που μας περιβάλλει. πηγή: https://youtu.be/aAoedMScY-0 via JD M

340 χρόνια από τον πρώτο υπολογισμό της ταχύτητας του φωτός

7 Δεκεμβρίου, 2016

0

Το σημερινό λογότυπο της Google είναι αφιερωμένο στην μέτρηση της ταχύτητας φωτός από τον Ole Roemer το 1676 Η πρώτη πειραματική απόδειξη για το ότι η ταχύτητα του φωτός είναι πεπερασμένη δόθηκε το 1676 από τον Δανό αστρονόμο Ole Roemer (1644-1710). [«Touchant le mouvement de la lumiere trouvé par M. Rŏmer de l’Académie Royale des Sciences« […]

Steven Weinberg: Πώς να εξηγήσουμε τον κόσμο

6 Νοεμβρίου, 2016

3

Το Ταξίδι Για Την Ανακάλυψη Της Σύγχρονης Επιστήμης Ο Steven Weinberg είναι περισσότερο γνωστός, όχι τόσο από τη συνεισφορά του στη φυσική των στοιχειωδών σωματιδίων – για την οποία τιμήθηκε με το νόμπελ φυσικής το 1979 – αλλά κυρίως μέσα από το βιβλίο του «Τα τρία πρώτα λεπτά» (“The First Three Minutes: A Modern View […]

Γιατί βγάζει τη γλώσσα ο Einstein;

5 Σεπτεμβρίου, 2016

0

Τυχαία πόζα, βαρεμάρα ή συμβολισμός; (νεώτερη ενημέρωση 31/7/2017) Είναι 14 Μαρτίου του 1951 και είναι και τα γενέθλιά του. Ο Albert Einstein έχει κανονίσει να τα γιορτάσει με φίλους στο κλαμπ του Princeton, δίπλα στο ομώνυμο Πανεπιστήμιο στο New Jersey. Αφού έσβησε τα 72 του κεράκια, σηκώθηκε να φύγει με ένα φιλικό ζευγάρι που θα […]

Ο φυσικός και αστρονόμος Γεώργιος Βούρης

31 Αυγούστου, 2016

0

Ο φυσικός και αστρονόμος  Γεώργιος Βούρης (1802 – 1860) ήταν από τους ανθρώπους που έπεισαν τον Γεώργιο Σίνα για τη δημιουργία του Αστεροσκοπείου Αθηνών, του οποίου έγινε ο πρώτος διευθυντής (1846 – 1855). Σπούδασε στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης φιλοσοφία και νομικά, αλλά σύντομα στράφηκε στα μαθηματικά και την αστρονομία. Μελέτησε υπό την επίβλεψη των καθηγητών […]

Ο Ιούλιος Σμιτ και η χαρτογράφηση της Σελήνης

29 Αυγούστου, 2016

0

Αστρονομικές παρατηρήσεις ακριβείας από τον Λόφο των Νυμφών Ο Γερμανός αστρονόμος Ιούλιος Σμιτ ή Johann Friedrich Julius Schmidt (1825 –1884) ήταν ο διευθυντής του αστεροσκοπείου Αθηνών από το 1858 μέχρι το θάνατό του. Μαθητής ακόμη στο κολέγιο του Αμβούργου ασχολήθηκε με την αστρονομία και διακόπτοντας τις σπουδές του το 1845, πραγματοποίησε τις πρώτες τις παρατηρήσεις του στο αστεροσκοπείο του Bilk. Στη […]

Oι φυσικοί που έβλεπαν τις ακτίνες Ν

2 Αυγούστου, 2016

0

Οι ανακαλύψεις της πειραματικής φυσικής προς τo τέλος του 19ου αιώνα ήταν καταιγιστικές. Οι ακτίνες Χ ανακαλύφθηκαν από τον W. Röntgen το 1895, η ραδιενέργεια από τον H. Becquerel το 1896, το ηλεκτρόνιο από τον J. J. Thomson το 1897 και οι διαυλικές ακτίνες (θετικά ιόντα αερίων) από τον W. Wien το 1898. Έτσι, αναπτύχθηκε μια […]

Ηλεκτροσκόπιο: ο πρώτος ανιχνευτής κοσμικών ακτίνων

31 Ιουλίου, 2016

2

… και ραδιενέργειας Το ηλεκτροσκόπιο είναι ένα από τα απλούστερα όργανα πειραματικής φυσικής. Χρησιμοποιείται για την ανίχνευση του ηλεκτρικού φορτίου και τη μελέτη της ηλέκτρισης. Ένα είδος ηλεκτροσκοπίου που βρίσκεται στα γυμνασιακά σχολικά εργαστήρια είναι αυτό με τα κινητά φύλλα: Αυτό λοιπόν το απλό όργανο φυσικής, που μπορεί κανείς εύκολα να κατασκευάσει μόνος του με […]

Παρουσίαση των επιγραφών του Μηχανισμού των Αντικυθήρων

9 Ιουνίου, 2016

0

(νεώτερη ενημέρωση 10/6/2016) Βίντεο- Διαφάνειες παραουσίασης: Οι επιγραφές του μηχανισμού των Αντικυθήρων Λασκαρίδης Πάνος , Νικολαΐδης Ευθύμιος , Μπιτσάκης Γιάννης , Τσελίκας Αγαμέμνων , Jones Alexander , Μουσάς Ξενοφών , Edmunds Αποκωδικοποίησαν τον Μηχανισμό των Αντικυθήρων Τη μέχρι τώρα συνολική ανάλυση των επιγραφών που βρίσκονται στο εσωτερικό του Μηχανισμού των Αντικυθήρων παρουσίασε χθές, Πέμπτη, η ομάδα […]

To στιλέτο του Τουταγχαμών έχει εξωγήινη προέλευση

2 Ιουνίου, 2016

0

Ένα κομψό εγχειρίδιο που βρέθηκε στον τάφο του φαραώ Τουταγχαμών κατασκευάστηκε από σίδηρο που πρέπει να προήλθε από μετεωρίτη, αποκαλύπτει νέα μελέτη, επιβεβαιώνοντας τις υποψίες για την εξωγήινη προέλευση του σιδήρου που χρησιμοποιούσαν οι Αιγύπτιοι πριν από την Εποχή του Σιδήρου. Το περίτεχνο μαχαίρι βρέθηκε ακουμπισμένο στον μηρό της μούμιας του Τουταγχαμών όταν ο βρετανός […]

Σύντομη ιστορική ανασκόπηση των Φυσικών επιστημών

11 Απριλίου, 2016

0

Οι αρχαίοι πολιτισμοί της Μεσογείου (Αίγυπτος), της Μεσοποταμίας (Βαβυλώνιοι) και της Κίνας ανέπτυξαν τεχνογνωσία, συνέλεξαν αστρονομικές παρατηρήσεις και καλλιέργησαν τα μαθηματικά (κυρίως τη γεωμετρία) κινούμενοι από πρακτικές ανάγκες για τις κατασκευές τους, για τη μέτρηση του χρόνου και, βεβαίως, για τους πολεμικούς εξοπλισμούς τους. Ένας μεγάλος σταθμός σ΄ αυτή την πρώτη μακρόχρονη περίοδο (περίπου 4000 […]

Άραγε είχαν ατμοκίνητη αντλία οι Πτολεμαίοι;

22 Φεβρουαρίου, 2016

2

Στο πλαίσιο της σειράς παρουσιάσεων με άξονα την Ιστορία και την Επιστήμη στο Megaron Plus, πραγματοποιήθηκε μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα εκδήλωση με τον τίτλο «Άραγε είχαν ατμοκίνητη αντλία οι Πτολεμαίοι;», με ομιλητές τους διακεκριμένους ακαδημαϊκούς δασκάλους Μιχάλη Τιβέριο και Θεοδόση Τάσιο. Ο Καθηγητής Μιχάλης Τιβέριος, μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, αναφέρθηκε στους μεγάλους Μαθηματικούς και Μηχανικούς της […]

Η αστρονομική μέθοδος των Βαβυλωνίων

29 Ιανουαρίου, 2016

0

Προσδιορισμός της θέσης του πλανήτη Δία από το εμβαδόν της γραφικής παράστασης ταχύτητας-χρόνουΟι Βαβυλώνιοι υπήρξαν οι πρώτοι άνθρωποι στην ιστορία που χρησιμοποίησαν τη γεωμετρία στην εξελιγμένη της μορφή, και μάλιστα τουλάχιστον 1400 χρόνια νωρίτερα από όσο πιστεύαμε μέχρι σήμερα, όπως αποκαλύπτει νέα μελέτη. Οι Βαβυλώνιοι που ζούσαν στην περιοχή που σήμερα αποκαλούμε Ιράκ και Συρία, […]

Η αρχαιότερη καταγραφή μεταβλητού αστέρα

18 Δεκεμβρίου, 2015

0

Οι αρχαίοι Αιγύπτιοι όχι μόνο γνώριζαν το άστρο Αλγκόλ, αλλά κατέγραφαν και τις περιοδικές εκλείψεις του, σύμφωνα με μια νέα φινλανδική επιστημονική μελέτη, η οποία πάντως είναι αμφίβολο κατά πόσο θα πείσει τους πάντες σχετικά με τις προχωρημένες αστρονομικές ικανότητες των Αιγυπτίων πριν χιλιάδες χρόνια. Ο Αλγκόλ (βήτα Περσέα), που απέχει περίπου 93 έτη φωτός […]

Mια ιστορική-επιστημολογική αποτίμηση της θεωρίας της σχετικότητας

13 Δεκεμβρίου, 2015

2

Σε ποιο βαθμό οι πρωτοποριακές ιδέες του Αϊνστάιν επηρεάστηκαν ή ενδεχομένως περιορίστηκαν από τις ιστορικές και φιλοσοφικές αντιλήψεις της εποχής του; Ποιες ήταν οι ιστορικές-εθνικές αλλά και φιλοσοφικές προκείμενες που διευκόλυναν ή, αντιθέτως, παρεμπόδισαν την επικράτηση των σχετικιστικών ιδεών; Ο καθηγητής Θόδωρος Αραμπατζής, που εδώ και πολλά χρόνια μελετά τις επιστημολογικές και ιστορικές προϋποθέσεις για […]

Ένα σκίτσο για τον Αϊνστάιν και τη Γενική Σχετικότητα

18 Νοεμβρίου, 2015

0

Πριν από έναν αιώνα, τον Νοέμβριο του 1915, ο Albert Einstein δημοσίευσε την Γενική Θεωρία της Σχετικότητας. Η θεωρία-ορόσημο συνήθως παρουσιάζεται ως το έργο μιας και μοναδικής ιδιοφυίας, του Αϊνστάιν. Στην πραγματικότητα είχε πολύ μεγάλη βοήθεια από φίλους και συνεργάτες, οι περισσότεροι από τους οποίους παρέμειναν άγνωστοι. Ιδιαίτερη συνεισφορά είχαν δυο φίλοι του Αϊνστάιν από […]

Βίντεο: Η σφαίρα του Αρχιμήδη

28 Σεπτεμβρίου, 2015

0

Ένας πρώην επιμελητής του Μουσείου Επιστήμης του Λονδίνου δημιούργησε το πρώτο αντίγραφο της περίφημης σφαίρας του Αρχιμήδη, ενός μηχανισμού που έδειχνε τους πλανήτες να περιφέρονται γύρω από τον Ήλιο. Κανείς όμως δεν μπορεί να είναι βέβαιος για το σχέδιο της θρυλικής μηχανής, ούτε καν για το εάν κατασκευάστηκε όντως από τον μεγάλο μαθηματικό της αρχαιότητας. […]

Οι Ναζί δεν γνώριζαν πως να κατασκευάσουν ατομική βόμβα

21 Σεπτεμβρίου, 2015

0

Δείγματα ουρανίου με τα οποία πειραματιζόταν τη δεκαετία του 1940 ο μεγάλος φυσικός Βέρνερ Χάιζενμπεργκ μαρτυρούν ότι η ναζιστική γερμανία δεν είχε πετύχει αυτοσυντηρούμενες αλυσιδωτές αντιδράσεις και επομένως δεν βρισκόταν κοντά στην ανάπτυξη πυρηνικών όπλων, αναφέρει διεθνής ερευνητική ομάδα. Διαβάστε επίσης: Γνώριζε ή όχι πώς να κατασκευάσει μια ατομική βόμβα ο πατέρας της Αρχής της […]

Τι λένε οι αστρονόμοι για το πιο διάσημο φιλί;

16 Αυγούστου, 2015

0

Ότι η ώρα είναι 5:51 μμ! Αυτή είναι η χρονική στιγμή που ο ναύτης φιλάει στο στόμα μια γυναίκα στην Times Square της Νέας Υόρκης, πανηγυρίζοντας την λήξη του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου, σε μια από τις πιο διάσημες φωτογραφίες του 20ου αιώνα. Το ημερολόγιο έγραφε 14 Αυγούστου 1945, και οι Ιάπωνες υπέγραφαν την παράδοσή τους, την […]

Στη συμβολή των οδών Γούναρη και Βενιζέλου

1 Ιουλίου, 2015

0

… υπάρχει ακόμη η «Μεγάλη Ελλάς» Ο Δημήτριος Γούναρης (1867 – 1922)  διετέλεσε τρεις φορές πρωθυπουργός της Ελλάδας. Ο Ελευθέριος K. Βενιζέλος (1864 – 1936) διετέλεσε πρωθυπουργός της Κρητικής Πολιτείας και εφτά φορές πρωθυπουργός της Ελλάδας.

Οι μεγάλοι φυσικοί επιστήμονες

22 Ιουνίου, 2015

1

Η μεγάλη επανάσταση του 20ού και του 21ου αιώνα στις φυσικές επιστήμες άλλαξε την εικόνα μας για τον κόσμο. Η σχετικότητα, η κβαντομηχανική, η κοσμολογία της μεγάλης έκρηξης και οι πρόσφατες θεωρίες των χορδών και των βρόχων ανέτρεψαν εκ βάθρων την παλιά, στατική και μηχανιστική κοσμοαντίληψη της κλασικής φυσικής, οικοδομώντας μια ιστορική και υλιστική εικόνα […]

Ο Νεύτωνας τώρα δικαιώνεται

7 Μαΐου, 2015

16

… στο νέο αναλυτικό πρόγραμμα σπουδών του Λυκείου, απ’ όπου εξαφανίζεται το μάθημα της Φυσικής Όταν πέθανε ο Νεύτωνας η ανιψιά του Catherine Barton βρήκε ένα σεντούκι που, προς μεγάλη της απογοήτευση περιείχε μόνο χαρτιά: μια τεράστια ποσότητα σημειώσεων, από τις οποίες – πέρα από κάθε προσδοκία – λίγες αφορούσαν τα μαθηματικά και τη φυσική, […]

Τα ζάρια του Einstein και ο γάτος του Schrödinger

3 Μαΐου, 2015

2

Στο έτος 2015 που διανύουμε, συμπληρώνονται 100 χρόνια από την ανακάλυψη του Einstein, των εξισώσεων της Γενικής Θεωρίας της Σχετικότητας. Δέκα χρόνια μετά ακολούθησε η ανακάλυψη του Schrödinger, της θεμελιώδους εξίσωσης της κβαντομηχανικής που φέρει το όνομα του. Είναι γνωστό πως ο Einstein θεωρούσε ότι η κβαντική θεωρία είναι μια ατελής θεωρία, παρότι αυτή ερμήνευε […]

Πως υπολογίστηκε η ταχύτητα του φωτός για πρώτη φορά;

3 Μαρτίου, 2015

1

Ο Γαλιλαίος το 1638 προσπάθησε να μετρήσει την ταχύτητα του φωτός με την μέθοδο που δείχνει η παραπάνω εικόνα. Δύο πειραματιστές που κρατούσαν φανάρια βρίσκονταν σε μια μετρημένη απόσταση μεταξύ τους. Ο πρώτος ξεσκέπαζε το φανάρι του και μόλις ο δεύτερος έβλεπε το φως του πρώτου θα ξεσκέπαζε το δικό του φανάρι. Το ζητούμενο ήταν ο πρώτος πειραματιστής να μετρήσει […]

Ο Δίας και οι δορυφόροι του ως ουράνιο ρολόι

2 Μαρτίου, 2015

5

Τον 17ο αιώνα ο Γαλιλαίος βελτιώνοντας μια παλαιότερη εφεύρεση, κατασκεύασε ένα ισχυρό αστρονομικό τηλεσκόπιο. Με την βοήθειά του έκανε μια εξαιρετική ανακάλυψη, η οποία θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως ουράνιο ρολόι. Ανακάλυψε ότι γύρω από τον πλανήτη Δία περιφερόταν τέσσερις δορυφόροι, αθέατοι με γυμνό οφθαλμό. H παρατήρηση των δορυφόρων του Δία είναι πολύ ευκολότερη με […]

Μεγάλη επιστήμη, ενδιαφέρουσες ζωές

30 Ιανουαρίου, 2015

0

Σύντομες βιογραφίες των Max Planck, Albert Einstein, Ernest Rutherford, Niels Bohr, Arthur Compton, Louis de Broglie, Erwin Schrödinger, Max Born, Werner Heisenberg, Wolfgang Pauli, Paul Dirac και Enrico Fermi Με αφορμή τη συμπλήρωση 30 χρόνων από την ίδρυσή τους, οι Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης προσφέρουν ως δώρο στους αναγνώστες τους ένα «βιβλιαράκι» που ο συγγραφέας του το έκανε […]

Η έννοια Ηλεκτρεγερτική Δύναμη

25 Δεκεμβρίου, 2014

0

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Προβλήματα γλώσσας. Μια «δύναμη» που δεν είναι δύναμη. Η εποχή της Χημείας. 2. Βατραχοπόδαρα στη Μπολόνια. Υπάρχει και άλλος ηλεκτρισμός. 3. Αλεσάντρο Βόλτα. Γαλβανικός ηλεκτρισμός 4. Η γλώσσα. Η λέξη «μπαταρία» 5 Γαλβανικό στοιχείο. 6. Μονάδα μέτρησης της ηλεκτρεγερτικής δύναμης 7. Ηλεκτρεγερτική δύναμη από λεμόνι 8. Στο ηλεκτρικό κύκλωμα. Διαφορά δυναμικού και ηλεκτρεγερτική […]

Όλα τα γραπτά του Einstein

5 Δεκεμβρίου, 2014

0

To Πανεπιστήμιο Princeton δημιούργησε έναν ιστότοπο ελεύθερης πρόσβασης στον οποίο θα περιέχονται όλα τα γραπτά του Albert Einstein (1879 – 1955). Επισκεφτείτε τον ιστότοπο πατώντας ΕΔΩ: THE COLLECTED PAPERS OF ALBERT EINSTEIN Προς το παρόν αναρτήθηκαν 2900 κείμενα του Einstein (7000 σελίδες) που έγραψε μέχρι το 1923, στην πιο συναρπαστική και δημιουργική περίοδο της ζωής του. […]

Ένα ντοκιμαντέρ για την κβαντική σύμπλεξη

27 Νοεμβρίου, 2014

0

Πρόκειται για ένα ντοκιμαντέρ που γυρίστηκε το 1985 (!) σχετικό με την κβαντική φυσική και την κβαντική σύμπλεξη. Ακούγονται μερικά από τα μεγαλύτερα μυαλά του 20ου αιώνα, όπως ο John Archibald Wheeler, John Stewart Bell, Alain Aspect και David Bohm. Το ντοκιμαντέρ αναφέρεται και στη διαφωνία μεταξύ Bohr και Einstein όσον αφορά την ισχύ της κβαντικής […]

Ο μηχανισμός των Αντικυθήρων κατασκευάστηκε το 205 π.Χ. …

25 Νοεμβρίου, 2014

0

… επτά χρόνια μετά τον θάνατο του Αρχιμήδη Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων, ο διάσημος αστρονομικός υπολογιστής που ανακαλύφθηκε το 1900 σε ένα αρχαίο ναυάγιο, είναι πιθανώς ακόμη πιο αρχαίος από τις έως τώρα εκτιμήσεις, σύμφωνα με μια νέα επιστημονική μελέτη, ενός Αργεντινού και ενός Αμερικανού ερευνητή. Το ναυάγιο πιστεύεται ότι συνέβη τον πρώτο αιώνα π.Χ. […]

Οι New York Times και η θεωρία της Μεγάλης Έκρηξης

18 Νοεμβρίου, 2014

0

Ο Nichοlas Bakalar έψαξε (και βρήκε) στα παλιά φύλλα της εφημερίδας «The New York Times» τις πρώτες αναφορές σχετικά με την θεωρία της Μεγάλης Έκρηξης. To 1927, o Georges Lemaître, ένας ρωμαιοκαθολικός ιερέας και αστρονόμος από το Βέλγιο, πρότεινε μια νέα θεωρία για τη γέννηση του Σύμπαντος, την «υπόθεση του πρωταρχικού ατόμου» . Η θεωρία αυτή βελτιώθηκε […]

Η ανακάλυψη των ακτίνων Χ από τον Röntgen

8 Νοεμβρίου, 2014

0

… έγινε σαν σήμερα, στις 8 Νοεμβρίου 1895 H 8η Νοεμβρίου καθιερώθηκε ως Διεθνής Ημέρα Ακτινολογίας από το 2012 Το 1895 ο Wilhelm Röntgen εργαζόταν στο πανεπιστήμιο του Würzburg. Εμπνεόμενος από τα πειράματα του Philipp von Lenard που διερευνούσαν τη φύση των καθοδικών ακτίνων, άρχισε να ερευνά την διεισδυτικότητα των καθοδικών ακτίνων (σήμερα γνωρίζουμε ότι […]

Βίντεο: το πείραμα διαστολής του χρόνου με μιόνια

23 Σεπτεμβρίου, 2014

0

Ένα πείραμα που επιβεβαιώνει την πρόβλεψη της Ειδικής Θεωρίας της Σχετικότητας του Einstein Στις αρχές της δεκαετίας του 1960 γυρίστηκε ένα φιλμ με τίτλο «Time Dilation – an Experiment with Mu-Meson». Πρόκειται για μια εκπαιδευτική ταινία διάρκειας 36 λεπτών περίπου, που περιγράφει ένα από τα πειράματα που αποδεικνύουν το φαινόμενο της διαστολής του χρόνου που […]

Όταν η εντροπία συνάντησε την κβαντική μηχανική

5 Σεπτεμβρίου, 2014

1

Η εξίσωση για την εντροπία των Sackur- Tetrode Η εξίσωση Sackur- Tetrode που υπολογίζει την εντροπία του ιδανικού αερίου, έκανε την εμφάνισή της στις αρχές της δεκαετίας του 1910. Την απέδειξαν σχεδόν ταυτόχρονα, ανεξάρτητα ο ένας από τον άλλο, ο Ολλανδός Hugo Tetrode (1895-1931) σε ηλικία 17 ετών – μια ιδιοφυία που ξεχάστηκε πολύ γρήγορα χωρίς να κάνει επιστημονική καριέρα, και […]

200 χρόνια από τη γέννηση του Anders Jonas Ångström

13 Αυγούστου, 2014

0

O Anders Jonas Ångström – Άντερς Γιόνας Άνγκστρομ (1814-1874) ήταν Σουηδός φυσικός, ένας από τους πρωτοπόρους της φασματοσκοπίας, που γεννήθηκε ακριβώς πριν από 200 χρόνια στις 13 Αυγούστου του 1814. Ο Άνγκστρομ αφιέρωσε το μεγαλύτερο μέρος της έρευνάς του στα φάσματα εκπομπής και απορρόφησης. Αναλύοντας το ηλιακό φως έδειξε ότι η ατμόσφαιρα του ήλιου περιέχει […]

H Maria Goeppert Mayer και το πρότυπο φλοιών

5 Αυγούστου, 2014

0

… στην πυρηνική φυσική Η Maria Goeppert Mayer έκανε σημαντικές ανακαλύψεις σχετικά με την πυρηνική δομή, και για τον λόγο αυτό είναι η μια από τις δυο γυναίκες που βραβεύθηκαν με το Νόμπελ Φυσικής. Τον Αύγουστο του 1948, η Mayer δημοσίευσε την πρώτη της εργασία σχετικά με το πυρηνικό πρότυπο φλοιών, το οποίο προβλέπει πολλές […]

Πώς οι επιστήμονες «ξεπουλήθηκαν» στο Ναζισμό

4 Αυγούστου, 2014

0

Γράφει: Βάσω Μιχοπούλου – imerisia.gr Ένας μύθος που καταρρίφθηκε τελευταία είναι ότι οι Ναζί πίεσαν ή άσκησαν βία για να υποτάξουν τους Γερμανούς επιστήμονες και τους δημοσιογράφους της επιστήμης. Περισσότερα από 60 χρόνια μετά το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου οι ιστορικοί παράγουν συγκλονιστικές αποδείξεις για το ότι οι επιστήμονες, όχι μόνο δεν αναγκάστηκαν να […]

Η σημασία του να είναι σήμερα κανείς φυσικός στην Ελλάδα

28 Ιουλίου, 2014

4

(Το άρθρο που ακολουθεί με τίτλο «Η σημασία του να είναι σήμερα κανείς φυσικός στην Ελλάδα» γράφτηκε στο περιοδικό «ο φυσικός κόσμος«, τεύχος 3, Ιανουάριος 1967 από τον «καθηγητή Ω» για την στήλη «Εμείς και οι μαθηταί μας») Πολλοί ρωτούν – και ιδιαίτερα αυτόν τον καιρό της προπαρασκευής για τις εξετάσεις του Ακαδημαϊκού Απολυτηρίου – […]

Οι μεγαλύτερες γκάφες στην σύγχρονη αστρονομία

26 Μαΐου, 2014

0

Δέκα από τις πιο λανθασμένες εκτιμήσεις στην ιστορία της αστρονομίας συγκεντρώνει σε μία πρόσφατη δημοσίευσή του ο Άμπραχαμ Λεμπ, καθηγητής φυσικής στο πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ. Σύμφωνα με το Λεμπ το κύριο γνώρισμα πίσω από κάθε λάθος πρόβλεψη είναι η πίστη των αστρονόμων πως γνωρίζουν την αλήθεια έχοντας στη διάθεσή τους περιορισμένα στοιχεία, χρησιμοποιώντας μάλιστα τη […]

Τομ Υψηλάντης: η ανακάλυψη του αντιπρωτονίου

16 Απριλίου, 2014

0

Η προσωπική ιστορία (1928 – 2000) του Τομ Υψηλάντη [Tom (Athanasius) Ypsilantis] στην πραγματικότητα ταυτίζεται με την ιστορία της εξέλιξης της σωματιδιακής φυσικής ή τουλάχιστον με ένα μέρος της. Γεννήθηκε στο Σολτ Λέικ Σίτυ και ήταν απόγονος του Αλέξανδρου Υψηλάντη, ήρωα της ελληνικής επανάστασης του 1821. Οι γονείς του, ο Ιωάννης Υψηλάντης και η Ευγενία […]

O Einstein ως επιθετικός νεανίας

14 Ιανουαρίου, 2014

0

O Einstein ήταν ένας απείθαρχος και επιθετικότατος φοιτητής. Κανείς από τους καθηγητές του στο Πολυτεχνείο της Ζυρίχης δεν του έδειχνε ιδιαίτερη εκτίμηση, και τα κατάφερε να τον αντιπαθήσει ακόμα και ο Heinrich Weber, πρωτοπόρος της ηλεκτροτεχνίας, ο μόνος που διαισθάνθηκε τα εξαιρετικά του χαρίσματα. Η κατάσταση αυτή δυσκόλεψε πολύ την εξέλιξη της σταδιοδρομίας του. Όσοι […]

Βίντεο: Hawking εναντίον Hoyle

5 Ιανουαρίου, 2014

0

Είναι γνωστό ότι ο Stephen Hawking επιθυμούσε να εκπονήσει την διδακτορική του διατριβή, στις αρχές της δεκαετίας του 1960, υπό την επίβλεψη του Fred Hoyle, τον διάσημα Βρετανό αστρονόμο του οποίου η συνεισφορά υπήρξε θεμελιώδης όσον αφορά την κατανόηση της σύνθεσης των πυρήνων στο εσωτερικό των άστρων (Hoyle state – Β2FH). Όμως ο Hoyle είχε ήδη φορτωμένο […]

Η εκτροπή του φωτός από την βαρύτητα

27 Δεκεμβρίου, 2013

4

Η ιστορία της εκτροπής του φωτός είναι μια από τις πιο συναρπαστικές ιστορίες σε ολόκληρη την επιστήμη. Στην πραγματικότητα, έλκει τις ρίζες της στον δέκατο όγδοο αιώνα, όμως η ιστορία συνεχίζεται ακόμα στις μέρες μας. Ταξιδεύει από τα ύψη των θεωρητικών και πειραματικών επιτευγμάτων, έως τα βάθη της ρατσιστικής προπαγάνδας, από το ηλιακό μας σύστημα […]

Σαν σήμερα γεννήθηκε ο Ισαάκ Νεύτων

25 Δεκεμβρίου, 2013

1

Ο Ισαάκ Νεύτων γεννήθηκε το πρωί των Χριστουγέννων του 1642 στο αρχοντικό του Woolsthorpe κοντά στο χωριό Colsterworth, έντεκα χιλιόμετρα νότια του Grantham στο Lincolnshire. Καθώς ο Γαλιλαίος, στις ανακαλύψεις του οποίου έμελλε να στηριχθεί μεγάλο μέρος της επιστημονικής πορείας του Νεύτωνα, είχε πεθάνει εκείνο το χρόνο, το έτος 1642 αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Γεννημένος το […]

Philip Anderson: από την υπεραγωγιμότητα στο μποζόνιο Higgs

12 Δεκεμβρίου, 2013

0

O Superconducting Super Collider (SSC) θα ήταν ο μεγαλύτερος επιταχυντής του κόσμου, αν το πρόγραμμα κατασκευής δεν ματαιωνόταν το 1993 εξαιτίας των προβλημάτων στην χρηματοδότησή του. Θα είχε περιφέρεια 87 χιλιομέτρων και θα μπορούσε να επιταχύνει πρωτόνια μέχρι ενέργειες 20 TeV, ξεπερνώντας κατά πολύ τον σημερινό Large Hadron Collider (LHC) του CERN. Ήταν ο πρώτος επιταχυντής […]

Στο μυαλό της Χέντι Λαμάρ

27 Νοεμβρίου, 2013

0

(νεώτερη ενημέρωση 9/11/2015) Το σημερινό Google Doodle είναι αφιερωμένο στην Χέντι Λαμάρ (γεννήθηκε στις 9 Νοεμβρίου 1914) =========================== Ομορφιά, ταλέντο και εφευρέσεις Κάποιοι θυμούνται τη Hedy Lamarr (Χέντι Λαμάρ 1913-2000), τη χολιγουντιανή σταρ σπάνιας ομορφιάς, που μεσουράνησε στον κινηματογράφο τις δεκαετίες ’30, ’40 και ’50 από κάποιες ταινίες της, ίσως και από τη γνωστή φράση […]

Γαλιλαίος: Η Μάχη στην Αυγή της Σύγχρονης Επιστήμης

26 Νοεμβρίου, 2013

6

Ο Γαλιλαίος αποτελεί μία από τις πιο εμβληματικές φυσιογνωμίες στην ιστορία της επιστήμης. Το Ίδρυμα Ευγενίδου αποδίδει τον δικό του φόρο τιμής στον σπουδαίο μαθηματικό και αστρονόμο με τη δημιουργία του ντοκιμαντέρ «Γαλιλαίος: Η Μάχη στην Αυγή της Σύγχρονης Επιστήμης». Η Ιταλία της Αναγέννησης ήταν ένας από τους πιο σημαντικούς σταθμούς για την περίοδο που […]

Το μήλο του Νεύτωνα

11 Νοεμβρίου, 2013

4

(νεώτερη ενημέρωση 14-11-2016) «Σχεδόν είκοσι έτη ταύτα εστίν αφ ου σε ουδέν άλλο ποιούντα εώρακα, ή παρά τους διδασκάλους φοιτώντα.» – Λουκιανού, Περί αιρέσεων, 741 Μιχάλης Λάμπρου – Περιοδικό QUANTUM, Μάιος / Ιούνιος 2001, τόμος 8/ Τεύχος 3 Η ιστορία ότι ο Ισαάκ Νεύτων (1642 – 1727) συνέλαβε την ιδέα της βαρύτητας παρατηρώντας την πτώση […]

O μεγάλος κομήτης του 1680 …

28 Οκτωβρίου, 2013

0

… πάνω από το Ρότερνταμ και ο κομήτης ISON Ο κομήτης Kirch (C/1680 V1) εμφανίστηκε στον νυχτερινό ουρανό πριν από 333 χρόνια, το 1680, και ήταν ορατός ακόμη και στο φως της ημέρας. Ο κομήτης αυτός έχει μια παρόμοια τροχιά με αυτή του κομήτη ISON , του οποίου την εμφάνιση περιμένουμε τον Νοέμβριο. Ο κομήτης Kirch […]

Από τη ναζιστική επιστήμη στη σύγχρονη βιοτεχνολογία

29 Σεπτεμβρίου, 2013

0

Το φάντασμα της ευγονικής Υπάρχουν δύο, άλλοτε συμπληρωματικές και άλλοτε αλληλοαποκλειόμενες εκδοχές της ευγονικής: η «θετική» ευγονική οδηγεί στην ενίσχυση των επιθυμητών κληρονομικών χαρακτηριστικών, ενώ η «αρνητική» ευγονική αποβλέπει στην εξάλειψη κάποιων χαρακτηριστικών ή των φορέων τους. Αυτή η εγγενής αμφισημία του όρου ευγονική γεννά συχνά. Υπάρχουν δύο, άλλοτε συμπληρωματικές και άλλοτε αλληλοαποκλειόμενες εκδοχές της […]

Η Φυσική των Αρίων

22 Σεπτεμβρίου, 2013

3

Το 1936 ο Philip Lenard, ομότιμος καθηγητής της φυσικής, δημοσίευσε ένα τετράτομο σύγγραμμα φυσικής, το οποίο έφερε τον τίτλο Deutsche Physik (Γερμανική φυσική). Στον πρόλογο, ο Lenard επιχειρούσε να δικαιολογήσει τον ασυνήθιστο τίτλο: «”Γερμανική φυσική;” θα ρωτήσετε. – Θα μπορούσα εξίσου καλά να είχα πει άρια φυσική ή φυσική των λαών βόρειου τύπου, φυσική των […]

9/8/1945: η ατομική βόμβα σκορπά τον όλεθρο στο Ναγκασάκι

9 Αυγούστου, 2013

2

Δεκάδες χιλιάδες επιζώντες, αξιωματούχοι και μέλη ξένων αντιπροσωπειών τήρησαν ενός λεπτού σιγή σήμερα, επέτειο του βομβαρδισμού της πόλης Ναγκασάκι, στις 9 Αυγούστου 1945, τρεις ημέρες μετά την ρίψη της βόμβας ουρανίου στην Χιροσίμα. Nagasaki, August 9th, 1945… pic.twitter.com/S7Cjj5X0S2 — Panh Rithy (@RPanh) August 9, 2015 Η καμπάνα ήχησε στις 11.02 τοπική ώρα, ακριβώς τη στιγμή […]

Γνώριζε ή όχι πώς να κατασκευάσει μια ατομική βόμβα …

8 Αυγούστου, 2013

3

… ο πατέρας της Αρχής της Αβεβαιότητας Werner Heisenberg; Γνωρίζουμε με βεβαιότητα ότι ο Werner Heisenberg – ένας εκ των θεμελιωτών της Κβαντικής Φυσικής και βραβευμένος με Νόμπελ φυσικής το 1932 – εργάστηκε στο πρόγραμμα των Ναζί για την κατασκευή της ατομικής βόμβας. Ο ίδιος, όμως, μετά την λήξη του πολέμου δήλωνε με κάθε τρόπο ότι […]

6 – 8 – 1945: η ατομική βόμβα σκορπά τον όλεθρο στην Χιροσίμα

6 Αυγούστου, 2013

3

Ποιοι φυσικοί βρίσκονταν πίσω από την κατασκευή της; Το Πρόγραμμα Μανχάταν ήταν ο κωδικός τίτλος του αμερικανικού προγράμματος που πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια του Β´ Παγκοσμίου Πολέμου και οδήγησε στην κατασκευή των πρώτων πυρηνικών βομβών. Το σχέδιο αυτό ολοκληρώθηκε με μεγάλη μυστικότητα – (μετά τον θάνατο του προέδρου Ρούζβελτ, τον Απρίλιο του 1945, ο νέος […]

Το νετρίνο διασώζει την αρχή διατήρησης της ενέργειας

27 Ιουλίου, 2013

0

Ο Pauli προτείνει την ύπαρξη ενός άγνωστου σωματιδίου για να διασώσει τις αρχές διατήρησης  Ένα ζήτημα που απασχολούσε τον Wolfgang Pauli, το 1930, ήταν το τι συμβαίνει όταν οι πυρήνες κάποιων ατόμων διασπώνται αποβάλλοντας ηλεκτρόνια. Οι μετρήσεις των πειραματικών φυσικών έδειχναν ότι κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας – της επονομαζόμενης διάσπασης β – η […]

Η ανίκητη μηχανή Enigma

24 Ιουλίου, 2013

1

O Alan Turing, ήταν ο σπουδαίος Βρετανός μαθηματικός, που κατάφερε μαζί με την ομάδα του να «σπάσει» τους κώδικες επικοινωνίας των Ναζί, να αποκωδικοποιήσει τη διαβόητη μηχανή Enigma, στη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Η δουλειά που είχαν αναλάβει ήταν αρκετά δύσκολη και χρονοβόρα, αλλά ο Turing και οι συνεργάτες του ήταν αποτελεσματικοί. Ο Jacob […]

Τα στοιχήματα του κ. Χόκινγκ

24 Ιουλίου, 2013

1

Τα στοιχήματα με επίκεντρο επιστημονικά ζητήματα έχουν εμφανιστεί εδώ και αιώνες, και σε ορισμένες περιπτώσεις έχουν βοηθήσει στη πρόοδο της επιστήμης. Το πρώτο διάσημο καταγεγραμμένο στοίχημα, έλαβε χώρα το 1684 όταν ο πασίγνωστος εκείνη την εποχή αρχιτέκτονας Christopher Wren, δήλωσε πως θα έδινε 40 σελίνια σε όποιον κατάφερνε να αποδείξει τους νόμους του Κέπλερ, χρησιμοποιώντας […]

Ποιος ήταν τελικά ο Νικολά Μπουρμπακί;

7 Ιουλίου, 2013

4

Ο Νικόλαος Βούρβαχης, γαλλιστί Νικολά Μπουρμπακί (Nicolas Bourbaki), υπήρξε ίσως «ο μεγαλύτερος γάλλος μαθηματικός του 20ου αιώνα» Στα βιβλία και τις δημοσιεύσεις του, αξιωματικοποιεί τα μαθηματικά, δίνει τεράστια έμφαση στη δομή και στην ακρίβεια και εισάγει νέους συμβολισμούς, επηρεάζοντας όσο κανείς άλλος τους μαθηματικούς του 20ου αιώνα (και όχι μόνον αυτούς…) Όμως ας πάρουμε τα […]

Παραδίδονται ιδιαίτερα μαθήματα από τον Albert Einstein

23 Ιουνίου, 2013

2

Πριν από 110 χρόνια, στις αρχές του εικοστού αιώνα ένας από τους μεγαλύτερους φυσικούς, ο Albert Einstein, σε ηλικία 21-22 ετών, αισθανόταν αποτυχημένος. Αγωνιζόταν απεγνωσμένα να βρει δουλειά ως βοηθός σε κάποιο τμήμα φυσικής ώστε να αφοσιωθεί στην έρευνά του. Πριν πιάσει δουλειά στο Γραφείο Ευρεσιτεχνιών στη Βέρνη, ως ειδικός τεχνικός τρίτης κλάσης, προσπαθούσε να […]

Βίντεο: Δίολκος για 1500 χρόνια

16 Ιουνίου, 2013

1

Μια ταινία 22 λεπτών, δημιουργημένη με το σύστημα του animation (εικονοκινητική τεχνική) αναπαριστά με μοναδικό τρόπο το εξαιρετικό μνημείο τεχνικού πολιτισμού της αρχαίας Ελλάδας, τον Δίολκο: μια οδό από ξηράς για την μεταφορά πλοίων ανάμεσα στον Σαρωνικό και τον Κορινθιακό κόλπο κατά μήκος του Ισθμού της Κορίνθου, τότε που δεν υπήρχε ο πορθμός. Η ταινία […]

Τα Μαθηματικά υδρεύουν τη Σάμο

15 Ιουνίου, 2013

0

(νεώτερη ενημέρωση 1/3/2019) Ο Ευπαλίνος (6ος αιώνας π.Χ.) ήταν Μεγαρίτης αρχιτέκτονας. Το σπουδαιότερο έργο του ήταν το Ευπαλίνειον όρυγμα στη Σάμο, μια σήραγγα μήκους περίπου 1 χλμ. και διατομής περίπου 1,75 x 1,75 μ. Κατά μήκος της σήραγγας ο Ευπαλίνος κατασκεύασε έναν αγωγό, ο οποίος μετέφερε το νερό στην πόλη. Το έργο αυτό ένα από […]

Tα παιδιά της οδού Πανισπέρνα

13 Ιουνίου, 2013

3

Το περασμένο Σαββατοκύριακο η ΕΡΤ (δεν την είχαν κλείσει ακόμα – δημιουργώντας μέσα σε μια νύχτα 2900 ανέργους …) πρόβαλλε ένα ντοκιμαντέρ σχετικά με τον μεγάλο πυρηνικό φυσικό Enrico Fermi. Στο ντοκιμαντέρ γινόταν αναφορά και στα «παιδιά της οδού Πανισπέρνα», μια ομάδα νεαρών φυσικών που καθοδηγούσε ο Fermi, στο Ινστιτούτο Φυσικής του Πανεπιστημίου της Ρώμης. […]

H Φυσική και οι Νέες Δικτατορίες

14 Μαΐου, 2013

0

Στη σκιά της σβάστικας ένα απόσπασμα από το βιβλίο του Helge Kragh «ΟΙ ΓΕΝΙΕΣ ΤΩΝ ΚΒΑΝΤΩΝ, Η ιστορία της Φυσικής του 20ου αιώνα», Μετάφραση: Γ. Κατσιλιέρης, 2004, εκδόσεις κάτοπτρο “…… Με την άνοδο του Αδόλφου Χίτλερ στη εξουσία ως καγκελαρίου του Ράιχ στις 30 Ιανουαρίου 1933, άνοιξε ένα νέο και θλιβερότατο κεφάλαιο της ευρωπαϊκής ιστορίας. […]

Vito Volterra (3/5/1860 – 11/10/1940)

3 Μαΐου, 2013

0

O Vito Volterra γεννήθηκε σαν σήμερα, στις 3 Μαΐου του 1860 στην Ανκόνα, στην Ιταλία. To ενδιαφέρον του για τα Μαθηματικά φάνηκε πολύ νωρίς, σε ηλικία 11 ετών, όταν άρχισε να μελετά την Γεωμετρία του Legendre . Σε ηλικία 13 ετών άρχισε να μελετά το «πρόβλημα των τριών σωμάτων» , κάνοντας μάλιστα κάποια πρόοδο διαχωρίζοντας τον […]

Aκούστε τη φωνή του Γκράχαμ Μπελ

25 Απριλίου, 2013

0

Η φωνή του Alexander Graham Bell ταυτοποιήθηκε για πρώτη φορά, σε μια ηχογράφηση του 1885. Η φωνή του που ήταν καταγεγραμμένη σε έναν δίσκο από κερί, ακούγεται να λέει: «ακούστε τη φωνή μου, Alexander Graham Bell». Είναι μία από τις παλαιότερες εγγραφές που βρίσκονται στην κατοχή του ινστιτούτου Smithsonian, το οποίο διαχειρίζεται το Εθνικό Μουσείο […]

Βίντεο: To Apollo 9 επιστρέφει στη Γη

13 Μαρτίου, 2013

0

Πριν από 44 χρόνια ακριβώς, στις 13 Μαρτίου 1969, η αποστολή Απόλλων 9 προσθαλασσώνεται βόρεια του Πουέρτο Ρίκο Η αποστολή Απόλλων 9  είχε σαν στόχο να δοκιμαστεί η σεληνάκατος για πρώτη φορά κάτω από πραγματικές συνθήκες σε τροχιά γύρω από την Γη, πραγματοποιώντας ελιγμούς αποσύνδεσης και επανασύνδεσης της σεληνακάτου με το μητρικό σκάφος. Η αποστολή […]

Επιβεβαιώνεται ο θρύλος της «ηλιόπετρας» των Βίκινγκ

6 Μαρτίου, 2013

0

Διαβάστε επίσης: Η επιστημονική δημοσίευση του 2011, άσκηση Φυσικής για φοιτητές το 1973 ! Πώς κατάφεραν οι Βίκινγκ να φτάσουν στην Αμερική, δεδομένου ότι δεν γνώριζαν τη χρήση της πυξίδας, και δεν έβλεπαν καν τα άστρα στο διαρκές φως του αρκτικού καλοκαιριού; Ίσως τους βοήθησε η θρυλική «ηλιόπετρα», ένας κρύσταλλος που γινόταν φωτεινός ή σκοτεινός […]

Μια «ασυμμετρία» στο πείραμα του Oersted

14 Φεβρουαρίου, 2013

0

To πρώτο βήμα-κλειδί στη διαδικασία ενοποίησης ηλεκτρισμού και μαγνητισμού, ήταν η ανακάλυψη που έκανε ο Χανς Κρίστιαν Έρστεντ (Oersted) ενώ παρέδιδε μάθημα στους φοιτητές του το 1820. Κάτω από ένα σύρμα που έδειχνε στην κατεύθυνση βορρά – νότου είχε τοποθετήσει μια μαγνητική βελόνη που έδειχνε την ίδια διεύθυνση. Στη συνέχεια άνοιξε το ρεύμα και, προς […]

Επισκόπηση γεγονότων του 2012

26 Δεκεμβρίου, 2012

0

Από τα επιστημονικά γεγονότα του 2012 ξεχωρίζουν η ανακοίνωση της ανακάλυψης του σωματιδίου Higgs και η προσεδάφιση του διαστημικού σκάφους Curiosity στον πλανήτη Άρη. Στη συνέχεια παρατίθενται μερικές από τις επιστημονικές ειδήσεις του 2012 που παρουσιάστηκαν στο physicsgg με χρονολογική σειρά: ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 26/01/2012 Mανδύας αορατότητας εξαφανίζει μεγάλα αντικείμενα Ένα σημαντικό βήμα στην βελτίωση της τεχνολογίας […]

Oι εντυπώσεις του Richard Feynman από την Ελλάδα

16 Δεκεμβρίου, 2012

8

Σάββατο 29 Ιουνίου 1980,  Royal Olympic Hotel Αγαπημένες Γκουήνιθ και Μισέλ (και Καρλ;) Αυτή είναι η τρίτη μου μέρα στην Αθήνα. Σας γράφω καθισμένος δίπλα στην πισίνα του ξενοδοχείου, με το χαρτί στα γόνατά μου επειδή τα τραπέζια είναι πολύ ψηλά και οι καρέκλες πολύ κοντές. Το ταξίδι δεν είχε καθυστέρηση, δεν ήταν όμως άνετο. […]

«H Θεωρία της Σχετικότητας του Αϊνστάιν»

12 Δεκεμβρίου, 2012

3

… είναι μια ταινία του βωβού κινηματογράφου, σε σκηνοθεσία των Max και Dave Fleischer, που κυκλοφόρησε το 1923 ! Τον Αύγουστο του 1922, το περιοδικό Scientific American ανακοίνωνε στους αναγνώστες του ότι γυρίστηκε μια βουβή ταινία που θα παρουσίαζε στο ευρύ κοινό τη θεωρία της σχετικότητας του Albert Einstein. Μερικούς μήνες αργότερα στις 11 Φεβρουαρίου […]

Η Google τιμά τα 127α γενέθλια του Niels Bohr

7 Οκτωβρίου, 2012

0

Niels Bohr: Δανός φυσικός, από τους διαπρεπέστερους επιστήμονες του 20ου αιώνα, με σημαντικό έργο στην κατανόηση της δομής του ατόμου και την Κβαντική Φυσική. Για τα επιτεύγματά του τιμήθηκε με Νόμπελ Φυσικής το 1922. Διαβάστε επίσης: Πως μπορούμε να υπολογίσουμε την ακτίνα του ατόμου …. χωρίς να γνωρίζουμε ατομική φυσική Ο Νιλς Μπορ (Niels Bohr) γεννήθηκε […]

Η υπόθεση των μεγάλων αριθμών του Paul Dirac

19 Ιουνίου, 2012

0

Ο Paul (Adrien Maurice) Dirac (Πολ Ντιράκ, 1902 – 1984) υπήρξε ένας από τους μεγαλύτερους φυσικούς του εικοστού αιώνα. Η συμβολή του Dirac στα πρώτα στάδια της κβαντικής θεωρίας ήταν τεράστια. Η εξίσωση που φέρει το όνομά του περιγράφει τη συμπεριφορά σωματιδίων με ημιακέραιο σπιν, όπως τα ηλεκτρόνια, και προέβλεπε την ύπαρξη αντιύλης . Η εξίσωση αυτή […]

Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων

8 Ιουνίου, 2012

0

http://youtu.be/RLPVCJjTNgk Περί τίνος πρόκειται; Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων θεωρείται ευρέως ως ένα από τα σημαντικότερα αρχαία τεχνουργήματα που έχουν ανακαλυφθεί έως σήμερα. Πρόκειται για έναν μηχανισμό με οδοντωτούς τροχούς που αποτελείται από 30 γρανάζια τοποθετημένα με πολύπλοκη διάταξη. Είναι επίσης γνωστό πως ο Μηχανισμός αναπαράγει αστρονομικά φαινόμενα με εξαιρετική ακρίβεια. Που βρίσκεται; Τα τρία κυρίως […]

Αχιλλέας Παπαπέτρου (1907-1997)

31 Μαρτίου, 2012

1

http://vimeo.com/39466850 Διάλεξη του Prof. Dr. Dieter Hoffmann από το Max Planck for the History of Science με θέμα τον Αχιλλέα Παπαπέτρου και συγκεκριμένα, τα χρόνια από την Ελλάδα μέχρι τη Γερμανία. Την διάλεξη οργάνωσε (και συμμετείχε) ο Γιώργος Βλαχάκης στο Μαράσλειο Διδασκαλείο. Το παρόν έδωσε και ο καθηγητής Δημήτριος Χριστοδούλου. mavro-oxi-allo-karvouno.blogspot.com

To προσωπικό αρχείο του Άλμπερτ Αϊνστάιν στο διαδίκτυο

20 Μαρτίου, 2012

0

Ιερουσαλήμ, Ισραήλ Το πλήρες αρχείο του Άλμπερτ Αϊνστάιν, το οποίο περιλαμβάνει την προσωπική αλληλογραφία του, καθώς και τα χειρόγραφα επιστημονικά σημειωματάριά του, όπου, μεταξύ άλλων, βρίσκεται για πρώτη φορά καταγραμμένη η διάσημη εξίσωση E=mc2, παρουσιάζεται online από το Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ. Σε πρώτη φάση είναι διαθέσιμα στο Διαδίκτυο γύρω στα 2.000 έγγραφα και θα […]

Σαν σήμερα γεννήθηκε ο Hertz

22 Φεβρουαρίου, 2012

0

Επιγραμματικά, σύμφωνα με τη wikipedia, ο Χάινριχ Ρούντολφ Χερτς ή Χερτζ, (Heinrich Rudolf Hertz), (1857-1894) ήταν Γερμανός φυσικός. Ο πρώτος που πέτυχε την εκπομπή, μετάδοση και λήψη ραδιοκυμάτων. Γεννήθηκε στις 22 Φεβρουαρίου 1857 στο Αμβούργο, και το 1880 απέκτησε το διδακτορικό του δίπλωμα από το Πανεπιστήμιο του Βερολίνου. Επιβεβαίωσε την ηλεκτρομαγνητική θεωρία του Τζέιμς Μάξγουελ και […]

«Γκόλφω»: o πρώτος επιταχυντής σωματιδίων στην Ελλάδα

30 Ιανουαρίου, 2012

1

Σε προηγούμενη ανάρτηση περιγράφηκε η απίθανη ιστορία της επιστημονικής δημοσίευσης στο περιοδικό Physics Letters που υπογράφεται από τον αρχαίο φιλόσοφο Δημόκριτο! Μαζί με τους πυρηνικούς φυσικούς, που για πρώτη φορά έκαναν πειράματα σωματιδιακής φυσικής στην Ελλάδα της δεκαετίας του 1960, συν – συγγραφέας φαίνεται να είναι και ο φιλόσοφος που για πρώτη φορά μίλησε για την […]

Η δημοσίευση του φιλοσόφου Δημόκριτου στο Physics Letters

29 Ιανουαρίου, 2012

0

Πως ο Αβδηρίτης φιλόσοφος 2300 και πλέον χρόνια από τον θάνατό του κατόρθωσε να κάνει δημοσίευση σε ένα έγκυρο (με κριτές) περιοδικό σύγχρονης φυσικής; Και επιπλέον η δημοσίευσή του να γίνεται αναφορά σε πολλές εργασίες άλλων φυσικών; (όπως η παρακάτω) Ο Δημόκριτος, ως γνωστόν, είναι ο προσωκρατικός φιλόσοφος που εκτός των άλλων πίστευε ότι η […]

Σαν σήμερα γεννήθηκε ο Ισαάκ Νεύτωνας

4 Ιανουαρίου, 2012

0

Ο πατέρας της Κλασικής Φυσικής, γεννήθηκε στις 4 Ιανουαρίου 1643  Ο Σερ Ισαάκ Νεύτων (Sir Isaac Newton,  4 Ιανουαρίου 1643 [25 Δεκεμβρίου 1642 – σύμφωνα με το ημερολόγιο που ακολουθούσε η Αγγλία]) ήταν Άγγλος Φυσικός, Μαθηματικός, Αστρονόμος, Φιλόσοφος, Αλχημιστής και Θεολόγος. Θεωρείται πατέρας της Κλασικής Φυσικής, καθώς ξεκινώντας από τις παρατηρήσεις του Γαλιλαίου αλλά και τους […]

Σημειώσεις του Νεύτωνα και στα Ελληνικά

21 Δεκεμβρίου, 2011

0

Περισσότερες από 4000 σελίδες με σημειώσεις του Νεύτωνα είναι διαθέσιμες διαδικτυακά για το κοινό. Μπορούμε να τις δούμε  ΕΔΩ [Cambridge Digital Library] ….και ξεφυλλίζοντας τις σημειώσεις βρίσκει κανείς σημειώσεις και στα Ελληνικά !

Ποιος ανακάλυψε πρώτος ότι το σύμπαν διαστέλλεται;

11 Νοεμβρίου, 2011

0

Ο Edwin Hubble ή ο Georges Lemaître; Ο Αμερικανός αστρονόμος Έντουιν Χαμπλ δεν προσπάθησε να φιμώσει τον συνάδελφό του που ανακάλυψε πρώτος ότι το Σύμπαν διαστέλλεται, καταλήγει μελέτη που δημοσιεύεται στο Nature. Το 1929, ο Χαμπλ πέρασε στην ιστορία ως ο άνθρωπος που κατάλαβε πρώτος ότι το Σύμπαν δεν είναι στατικό, αλλά συνεχώς επεκτείνεται. Στην […]

O Kων. Καραθεοδωρή στα χρόνια του πολέμου (1939 -1944)

28 Οκτωβρίου, 2011

0

Κατά τη διάρκεια του πολέμου (1939-1944) ο Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή εργάσθηκε σκληρά κι αυτό οφείλεται εκτός από τη μεγάλη δημιουργική ωριμότητά του και στο γεγονός ότι ήθελε με την εργασία του να τραβήξει τη σκέψη του από τα τραγικά γεγονότα που έβλεπε ή που μάθαινε. Έγραψε περίπου 17 εργασίες από τις οποίες δημοσίευσε τις 10. Ασχολήθηκε […]

Ο Δημήτριος Χριστοδούλου σχολιάζει την επιστολή του Einstein προς τον Καραθεοδωρή

9 Οκτωβρίου, 2011

0

Ο Einstein ήλθε σε επαφή με τον Καραθεοδωρή για να του ζητήσει την απόδειξη της σχέσης Hamilton-Jacobi με επιστολή του στις 6 Σεπτεμβρίου 1916…. Στην ίδια επιστολή ο Einstein ζητούσε από τον Καραθεοδωρή να σκεφθεί «κάπως παραπάνω το πρόβλημα των κλειστών γραμμών του χρόνου», διότι εκεί βρισκόταν «ο πυρήνας του άλυτου ακόμη μέρους του προβλήματος […]